Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Макаров таңқысы немесе ПМ – советтік жартылай автоматты таңқы. Николай Федорович Макаровтың жобалық басшылығымен, 1951 жылы ол КСРО-ның стандартты әскери және милицияның жеке қаруы болды.
The Makarov pistol or PM is a Soviet semi automatic pistol. Under the project leadership of Nikolay Fyodorovich Makarov, it became the Soviet Union's standard military and Militsiya side arm in 1951.
Даму
Екінші дүниежүзілік соғыстан кейін көп ұзамай Кеңес Одағы ТТ пистолеттерін және Нагант М1895 револьверлерін ауыстыру жоспарларын қайта жандандырды. Болашақтағы АК автоматты мылтығының қабылдануы пистолетті жеңіл, ыңғайлы жеке қорғану қаруына айналдырды. TT мұндай рөлге қолайсыз болды, себебі ол ауыр және көлемді еді. Сонымен қатар, Токарев пистолеттерінде қауіпсіздік құрылғысы болмады және дүкендерді жоғалту оңай болды. Осының салдарынан 1945 жылдың желтоқсан айында жаңа қызметтік пистолеттерге екі жеке конкурс жарияланды, тиісінше 7,62 мм және 9 мм пистолеттерге арналған. Кейіннен Б.В. Семин жасаған 9,2×18 мм патрон қабылданған рөл үшін ең жақсы деп танылды. Патронның төмен қысымы практикалық тікелей кері соққы механизмін қамтамасыз етті (қарудың құнын және күрделілігін төмендетті), сонымен бірге төмен кері соққысын және жақсы тоқтату күшін сақтап қалды. Конкурсқа Коровин, Барышев, Воеводин, Симонов, Раков, Климов, Лобанов, Севрюгин және Макаров сияқты бірнеше инженерлер қатысты. Қауіпсіздікке, пайдалануға ыңғайлылыққа, дәлдікке, салмаққа және габариттерге ерекше мән берілді. Қатаң сынақтардан, сенімділікті тексеруден және басқа да сынақтардан кейін, неміс Walther PP пистолетінің ықпалымен жасалған Макаровтың дизайны қарапайымдылығымен, өте сенімділігімен, жылдам құрастыру-бөлшектеуімен және беріктігімен ерекшеленді. 1948 жылдың сәуір айында Макаровтың пистолеті бәсекелес Барышев пен Севрюгин пистолеттеріне қарағанда 20 есе аз ақауларға ұшырады және азырақ бөліктері болды. Сондықтан 1949 жылы пистолет жаппай өндіріс үшін одан әрі дамыту және оңтайландыру үшін таңдалды. Іжевск зауытында өндіріс құралдары орнатылды. Көптеген маңызды дизайндық өзгерістер мен түзетулерден кейін, 1951 жылдың желтоқсан айында қару ресми түрде «9 мм Макаров пистолеті» немесе «ПМ» деп қабылданды. КСРО-ның жаңа стандартты жеке қаруы ретінде ПМ офицерлерге, полицияға, арнайы күштерге, танк және авиаэкипаждарға берілді. Ол 1991 жылы КСРО тарағанға дейін және одан кейін де кеңінен совет әскерилері мен полициясы қолданды. Пистолеттің түрлері Ресей, Қытай және Болгарияда өндіріледі. АҚШ-та, артық совет және Шығыс Германия әскери Макаровтары Атыс қарулары, темекі және спирттік ішімдіктерді бақылау бюросы бойынша қызығушылық тудыратын және тарихи маңызы бар заттар ретінде тізімделген, себебі өндіріс елдері, КСРО және ГДР енді жоқ. 2003 жылы Макаров ПМ ресейлік қызметте PYa пистолетімен ресми түрде ауыстырылды, бірақ 2016 жылғы мәліметтерге сәйкес, көптеген Макаров пистолеттері әлі де ресейлік әскери және полиция қызметінде қолданылады. ПМ әлі де көптеген Шығыс Еуропа және бұрынғы Кеңес республикаларының қызметтік пистолеті болып табылады. Солтүстік Корея және Вьетнам да ПМ-ді стандартты пистолет ретінде пайдаланады, алайда Солтүстік Корея кейіннен жергілікті өндірістегі CZ 75 пистолетіне, BaekDuSan пистолетіне ауысты. Макаровты ауыстыру үшін ресейлік қызметке әртүрлі пистолеттер енгізілгенімен, ешқайсысы оны толықтай алмастыра алмады; MP 443 Grach/PYa техникалық тұрғыдан ресейлік әскерилердің стандартты жеке қаруы болып табылады, бірақ сапаны бақылау және сенімділік мәселелері бар. 2019 жылдың қыркүйегінде «Ростех» компаниясы өзінің «Удав» пистолетінің Макаровты ауыстыру ретінде жаппай өндіріске енгізілгенін хабарлады. «Удав» 9×21 мм «Гюрза» патрондарын қолданады, олар 100 метр қашықтықта 1,4 мм титанды немесе 4 мм болатты тесіп өте алады деп мәлімделеді.
Shortly after the Second World War, the Soviet Union reactivated its plans to replace the TT pistols and Nagant M1895 revolvers. The adoption of the future AK assault rifle relegated the pistol to a light, handy self defense weapon. The TT was unsuited for such a role, as it was heavy and bulky. Also, the Tokarev pistols omitted a safety and magazines were deemed too easy to lose. As a result, in December 1945, two separate contests for a new service pistol were created, respectively for a 7.62mm and 9mm pistol. It was later judged that the new 9.2×18mm cartridge, designed by B. V. Semin, was the best round suited for the intended role. The lower pressures of the cartridge allowed practical straight blowback operation (reducing the cost and complexity of the weapon), while retaining low recoil and good stopping power. Several engineers took part in the contest, including Korovin, Baryshev, Voyevodin, Simonov, Rakov, Klimov, Lobanov, Sevryugin, and Makarov. Special emphasis was placed on safety, user friendliness, accuracy, weight, and dimensions. After stringent handling, reliability, and other tests, Makarov's design, influenced by the German Walther PP, stood out from the others through its sheer simplicity, excellent reliability, quick disassembly, and robustness. During April 1948, Makarov's pistol experienced 20 times fewer malfunctions than the competing Baryshev and Sevryugin counterparts, and had fewer parts. The pistol was therefore selected in 1949 for further development and optimization for mass production. Tooling was set up in the Izhevsk plant for production. After many significant design changes and tweaks, the gun was formally adopted as the "9mm Pistolet Makarova", or "PM" in December 1951. As the new standard issue sidearm of the USSR, the PM was issued to non commissioned officers, police, special forces, and tank and air crews. It remained in wide front line service with Soviet military and police until and beyond the end of the USSR in 1991. Variants of the pistol remain in production in Russia, China, and Bulgaria. In the U. S., surplus Soviet and East German military Makarovs are listed as eligible curio and relic items by the Bureau of Alcohol, Tobacco, Firearms and Explosives, because the countries of manufacture, the USSR and the GDR, no longer exist. In 2003, the Makarov PM was formally replaced by the PYa pistol in Russian service, although as of 2016, large numbers of Makarov pistols are still in Russian military and police service. The PM is still the service pistol of many Eastern European and former Soviet republics. North Korea and Vietnam also use PMs as standard issue pistols, however North Korea has since switched to the CZ 75 made locally as the BaekDuSan pistol. Although various pistols had been introduced in Russian service to replace the Makarov, none have been able to entirely supplant it; the MP 443 Grach/PYa is technically the Russian military's standard sidearm but suffers from quality control and reliability issues. In September 2019, Rostec announced its Udav pistol went into mass production as the Makarov replacement. The Udav fires 9×21mm Gyurza rounds which are claimed to pierce 1.4 mm of titanium or 4 mm of steel at a 100 meters.
Дизайн
ПМ – орташа өлшемді, тікелей кері соққы механизмімен жұмыс істейтін, толығымен болаттан жасалған, рамаға бекітілген оқпанды тапанша. Кері соққы схемасында, слайдты жабық ұстап тұратын жалғыз күш – кері соққы серіппесі; оқ атқанда, сауыт пен слайдты ашудың қажеті жоқ, бұл құлыпталған сауытты тапаншаларда қажет. Кері соққы схемалары кері соққы жасайтын, бұрылатын немесе буынды сауытты пайдаланатын конструкцияларға қарағанда қарапайым және дәл, бірақ олардың қолданылуы слайдтың салмағымен шектеледі. 9×18 мм патроны – кері соққымен жұмыс істейтін тапаншаларда қолданылатын тиімді патрон; орташа салмақты және өлшемді қарудан лайықты деңгейде энергия береді. ПМ, қазіргі АҚШ коммерциялық тапаншаларының стандарттарына қарағанда ауыр, себебі кері соққы тапаншасында ауыр слайд ішкі қысым қауіпсіз деңгейге түсетінше, сауыттың ашылуын кешіктіру үшін үлкен инерцияны қамтамасыз етеді. Кері соққы тапаншаларының конструкциясында басқа, күшті патрондар да қолданылған, бірақ Макаровтың дизайны өте тепе-теңдікке ие деп есептеледі. Макаров тапаншасының жалпы құрылымы мен далалық бөлшектеу процедурасы ПП тапаншасымен ұқсас.
The PM is a medium size, straight blowback action, all steel construction, frame fixed barrel handgun. In blowback designs, the only force holding the slide closed is that of the recoil spring; upon firing, the barrel and slide do not have to unlock, as do locked breech design pistols. Blowback designs are simple and more accurate than designs using a recoiling, tilting, or articulated barrel, but they are limited practically by the weight of the slide. The 9×18mm cartridge is a practical cartridge in blowback operated pistols; producing a respectable level of energy from a gun of moderate weight and size. The PM is heavy for its size by modern US commercial handgun standards, largely because in a blowback pistol, the heavy slide provides greater inertia to delay opening of the breech until internal pressures have fallen to a safe level. Other, more powerful cartridges have been used in blowback pistol designs, but the Makarov is widely regarded as particularly well balanced in its design elements. The general layout and field strip procedure of the Makarov pistol is similar to that of the PP.
Операция
ПМ DA/SA іске қосу механизміне ие. Қолмен басқару қауіпсіздігін қосу бір мезгілде, егер балға керілген болса, оны түсіреді, сондай-ақ слайдтың, триггердің және балғаның қозғалуын тоқтатады. Қауіпсіздік қосылған күйде тасымалдау немесе қауіпсіздік ажыратылған және балға түсірілген күйде тасымалдау қауіпсіз деп есептеледі. DA триггердің тартылуы ауыр, күшті қысуды қажет етеді, бірінші оқтың дәлдігінен гөрі қауіпсіздікке басымдық береді. Слайдты артқа тартып, балғаны қолмен кернеу немесе патронды ату – барлығы балғаны керіп, келесі оқ үшін триггерді бір реттік әрекетке дайындайды. ПМ – жартылай автоматты қару, сондықтан оның ату жылдамдығы атысшының триггерді қаншалықты жылдам қысуына байланысты. Атылған гильзалар шамамен 5,5–6 метр қашықтыққа атысшының оң жағына және арт жағына ұшырылады. Соңғы патрон атылғаннан кейін, слайдты тоқтату тетігі/эжектор слайдты ұстап тұрады. Оқтаманы тұтқаның астындағы тетік арқылы қарудан алып тастауға болады. Жаңа оқтаманы салғаннан кейін, раманың сол жағындағы тетікті басып немесе слайдты артқа тартып, босату арқылы слайдты босатуға болады; екі әрекет те патронды камераға жіберіп, пистолетті қайтадан атуға дайындайды.
The PM has a DA/SA trigger mechanism. Engaging the manual safety simultaneously decocks the hammer if cocked, and prevents movement of slide, trigger and hammer. Both carrying with safety engaged, or with safety disengaged and hammer uncocked are considered safe. The DA trigger pull is heavy, requiring a strong squeeze, trading first shot accuracy for safety. Racking the slide, manually cocking the hammer or firing a cartridge all cock the hammer, setting the trigger for the next shot to single action. The PM is a semi automatic firearm, therefore its rate of fire depends on how rapidly the shooter squeezes the trigger. Spent cartridges are ejected some 5.5–6 meters away to the shooter's right and rear. After firing the last round, the slide is held back by the slide stop lever/ejector. Magazines can be removed from the gun via the heel release, located on the bottom of the grip. After loading a fresh magazine, the slide can be released by pressing the lever on the left side of the frame or by racking the slide and releasing it; either action loads a cartridge into the chamber and readies the pistol to fire again.
Нұсқалар
Макаров тапаншасы Солтүстік Америкадағы суық соғыс кезеңінде және одан кейін бірнеше коммунистік елдерде өндірілді; КСРО-дан басқа, бұл елдер – Шығыс Германия, Болгария, Қытай және Германияның бірігуінен кейін, бұрынғы ГДР-дің мыңдаған Макаров тапаншалары да қолданысқа түсті. Ең көп танымал нұсқасы – ПММ (Pistolet Makarova Modernizirovannyy, яғни Жаңартылған Макаров тапаншасы) – бұл түпнұсқа тапаншаның жаңа дизайны. 1990 жылы инженерлер тобы бастапқы дизайнды қайта жасап, негізінен патронға жүктемені арттырды. Нәтижесінде, оқтың бастапқы жылдамдығы айтарлықтай өсті және газ қысымы 25%-ға жоғарылады. ПММ магазинінде 12 оқ болады, ал ПМ-де – сегіз оқ. 12 оқтық нұсқадан гөрі 10 оқтық нұсқасы көбірек өндірілді. ПММ 9.2×18 мм PM патрондарын пайдалана алады және камерадағы ойықтар сияқты, оқты шығаруға көмектесетін, эргономикалық тұтқа панельдері сияқты шағын өзгерістер де бар. 2015 жылдан бастап, ол – MP 443 Grach-пен бірге Ресей әуе десант әскерлерінің штаттағы тапаншасы болып табылады. Макаров тапаншасының дыбыс басу құрылғысы бар, ПБ нұсқасы барлау топтары мен КГБ үшін жасалған, оған арнайы алынып-қойылатын дыбыс басу құрылғысы орнатылған. Макаров тапаншасының эксперименталды нұсқасы, TKB 023, қарудың салмағы мен құнын азайту үшін полимерлік қаңқамен жасалған. Ол Кеңес әскери сынақтарынан өтті, бірақ полимердің ұзақ мерзімді сақтау және пайдалану мүмкіндіктеріне қатысты алаңдаушылықтар туындағандықтан, ол ешқашан қолданысқа енгізілген жоқ. Польша, Венгрия және Чехословакия 9×18 мм патронына арналған өз тапаншаларын жасады. Венгрия FEG PA 63, Польша P 64 және P 83 Wanad, ал Чехословакия vz.82 тапаншаларын жасады. Олардың жұмыс принципі бірдей болғанымен (тікелей кері соққы), және бірдей патронға арналғанымен, АҚШ-тағы кейбір қару сатушылары оларды қару көрмелерінде «Польша Макаровтары» және «Венгрия Макаровтары» деп белгілейді. Дегенмен, сыртқы түрі ұқсас болғанымен, бұл дизайн ПМ-нен тәуелсіз және Walther PP тапаншасымен көбірек ортақ (іс жүзінде, ол түпнұсқа орыс Макаров тапаншасына да үлкен әсер еткен). Макаров тапаншасы үшін көптеген қосымша жабдықтар мен ауыстыру бөлшектері бар, соның ішінде ауыстыруға болатын стволдар, арнайы тұтқалар, әртүрлі қасиеттері бар үлкен нысаналар және әртүрлі әрлеулер бар. Макаров тапаншасына арналған оптикалық прицел/жарық орнату бар, бірақ оны орнату үшін бұрандалы ствол қажет.
The Makarov pistol was manufactured in several communist countries during the Cold War and afterwards; apart from the USSR itself, they were East Germany, Bulgaria, China, and post reunification Germany, which also found itself with several thousand ex GDR Makarov pistols. The most widely known variant, the PMM (Pistolet Makarova Modernizirovannyy or Modernised Makarov pistol), was a redesign of the original gun. In 1990, a group of engineers reworked the original design, primarily by increasing the load for the cartridge. The result is a significant increase in muzzle velocity and generation of 25% more gas pressure. The PMM magazine holds 12 rounds, compared to the PM's eight rounds. Versions that held ten rounds were produced in greater quantities than the 12 round magazine. The PMM is able to use existing 9.2×18mm PM cartridges and has other minor modifications such as more ergonomic grip panels as well as flutes in the chamber that aid in extraction. As of 2015, it is—alongside MP 443 Grach—the service pistol of the Russian Airborne Troops. A silenced version of the Makarov pistol, the PB, was developed for use by reconnaissance groups and the KGB, with a dedicated detachable suppressor. An experimental variant of the Makarov pistol, the TKB 023, was designed with a polymer frame to reduce the weight and costs of the weapon. It had passed Soviet military trials but was never fielded, due to concerns about the polymer's capacities for long term storage and use. Poland, Hungary, and Czechoslovakia have developed their own handgun designs chambering the 9×18mm round. Hungary developed the FEG PA 63, Poland the P 64 and the P 83 Wanad and Czechoslovakia the vz.82. While similar in operation (straight blowback), and chambered for the same round, these pistols are often found labeled at gun shows by some US gun retailers as "Polish Makarovs" and "Hungarian Makarovs". Nonetheless, these cosmetically similar designs are independent of the PM and have more in common with the Walther PP (which, in fact, was also a major influence on the original Russian Makarov). A wide variety of aftermarket additions and replacements exist for the Makarov pistol, including replacement barrels, custom grips, custom finishes and larger sights with various properties to replace the notoriously small originals. A scope/light mount exists for the Makarov pistol but requires a threaded replacement barrel.
Байкал
Байкал – Ижевск механикалық зауыты әзірлеген бренд, оның негізінде 1962 жылдан бастап мылтықтар сериясы жасалды. КСРО ыдырағаннан кейін «Байкал» брендімен коммерциялық қару өндірісі күрт кеңейді. 1990 жылдары «Байкал» АҚШ-та IJ 70 үлгісімен әртүрлі Макаров үлгісіндегі тапаншаларды сатты. Олар стандартты және үлкен сыйымдылықтағы жинақтарда болды. Олар стандартты 9 мм Макаров патронынан өзге, .380 ACP калибрінде де шығарылды. АҚШ-қа импорттауды жеңілдету үшін шағын өзгерістер енгізілді, оның ішінде артқы бекітілген атар тұғырын реттелетін атар тұғырмен алмастыру (реттелетін атар тұғыр тек осы шетелде сатылатын ресейлік үлгілерде ғана бар). «Байкал 442» – спорттық нұсқасы. Бұл коммерциялық үлгілердің АҚШ-қа импорты кейіннен АҚШ үкіметінің ресейлік қару импортына салған тыйымымен шектелді. «Байкал ИЖХ 79 8» – стандартты Макаров пистолетінің 8 мм калибрлі, газ патрондарын қолдануға бейімделген модификациясы. Бұл қарулар КСРО құлағаннан кейін танымал болды және Шығыс Еуропада жеке қорғану үшін пайдаланылды. Дегенмен, газбен атылатын көптеген қарулардан айырмашылығы, оның корпусы стандартты Макаров стандарты бойынша жасалған болаттан құралған.
Baikal is a brand developed by Izhevsk Mechanical Plant around which a series of shotgun products were designed from 1962. After the collapse of the USSR, commercial gun manufacture was greatly expanded under the Baikal brand. During the 1990s, Baikal marketed various Makarov derived handguns in the United States under the IJ 70 model. Included were handguns in both standard and high capacity frames. They were available in .380 ACP in addition to the standard 9 mm Makarov round. Some minor modifications were made to facilitate importation into the United States, including the replacement of the rear fixed sight with an adjustable sight (only these Russian models marketed abroad feature an adjustable sight). A sporting version is the Baikal 442. The importation of these commercial models into the U. S. was later further restricted with the U. S. Government's importation ban on Russian firearms. The Baikal IZH 79 8 is a modified version of the standard Makarov pistol, with an 8 mm barrel, modified to allow it to fire gas cartridges. These guns proved popular after the fall of the USSR, and were used in Eastern Europe for personal protection. However, unlike most gas firing guns, the body is made of standard Makarov specification steel.
Бұрынғы пайдаланушылар
: Көшірме пістолеттер жасалды. Жергілікті жерде "Пистолет М" деп белгілі. Қараңғы, тегіс тұтқа қабықтары, жоғары сапалы жылтыратылған көк түс және алғашқы нұсқаларының ерекшеліктері (тесігі жоқ қауіпсіздік тетігі, дөңгелек қауіпсіздік ойықтары) арқылы анықтауға болады. "SM" әріптерімен басталатын сериялық нөмірлері бар арнайы оқу үшін арналған пістолеттер де жасалды.
: Copy pistols were produced. Known locally as "Pistole M". Can be recognised through the plain dark grip shells, higher polish bluing, and early features (undrilled safety lever, round safety detent holes ). Special training cutaways with serial number prefix "SM" were also produced.