Кіріспе

Эль-Кахас ұлттық паркі немесе Кахас ұлттық паркі (lang es) – Эквадордың таулы аймақтарындағы ұлттық парк. Ол Азуай провинциясының астанасы Куэнкадан батысқа қарай шамамен 30 км қашықтықта орналасқан. Теңіз деңгейінен 3100 метрден 4450 метрге дейінгі 285,44 км² (28 544 гектар) аумақ, тік жарлы төбелер мен аңғарлардан тұратын ландшафтындағы парма өсімдіктерімен ерекшеленеді. 1996 жылғы 5 қарашада № 057 қаулымен ұлттық парк деп жарияланды.

Атауы

"Кахас" атауы кичуа тіліндегі "касса" сөзінен шыққан, ол "қарлы тауларға жол" немесе "caxa" (кичуа: суық) деген мағына береді. Бұған қоса, испан тіліндегі "cajas" (қораптар) сөзімен де байланыстырылған. Парктің төменгі бөліктерінде, әсіресе бұлақтар мен өзендер бойындағы шатқалдарда, бұлтты ормандар мен мәңгі жасыл биік тау ормандары кездеседі.

Фауна

Кахас ұлттық паркі әртүрлі жануарларға толы, олардың кейбіреулері эндемикалық немесе жойылу қаупі төніп тұр. Ең танымалдары – Оңтүстік Америка кондоры, бүкіл Эквадорда оның саны 80-ге жетерлік, ірі қара-ақ жыртқыш – курикинга және әлемдегі ең үлкен колибри – агава гүлдерінде ғана тіршілік ететін алып колибри (Patagona gigas). Қызғылт тамақталған металлқұйрық колибри (Metalura gorjivioleta) Кахас және оны қоршаған аңғарларға ғана тән. Паркте 157 түрлі құс бар, сондықтан құстарды бақылау келушілер үшін қызықты әрекет. Барлығы 44 түрлі сүтқоректі жануарлар анықталды, олардың ішінде түлкілер, мысықтар, жартас тышқандары және т.б. бар. Сондай-ақ, пумалар, коатилер, күзендер, скункстар, түлкілер, кірпілер, пакалар, шыршалар, қояндар және басқа да кеміргіштер кездеседі. Кахас су тышқаны (Chibchanomys orcesi), Ichthyomyini тобына жатады, және Тейттың шыршалы тышқаны (Caenolestes tatei) – эндемиктер. Кахас көлдерінің маңында кем дегенде 17 түрлі қосмекенді жануарлар тіршілік етеді, олардың ішінде Atelopus, Telmatobius, Gastrotheca, Eleutherodactylus және Colostethus тұқымдастары бар. Қосмекенділердің көптеген түрлерінің болуы, олардың негізгі тамақ көзі болатын жәндіктердің де көп болуын көрсетеді.

Археология

Бұл аймақта Каньари дәуірінен бастап адам қызметінің іздері табылды. Бұған Гуапонделигті (кейін Томебамба, қазіргі Куэнка) төмендіктермен, соның ішінде Паредонеспен байланыстыратын үш аймақаралық жол кіреді, ол биік таулы және жағалау аймақтары арасындағы сауданы бақылау пункті болып табылды. Инкалар шапқаннан кейін, бұрыннан бар жолдарды қоса алған инка жолдары салынды. Парк пен оның төңірегінде Инкаға дейінгі және Инка кезеңдерінде адамдар тұрғандығын көрсететін жиырма сегіз археологиялық орын анықталды. Колониялық дәуірде аймақ мал өсіруге пайдаланылды. Парк құрылғаннан бері бұл жер жаяу серуендеу, тау шаруашылығы, кемпинг, балық аулау және құстарды қарау үшін танымал болды. Паркке кіретін жолдарда бақылау пункттері орналасқан. Паркте паналауға арналған үй бар, оған Куэнка мен Гуаякиль қалаларынан баруға болады. Саухадан Сан-Хоакинге дейінгі жол парктің оңтүстік шекарасына дейін созылады, кіруге мүмкіндік береді.

Халықаралық тізімдер

Кахас халықаралық маңызы бар Рамсар ылғалды жері тізілімінде. Ол сонымен қатар маңызды құс аймағы ретінде де саналады. Қазіргі таңда ЮНЕСКО-ның Дүниежүзілік табиғи мұра нысанына үміткер.