Кіріспе

Батинда – Үндістанның Пенджаб штатындағы қала және муниципалдық корпорация. Қала Батинда ауданының әкімшілік орталығы болып табылады. Бұл қала Үндістанның солтүстік-батысында, Мальва аймағында, Чандигарх астанасының батысында орналасқан және Пенджабтың бесінші ірі қаласы. Мохалиден кейін Пенджабтағы екінші таза қала – Батинда. Батиндада Махаража Ранжит Сингх атындағы Пенджаб техникалық университеті, Пенджаб орталық университеті және Батиндадағы AIIMS орналасқан. Қаланың маңында екі заманауи жылу электр станциясы – Гуру Нанак Дев жылу электр станциясы және Лехра Мохаббаттағы Гуру Харгобинд жылу электр станциясы бар. Сондай-ақ қалада тыңайтқыш зауыты, екі цемент зауыты (Ambuja Cements және UltraTech Cement Limited), ірі армия гарнизоны, әуе күштері базасы және зообақ орналасқан.

Тарих

Бхатинда жергілікті тілдің фонетикалық өрнегіне сәйкес Батинда деп өзгертілді. Генри Джордж Равертидің сөзіне қарағанда, Батинда Табар-и-Хинд (Лабб ут-Тварих) немесе Табархинд деп белгілі болған, бұл шамамен «Индияға қақпа» деп аударылады. Табар-и-Хинд туралы ең алғашқы айтылым 607 хижри жылы, яғни 1211 жылға жатқан «Жами ул-Хакаят» еңбегінде кездеседі. 1004 жылы Газнилік Махмуд солтүстік-батыстан Ганг алқабына баратын жол бойындағы жергілікті бекіністі қоршап алып, басып алды. 1190 жылы Ғорлық Мұхаммед Батинда бекінісіне шабуыл жасап, оны жаулап алды. Осы аймақтың билеушісі Притхирадж Чаухан 1191 жылы Тарайн шайқасынан кейін он үш айдан соң бекіністі қайтарып алуға қол жеткізді. Бірақ Притхирадж Чаухан Тарайн шайқасының екінші кезінде қаза тапты, ал Батинда бекінісі қайтадан Мұхаммед Горидің бақылауына көшті. 3 ғасырда Рао Бхатти Лахи орман аймағында қазіргі Батинда қаласын құрды. 14 ғасырда Батинда аймағын Бхати және Бханот әулеттері биледі. 1488 жылы Батинда Мандорлық Жоданың ұлы, Жодхпур қаласын құрған Рао Бика жаулап алып, Биканер княздығының құрамына қосылды. Батинда Дели сұлтандығы тұсында Делиден Лахорға дейінгі аймақтағы маңызды бекініс болды. «Айн-и Акбари» мәліметінше, Батинда Дели субасындағы Сирхинд саркарына кірді. 1634 жылы Гуру Харгобинд пен Моғолдар арасында Батиндадағы Лахирада «Лахира шайқасы» болды. Моғол билігі тұсында қала маңызды сауда және коммерциялық орталыққа айналды, сондай-ақ Акбар мен Аурангзеп сияқты Моғол императорлары Батинда бекінісін күшейту үшін көптеген жобаларды жүзеге асырды. Шамамен 1754 жылы қала Патиала махаражасы Ала Сингх тарапынан жаулап алынды, содан бері ол бұрынғы Патиала княздығының тарихын жалғастырды. Тәуелсіздік туған кезде және Патиала мен Шығыс Пәнджаб штаттары Патиала және Шығыс Пәнджаб штаттары одағына (PEPSU) біріккенде Батинда Батинда қаласындағы штаб-пәтерімен толыққанды ауданға айналды.

Дін

Батинда қаласында индуизм басым дін болып табылады, оны халықтың 62,61% ұстанады. Сикхизм қалада ең көп тараған екінші дін, оны халықтың 35,04% қабылдаған. Мұсылмандар, христиандар, буддистер және джайндар азшылық құрайды. Қаланың өзінде басымдылыққа ие болмаса да, Батинда ауданындағы халықтың 70,89% сикхтерді құрайды.

География және климат

Батинда Үндістанның солтүстік-батыс аймағында орналасқан және Индо-Ганга аллювиалды жазығының бір бөлігі болып табылады. Батинданың нақты географиялық координаталары белгілі. Оның орташа биіктігі 201 метр (660 фут) құрайды. Батинда климаты жартылай шөлейтті, жазғы және қысқы температура арасындағы айырмашылық жоғары. Жылдық орташа жауын-шашын мөлшері 20 мм-ден 40 мм-ге дейін ауытқуы мүмкін. Соңғы жылдары Батиндада жазғы температура 49 °C (120 °F) дейін, ал қысқы температура 1 °C (шамамен 33 °F) дейін жеткен. 2013 жылғы қыста ең төменгі температура 1,4 °C (29,48 °F) тіркелді.

Қоршаған орта мәселелері

Батинда және оның төңірегінде әртүрлі қатерлі ісік түрлерінің көбеюі байқалуда. Бұл, ластаушы өнеркәсіптердің болуымен және шаруашылықта заманауи пестицидтер мен басқа да улы материалдарды ескермей пайдаланумен байланысты. 2007 жылғы эпидемиологиялық зерттеу көрсеткендей, Батинданың жер беті сулары арсен, кадмий, хром, селен және сынаппен ластанған, бұл негізінен айналасындағы өнеркәсіптерден тазартылмаған сарқыңды сулардың құйылуынан туындаған. "Жасыл революциядан" кейін пайда болған ғылыми емес шаруашылық тәжірибелері де қатерлі ісік ауруларының ғана емес, сондай-ақ өздігінен түсік жасау, репродуктивті аурулар, генетикалық бұзылыстар, анемия, диарея, құсу, флюороз және бөртпелер мен қабынулар сияқты тері ауруларының өсуіне себеп болып отыр. Көптеген жас отбасылар балаларын зиянды әсерлерден сақтау үшін көшіп кетіп жатыр. Осыған байланысты, үкімет қаладағы жер асты суын ауыз су ретінде пайдалануға толыққанды тыйым салды. Одақтың Қалалық Даму Министрлігі жүргізген тазалық сарптауында Батинда жалпыұлттық деңгейде 79-шы орынды және Пәнджаб штатында бірінші орынды иеленді.

Үкімет және саясат

Бхатинда қаласы Бхатинда қалалық әкімшілігімен басқарылады. Әкімшілік тарапын муниципалды комиссар Бикрамжит Сингх Шергилл басқарады, ал сайланған тарапын қала әкімі басқарады.

Көлік

Бхатинда теміржол станциясы Үндістанның көптеген ірі қалаларымен байланысты. Төрт ұлттық тас жол: NH 7 (Фазилка – Бадринатх ұлттық тас жолы), NH 54 (Кенчиян – Ханумангарх – Патанкот ұлттық тас жолы), NH 148B (Батиндадан Котпутлиге дейін) және NH 754 (Батиндадан Жалалабадқа дейін, Фазилка) қаладан өтеді немесе оның жанынан өтеді.