Кіріспе

Аллен М. Самнер класының эсминшісі. USS Maddox (DD 731) АҚШ Теңіз жаяу әскері корпусының капитаны Уильям А. Т. Маддокстың құрметіне аталған. Маддокс Тынық мұхитының батысындағы жапондық нысаналарға шабуылдар кезінде жылдам тасымалдаушы күштер тобының кемелерін күзетті. 1945 жылғы 21 қаңтарда Формоза жанында жапондық камикадзе ұшағының соққысына ұшырады. Кейін Окинаваға теңіз жаяу әскерінің қонуын қамтамасыз етті және Корея соғысы кезінде Біріккен Ұлттар Ұйымы күштеріне көмек көрсету үшін 7-ші флотпен бірге жұмыс істеді. Маддокс Вонсанды блокадалауға, 861 күндік қамауға және қаланы бомбалауға қатысты. 1953 жылдан кейін АҚШ-тың батыс жағалауында және Гавайи суларында кезекпен миссияларды орындады, сондай-ақ 7-ші флотпен бірге Тынық мұхитының батысына үнемі жіберілді. Маддокс 1964 жылғы 13 наурызда Лонг-Бичтен шықты. Алдымен Жапон және Шығыс Қытай теңіздерінде жылдам тасымалдаушылар тобымен бірге жүзіп, 18 мамырда оңтүстікке бағыт алып, Оңтүстік Вьетнам жағалауында күзеттік қызмет атқарды. Тамыз айында Солтүстік Вьетнамның торпедалық катерлерімен қақтығысқа қатысты, бұл Тонкин шығанағындағы оқиға деп аталды, нәтижесінде Тонкин шығанағындағы резолюция қабылданды және Вьетнам соғысына АҚШ-тың қатысуы күшейді.

Құрылыс және мансап

Ол 1943 жылдың 28 қазанында Мэн штатындағы Бат қаласында "Bath Iron Works Corporation" компаниясымен салынды. 1944 жылдың 19 наурызында капитан Мэддокстың немересі Гарри Х. Уилхойт әйелі оны суға түсірді, ал 1944 жылдың 2 маусымында қолданысқа берілді.

Екінші дүниежүзілік соғыс

Су астына қарсы жаттығулар мен жаттығулардан кейін, «Мэддокс» 27 тамызда Бостоннан Вирджиния штатының Норфолк қаласына, Тынық мұхитына қарай жол тартты. 1944 жылғы 21 қазанда Улитиге жетіп, 3-ші флоттың «Жылдам тасымалдаушы тобы 38.1» құрамына бекітілді. Бұл топтың құрамында «Мэддокс» 1944 жылғы 4 қарашадан 1945 жылғы 21 қаңтарға дейін Миндоро және Лузонға шабуыл жасауға дайындық жұмыстарына және оларды жабу операцияларына қатысты. Осы кезеңде ол Оңтүстік және Шығыс Қытай теңіздерінде күзеттік және пикеттік бекеттерде кезекшілік жасады, ал авианоска ұшақтары Сайгондан Формозаға дейінгі әуе және теңіз базаларын бомбалады. 1945 жылғы 21 қаңтарда Формоза маңында камикадзе шабуылына ұшыраған «Мэддокс» жөндеуге Улитиге бет бұрды. 14 наурызда шығып кеткен эсминец Жапонияның ішкі аралдарының жанында жүзіп, Кюсю және Оңтүстік Хонсюға жасалған әуе шабуылдары кезінде пикеттік бекетте болды. 23 наурызда Окинаваға шабуылға дейін қолдау көрсету үшін барды, ал 1 сәуірдегі шабуылдан кейін де қызметін жалғастырды. 1945 жылғы 13 маусымға дейін, шамамен үш ай бойы «Мэддокс» осы науқанға жағалауды атқылау және Кюсю мен Шикокуға шабуылдар үшін авианосецтерді күзету арқылы қолдау көрсетуді жалғастырды. 8 шілдеде «Мэддокс» Лейтеден Хонсю және Хоккайдо аралдары маңында 3-ші флоттың операцияларына қатысу үшін жол тартты. 10 шілдеден бастап 15 тамыздағы шабуылдық әрекеттер тоқтағанға дейін ол күзет, пикеттік және жағалауды атқылау қызметтерін атқарды. Жапонияның капитуляциясынан кейін «Мэддокс» 20 қыркүйекте Токио шығанағынан әскери жолаушыларымен бірге АҚШ-қа бет бұрды және Жапония жағалауында патрульдік қызметін жалғастырды. 5 қазанда Сан-Францискоға жолаушыларын жеткізіп, 14-сі күні Сан-Диегоға келді. 1946 жылғы 1 ақпанға дейін ол онда жұмыс істеді, содан кейін Қиыр Шығысқа оралып, Қытайдың Шанхай, Циндао және Таку қалалары мен Кореяның Пусан және Цзиньсен порттары арасындағы теңіз күштерінің қозғалысын қолдады.

Корей соғысы

1947 жылғы 24 наурызда Сан-Диегоға оралған ол келесі үш жыл бойы батыс жағалауда резервтік оқу круиздерін жүргізді, 1-ші тапсырмалық флотпен маневрлерге қатысып, су астына қарсы күрес және артиллериялық дайындық бойынша жаттығу кемесі ретінде қызмет етті. 1950 жылғы 1 мамырда «Мэддокс» Сан-Диегодан Қиыр Шығысқа аттанды, 26 маусымда Гонконгқа келді, Кореядағы соғыс басталғаннан кейін бір күн өткен соң. Келесі күні Оңтүстік Кореяға бағыт алды, «Вэлли Фордж» және басқа авианосецтердің ұшақтарын күзетті және су асты кемелеріне қарсы қорғаныс міндетін атқарды. 4 мамырда Тайваньға коммунистік Қытайдың басып кіруіне жол бермеу үшін алғашқы Формоза (кейін Тайвань) патрульдік күшін құруға көмектесті. 7 қыркүйекте «Мэддокс» Кореяға оралды және жағалауды блокадалау және бомбалау міндеттерін атқарды. Ол осы міндетті атқарумен бірге, 15 қыркүйекте Инчхонға түскен әскерлермен үйлестірілген Самчоктың нысандарын диверсиялық бомбалауға қатысты, 1951 жылдың қаңтарында АҚШ-қа қайтты. 1951 жылғы 31 қаңтарда Сан-Диегоға келді, жаттығу кемесі ретінде қызмет етті және 1951 жылғы 1 желтоқсанда екінші рет Кореяға баруға дейін күрделі жөндеуден өтті. 1952 жылғы ақпан айына дейін Кореяның шығыс жағалауында авианосецтерді күзетті және БҰҰ-ның құрлық әскерлеріне жағалаудан бомбалау көмегін көрсетті. Наурыз айында Тайвань патрульдік күштерімен бірге жұмыс істеді, сәуір айында Кореяға оралды. 16 сәуірден 17 мамырға дейін Вонсанды қоршауға қатысты, содан кейін жылдам авианосецтерді күзету міндетін қайтадан атқарды. «Мэддокс» маусым айында Сан-Диегоға оралды, 26 маусымда келді, бірақ жаңа порты Лонг-Бичке аттану үшін бір ай ғана болды. Жергілікті операциялардан және жөндеуден кейін «Мэддокс» 1953 жылғы 2 ақпанда Қиыр Шығысқа қайтадан сапарлады. Екінші Корея сапарында да, эсминец Кореяның шығыс жағалауында жылдам авианосецтерді күзетті, жағалаудағы нысандарды бомбалауға қатысты, бұл жолы Хуннамға дейін солтүстікке дейін, және екі апта бойы Тайвань патрульдік күшінде қызмет етті. 1953 жылғы 12 тамызда Кореядағы міндетін аяқтағаннан кейін Лонг-Бичке аттанды, 30 тамызда келді.

1954-1964 жылдар

Маддокс келесі көктемге дейін батыс жағалауда жұмыс істеді. (Маддокс 1954 жылы Allied Artists компаниясы шығарған «Return from the Sea» голливудтық фильмінде көрсетілген.) 1954 жылдың 4 мамырында ол 7-ші флот құрамында қызмет ету үшін жолға шықты. 5 желтоқсанға дейін жалғасқан осы сапарында ол Кюсю, Корея және Лусон аймақтарындағы суасты кемелерге қарсы күрес тактикасы мен шабуылдық авиатасымалдаушылар жаттығуларына қатысты, сондай-ақ Тайвань күзет күштерімен бірге жұмыс істеді. 1955 жылдың 14 маусымынан 1962 жылдың 2 наурызына дейін Маддокс Қиыр Шығысқа тағы алты рет сапар жасады. Бұл сапарлар SEATO елдерінің күштерімен бірлескен қорғаныс жаттығуларын және Оңтүстік Корея, Ұлттық Қытай және Жапонияның теңіз күштерімен оқу операцияларын қамтыды. 1962 жылдың наурыз айынан бастап екі жыл бойы батыс жағалауда жұмыс істегеннен кейін, Маддокс 1964 жылдың 13 наурызында 7-ші флотпен тағы бір сапар үшін Лонг-Бичтен шықты. Бастапқыда Жапон және Шығыс Қытай теңіздерінде жылдам авиатасымалдаушылар тобымен бірге жүзіп, 18 мамырда оңтүстікке бағыт алып, Оңтүстік Вьетнам жағалауында күзетке орналасты.

Тонкин шығанағы оқиғасы

1964 жылғы 31 шілдеде ол Тонкин шығанағында DESOTO патрулінің алғашқы кезеңін бастады. Бастапқыда бұл әдеттегі патруль болған, бірақ кейіннен әлемдік салдарға әкелген теңіз шайқасына айналды. 1964 жылғы 2 тамызда «Маддокс» Солтүстік Вьетнам жағалауынан 28 миль қашықтықтағы халықаралық суларда жүріп, 135-ші торпедалық эскадрильяға қарасты үш Солтүстік Вьетнам Әскери-теңіз күштерінің (NVN) P4 моторлы торпедалық қайықтарымен кездесті. P4 қайықтарының ұзындығы 20 метр, әрқайсысы екі торпедамен қаруланған, олар TNT жарылғыш заттарымен жабдықталған және үлкен жылдамдыққа ие болған. 7-ші флоттың 192-ші эсминецтер дивизиясының командирі, «Маддокс» кемесіндегі капитан Джон Дж. Геррик, кеме капитанына (коммандер Герберт Огиерге) торпедалық қайықтар жақындасса, оларға оқ атуға бұйрық берді. Олар жақындағанда, американдық теңізшілер Солтүстік Вьетнамдық қайықтарды тоқтату үшін үш оқ атты. NVN торпедалық қайықтарын үш бауыр басқарды: Ван Бот T 333 қайығын, Ван Ту T 336 қайығын, ал T 339 қайығын Ван Джан басқарды. Торпедалық қайықтар бастапқыда шабуылды сандық ретпен жүргізді, T 333 шабуылға жетекшілік етті. Торпедаларының тиімді атыс қашықтығы шамамен 0,8 мильді құрады, бірақ «Маддокс» эсминцінің 5 дюймдік зеңбірегінің атыс қашықтығы 0,8 миль болды. Қайықтар шабуылға белсенді кірісіп, 0,8 мильге жеткенде, T 333 «Маддокс» эсминціне бүйірден шабуыл жасауға тырысты, ал қалған екі қайық артынан қууды жалғастырды. Екі қуғыншы қайық, T 336 және T 339 бірінші болып оқ атты, бірақ «Маддокс» эсминцінің 5 дюймдік зеңбірегінен жасалған қатты оқ жауыннан торпедалық қайықтар торпедаларын тым алыс қашықтықтан атты, нәтижесінде төрт су асты зымыраны да нысанадан тыс қалды. T 333 торпедаларын атты, бірақ тиімді болмады, содан кейін «Маддокс» эсминцінің 5 дюймдік зеңбірегімен екі зеңбірекпен дуэльге түсіп, эсминецке бір рет соққы берді. Төрт «Крусейдер» ұшағының бірі 14,5 мм пулеметтен атылған оқтарға тап болды, сол қанатының үлкен бөлігі зақымдалды, бірақ «Тикондерога» кемесіне оралуға қол жеткізді. 4 тамызда «Маддокс» және «Тернер Джой» кемелері Солтүстік Вьетнам жағалауында алғашқы оқиғадан кейін «жалау көрсету» мақсатымен тағы бір DESOTO патрулін бастады. Бұл жолы кемелерге Солтүстік Вьетнам жағалауына 18 шақырымнан жақын келмеуге бұйрық берілді. Кешкі және таңертеңгі ауа райы нашарлап, теңіз толқыны күшті болған кезде эсминецтер радар, сонар және радио сигналдарын қабылдады, олар Солтүстік Вьетнам теңіз күштерінің тағы бір шабуыл жасағанын көрсетті деп ойлады. Шамамен екі сағат бойы кемелер радарлық нысаналарға оқ атты және электрондық және визуалды жау туралы хабарламалардың арасында белсенді маневр жасады. Вашингтон уақыты бойынша 0127-де Геррик шабуыл болмаған болуы мүмкін екенін және аймақта Солтүстік Вьетнамдық кемелердің жоқ болуы мүмкін екенін мойындайтын телеграмма жіберді: «Іс-қимылды қарап шығу көптеген хабарланған байланыстар мен атқан торпедалардың күмәнді екенін көрсетеді. Радардағы ауа райының әсері және тым белсенді сонар операторлары көптеген хабарламаларға себеп болуы мүмкін. «Маддокс» визуалды байқаулар жасаған жоқ. Қосымша шаралар қолданар алдында толық бағалау жүргізуді ұсынамын». Содан бері көптеген мәліметтер 4 тамызда шабуыл болмағанын көрсетеді, соның ішінде 1995 жылы 2 тамыздағы шабуылды мойындаған Солтүстік Вьетнамның әскери қолбасшысы Во Нгуен Гиап, бірақ 4 тамыздағы шабуыл ешқашан болмағанын мәлімдеді.

Вьетнам соғысы

Лонг-Бичке келгеннен кейін, Maddox 1965 жылдың қаңтарының ортасына дейін демалыс және техникалық қызмет көрсету күйінде болды, содан кейін келесі WestPac орналасуына дайындық үшін оқу жаттығуларын және жөндеу жұмыстарын жүргізді. Ол 10 шілдеде Лонг-Бичтен шығып, тамыздың басында Тонкин шығанағында жылдам авиатасымалдаушылармен бірге жұмыс істей бастады. Келесі төрт айда Maddox авиатасымалдаушылармен кезектесіп, Оңтүстік Вьетнам жағалауында артиллериялық қолдау миссияларын орындады. Қараша айының соңында ол үйге бет бұрып, 16 желтоқсанда Лонг-Бичке жетті. 1966 жылы Калифорния жағалауында жергілікті жаттығулар мен техникалық қызмет көрсеткеннен кейін, ол мичмандарға арналған оқу круизіне қатысты, ол Перл-Харборға саяхатты қамтыды. Maddox 20 қарашада Калифорниядан 7-ші флотпен тағы бір орналасу үшін жолға шықты, Перл-Харбор, Мидуэй, Гуам және Тайвань арқылы өтіп, жетті. Негізінен артиллериялық қолдау көрсетуден тұратын сәтті турдан кейін, Сингапурге сапар жасап, 1967 жылдың 8 ақпанында Экватордан өтті. Содан кейін Maddox Филиппин аралдарындағы Субик шығанағынан Австралия, Жаңа Зеландия және Перл-Харбор арқылы үйге қайтты. Ол 1967 жылдың 7 маусымында Лонг-Бичке келді және 13 қазанда күрделі жөндеуге кіру үшін Лонг-Бич кеме құрылыс орнына кіргенге дейін жергілікті жаттығулар өткізді. Maddox 1968 жылдың ақпан айына дейін күрделі жөндеуден өтті. Содан кейін, батыс жағалауда жаңару оқуынан өткеннен кейін, 5 шілдеде WestPac-қа аттанды. 1968 жылдың шілдесінде Maddox тағы да Қиыр Шығысқа жөнелтілді және 1968 жылдың желтоқсанында Лонг-Бичке, үй портына, күрделі жөндеу мен техникалық қызмет көрсету үшін оралды. Maddox 1969 жылы қызметтен босатылып, Әскери-теңіз резервіне берілді. Ол 1972 жылдың 2 шілдесінде Әскери-теңіз кемелерінің тізілімінен алынып тасталды. Maddox Екінші дүниежүзілік соғыстағы қызметі үшін төрт шайқас жұлдызын, ал Корея соғысындағы қызметі үшін алты жұлдыз алды.

Қытай Республикасы Әскери-теңіз күшінде қызмет ету

1972 жылы 6 шілдеде ол Тайваньға жіберілді, Қытай Республикасы Әскери-теңіз күштеріне қабылданып, ROCS Po Yang (DD 10) деп аталды және Әскери-теңіз қарулары мектебінде қызмет етті. Кейіннен оның нөмірі DD 928-ге өзгертілді. 1979 жылы тағы да DD 910-ға өзгертілді.