Кіріспе

Зентради (ゼントラーディ人) – ғарыштағы, адам тәрізді алыптардың ойдан шығарылған, әскери нәсілдері және көбінесе Macross медиа-жиынтығы мен оның Robotech (1985) мультфильмдік бейімделуіндегі басты қарсыласы. Жапондық Macross сериясында Zentradi, Zjentohlauedy, Zentrady және Zentraedi деп транслитерацияланады, алайда Zentraedi орфографиясы ағылшын тіліндегі Robotech адаптациясында ең көп қолданылады. Robotech романдары мен комикстерде кейде T'sentraeti орфографиясы да кездеседі. Macross және Robotech әлемдерінде адамдар мен Зентради генетикалық тұрғыдан үйлесімді болғандықтан, олардың араласуы мүмкін. Олар Протокультура өркениетінің ықпалын кеңейтуге және Галактиканың көп бөлігін бақылайтын "Жұлдызаралық Республика" (галактикалық империяға ұқсас) құруға зор үлес қосты. Ғасырлар өткен соң, Бақылау Армиясымен соғыс басталғанда, Зентрадилер миллиардтаған ғарыш кемелерімен, галактиканың әр жеріне шашыраған мыңдаған автоматтандырылған зауыттарда шығарылған механикалық құрылымдармен және көптеген клондалған алып сарбаздар легиондарымен соғысқа кірісті. Бақылау Армиясымен соғыс аяқталғаннан кейін, Зентради флоты Бақылау Армиясының қалдықтарын іздеп галактиканы шарлады, осылайша адам нәсілімен кездесті, бұл оқиға Бірінші ғарыш соғысына (2009–2010) әкеп соқты. Зентрадиді тиімді басқару үшін Протокультура оларды Зентради әскеріндегі әскери рөліне қажетті дағдыларға ғана баулыды. Мысалы, Зентрадилердің жабдықтарын жөндеу мен күтуге ешқайсысы да үйретілмеген, осылайша олар басқарылатын жабдықтау станциялары мен зауыт астероидтарына тәуелді болды. Еркек Зентрадилерді "Зентран" деп те атайды, бұл Зентради тілінде "еркек" дегенді білдіреді. Сондай-ақ, әйел Зентрадилер "Мельтранди" деп аталады, ал "Мелтран" сөзі "әйел" дегенді білдіреді. Сонымен қатар, Зентрадилерге мәдениетке қатысуға тыйым салынды және оларға мәдениетке ие планеталар мен өркениеттерге араласпау бұйрығы берілді, бұл тәуелсіз ойлауды басу және Зентради күштерінің барлығында темірдей беріктік сақтау мақсатында жасалды. Зентради көшпелі жауынгерлер өркениетінің құлдырауы Бірінші ғарыш соғысы (2009) кезінде басталды, көптеген Зентрадилер мен адамдар араласып, көптеген отбасылардың құрамында екі нәсілдің өкілдері болды. Macross телесериалының түпнұсқасында Зентрадилердің ойдан шығарылған әліпбиі болды, оны Studio Nue тобының мүшесі Казутака Миятаке жасады, бірақ олардың диалогтары автоматты түрде жапон тіліне аударылды. Алайда, "Макрос: махаббатты есте сақтау" анимациялық фильмінде Зентрадилер шын мәнінде ойдан шығарылған ғарыш тілінде сөйлейтіні көрсетілді (бұл тіл де Studio Nue өндіріс тобымен фильм үшін жасалған), көрермендерге түсіндіру үшін субтитрлер берілді. Бастапқы Macross телесериалындағы Зентради әліпбиі және "Макрос: махаббатты есте сақтау" фильміндегі Зентради тілінің сөйлеу түрі Macross 7: Encore OVA және Macross Frontier анимациялық телесериалында қайта пайда болды. Ойдан шығарылған Зентради тілі мен оның әліпбиі Macross ғаламында өтетін бірнеше бейнеойындарда қолданылған. Macross 7 (2045) ойынында Зентрадилер Прото-шайтан деп аталатын басқа ғарыш жаратылыстарынан қатты қорқады, тіпті бұл олардың рефлексіне айналған. Macross Frontier (2059) үшінші Macross телесериалында Зентрадилер ғарыш колонияларында адамдармен қатар макронизацияланған (алып) және микронизацияланған (адам өлшемді) түрінде өмір сүретіні көрсетілді. Бұл Зентради өлшемдеріндегі ғимараттар мен құрылыстарды, соның ішінде ұқсас өлшемдегі өнімдері бар сауда орталықтарын қамтиды. Олар бұрын сипатталған клондау технологиясын қолдана отырып, өздерінің өлшемдерін қалауынша өзгерте алады. Жаңа серияда кейбір Зентради-адам гибридтері де өздерінің сезімдеріне байланысты шаштарының өздігінен қозғалу қабілетіне ие, сондай-ақ ғарыш вакуумына орташадан жоғары төзімділік көрсетеді.

Мельтланди

Macross әлемінде Meltlandi немесе Meltlan – жынысына қарай бөлінген алып адам тәрізді шетелдік жауынгерлер расасы, әйел Zentradi-ді атау үшін қолданылатын термин. Бірінші Macross анимациялық телесериалында әйел Zentradi-лер Адамдарға қарсы Бірінші ғарыш соғысында еркек Zentradi-лермен бірігіп күш көрсеткен, бірақ екі жыныстың тікелей қарым-қатынасын болдырмау үшін бөлек флоттарға бөлінген. Бөлінген флоттар бірдей типтегі кемелерді (әр түрлі түс схемаларымен) пайдаланды, бірақ әртүрлі броня және техникалық құралдармен жабдықталған. Фильмде "Meltlan" термині Zentradi тілінде "әйел" деген мағынаны білдіретін сөз ретінде ұсынылды (бұл фильм үшін жасалған тіл). Zentradi тілінде "еркек" деген сөздің баламасы – "Зентран".