Тасманияның ылғалды ормандары

Кіріспе

Тасманияның құрлықтағы экорегионы, Австралия

Тасманияның қоңыржай белдеудегі жаңбырлы ормандары – Тасманияның батысындағы қоңыржай жапырақты және аралас ормандардың экорегионы. Бұл экорегион Австралазия аймағының бір бөлігі болып табылады, оған Тасмания, Австралия, Жаңа Зеландия, Жаңа Гвинея, Жаңа Каледония және ілеспе аралдар кіреді. Оны тропикалық, субтропикалық, муссондық және қоңыржай жаңбырлы ормандарға бөлуге болады. Тасмания жаңбырлы ормандары салқын қоңыржай жаңбырлы ормандар ретінде жіктеледі және Австралиядағы осы ормандар түрінің флористикалық тұрғыдан ең күрделі және ең жақсы дамыған түрін көрсетеді. Тасманияда оларды батыста, Савидж өзені ұлттық паркінде, оңтүстік-батыста, солтүстік-шығыста және шығыс жағалауында шашыраңқы жерлерде кездестіруге болады. Ағаш түрлерінің шектеулі санынің себебі, қайталап мұз басуларға байланысты деп саналады. Тасманияның салқын қоңыржай жаңбырлы орманын төрт түрге бөлуге болады: Callidendrous жаңбырлы ормандары, Thamnic жаңбырлы ормандары, Implicate жаңбырлы ормандары және Ашық таулы ормандар. Бұл төрт негізгі түр құрылымы, флорасы, таралуы, эндемизм деңгейі және экологиясы сияқты көптеген ерекшеліктерімен өзгешеленеді.

Каллидендрлі жаңбырлы орман

Бұл Тасманиядағы ең қарапайым жаңбырлы орман қауымдастығы; ол әдетте Nothofagus cunninghamii және/немесе Atherosperma moschatum басымдығымен орташа және биік ормандармен сипатталады, көбінесе Leptospermum lanigerum (жүнді шай ағашы) немесе Acacia melanoxylon (Австралия қара ағашы) қосылады. Әдетте, мұндай ормандардың биіктігі кем дегенде болады. Ағаштар әдетте жақсы қалыптасқан және кеңінен орналасқан, ал астыңғы қабаты ашық және көбінесе саябақ сияқты сипатталады. Көптеген аймақтарда папоротниктердің әртүрлілігі жоғары, және осы аймақтарда эпифиттер көбінесе гүлдейді. Histiopteris incisa (жауын-шалақтың қанаты) және Hypolepis rugosula (қалқанды жер папоротнигі) бұзылған жерлерде, мысалы, жол бойындағы жарықтарда кездеседі. Биіктік артқан сайын орманның биіктігі төмендейді, Nothofagus cunninghamii көп сабақты болады, қисық еңкейген сабақтары мен көптеген эпифиттік бриофиттері пайда болады, ал лишайниктер діңдерде өрнекті әсер тудырады. Типтік астыңғы қабат Tasmannia lanceolata (тау бұрышы) және Telopea truncata (Тасмания варатасы) басымдығымен ерекшеленеді, ал жер қабатында Oxalis megellancia және Lagenophora stipitata (көк шишагүл) өседі. Птеридофиттердің әртүрлілігі төмендейді және тек Lycopodium fastigiatum (альпілік клуб мүшесі), Hymenophyllum peltatum, Grammitis billardierei (жалпы саусақ папоротнигі) және Blechnum penna marina (Антарктика қатты папоротнигі) сияқты шағын түрлер ғана сақталады. Каллидендриялық жаңбырлы ормандар штаттың шығыс жартысында, сондай-ақ Тасманияның солтүстік-батыс және орталық бөліктерінде кездеседі. Табылған түрлер %Жапқыш Түрі/Формасы Atherosperma moschatum >75 Басым түрлер Histiopteris insica 1 Астыңғы қабат Dicksonia antarctica 5 Астыңғы қабат Chiloglottis cornuta 1 сирегірек Corybas diemenicus 1 сирегірек Clematis aristata 1 сирегірек Comprosma quadrifida 1 сирегірек Hymenophyllum australia 1 сирегірекКесте 1 Лира құсының табиғат жолы, Mt Feild, Тасмания: аралас Callidendrous және Thamnic жаңбыр ормандары қауымдастығының түр құрамы мен құрылымы; Биіктігі ~, жердің 90% -ы төсенішпен жабылған, 5% -ы тас және 5% -ы ашық жер.

This is the simplest rainforest community in Tasmania; it is typically represented by medium to tall forests dominated by Nothofagus cunninghamii and/or Atherosperma moschatum, often together with Leptospermum lanigerum (woolly tea tree) or Acacia melanoxylon (Australian blackwood). Typically, these forests are at least in height. Trees are usually well formed and widely spaced, and the understorey is open and often described as park like. Fern diversity is high in many areas, and in these areas, epiphytes often flourish. Histiopteris incisa (bat's wing fern) and Hypolepis rugosula (ruddy ground fern) occur in disturbed sites such as along roads where there have been breaks in the canopy. As elevation increases, the height of the forest decreases, Nothofagus cunninghamii becomes multi stemmed, develops crooked leaning stems and abundant epiphytic bryophytes, and lichens produce a patterned effect on the trunks. The typical understorey becomes dominated by Tasmannia lanceolata (mountain pepper) and Telopea truncata (Tasmanian waratah), and the ground layer becomes host to Oxalis megellancia and Lagenophora stipitata (blue bottle daisy). The pteridophyte diversity decreases and only small species such as Lycopodium fastigiatum (alpine club moss), Hymenophyllum peltatum, Grammitis billardierei (common finger fern) and Blechnum penna marina (Antarctic hard fern) persist. Callidendrous rainforests occurs in the eastern half of the state and in northwestern and central Tasmania. Species found %Cover Type/form Atherosperma moschatum >75 Dominant spp Histiopteris insica 1 Understorey Dicksonia antarctica 5 Understorey Chiloglottis cornuta 1 scattered Corybas diemenicus 1 scattered Clematis aristata 1 scattered Comprosma quadrifida 1 scattered Hymenophyllum australia 1 scatteredTable 1 Lyrebird nature walk, Mt Feild, Tasmania: species composition and structure of a mixed Callidendrous and Thamnic rainforest community; Height ~, 90% of ground litter cover, 5% rock and 5% bare ground.

Таминий жаңбырлы орманы

Тамандық жаңбырлы ормандар орташа биіктіктегі, жақсы қалыптасқан ағаштармен және айқын бұталық қабатпен сипатталады. Жапырақты қабат әдетте 2–5 түрдің қоспасынан тұрады, оның ішінде Nothofagus cunninghamii, Eucryphia lucida, Atherosperma moschatum, Lagarostrobos franklinii, Eucryphia milliganii (ергежейлі теріс), Phyllocladus aspleniifolius (селерийдің жоғарғы соснысы), Athrotaxis selaginoides және сирек кездесетін Nothofagus gunnii (түйінды бунақ). Нәтижесінде, төменгі қабаттан жарық азаюына байланысты папоротниктердің түрлері азаяды. Parablechnum wattsii (қатаң су папоротнигі) – басты жер папоротнигі; ол ылғалды, көлеңкелі жерлерді ұнатады және кейбір аймақтарда өте тығыз қабат құрайды, бірақ басқаларында кездеспеуі мүмкін. Кішкентай эпифиттер кең таралған, оларға Hymenophyllum rarum (жіңішке папоротник) және Grammitis billardierei жатады. Apteropteris applanata Athrotaxis өсетін жерлерде кездесуі мүмкін. Басқа да ірі эпифиттер кездеседі, бірақ олар көбінесе көзге түспейді. Биіктеп орналасқан жерлерде жалпы көрінісі каллидендросты жаңбырлы орманға ұқсас, бірақ флористикалық айырмашылықтар сақталады. Тамандық жаңбырлы ормандар көбінесе Тасманияның батыс және оңтүстік-батысында кездеседі. Cenarrhenes nitida, Telopea truncata, Agastachys odorata, Comprosma nitida, Archeria eriocarpa, Archeria serpyllifolia, Archeria hirtella, Olearia persoonioides, Trochocarpa cunninghamii, Trochocarpa gunnii, Richea pandanifolia, Richea scoparia, Dracophyllum milliganii және Prionotes cerinthoides – осы қауымдастықтарды құрайтын типтік бұталар немесе шағын ағаштар. Папоротниктердің арасында Parablechnum wattsii басым, бірақ кішкентай эпифиттер де кең таралған: Hymenophyllum rarum, Hymenophyllum marginatum, Grammitis billardierei және Apteropteris applanata Athrotaxis бар қауымдастықтарда кездеседі. Көбінесе Тасманияның батыс және оңтүстік-батысында кездеседі. Кейде Hymenophyllum peltatum және Apteropteris applanata сияқты кішкентай түрлер де кездесуі мүмкін. Орталық платода кездеседі, бірақ оңтүстікке қарайғы тауларға дейін шағын участалар түрінде таралуы мүмкін. Импликатты ормандар керісінше, көбінесе органикалық топырақтарда немесе кварциттер мен кремнийлі конгломераттар сияқты қоректік заттарға кедей тау жыныстарынан пайда болған минералды топырақтарда өседі.

Thamnic rainforests are characterised by well formed trees of medium height, well below , and a distinct shrub layer. The canopy is typically dominated by a mixture of 2–5 species, including Nothofagus cunninghamii, Eucryphia lucida, Atherosperma moschatum, Lagarostrobos franklinii, Eucryphia milliganii (dwarf leatherwood), Phyllocladus aspleniifolius (celery top pine), Athrotaxis selaginoides and, rarely, Nothofagus gunnii (tanglefoot beech). Fern diversity decreases, as a result, because of the decrease in light from the understorey. Parablechnum wattsii (hard water fern) is the main ground fern; it prefers damp shaded areas and forms a very dense layer in some areas but can be absent in others. Small epiphytes are widespread, these include Hymenophyllum rarum (a filmy fern) and Grammitis billardierei. Apteropteris applanata can occur in areas containing Athrotaxis. Other larger epiphytes are usually present, but they are rarely prominent. At higher elevations, the general appearance resembles that of a callidenderous rainforest, but the floristic differences remain the same. Thamnic rainforests occur mostly in western and southwestern Tasmania. Cenarrhenes nitida, Telopea truncata, Agastachys odorata, Comprosma nitida, Archeria eriocarpa, Archeria serpyllifolia, Archeria hirtella, Olearia persoonioides, Trochocarpa cunninghamii, Trochocarpa gunnii, Richea pandanifolia, Richea scoparia, Dracophyllum milliganii and Prionotes cerinthoides are all typical shrubs or small trees that comprise these communities. The ferns are dominated by Parablechnum wattsii but small epiphytes do prevail: Hymenophyllum rarum, Hymenophyllum marginatum, Grammitis billardierei and Apteropteris applanata occurs in communities where Athrotaxis are present. – occur mostly in western and southwestern Tasmania. Small species such as Hymenophyllum peltatum and Apteropteris applanata'' can sometimes make an appearance. – occur on the Central Plateau but can extend as small outliners to the mountains further south. Implicate forests are at the other extreme, and mostly grow in organic soils or mineral soils derived from nutrient poor rock types such as quartzites and silicous conglomerates.

Қорғау

1982 жылы Біріккен Ұлттар Ұйымының Білім, ғылым және мәдениет ұйымы (ЮНЕСКО) осы экожүйенің солтүстік бөлігін Әлемдік мұра ретінде тағайындады.