Александрия қақадугі: Оңтүстік және Оңтүстік-Шығыс Азияда таралған, тарихы Александр Македонскиймен байланысты, түркі елдерінде кездесетін құс туралы ақпарат.
Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Александриялық қасқырқұйрық (Psittacula eupatria) – Psittaculidae тұқымдасы Psittacula туысына жататын орташа өлшемді қасқырқұйрық. Ол Оңтүстік және Оңтүстік-Шығыс Азияға тән. Бұл құс Ұлы Александрдың құрметіне аталған, ол Пәнджабтан көптеген құстарды Еуропа мен Жерорта теңізі елдеріне және аймақтарына тасымалданған, онда олар патшалар, ақсүйектер және әскери сардарлар тарапынан жоғары бағаланған. Александриялық қасқырқұйрықтар Түркияда, Иракта, Кувейтте, Сауд Арабиясында, Бахрейнде, Катарда, Біріккен Араб Әмірліктерінде және Иранда жабайы түрде қоныстанды, онда олар өздерінің жақын туысы – қызыл мойынды қасқырқұйрықпен (Psittacula krameri) бірге өмір сүреді.
Species of bird
The Alexandrine parakeet (Psittacula eupatria), also known as the Alexandrine parrot, is a medium sized parrot in the genus Psittacula of the family Psittaculidae, native to South Asia and Southeast Asia. It is named after Alexander the Great, who transported numerous birds from Punjab to various European and Mediterranean countries and regions, where they were prized by the royalty, nobility and warlords. The Alexandrine parakeet has established feral populations in Turkey,
Iraq, Kuwait, Saudi Arabia, Bahrain, Qatar, the United Arab Emirates, and Iran, where it lives alongside feral populations of its close relative, the rose ringed parakeet (Psittacula krameri).
Таксономия және этимология
Александриялық попугайды алғаш рет 1760 жылы француз зоологы Матурин Жак Бриссон Psittaca Ginginiana немесе "La Perruche de Gingi" (Гинги попугайы) деп сипаттады; бұл атау сол кезде француз бекінісі болған Оңтүстік-Шығыс Үндістандағы Гинги қаласының құрметіне берілген. Дегенмен, бұл құстар сол жерде тек тұтқын күйде ұсталған болуы мүмкін. Карл Линней 1766 жылы Александриялық попугайды Psittacus eupatria деп қайта сипаттады. Psittacula туысының атауы латын тіліндегі psittacus сөзінен – "құс" деген мағынаны білдіретін сөздің кішірген түрі. Ал eupatria (εὖπατριά) деген түрлік атауы ежелгі грек тіліндегі eu – "жақсы" және patriá – "тегі" деген сөздерден алынған. 2019 жылы жүргізілген генетикалық зерттеу Palaeornis туысын қайта жаңғыртты, бұл туыс бұрын Psittacula туысының синонимі деп есептелген болатын. Кейбір ұйымдар, соның ішінде IUCN, жаңа таксономияны қабылдады.
The Alexandrine parakeet was first described by French zoologist Mathurin Jacques Brisson as Psittaca Ginginiana or "La Perruche de Gingi" (The Gingi's Parakeet) in 1760; after the town of Gingee in southeastern India, which was a French outpost then. The birds may, however, merely have been held in captivity there. Carl Linnaeus redescribed the Alexandrine parakeet in 1766 as Psittacus eupatria. The genus name Psittacula is a diminutive of the Latin word psittacus meaning "parrot", and the specific name eupatria (εὖπατριά) is derived from the ancient Greek eu meaning "well" and patriá meaning "descent". In 2019, a genetic study revived the genus Palaeornis, formerly viewed as a synonym of the current genus Psittacula. Some organisations – including the IUCN – have accepted the new taxonomy.
Сипаттама
Александриялық қасқырқұйрық – ең ірі қасқырқұйрықтардың бірі, оның ұзындығы басынан құйрығының ұшына дейін өлшенгенде және салмағы құйрығының ұзындығын құрайды. Ол негізінен жасыл түсті, бірақ беттері мен мойнының артқы жағында (жеңкасы) ашық көк-сұр түсті жылтырлық бар, ішкі жағы сары-жасыл, иықтарында қызыл дақ, ал тұмсығы сары ұштармен қызыл және ірі. Құйрықтың үстіңгі жағы жоғарыдан жасылдан төмен қарай көк түске өтеді және ұшы сары. Құйрықтың астыңғы жағы сары. Ересектерде жыныстық ерекшелік байқалады. Ересек еркектердің төменгі жақтарында қара жолақ және мойнында қызғылт түсті жолақ бар. Ересек ұрғашыларда бұл қара жолақ пен қызғылт жолақ жоқ. Жастар ересек ұрғашыларға ұқсас, бірақ құйрықтары қысқа.
The Alexandrine parakeet is one of the largest parakeets, measuring from the top of the head to the tip of the tail and weighing The tail measures It is predominantly green with a light blue grey sheen on the cheeks and nape (back of the neck), yellow green abdomen, red patch on the shoulders and massive red beak with yellow tips. The upper side of the tail passes from green at the top to blue further down, and is yellow at the tip. The underside of the tail is yellow. Adults are sexually dimorphic. Adult males have a black stripe across their lower cheeks and a pink band on their nape. Adult females lack both a black cheek stripe and a pink nape band. The young are similar in appearance to adult females but have shorter tails.
Өсіру
Александриялық парақайлар қарашадан сәуірге дейін өмір сүретін жерлерінде көбейеді. Олар көбінесе ағаш қуыстарында ұялайды, бірақ кейде өздері жасаған ағаш тесіктерін немесе ғимараттардағы жарықтарды пайдаланады. Аналықтары 2-4 ақ, дөңгелектелген сопақша пішінді жұмыртқа туады. Шабалдардың инкубациясы шамамен 24 күнге созалады. Олар 7 аптаға келгенде ұшып шығады және 3-4 айға дейін ата-аналарына тәуелді болады. Лутино, альбино және көк түсті сияқты түрлі түсті нұсқалары тұтқындықта кеңінен таралған. Әлемдік попугайлар қоры Александриялық попугайларды металл немесе дәнекерленген тордан жасалған, ең аз ұзындығы бар қоршауда ұстауды ұсынады.
Alexandrine parakeets breed from November to April in their native range. They usually nest in tree hollows, but sometimes use tree holes excavated by themselves or cracks in buildings. Females lay 2 to 4 white, blunt oval shaped eggs, measuring The average incubation period is 24 days. The chicks fledge at about 7 weeks of age, and are dependent on their parents until 3 to 4 months of age. Color variants including lutino, albino, and blue are well established in captivity. The World Parrot Trust recommends that captive Alexandrine parrots be kept in a metal or welded mesh enclosure of minimum length .
Қорғау
Александриялық попугай Халықаралық табиғатты қорғау одағы (IUCN) тізімінде "жақындағы қауіп төніп тұрған" деп көрсетілген, себебі оның туған жерінде мекендеу орындарының жоғалуы, қудалау және жабайы табиғаттың заңсыз саудасына қанағаттандыру үшін тым көп аулау салдарынан популяциясы күрт төмендеді. Ол Оңтүстік Үндістанда сирек кездеседі, Бангладеште аз қоныстанған, Солтүстік Бенгал және Шри-Ланканың кейбір аймақтарында саны азайып барады. Пакистанның Синд және Пенджаб провинцияларында, Лаоста, Камбоджаның солтүстік-батыс және оңтүстік-батыс бөліктерінде, сондай-ақ Таиландта халық саны ең көп азайды. Пакистанда Александриялық попугайларды сатуға тыйым салынбаған, оларды Лахор және Равалпинди базарларында ашық сатуға болады. Үндістанда оларды сатуға тыйым салынған, бірақ қалалық құс базарларында күндіз-түнде сатылып жатыр, бұл Үндістан үкіметі оларды қорғауға жеткіліксіз ресурстар жұмсап жатыр екенін көрсетеді.
The Alexandrine parakeet is listed as near threatened by the International Union for Conservation of Nature (IUCN) because of its steep population decline in its native range due to habitat loss, persecution and excessive capture to cater to the demands of the illegal wildlife trade. It is sporadic in South India, uncommon in Bangladesh, and declining in North Bengal and certain parts of Sri Lanka. It has suffered the greatest population declines in the Sindh and Punjab provinces of Pakistan, Laos, northwestern and southwestern Cambodia, and Thailand. The sale of Alexandrine parakeets is not banned in Pakistan, and they can be found being openly sold in the markets of Lahore and Rawalpindi. Their sale is banned in India, and yet they are sold in broad daylight in urban bird markets, suggesting that the Indian government is allocating insufficient resources for their protection.