Кіріспе

қоңыздар туысы

Грион (gʁijɔ̃) – Швейцарияның Во кантонындағы Айгл округінде орналасқан муниципалитет.

Тарих

Грион алғаш рет 1189 жылы Грюндар деп еске алынады. Салынған аумақтың 7,9%-ын тұрғын үйлер мен ғимараттар, ал 2,9%-ын көлік инфрақұрылымы құрайды. Орманды жерлердің 42,1%-ы тығыз орманмен жабылған, ал 4,2%-ы жеміс бақтарымен немесе ұсақ ағаш тобымен жабылған. Егіс жерінің 0,0%-ы егін өсіруге, 7,0%-ы жайылымдарға, 21,3%-ы тау жайылымдарына пайдаланылады. Муниципалитеттегі барлық су ағып тұратын су. Өнімсіз жерлердің 4,3%-ы өнімсіз өсімдік жабынымен, ал 3,5%-ы өсімдік өсуіне тым тасты болып келеді.

Демография

2008 жылы Грайонның халқының 27,0% -ы шетелдік азаматтарды құрады. Соңғы 10 жылда (1999–2009 жылдары) халық саны 15,2% пайызға өзгерді. Көші-қонның нәтижесінде 16,1%, ал туыс-өлімнің нәтижесінде 0,5% пайызға өзгерді. Халықтың көп бөлігі (2000 жылғы мәлімет бойынша) француз тілінде сөйлейді (870 адам немесе 87,6%), екінші ең көп таралған тіл – неміс тілі (40 адам немесе 4,0%), үшіншісі – ағылшын тілі (32 адам немесе 3,2%). 19 адам итальян тілінде сөйлейді. 2000 жылы муниципалитетте 358 үйленбеген және бұрын үйленбеген адам болды. 511 адам үйленген, 56-сы жесір немесе күйеуі қайтыс болған, ал 68-і ажырасқан. 2000 жылы муниципалитетте 459 жеке тұрғын үй болды, орташа есеппен әр үй шамамен 2,1 адамға толы болды. 2000 жылы муниципалитетте 1765 пәтер болды. Ең көп кездесетін пәтерлер 3 бөлмелі (439 дана). 184 пәтер бір бөлмелі, ал 384 пәтер бес және одан көп бөлмелі болды. Осы пәтерлердің 449-ы (жалпы санының 25,4%) тұрақты түрде пайдаланылып, 1231-і (69,7%) маусымдық түрде, ал 85-і (4,8%) бос болды.

Көрікті жерлер

Грион ауылының барлық бөлігі және Тавеянн аймағы Швейцария ұлттық мұрасы тізіміне енгізілген.

Саясат

2007 жылғы федералды сайлауда ең көп дауыс жинаған партия SVP болды, оларға дауыс берушілердің 23% қолдау көрсетті. Келесі үш ең танымал партиялар: FDP (22,05%), SP (15,46%) және Жасылдар партиясы (12,76%). Федералды сайлауда барлығы 283 дауыс берілді, сайлауға қатысу көрсеткіші 41,0% болды.

Экономика

2010 жылы Грионның жұмыссыздық деңгейі 4,8% болды. 2008 жылы бірінші экономикалық секторда 19 адам жұмыс істеді және осы секторда шамамен 7 кәсіпорын қызмет етті. Екінші секторда 92 адам жұмыс істеді, ал осы секторда 17 кәсіпорын болды. Үшінші секторда 204 адам жұмыс істеді, оның ішінде 43 кәсіпорын қызмет етеді. 2000 жылы муниципалитетке 53 жұмысшы келді, ал 256 жұмысшы муниципалитеттен кетті. Муниципалитет жұмыс күшінің таза экспорттаушысы болып табылады, әрбір бір кіретін жұмысшыға шамамен 4,8 жұмысшы шығып кетеді. Жұмыс істейтін халықтың 11,8%-ы жұмысқа қоғамдық көлікпен, ал 65,3%-ы жеке көлікпен барады.

Білім

Грайонда 387 (39,0%) адам міндетті емес жоғары орта білімді аяқтаған, ал 160 (16,1%) адам қосымша жоғары білім (университет немесе Fachhochschule) алған. Жоғары білім алған 160 адамның 42,5%-ы швейцариялық ерлер, 25,6%-ы швейцариялық әйелдер, 16,9%-ы швейцариялық емес ерлер және 15,0%-ы швейцариялық емес әйелдер. Оқу жылында аудан 205 балаға мектепке дейінгі күтім қызметін ұсынды, оның ішінде 96 бала (46,8%) субсидияланған мектепке дейінгі күтім алды. Бастауыш мектеп бағдарламасында 70 оқушы төрт жыл оқыды. Міндетті орта білім беру бағдарламасы алты жылға созылады және онда 41 оқушы оқыды. 2000 жылы Грайонда 27 оқушы басқа муниципалитеттен келді, ал 83 тұрғын муниципалитеттен тыс мектептерде оқыды.