Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Кіріспе
Британдық математик және астроном Роберт Вудхаус (28 сәуір 1773 – 23 желтоқсан 1827) – британдық математик және астроном.
British mathematician and astronomer
Robert Woodhouse (28 April 177323 December 1827) was a British mathematician and astronomer.
Ерте өмір және білім
Роберт Вудхаус 1773 жылғы 28 сәуірде Норвич қаласында, Норфолк округінде, зығыр шапаншы Роберт Вудхаус пен Лоустофттен келген унитарий дін қызметкерінің қызы Джудит Альдерсонның ұлы болып дүниеге келді. 1780 жылы Джон Томас Вудхаус есімді кіші ұлы туды. Ағайындылар Норвичтің солтүстігіндегі Норт-Уолшемдегі Пастон мектебінде білім алды. 1790 жылдың мамырында Вудхаус Кембридждегі Гонвилл және Каюс колледжіне қабылданды. 1795 жылы ол бітірді (математика студенттері арасында бірінші орын алды) және Бірінші Смит сыйлығын жеңіп алды. Олар 1823 жылғы 20 ақпанда үйленді; осы некеден Роберт есімді ұл дүниеге келді. Вудхаус 1802 жылғы 16 желтоқсанда Корольдік қоғамның мүшесі болып сайланды. Оның ең алғашқы еңбегі «Аналитикалық есептеулердің принциптері» деп аталды және 1803 жылы Кембриджде жарық көрді. Онда ол дифференциалдық белгілеуді түсіндіріп, оны қолдануға шақырды, бірақ континенттік авторлардың әдістерін және олардың дәлелсіз принциптерді жиі пайдалануын сынады. 1809 жылы Вудхаус жазықтық тригонометриясы және сфералық тригонометриясы туралы оқулық жариялады, ал келесі жылы вариациялар есебі және изопериметриялық мәселелер туралы тарихи зерттеме шығарды. Содан кейін ол астрономия еңбегін жариялады; оның бірінші кітабы (әдетте екі томдық) практикалық және сипаттамалық астрономияға арналған және 1812 жылы шықты, ал екінші кітабы Пьер Симон Лаплас және басқа континенттік авторлардың физикалық астрономияны зерттеуі туралы мәліметтерді қамтыды және 1818 жылы жарық көрді. Вудхаус 1820 жылы математиканың Лукасиан профессоры болды, бірақ кірісі аз болғандықтан 1822 жылы профессорлық қызметтен бас тартып, оның орнына университетте Плюмиан профессорының жақсы жалақыланатын лауазымын қабылдады. Плюмиан профессоры ретінде ол Кембридж обсерваториясындағы транзит аспаптары мен сағаттарды орнатуға және реттеуге жауапты болды. Вудхаус өзінің замандастарының көпшілігіне үлкен әсер етпеді, егер Джордж Пикок, Чарльз Бэббидж және Джон Гершель аналитикалық қоғамды құрғанда және университетте аналитикалық әдістерді және дифференциалдық белгілеуді қолдануды жақтағанда, бұл қозғалыс сол кезде тоқтауы мүмкін еді. Вудхаус Кембридждегі жаңа салынған обсерваторияның алғашқы директоры болды және 1827 жылы қайтыс болғанға дейін осы лауазымды атқарды. Кембриджде қайтыс болғаннан кейін ол Каюс колледжінің шіркеуіне жерленді.
Robert Woodhouse was born on 28 April 1773 in Norwich, Norfolk, the son of Robert Woodhouse, linen draper, and Judith Alderson, the daughter of a Unitarian minister from Lowestoft. A younger son, John Thomas Woodhouse, was born in 1780. The brothers were educated at the Paston School in North Walsham, north of Norwich. In May 1790 Woodhouse was admitted to Gonville and Caius College, Cambridge, In 1795 he graduated as the Senior Wrangler (ranked first among the mathematics undergraduates at the university), and took the First Smith's Prize. They were married on 20 February 1823; the marriage produced a son, also named Robert. Woodhouse was elected a Fellow of the Royal Society on 16 December 1802. His earliest work, entitled the Principles of Analytical Calculation, was published at Cambridge in 1803. In this he explained the differential notation and strongly pressed the employment of it; but he severely criticised the methods used by continental writers, and their constant assumption of non evident principles. In 1809 Woodhouse published a textbook covering planar trigonometry and spherical trigonometry and the next year a historical treatise on the calculus of variations and isoperimetrical problems. He next produced an astronomy; of which the first book (usually bound in two volumes), on practical and descriptive astronomy, was issued in 1812, and the second book, containing an account of the treatment of physical astronomy by Pierre Simon Laplace and other continental writers, was issued in 1818. Woodhouse became the Lucasian Professor of Mathematics in 1820, but the small income caused him to resign the professorship in 1822 and instead accept the better paid post as the Plumian professor in the university. As Plumian Professor he was responsible for installing and adjusting the transit instruments and clocks at the Cambridge Observatory. Woodhouse did not exercise much influence on the majority of his contemporaries, and the movement might have died away for the time being if it had not been for the advocacy of George Peacock, Charles Babbage, and John Herschel, who formed the Analytical Society, with the object of advocating the general use in the university of analytical methods and of the differential notation. Woodhouse was the first director of the newly built observatory at Cambridge, a post he held until his death in 1827. On his death in Cambridge he was buried in Caius College chapel.