Кіріспе

1951 жылы авиация саласындағы оқиғалар тізімі

Бұл 1951 жылғы авиация саласындағы оқиғалардың тізімі:

Оқиғалар

АҚШ Әуе күштерінің B-29 Суперфортресс ұшағында әуеде жанармай құюға арналған үш нүкте орнатылып, ол әлемдегі алғашқы үш нүктелі әуе жанармай құюшы танкеріне айналады. Сынақтар барысында, ол Royal Air Force әуе күштерінің алты Gloster Meteor F.8 истребителін бір уақытта төрт сағат бойы ауада ұшырып ұстайды. Президент Гарри С. Трумэн тікұшақтың жасалуы үшін АҚШ Жағалау күзет қызметіне Коллиер сыйлығын табыс етеді. Жаңа тапсырыстар болмағандықтан және қолдағы тапсырыстардың бәрі орындалғандықтан, Curtiss Wright Corporation өзінің Ұшақтар бөлімін жабады және барлық ұшақ жобаларын, жобаларын, прототиптерін және зауыттарын North American Aviation компаниясына сатады. Сонымен қатар, Aeropostal Alas de Venezuela (LAV) Венесуэла және Перудің Лима, Колумбияның Богота қалалары арасында рейстерін бастайды. 1951 жылдың басында Корольдік теңіз күштері алғаш рет тікұшақ тобын әуе кемесіне орналастырады.

Ақпан

АҚШ-тың Бірлескен Барлау Комитеті хабарлағандай, егер Солтүстік Атлантика келісім ұйымымен (НАТО) соғыс басталса, Кеңес Әуе күштері совет армиясының құрлық әскерлерін қолдауға 20 000 ұшақ жұмсай алады және Кеңес Одағы 1952 жылы 120 атом бомбасына ие болады деп болжанып отыр. 3 ақпан – Air France Douglas DC 4 1009 Ciel de Savoie (тіркеу нөмірі F BBDO) рейсі француздық Камерунның Дуала қаласындағы Дуала әуежайынан Нигердің Ниамей қаласындағы Ниамей әуежайына ұшып бара жатып, британдық Камерун тауларына жақындағанда бағытынан ауысып кетеді. Күнге қарсы ұшып бара жатқан экипаж, Камерун тауымен соқтығысу курсында екенін уақытында байқамайды. Соқтығысу алдындағы соңғы секундтарда ұшқыш алдынан шыққан тауды көріп, тізгінді солға бұрады, бірақ DC 4 ұшағының сол қанаты көтеріліп келе жатқан жерге тиеді және ұшақ тауға шағылысып, борттағы 29 адамның барлығы қаза табады. 21 ақпан – English Electric Canberra BMk2 WD932 Солтүстік Ирландиядағы RAF Aldergrove әуежайынан Ньюфаундлендтегі Гандерге 4 сағат 37 минутта ұшқан алғашқы реактивтік ұшақ болады. 26 ақпан – АҚШ Әскери-теңіз күштерінің 77-ші жедел тобының әуе кемелері Кореяның шығыс жағалауындағы жаудың теміржолдары мен автомобиль жолдарына 38 күн қатарынан шабуылдар жасауды бастайды.

Сәуір

Біріккен Ұлттар Ұйымының барлау мәліметтері бойынша, Қытай Халық Республикасының Маньчжурияда орналасқан 1250 ұшағы бар, оның 800-і – советтік жасалған әуе кемелері. АҚШ Әскери-әуе күштерінің штаб бастығы генерал Хойт Ванденберг БҰҰ-ның Солтүстік Кореядағы әуе басымдығын жоғалтуға жақын тұрғанына алаңдаушылық білдірді. 1 сәуір – АҚШ Әскери-теңіз күштерінің авианосецтерінен шыққан ұшақтар алғаш рет истребитель-бомбардировщик ретінде қолданылды. «Принстон» авианосесіндегі 191-ші истребитель эскадрильясының F9F Panthers ұшақтары 45 және 113 кг салмақтағы бомбалармен Кореяның Сонгжин қаласына жақын теміржол көпіріне шабуыл жасады. 4 сәуір – 77-ші жедел тобының АҚШ Әскери-теңіз күштерінің авианосецтері Кореяда 38 күн қатарынан жүргізілген әуе шабуылдарын аяқтады. Осы шабуылдар барысында олардың авиаторлары 54 теміржол және 37 автомобиль көпірін жойғанын, ал 200-ден астам жерде теміржол жолдарын жарып тастағанын мәлімдеді. Солтүстік Кореяның шығыс жағалауындағы теміржол жүйесінің тасымалдау көлемі 25 ақпандағы шабуылдар басталғаннан бері үштен екі бөліктен үштен бір бөлікке дейін төмендеді. 6 сәуір – Калифорниядағы Санта-Мария қалалық әуежайынан Санта-Барбара қалалық әуежайына ұшу кезінде Southwest Airways рейсі 7 – Douglas C-47A 90 DL Skytrain (тіркеу N63439) – Рефугио асуындағы жотаның көтеріліп бара жатқан беткейіне құлап, борттағы 22 адамның барлығы қаза тапты. 8 сәуір – АҚШ Әуе күштерінің C-47B 1 DK Skytrain (тіркеу нөмірі 43–48298) Шарльстондағы Канахва әуежайына аспаптық жақындау кезінде ағашпен жабылған төбеге құлап, өртеніп, борттағы 21 адам қаза тапты. 9 сәуір – Сиам Әуе Жолдарының Douglas DC-3 (тіркеу HS-SAE) ұшағы Гонконгтағы Кай Так әуежайынан Тайваньның Тайнань қаласындағы Тайнань әуежайына қарай бұрылды. Алайда, Кай Тактағы ауа райы нашарлағандықтан Тайнань әуежайы жабылып, DC-3 Кай Такқа қайта оралды. Кай Такқа жақындаған кезде ол Диагуйлар мүйісінің жанында теңізге құлап, борттағы 16 адам қаза тапты. 12 сәуір – 48 АҚШ Әуе күштерінің B-29 Superfortress бомбалаушылары Ялу өзеніндегі Синуижу теміржол көпіріне шабуыл жасады. 14 сәуір – Германиядағы Кеңес әскерлері тобымен бірге орналасқан Кеңес Әуе Күштерінің 16-шы әуе армиясының Илюшин Ил-10 (НАТО коды бойынша "Beast") ұшақтары Рейнсдорф әуежайынан Либерсер Хайдедегі бомбалау және ату полигонына ұшып кетті. Олардың 13-і Шығыс Германияның Кемильц маңындағы кең аумаққа құлап, 26 ұшақ экипажының мүшесі қаза тапты. 21 сәуір – Төрт Як-9 истребителі Кореяның Чиннампо маңында 312-ші истребитель эскадрильясының екі F4U Corsair ұшағына шабуыл жасады. Теңізшілер капитаны Филипп С. ДеЛонг олардың екеуін атып түсірді, ал оның қанаттас серігі лейтенант Х. Диг біреуін жойды және төртіншісіне зақым келтірді. 25 сәуір – Cubana de Aviación рейсі 493, Douglas DC-4, Флорида штатының Кью-Уэст қаласынан тыс жерде, Кью-Уэст Әскери-теңіз әуе станциясының жанында аспаптық оқу ұшуы кезінде АҚШ Әскери-теңіз күштерінің SNB-1 Kansan ұшағымен соқтығысты. Екі ұшақ та құлап, DC-4 бортындағы 39 адам мен SNB-1 экипажының барлық төрт мүшесі қаза тапты. 26 сәуір – Northrop YRB-49A прототипінің, Northrop YB-49 реактивтік қуатпен жұмыс істейтін қанатты бомбалаушының барлау нұсқасының сынағы 13 ұшудан кейін күрт тоқтатылды, бұл АҚШ Әуе күштерінің YB-49 бағдарламасын аяқтады. Кейін YRB-49A Эдвардс Әуе күштері базасынан Калифорнияға, Калифорнияның Онтарио қаласындағы Northrop Corporation мекемесіне ұшып келді, онда ол 1954 жылға дейін жойылғанға дейін әуежай шетінде тасталып қалды. 28 сәуір – United Airlines рейсі 129, Douglas DC-3A 197 (тіркеу N16088), Индиана штатының Форт-Уэйн қаласындағы Baer Field / Fort Wayne муниципалды әуежайына қонуға дайындалып келе жатып, қатты жаңбыр, желдің күшті соққысы және дауыл салдарынан қонудан бас тартты. Содан кейін ол қатты төмен қарайтын ауа ағынына тап болды, нәтижесінде орманды жерге құлап, борттағы 11 адам қаза тапты. 30 сәуір – АҚШ Әскери-теңіз күштерінің «Принстон» авианосесінен шыққан алты ұшақ Хвачон бөгетіне шабуыл жасап, Солтүстік Кореяның оны жабуына жол бермеу және Солтүстік Корея мен Қытай әскерлерінің өзен арқылы өтуі үшін Пухан өзенінің құрғауына жол бермеу мақсатында оның шлюз қақпаларын жоюға тырысты. Әрқайсысы бір-бір бомба тастап, бөгеттің ішіне тесік жасады, бірақ шлюз қақпаларын зақымдамады.

Мамыр

1 мамыр – Корея соғысы кезінде торпедаларды жауынгерлік қолданудың жалғыз жағдайы орын алады: «Принстоннан» шыққан 195-ші шабуыл эскадрильясының (VA 195) А.Д. Скайрейдерлері, сол тасымалдағыштан шыққан 192-ші және 193-ші истребитель эскадрильяларының (VF 192 және VF 193) F4U «Корсарларымен» бірге Хвачон бөгетіне торпедамен шабуыл жасап, орталық шлюз қақпасын қиратып, Пухан өзенін су бастырады. Барлық ұшақтар қауіпсіз жерге қонды. Әскери авиацияның торпедамен бөгетке шабуыл жасаған жалғыз жағдайы осы. Содан бері ешбір ел әуеден торпедалық шабуыл жасаған емес. 6 мамыр – Оңтүстік Вьетнамның ұлттық тасымалдаушысы «Air Vietnam» құрылды. 11 мамыр – Француз ұшқышы Жаклин Ауриоль Франциядағы Истрес пен Авиньон арасындағы жабық трассада де Гавилленд «Вампирді» ұшырып, әйелдер арасындағы жылдамдық бойынша жаңа әлемдік рекорд орнатады. Ол бұл ұшу үшін төрт Хармон жүлдесінің біріншісін жеңіп алады. 20 мамыр – АҚШ Әуе күштерінің капитаны Джеймс Джабара реактивтік ұшақта (F 86 Sabre) реактивтік ұшақтарға (Mikoyan Gurevich MiG 15) қарсы бес жеңіске жеткен алғашқы истребительге айналады. 25 мамыр – 101-ші эскадрилья алғашқы ағылшын электрлік «Канберра» B. Mk 2 бомбалаушыларын қабылдап алады, бұл алғашқы операциялық «Канберра» бөлімі және Корольдік әуе күштерінің бомбалау командасының алғашқы реактивтік бомбалаушы эскадрильясы болады. 29 мамыр – Жеке меншіктегі P 51 Mustang Excalibur III ұшағымен АҚШ Әскери-теңіз күштерінің капитаны Чарльз Ф. Блэр кіші, Солтүстік полюске жеке ұшуды жасап, Норвегияның Бардуфосс қаласынан Алясканың Фэрбанкс қаласына тоқтамай ұшады. 31 мамыр – Рузвельт-филд жабылды. Нью-Йорк штатының Минеола қаласынан тыс орналасқан тарихи әуежай 1916 жылы ашылған.

Қараша

Корольдік теңіз күштерінің де Хавилленд Sea Hornet N.F. 21 ұшағы, No. 809-шы эскадрилья, флоттық әуе күштері, Гибралтардан Ли-он-Солентке, Англияға орташа жылдамдықпен ұшты. Екінші дүниежүзілік соғыс кезінде АҚШ Әскери-теңіз резерві авиаторларының жұмылдырылуының арқасында, Корея соғысында АҚШ Әскери-теңіз күштерінің 75 пайызын Әскери-теңіз резервінің ұшқыштары құрады. 12 қараша – Уругвайдың PLUNA әуе компаниясы Уругвай үкіметіне толыққанды тиесілі болды. 13 қараша – жоспарланған 8000 футтан (2438 м) емес, 6000 футқа (1829 м) ұшып, АҚШ Әуе күштерінің Fairchild C 82A FA Packet ұшағы Батыс Германиядағы Рейн-Майн әуе базасынан Франциядағы Бордо-Мериньяк әуежайына нашар ауа-райы кезінде бағытынан ауысып, Франциядағы Клермон-Ферран қаласының оңтүстік-батысындағы Дор тауына соқтығысты. Апат салдарынан борттағы 36 адам қаза тапты. Бұл C-82 ұшағының барлық түрлері арасындағы ең қасіретті апат болып табылады. 15 қараша – LOT Polish Airlines Lisunov Li 2P (тіркеу SP LKA) ұшағының қозғалтқышында ақау болғандықтан, пилоты Польшаның Лодзь қаласындағы Лодзь Люблинек әуежайынан Краковқа ұшудан бас тартады. Бірақ Польша үкіметінің қауіпсіздік департаментінің қызметкерлері оны ұшуға мәжбүрлейді. Ұшақ ұшып шыққаннан кейін бірден әуежайдың оңтүстік-шығысында құлап, борттағы 18 адам қаза табады. 21 қараша – Deccan Airways Douglas C 47A 25 DK Skytrain (тіркеу VT AUO) ұшағы Үндістанның Калькутта қаласындағы Дум-Дум әуежайына қонғанда өте нашар көрінуде тым төменге түсіп, ағаштарға соқтығысып құлайды. Апаттан 17 адамның 16-сы қаза табады. 27 қараша – Lineas Aéreas Unidas SA Douglas DC 2 243 (тіркеу XA DOQ) ұшағы Мексиканың Сан-Луис-Акатлан қаласынан түнгі уақытта ұшып келе жатып белгісіз нысанға соқтығысып, өртеніп кетеді. Апаттан кейін өртеніп, борттағы 20 адамның 13-і қаза табады. 30 қараша – бір ғана миссияда АҚШ Әуе күштерінің F 86 Sabre ұшқышы Джордж А. Дэвис, кіші, Ялу өзенінің сағасынан тоғыз Tupolev Tu 2 (НАТО кодымен "Бат") бомбалаушы ұшағына шабуыл жасап, үш рет атып түсіреді. Содан кейін Корея шығанағы үстінде басқа F 86 ұшағын қуып келген МиГ 15 ұшағын атып түсіріп, Кимпо әуежайына бар болғаны 5 АҚШ галлоны (4,2 Император галлоны; 19 литр) отынмен қонады. Төрт ұшақты атып түсіргені үшін ол Корея соғысының бесінші американдық "асы" атанады. Екінші дүниежүзілік соғыста жапон ұшақтарын жеті рет атып түсірген ол екі соғыста "ас" атанған алғашқы американдық ұшқыш болады. Бұл күнгі жеңістері оны "қос ас" және поршеньді және реактивті ұшақтарда "ас" етеді. Tu 2 ұшақтарының жоғалуы Қытай әуе күштерін Корея соғысының қалған бөлігінде бомбалау шабуылдарын тоқтатуға мәжбүр етеді.

Желтоқсан

АҚШ Әскери-әуе күштерінің Republic XF 91 Thunderceptor ұшағы – американдық жауынгерлік ұшақтардың арасында бірінші болып, тегіс ұшу кезінде дыбыс жылдамдығын бұзады. 1 желтоқсан – No. 77 эскадрильясы, Корольдік Австралия Әуе күштері (RAAF), Gloster Meteor ұшағымен ұшып, советтік МиГ-15 ұшағын атып түсірді. Бұл Корея соғысы кезінде RAAF ұшқыштарының әуедегі алғашқы төрт жеңісінің біріншісі болды. 6 желтоқсан – АҚШ Әуе күштерінің Douglas C 47A 65 DL Skytrain ұшағы Францияның Марсель қаласының шығысындағы Сант-Бом қырқасына құлап, ішіндегі 10 адам қаза тапты. Ұшақтың қираған қалдықтары екі күннен кейін табылды. 12 желтоқсан – Alaska Air әуе компаниясы Солтүстік полюстен алғаш рет ұшып өтті. 13 желтоқсан – АҚШ Әуе күштерінің 334-ші истребитель эскадрильясының майоры Джордж Дэвис бір күні ішінде төрт МиГ-15 ұшағын атып түсірді. 16 желтоқсан – Miami Airline әуе компаниясының Curtiss C 46F 1 CU Commando (тіркеу N1678M) ұшағының оң қозғалтқышынан өрт шықты. Ұшақ әуежайға қайтуға тырысқанда, Нью-Джерси штатының Элизабет қаласындағы бос тұрған үйге және кірпіштен салынған қоймаға соқтығысып, Элизабет өзенінің жағасындағы ағыс суға кері бұрылып түсті. Содан кейін, қаушатылған бензиннен өрт шығып, кірпіш ғимаратқа тарады. Апаттан кейін өртеніп, ұшақтағы 56 адам қаза тауып, жердегі бір адам ауыр жарақат алды. Ол кезде бұл АҚШ тарихындағы екінші ең ірі авиациялық апат және C 46 ұшағының барлық түрлеріне қатысты екінші ең ірі апат еді. 22 желтоқсан – Тегеранның Мехрабад әуежайына қарлы боран кезінде келген Misrair SNCASE SE.161 Languedoc (тіркеу нөмірі SU AHH) ұшағы әуежайдың маңынан екі рет айналып өтіп, одан батысқа қарай құлады, нәтижесінде барлығы 22 адам қаза тапты. 27 желтоқсан – Аэрофлоттың Лисунов Ли 2 ұшағы отыны бітіп, Якутск қаласынан Ресей Федерациясының Намцев ауданындағы Совет Одағының ашық даласына мәжбүрлі түрде қонды. Ұшақ ағаштарға соқтығысып, өртеніп, ішіндегі 20 адамның барлығы қаза тапты. 28 желтоқсан – АҚШ Бірлескен барлау комитеті Солтүстік Атлантика шарты ұйымы (НАТО) күштеріне қарсы шабуылда Кеңес Одағы 20 000-нан астам ұшақты қолданатынын, олар Батыс Еуропаға, Скандинавияға, Италияға, Балқан жартыаралына, Түркияға, Таяу Шығысқа, Канадаға және АҚШ-қа шабуыл жасай алатынын хабарлады. 29 желтоқсан – Ұшқыштар экипажының жерге көзбен шолу мүмкіндігін сақтау үшін, құралдық метеорологиялық жағдайда төмен биіктікте ұшып бара жатқан Continental Charters Curtiss C 46A 50 CU Commando ұшағы, Пенсильвания штатының Питтсбург қаласынан Нью-Йорк штатының Буффало қаласына чартерлік рейсте бағытынан жаңылып, Нью-Йорктің Литтл-Вэлли маңындағы орманды төбеге құлады. Апаттан 40 адамның 26-сы қаза тапты. 30 желтоқсан – АҚШ Әуе күштерінің Douglas VC 47D Skytrain ұшағы Аризона штатының Глоб қаласының солтүстігіндегі таулы аймақта құлап, ішіндегі 28 адамның барлығы қаза тапты. 31 желтоқсан – АҚШ Әуе күштерінің Стратегиялық әуе қолбасшылығының паркінде 658 бомбалаушыны қоса алғанда, 1165 ұшақ бар.

Қазан

4 қазан Брокше MB.80

Желтоқсан

10 желтоқсан – Fiat G.80, Италияның алғашқы реактивтік ұшағы.

Қаңтар

24 қаңтар – British European Airways компаниясы Pionair (Scottish Aviation компаниясы өзгерткен Douglas DC-3) ұшағын қызметке енгізеді.

Ақпан

Avro Shackleton 120-шы эскадрильясымен, Корольдік әуе күштерінің жағалау командалығында және 236-шы операциялық конверсиялық бөлімшесінде, Корольдік әуе күштерінде. 31 желтоқсан – Fauvel AV.36.

Қалпына келтіру

Маусым – Корольдік әуе күштерінің Теңіз ұшақтарын сынау орталығымен Saunders Roe SR. A/1.