Кіріспе

Британдық математик (1906–2005)

Ағылшын филологы, сэр Эдвард Мэйтленд Райт (13 ақпан 1906 – 2 ақпан 2005) – ағылшын математигі, ең белгілісі Г.Х. Хардимен бірлесіп жазған «Сандар теориясына кіріспе» еңбегімен танымал. 1962 жылдан 1976 жылға дейін Абердин университетінің ректоры болып қызмет етті.

Мансап

Ол Йоркширдегі Лидс қаласына жақын Фарнлиде дүниеге келді, әкесі сабын өндіруші болған. Әке-шешесі ажырасқаннан кейін анасымен бірге Англияның оңтүстігіне көшіп кетті. Лондон университетінде сыртқы студент ретінде, өздігінен математика пәнін үздік бағамен оқып бітірген соң, Райт Оксфордтағы Иса колледжінде және Христос колледжінде оқыды. Оның ғылыми еңбектері 1931 жылдан 1980-жылдардың басына дейін жалғасты, алғашқыда Германияның Геттинген қаласында бір жыл оқыған Христос колледжінің ғылыми стипендиясын алды. Кейін ол Христос колледжінде оқытушы болып тағайындалды, онда 1935 жылға дейін сабақ берді, содан кейін Абердин университетінде математика профессоры болды. Ол 1936 жылдан 1962 жылға дейін осы қызметте болды, бірақ соғыс жылдарында (1943 жылдан 1945 жылға дейін) MI6 штаб-пәтеріндегі Әуе министрлігінің барлау бөліміне ауыстырылды. 1961 жылы университет проректорының орынбасары, ал 1962 жылдан 1976 жылға дейін қызметтен кеткенге дейін ректор және проректор болды. Дегенмен, ол 1983 жылға дейін университетте ғылыми қызметкер ретінде жұмыс істеді. Университеттегі еңбегі үшін оның құрметіне аталған ғимарат бар. Райт сандар теориясы және графтар теориясы сияқты көптеген салаларда жұмыс істеді және жүзден астам мақала жариялады. Оның көптеген еңбектері сандарды талдау теориясына арналған.

Құрметтер мен марапаттар

Ол 1937 жылы Эдинбург Корольдік қоғамының мүшесі болып сайланды және 1952 жылы Макдугалл Брисбен сыйлығымен марапатталды. 1929 жылы Лондон математикалық қоғамына сайланды және 1978 жылы олардың Аға Бервик сыйлығын алды. 1977 жылы ол рыцарь атағына ие болды және 1978 жылы Польшаның Polonia Restituta орденінің алтын медалімен марапатталды.

Жеке өмір

Ол 99 жасқа толуға аздай қалғанда Ридинг қаласында қайтыс болды. Ол Солтүстік Уэльстен шыққан Филис Харрисқа үйленген, олардың ұлы математик Джон Д. М. Райт еді.