Кіріспе

Швед жазушысы (1934–2020)

Пер Олов Энквист, сондай-ақ П. О. Энквист (23 қыркүйек 1934 – 25 сәуір 2020) – швед авторы. Ол журналист, драматург және романист ретінде жұмыс істеген.

Өмірбаян

Энквист қазіргі Скельфтео муниципалитеті, Вестерботтендегі Хьоггбьоле ауылында туып өскен. Ол жалғыз анасының жалғыз ұлы еді, анасы ол жарты жылдық болғанда жесір қалған. Жастық шағында ол жоғары секіруде 1,97 метр жеке рекордты көрсеткен, үміткер спортшы болған. Ол Уппсала университетінде оқып, әдебиет тарихы саласында диплом алған. Уппсалада оқып жүргенде ол жазуға кірісіп, 1961 жылы алғашқы романы «Кристаллогат» жарық көрді, содан кейін газетте журналист болып жұмыс істеді. Ол нақты оқиғаларға негізделген бірнеше кітап жазды, соның ішінде Бюрея оқиғасы [sv] туралы «Капитан Немо кітапханасы» (1991), онда екі жаңа туған ұл сәби кездейсоқ ауыстырылыпты, «Дәрігердің келуі» (1999), Пятидесятник Леви Петрус туралы «Льюис саяхаты» (2001) және Мари Кюри мен психикалық науқас Мари «Бланш» Виттман туралы «Бланш пен Мари туралы кітап» (2004). Энквисттің алғашқы сахналық пьесасы – швед жазушысы Август Стриндберг, оның ажырасып бара жатқан әйелі Сири фон Эссен және фон Эссеннің күдікті сүйіктісі Мари Дэвид [sv] туралы «Трибадтар түні» (1975) болды. Оның шығармалары үшін 1988 жылы Доблуг сыйлығы, 1997 жылы Сельма Лагерлеф сыйлығы және 2002 жылы итальяндық Флаиано сыйлығы берілді. Кітаптар мен сахналық пьесалардан басқа, Энквист кинофильмдер үшін сценарийлер де жазды, соның ішінде «Пелле Жеңімпаз» (1987) және «Хамсун» (1996). 1993 жылы 27-ші Гулдбагге сыйлығында Энквист «Il Capitano: A Swedish Requiem» фильмі үшін «Үздік сценарий» номинациясына ұсынылды. Ол сондай-ақ 2003 жылы Данияның психикалық ауруы бар королі Кристиан VII-нің дәрігері болған Иоганн Фридрих Струензе туралы нақты оқиғаға негізделген «Дәрігердің келуі» романы үшін «Тәуелсіз шетелдік көркем әдебиет» сыйлығы мен Нелли Закс сыйлығын алды. «Дәрігердің келуі» Энквист жазған және тамыз сыйлығына ие болған екі кітаптың біріншісі болды, екіншісі – 2008 жылғы автобиографиясы «Басқа өмір».