Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Англиядағы англикандық собор Рочестер соборы, толық атауы – Мәсіх және Ұлы Баталы Мария соборы, Англияның Кент графтығындағы Рочестер қаласында орналасқан. Собор – Рочестер англикандық дін аймағының бас шіркеуі және Рочестер епискобының тақтысы (кафедра), Кентербери архиепископынан кейін Англиядағы екінші ескі епископтық. Норман стилінде салынған собор I санаттағы ескерткіш болып табылады.
the Anglican cathedral in England
Rochester Cathedral, formally the Cathedral Church of Christ and the Blessed Virgin Mary, is in Rochester, Kent, England. The cathedral is the mother church of the Anglican Diocese of Rochester and seat (cathedra) of the Bishop of Rochester, the second oldest bishopric in England after that of the Archbishop of Canterbury. The cathedral, built in the Norman style is a Grade I listed building.
Англосаксондық мекеме
Рочестер епархиясы 7 ғасырдың басында Англияның оңтүстігіндегі язычниктерді христиан дініне өткізу үшін Кантерберилік Августинмен бірге келген миссионерлердің бірі – Юстуспен құрылды. Рочестердің алғашқы епископы Юстусқа Кент королі Этельберт қазіргі собор тұрған жерде апостол Андрейге арналған шіркеу құруға рұқсат берді (ол шіркеу Августин мен Юстустың Англияға аттанған Римдегі монастырьға ұқсас болды). Соборға дін қызметкерлерінен тұратын колледж қызмет ететін болды және қаланың жанындағы Priestfields деп аталатын жермен қамтамасыз етілді. Римдік жүйе бойынша, епископ дін қызметкерлерін даярлайтын мектеп ашуға міндетті болды. Қызметтерде музыканы орындау үшін хор мектебі қажет болды. Осылардың бірігіп, собор мектебінің бастауын құрады, ол бүгінде Рочестердегі Король мектебі болып табылады. Хоршыларды дайындау сапасын Беда мақтап айтқан. Алғашқы собордың биіктігі 13 метр, ені 9 метр болған. Апсида қазіргі собор еденінде көрсетілген, ал сыртқы қабырғалар қабырғалардың орналасқан жерін көрсетеді. Ғимаратты салуға Сент-Юстус емес, король Этельберт еңбегі сіңген. Беда Сент-Паулинустің жерленген жері туралы былай дейді: «Этельберт негізін салған бақытты апостол Андрейдің киелі орнында, сондай-ақ ол Рочестер қаласын да салған». Этельберт 617 жылы қайтыс болды, ал оның мұрагері Кенттік Эдбальд христиан болған жоқ. Юстус Францияға қашып, король шақырғанға дейін бір жылдай сол жерде болды. 644 жылы соборда Англияда туған алғашқы епископ Итамар тағайындалды. Итамар 26 наурызда 655 жылы Девсдедитті Кентерберидің алғашқы саксондық архиепископы етіп тағайындады. Собор 676 жылы Мерсия королі Этельредтің Кентке жасаған шабуылынан көп зардап шекті. Зардап соншалық, Путта епархиядан кетіп, оның орнына тағайындалған Цвикельм «кедейлікке байланысты» епархияны тастап кетті. 762 жылы жергілікті билеуші Зигерд епископқа жер берді, оның ізінен Эгберт те солай істеді. Бұл жарлықтың ерекшелігі – оны Мерсияның Оффасы жергілікті корольдіктердің билеушісі ретінде бекіткендігінде. 1066 жылғы жауаптан кейін Жеңімпаз Вильгельм собор мен оның иеліктерін өзінің жартылай інісі Байоның Одосына берді. Одо ресурстарды теріс пайдаланып, соборды жақындап қалған қиратуға жеткізді. Ғимарат өте ескі және тозығы жеткен еді. Сивард епископтығы кезінде (1058–1075) «ауыр жағдайда және кедейлікте өмір сүрген» төрт немесе бес канон қызмет етті. Канондардың бірі Чатемнің викариі болды және әйелі Годгифудың жаны үшін және оны жерлеу үшін соборға сыйлық беруге жеткілікті ақша жинады.
The Rochester diocese was founded by Justus, one of the missionaries who accompanied Augustine of Canterbury to convert the pagan southern English to Christianity in the early 7th century. As the first Bishop of Rochester, Justus was given permission by King Æthelberht of Kent to establish a church dedicated to Andrew the Apostle (like the monastery at Rome where Augustine and Justus had set out for England) on the site of the present cathedral, which was made the seat of a bishopric. The cathedral was to be served by a college of secular priests and was endowed with land near the city called Priestfields. Under the Roman system, a bishop was required to establish a school for the training of priests. To provide the upper parts for music in the services a choir school was required. Together these formed the genesis of the cathedral school which today is represented by the King's School, Rochester. The quality of chorister training was praised by Bede. The original cathedral was 42 feet (13 m) high and 28 feet (9 m) wide. The apse is marked in the current cathedral on the floor and the setts outside show the line of the walls. Credit for the construction of the building goes to King Æthelberht rather than St Justus. Bede describes St Paulinus' burial as "in the sanctuary of the Blessed Apostle Andrew which Æthelberht founded likewise he built the city of Rochester." Æthelberht died in 617 and his successor, Eadbald of Kent, was not a Christian. Justus fled to Francia and remained there for a year before he was recalled by the king. In 644 Ithamar, the first English born bishop, was consecrated at the cathedral. Ithamar consecrated Deusdedit as the first Saxon Archbishop of Canterbury on 26 March 655. The cathedral suffered much from the ravaging of Kent by King Æthelred of Mercia in 676. So great was the damage that Putta retired from the diocese and his appointed successor, Cwichelm, gave up the see "because of its poverty". In 762, the local overlord, Sigerd, granted land to the bishop, as did his successor Egbert. The charter is notable as it is confirmed by Offa of Mercia as overlord of the local kingdom. Following the invasion of 1066, William the Conqueror granted the cathedral and its estates to his half brother, Odo of Bayeux. Odo misappropriated the resources and reduced the cathedral to near destitution. The building itself was ancient and decayed. During the episcopate of Siward (1058–1075) it was served by four or five canons "living in squalor and poverty". One of the canons became vicar of Chatham and raised sufficient money to make a gift to the cathedral for the soul and burial of his wife, Godgifu.
Гундульф шіркеуі
Кентербери архиепископы Ланфранк, басқалармен бірге, Одоны шамамен 1072 жылы Пенден Хит сотында жауапкершілікке тартты. Одоның соңғы құлдырауынан кейін Гундульф 1077 жылы Рочестердің алғашқы норманды епископы болып тағайындалды. Собор және оның жерлері епископқа қайтарылды. Гундульфтің жаңа соборды салудағы алғашқы қадамы, бүгінде оның атымен аталатын мұнараны салу болды. Шамамен 1080 жылы ол Юстустың шіркеуінің орнына жаңа собор салуды бастады. Ол талантты сәулетші болғандықтан, жобалау жұмысына үлкен үлес қосып, немесе тапсырыс берген жұмыстарға бағыт берген болуы мүмкін. Алғашқы собордың алты бөліктен тұратын пресвитериясы және соған тең ұзындықтағы науқас қанаттары болды. Шығысқа қарайғы төрт бөлік қазіргі крипттің бір бөлігін құрайтын жер астындағы кеңістіктің үстінде орналасқан. Шығыс жағында Паулиннің күміс қасиетті қоршауы сақталған, бұл ескі собордан осы жерге көшірілген. Трансепттердің ұзындығы 120 фут, ені 14 фут болды. Мұндай тар трансепттердің болуына байланысты, кеменің шығыс аркалары хор аркасына тікелей іргелес болған деп есептеледі. Оңтүстік жағында тағы бір мұнара салынды (оның ешқандай көрінетін бөлігі қазірге дейін сақталмаған). Бастапқыда кеме аяқталмаған. Тоғыз бөліктен тұруы жоспарланған, Гундульф оңтүстік жағының көп бөлігін, ал солтүстік жағында бес бөлікті аяқтады. Хор монастырьға қажет болды, ал оңтүстік қабырғасы олардың ғимараттарының бір бөлігін құрады. Гундульф ғимараттың шіркеулік бөлігін аяқтауды қала тұрғындарына тапсырған болуы мүмкін деген болжам бар. Гундульф тек құрылыспен ғана шектелмей, әлемдік капелландарды бенедиктин монахтарымен алмастырды, бірнеше патшалық жерлерді алды және собор қаласына үлкен пайда келтірді. 1078 жылы Гудульф Рочестер қаласының сыртында Санкт-Бартоломей ауруханасын құрды. Сент-Эндрю монастырі ауруханаға күнделікті және апталық азық-түлікпен көмектесті, сондай-ақ Сент-Джеймс және Сент-Джайлстың екі алтарінен алынған сыйлықтарды қабылдады. Ернульф (1115–1124) және Иоанн (I) (1125–1137) епископтығы кезінде собор толық аяқталды. Хор қайта жоспарланды, кеме жартылай қайта салынды, Гундульфтің кеме тіректері жабылды және батыс жағы салынды. Ернульфқа асхана, жатақхана және басқару үйін салу да жатқызылады, олардың тек бір бөлігі ғана сақталған. Соңында Иоанн ескі саксон соборынан Итамардың денесін жаңа норманды соборға көшірді, соборды 1130 (немесе мүмкін 1133) жылы Кентербери архиепископы бағыштады, оған Генрих I-нің қатысуымен 13 епископ көмектесті, бірақ бұл оқиға бүкіл қаланы жайлаған және жаңа соборға зиян келтірген үлкен өртпен бұзылды. 1137 және 1179 жылдары тағы да өрттен зардап шекті. Осы өрттердің бірі немесе екеуі де шығыс бөлігі мен трансепттерге елеулі зақым келтірді немесе оларды толығымен жойды. Ернульфтің монастырь ғимараттары да зақымдалды.
Lanfranc, Archbishop of Canterbury, amongst others, brought Odo to account at the trial of Penenden Heath c. 1072. Following Odo's final fall, Gundulf was appointed as the first Norman bishop of Rochester in 1077. The cathedral and its lands were restored to the bishop. Gundulf's first undertaking in the construction of the new cathedral seems to have been the construction of the tower which today bears his name. In about 1080 he began construction of a new cathedral to replace Justus' church. He was a talented architect who probably played a major part in the design or the works he commissioned. The original cathedral had a presbytery of six bays with aisles of the same length. The four easternmost bays stood over an undercroft which forms part of the present crypt. To the east was a small projection, probably for the silver shrine of Paulinus which was translated there from the old cathedral. The transepts were 120 feet long, but only 14 feet wide. With such narrow transepts it is thought that the eastern arches of the nave abutted the quire arch. To the south another tower (of which nothing visible remains) was built. There was no crossing tower. The nave was not completed at first. Apparently designed to be nine bays long, most of the south side but only five bays to the north were completed by Gundulf. The quire was required by the priory and the south wall formed part of its buildings. It has been speculated that Gundulf simply left the citizens to complete the parochial part of the building. Gundulf did not stop with the fabric, he also replaced the secular chaplains with Benedictine monks, obtained several royal grants of land and proved a great benefactor to his cathedral city. In 1078 Gudulf founded St Bartholomew's Hospital just outside the city of Rochester. The Priory of St Andrew contributed daily and weekly provisions to the hospital which also received the offerings from the two altars of St James and of St Giles. During the episcopates of Ernulf (1115–1124) and John (I) (1125–1137) the cathedral was completed. The quire was rearranged, the nave partly rebuilt, Gundulf's nave piers were cased and the west end built. Ernulf is also credited with building the refectory, dormitory and chapter house, only portions of which remain. Finally John translated the body of Ithamar from the old Saxon cathedral to the new Norman one, the whole being dedicated in 1130 (or possibly 1133) by the Archbishop of Canterbury, assisted by 13 bishops in the presence of Henry I, but the occasion was marred by a great fire which nearly destroyed the whole city and damaged the new cathedral. It was badly damaged by fires again in 1137 and 1179. One or other of these fires was sufficiently severe to badly damage or destroy the eastern arm and the transepts. Ernulf's monastic buildings were also damaged.
Ортағасырлық қайта құру
1190 жылдан бастап Гилберт де Гланвилл (1185–1214 жылдары епископ) шығыс бөлігін қайта жаңартуды және монастырь ғимараттарын алмастыруды бастады. Солтүстік квире трансепті 1201 жылы Перттің Әйелі Уильямды жерлеуге жеткілікті дайын болған болуы мүмкін, әйтпесе, трансепт дайын болғанға дейін табыт солтүстік квире дәлізінде сақталған болуы мүмкін. Кейіннен 1215 жылы Рочестер қамалының қоршауы кезінде король Джонның әскерлері оны тонады. Эдмунд де Хаденхам «Иеміздің денесін алтарьда сақтауға лайықты» бірде-бір пикс қалмағанын айтады. Дегенмен, 1227 жылға қарай монахтар салтанатты түрде кірген кезде квире қайтадан қолданысқа енді. Соборды 1240 жылы Бангордан келген Ричард Венден (сондай-ақ Ричард де Вендовер деп белгілі) қайта бағыштады. Әйелі Паулин мен Уильямның қасиетті орындары, сондай-ақ Әйелі Итамардың қасиетті қалдықтары паломниктерді соборға тартты. Олардың сыйлықтары соншалықты көп болды, жоғарыда аталған жұмыстарды және одан кейінгі жұмыстарды қаржыландыруға мүмкіндік берді. Сол кездегі аббаттықтардан (оларды абат басқарған) ерекшелік ретінде, монастырь соборлары епископтың қосымша қолдауымен преордың басқаруымен болды. Рочестер және Карлайл (басқа кедейленген кафедра) бірнеше монахтарды епископтыққа көтеруде ерекше көзге түсті. 1215 жыл мен тарату аралығында Рочестердің жеті епискобы тұрақты монахтар болды. Монастырлық байланыстың салдарынан епископтың қарауындағы қамқорлықтың жетіспеушілігі байқалды. 16 ғасырдың басында епископтың қамқорлығының тек 4% ғана шіркеу емес көздерден түсті. Сондықтан епископтың собордың монастырь емес бөлігіне жұмсайтын қаражаты шектеулі болды. Дамудың келесі кезегін сакрист Ричард де Истгейт бастады. Кеменің шығыс екі бөлігі тазартылып, мұнараны қолдау үшін төрт үлкен тірек салынды. Содан кейін солтүстік кеме трансепті салынды. Томас де Мепехам, 1255 жылы сакрист болғаннан кейін, бұл жұмысты аяқтады. Оңтүстік трансепт аяқталғаннан кейін, кеменің қиылысқа ең жақын екі бөлігі қазіргі түрінде қайта салынды. Ниет бүкіл кемені қайта салу болған сияқты, бірақ қаржының жетіспеушілігі кеш Нормандық жұмысты сақтап қалды. 1264 жылы Симон де Монфордың әскерлері қала мен қамалды қоршаған кезде собор ұстамалды. Қарулы рыцарьдар шіркеуге кіріп, кейбір босқындарды сүйреп әкеткені хабарланды. Алтын мен күміс ұрланып, құжаттар жойылды. Кейбір монастырь ғимараттары сарайларға айналдырылды. Бір жылдан кейін де Монфор Эвешем шайқасында Эдуард I әскерлерінен жеңіліске ұшырады. Кейіннен, 1300 жылы Эдуард Кентербериге жол тартқанда Рочестерден өтіп, Әйелі Уильямның қасиетті орнына жеті шиллинг (35 пенс) және келесі күні де солай берді. Қайтып келгенде ол тағы да соборға барып, Әйелі Паулин мен Итамардың қасиетті орындарына тағы жеті шиллинг берді. Жаңа ғасырда жаңа безендірілген жұмыс аяқталды, ал бастапқы Нормандық сәулет сақталды, кемені қайта құру ақыры тоқтатылды. 1320 жыл шамасында оңтүстік трансепті Әйелі Марияның алтарына бейімделу үшін өзгертілді. Қиылыстың екі батыс тірегі арасында роуд экраны орнатылған сияқты. Оның үстінде роуд лофт орналасқан болуы мүмкін. Бұл экранға қарсы қаланың шіркеу алтары - Әйелі Николайдың алтары орналастырылды. Қала тұрғындары күндіз-түні өздерінің алтарына кіру құқығын талап етті. Қаладан көптеген жат адамдар өтіп бара жатты. 1327 жылы туысқандықтар қақтығысқа ұшырады, содан кейін шіркеудің шығыс жағынан кемені бөліп тұрған берік тас экрандар мен есіктер салынды. Осы кезеңде монастырь қаладан қоршалды. Сақталған құрметті рәсім үшін navis бұрышында ("кеменің бұрышында") оратория құрылды; қай бұрыш екені белгісіз, бірақ доктор Палмер солтүстік-батыс мұнара тірегіне қарсы бекініс ең мүмкін жағдай деп санайды. Ол дәліз жағында қираған арканы және кеме жағында төмен сапалы таспен жасалған сызықты атап өтті. Бекініс шамамен 1 метр қалыңдықпен ораторияға жеткілікті. Палмер атап өткендей, құрбандық үстелінің солтүстігінде арнайы құрбандықтар жиі жасалған, бұл осы жерде де солай болды. Орталық мұнараны 1343 жылы Хамо де Хит көтеріп, осылайша соборды аяқтады. Орталық мұнарада қоңыраулар орнатылды (төмендегі қоңыраулар бөлімін қараңыз). Қауым бөлмесінің есігі осы уақытта салынды. 1347–49 жылдары Англияда "Қара өлім" індеті тарады. Сол кезден бастап монастырьда жиырмадан астам монах болды.
Probably from about 1190, Gilbert de Glanville (bishop 1185–1214) commenced the rebuilding of the east end and the replacement on the monastic buildings. The north quire transept may have been sufficiently advanced to allow the burial of St William of Perth in 1201, alternatively the coffin may have lain in the north quire aisle until the transept was ready. It was then looted in 1215 by the forces of King John during the siege of Rochester Castle. Edmund de Hadenham recounts that there was not a pyx left "in which the body of the Lord might rest upon the altar". However, by 1227, the quire was again in use when the monks made their solemn entry into it. The cathedral was rededicated in 1240 by Richard Wendene (also known as Richard de Wendover) who had been translated from Bangor. The shrines of Ss Paulinus and William of Perth, along with the relics of St Ithamar, drew pilgrims to the cathedral. Their offerings were so great that both the work mentioned above and the ensuing work could be funded. Unlike the abbeys of the period (which were led by an abbot) the monastic cathedrals were priories ruled over by a prior with further support from the bishop. Rochester and Carlisle (the other impoverished see) were unusual in securing the promotion of a number of monks to be bishop. Seven bishops of Rochester were originally regular monks between 1215 and the Dissolution. A consequence of the monastic attachment was a lack of patronage at the bishop's disposal. By the early 16th century only 4% of the bishop's patronage came from non parochial sources. The bishop was therefore chronically limited in funds to spend on the non monastic part of the cathedral. The next phase of the development was begun by Richard de Eastgate, the sacrist. The two eastern bays of the nave were cleared and the four large piers to support the tower were built. The north nave transept was then constructed. The work was nearly completed by Thomas de Mepeham who became sacrist in 1255. Not long after the south transept was completed and the two bays of the nave nearest the crossing rebuilt to their current form. The intention seems to have been to rebuild the whole nave, but probably lack of funds saved the late Norman work. The cathedral was desecrated in 1264 by the troops of Simon de Montfort, during sieges of the city and castle. It is recorded that armed knights rode into the church and dragged away some refugees. Gold and silver were stolen and documents destroyed. Some of the monastic buildings were turned into stables. Just over a year later De Montfort fell at the Battle of Evesham to the forces of Edward I. Later, in 1300, Edward passed through Rochester on his way to Canterbury and is recorded as having given seven shillings (35p) at the shrine of St William, and the same again the following day. During his return he again visited the cathedral and gave a further seven shillings at each of the shrines of Ss Paulinus and Ithamar. The new century saw the completion of the new Decorated work with the original Norman architecture, the rebuilding of the nave being finally abandoned. Around 1320 the south transept was altered to accommodate the altar of the Virgin Mary. There appears to have been a rood screen thrown between the two western piers of the crossing. A rood loft may have surmounted it. Against this screen was placed the altar of St Nicholas, the parochial altar of the city. The citizens demanded the right of entrance by day or night to what was after all their altar. There were also crowds of strangers passing through the city. The friction broke out as a riot in 1327 after which the strong stone screens and doors which wall off the eastern end of the church from the nave were built. The priory itself was walled off from the town at this period. An oratory was established in angulo navis ("in the corner of the nave") for the reserved sacrament; it is not clear which corner was being referred to, but Dr Palmer argues that the buttress against the north west tower pier is the most likely setting. He notes the arch filled in with rubble on the aisle side; and on nave side there is a scar line with lower quality stonework below. The buttress is about 4 feet (1 m) thick, enough for an oratory. Palmer notes that provision for reservation of consecrated hosts was often made to the north of the altar which would be the case here. The central tower was at last raised by Hamo de Hythe in 1343, thus essentially completing the cathedral. Bells were placed in the central tower (see Bells section below). The chapter room doorway was constructed at around this time. The Black Death struck England in 1347–49. From then on there were probably considerably more than twenty monks in the priory.
Кейінгі ортағасырлық тарих
Қабырғалардың қазіргі суреттемесі орта ғасырлардағы өнер туындыларының үлгісімен жасалған. Гилберт Скотт 1870 жылдардағы қалпына келтіру жұмыстары кезінде ағаш қоршаулардың артында суреттердің іздерін тапты. Сондықтан, суреттердің бір бөлігі түпнұсқа, ал екінші бөлігі – нақты көшірме. Кезектесетін арыстар мен лилия гүлдері Эдуард III-нің жеңістерін және Франция үстінен билігін иеленуін көрсетеді. 1356 жылы Қара Принц Пуатье шайқасында Францияның Иоанн II-сін жеңіп, тұтқынға алды. 1360 жылдың 2 шілдесінде Иоанн Рочестерден үйіне қайта оралып бара жатып, Сент-Эндрю шіркеуіне 60 крона (15 фунт стерлинг) мөлшерінде сыйлық берді. Рочестер тұрғындарына арналған оратория монахтар мен қала арасындағы дауды шеше алмады. Ақырындағы шешім – собордың солтүстік жағына Святой Николай шіркеуін салу болды. Солтүстік дәлізден өту үшін, батыс қабырғасындағы есік (кейін қабырғамен жабылған) ашылды, содан кейін процессиялар собордың батыс есігінен шығатын. 15 ғасырдың ортасында солтүстік хордың шатыры мен күмбезі аяқталды және кеме дәліздеріне Перпендикуляр стиліндегі жаңа терезелер орнатылды. Бұл жұмыстарға дайындық шаралары 1410-1411 жылдары Рочестердегі көпір күзетшілерінің Лорд-приордан қорғасын алғаны туралы жазбаларында көрініс тапқан. Қорғасын 41 шиллингке сатылды. 1470 жылы собордың үлкен батыс терезесі аяқталды, ал шамамен 1490 жылы қазіргі Әйелдер капелласы салынды. Рочестер соборы, Англияның кіші соборларының бірі болғанымен, романдық және готикалық сәулет өнерінің барлық стилірін көрсетеді. 1504 жылы Джон Фишер Рочестер епископы болып тағайындалды. Рочестер сол кезде кедейленген болса да, Фишер өмірінің соңына дейін епископтық қызметте қалуды жөн көрді. Ол жас ханзада Генридің ұстазы болды және ханзада Генри VIII таққа отырғаннан кейін Фишер оның адал қолдаушысы және кеңесшісі болды. Ол Генрихтің лютерандық саясатына 1530 жылдардың басында ажырасу мәселесіне және Римнен бөлінуге дейін белсенді қатысты. Фишер Римге берілді және Папаны қорғағаны үшін 1535 жылдың мамыр айында кардинал дәрежесіне көтерілді. Генрих мұндай әрекеттерге ашуланып, 1535 жылдың 22 маусымында кардинал Фишер Тауэр Гринде басылып өлтірілді. Генрих VIII 1540 жылдың 1 қаңтарында Рочестерге сапар шекті, онда ол өзінің төртінші әйелі болатын Клевс Аннамен алғаш рет кездесті және "қатты көңілі қалды". Бұл оқиғаның байланысы бар ма, жоқ па, ескі Сент-Эндрю монастырі сол жылдың соңында патша жарлығымен таратылды, бұл соңғы монастырьлардың бірі болды.
The modern paintwork of the quire walls is modelled on artwork from the Middle Ages. Gilbert Scott found remains of painting behind the wooden stalls during his restoration work in the 1870s. The painting is therefore part original and part authentic. The alternate lions and fleurs de lis reflect Edward III's victories, and assumed sovereignty over the French. In 1356 the Black Prince had defeated John II of France at Poitiers and taken him prisoner. On 2 July 1360 John passed through Rochester on his way home and made an offering of 60 crowns (£15) at the Church of St Andrew. The Oratory provided for the Rochester citizens did not settle the differences between the monks and the city. The eventual solution was the construction of St Nicholas' Church by the north side of the cathedral. A doorway was knocked through the western end of the north aisle (since walled up) to allow processions to pass along the north aisle of the cathedral before leaving by the west door. In the mid 15th century the clerestory and vaulting of the north quire aisle was completed and new Perpendicular Period windows inserted into the nave aisles. Possible preparatory work for this is indicated in 1410–11 by the Bridge Wardens of Rochester who recorded a gift of lead from the Lord Prior. The lead was sold on for 41 shillings. In 1470 the great west window at the cathedral was completed and finally, in around 1490, what is now the Lady Chapel was built. Rochester Cathedral, although one of England's smaller cathedrals, thus demonstrates all styles of Romanesque and Gothic architecture. In 1504 John Fisher was appointed Bishop of Rochester. Although Rochester was by then an impoverished see, Fisher elected to remain as bishop for the remainder of his life. He had been tutor to the young Prince Henry and on the prince's accession as Henry VIII, Fisher remained his staunch supporter and mentor. He figured in the anti Lutheran policies of Henry right up until the divorce issue and split from Rome in the early 1530s. Fisher remained true to Rome and for his defence of the Pope was elevated as a cardinal in May 1535. Henry was angered by these moves and, on 22 June 1535, Cardinal Fisher was beheaded on Tower Green. Henry VIII visited Rochester on 1 January 1540 when he met Anne of Cleves, who was to become his fourth wife, for the first time and was "greatly disappointed". Whether connected or not, the old Priory of St Andrew was dissolved by royal command later in the year, one of the last monasteries to be dissolved.
Генрикий қонысы
Таратудан кейінгі қорда декана, алты пребендарий, алты кіші канон, диакон, субдиакон, алты шіркеу қызметкері, хор жетекшісі, сегіз хорист, грамматикалық мектептің үстеңгі және төменгі шебері, жиырма оқушы, алты мұқтаж, күзетші (сонымен қатар шаштараз да болуы керек), бас дәмханашы, бас аспаз және көмекшісі болды. Төрт оқушыға (Оксфорд және Кембридж университеттерінен екі-екіден) көмек көрсетілді. Диакон мен субдиакон Англия реформациясы кезінде жоғалып кетті, бас дәмханашы мен аспаздар ортақ дастархан болмағанда кетіп қалды. Николас Ридли 1547 жылы VI Эдуард патшаның тұсында Рочестер епископы болып тағайындалды. Рочестерде болған кезінде ол өз епархиясындағы шіркеулердегі алтарьларды алып тастап, олардың орнына Иеміздің соңғы тоқпанын тойлау үшін үстелдер қоюды бұйырды. 1548 жылы ол Томас Кранмерге «Ортақ дұғалар кітабын» құрастыруға көмектесті, ал 1549 жылы ол епископтар Стивен Гардинер мен Эдмунд Боннерді тергеген комиссия мүшелерінің бірі болды және оларды қызметтерінен босату керектігіне келісті. 1550 жылы ол Лондонға ауыстырылды; үш жылдан кейін Ридли леди Джейн Грейді Римдік католик Мэри патшайымына қарағанда таққа отырғызу жоспарына қатысты. Жоспар сәтсіз аяқталып, Ридли осы үшін жазасын төледі; ол 1555 жылдың 16 қазанында мемлекеттік опасыздық үшін өртеуге берілді. Монастырлар таратылғаннан кейін 16 ғасырда собор күрт құлдырады, сол кезде оның иеліктері Корольдық қазынаға тәркіленді, ол құлай бастады және беделі түсті. Күнделік жазушы Сэмюэл Пепис кейін оны «жаман орын» деп атады. Бірақ Рочестердің Уотлинг көшесінің жанында орналасқандығының арқасында көрнекті келушілер ағыны жалғасты. Ең танымалдары – I Елизавета 1573 жылы Рочестерде төрт күн болды, 19 қыркүйекте собордағы діни қызметке қатысты. 1606 жылы I Джеймс және VI және оның күйеуі, Данияның IV Христианы, оның отбасымен бірге (Анна патшайым және Генрих ханзадасы) қалаға келді. Джеймс епископ сарайында орналасты және барлығы Уильям Барлоу басқарған жексенбілік қызметке қатысты. 1633 жылы Кентербери архиепископы Уильям Лауд соборды аралап, оның жалпы жағдайына, әсіресе «терезелердегі шынылардың жетіспеушілігіне» наразылық білдірді. Келесі жылға қарай кемшіліктер негізінен түзетілді (біреулер шыныдан басқа), себебі ақшаның (1000 фунт стерлинг) «орган жасауға» жұмсалуынан кейін жинақталған. Лауд осыны қабылдады және аяқталуын талап етті, сонымен қатар қоңыраулар мен олардың тіректерін жақсы жағдайға келтіру қажеттігін атап өтті (төменде қараңыз, 1635 жылы бір қоңырау қайта құйылды). 1635 жылы собор былай сипатталды: «кішкентай және қарапайым, бірақ өте жарық және жағымды: оның [собордың] хоры көптеген кішкентай мәрмәр бағаналармен әдемі безендірілген; оның органы кішкентай болса да, бай және таза; оның хористері аз болса да, тәртіпті және әдепті». Автор содан кейін әртүрлі ескерткіштерді сипаттайды «басқа да көптеген ежелгі, сондықтан бөлшектелген, бұзылған және зәбірленген». Ескерткіштерге сілтеме жасау әсіресе маңызды, өйткені бұл Англия азамат соғысынан кейін парламенттік сарбаздар соборды тонағанға дейін алты жыл бұрын болған. 1641 жылы Джон Эвелин соборға алғаш рет келді, ол күнделігінде: «19-да біз Рочестерге бардық, соборды көрдік» деп жазды.
The post Dissolution foundation was a dean, six prebendaries, six minor canons, a deacon, a sub deacon, six lay clerks, a master of the choristers, eight choristers, an upper and an under master of the grammar school, twenty scholars, six poor men, a porter (who was also to be barber), a butler, chief cook and assistant. Four scholars (two each at Oxford and Cambridge universities) were supported. The deacon and sub deacon disappeared during the English Reformation, the butler and cooks went when there was no longer a common board. Nicholas Ridley was consecrated Bishop of Rochester in 1547 during the reign of Edward VI. During his time at Rochester he directed that the altars in the churches of his diocese should be removed and tables put in their place to celebrate the Lord's Supper. In 1548 he helped Thomas Cranmer compile the Book of Common Prayer and in 1549 he was one of the commissioners who investigated bishops Stephen Gardiner and Edmund Bonner and agreed that they should be removed from office. In 1550 he was translated to the London; three years later Ridley was involved in the plot to place Lady Jane Grey on the throne in preference to the Roman Catholic Queen Mary. The plot failed and Ridley paid the price; he was burnt at the stake for treason on 16 October 1555. The cathedral suffered a steep decline after the dissolution of the monasteries in the 16th century, during which time its estates were confiscated by the Crown, and it became dilapidated and fell into disrepute. Samuel Pepys, the diarist, would later dismiss it as a "shabby place". Rochester's location beside Watling Street did, however, mean that there continued to be a string of notable visitors. Most famously, Queen Elizabeth I stayed in Rochester for four days in 1573, attending divine service in the cathedral on 19 September. In 1606 James I & VI and his brother in law, Christian IV of Denmark, visited the city, accompanied by his family (Queen Anne and Prince Henry). James was accommodated at the bishop's palace and the whole party attended a Sunday service led by William Barlow. William Laud, Archbishop of Canterbury, visited the cathedral in 1633 and complained about its general state, in particular that it "suffered much for want of glass in the windows". By the following year the defects had been mainly remedied (apart from some of the glass), the excuse being that the backlog had built up due to money (£1,000) being spent on "making of the organs". Laud accepted this and required completion, noting among other items that the bells and their frame needed to be put into good order (see below, in 1635 one bell was recast). In 1635 the cathedral was described as: "small and plaine, yet it is very lightsome and pleasant: her [the cathedral's] quire is neatly adorn'd with many small pillars of marble; her organs though small yet are they rich and neat; her quiristers though but few, yet orderly and decent." The author then describes the various monuments "divers others also of antiquity, so dismembred, defac'd and abused". The reference to the monuments is particularly relevant, for this was six years before the despoliation of the cathedral by Parliamentarian soldiers in the wake of the English Civil War. In 1641 John Evelyn paid his first visit to the cathedral as recorded in his diary: "The 19th we rod to Rochester, and having seene the Cathedrall."
Азаматтық соғыс
Ресми жазбада былай делінген: «Сәрсенбі күні, Бартоломей күні, біз жолға шықтық. Сағат 9 немесе 10 шамасында біздің әскерлеріміздің бір бөлігі соборға барды, олар өздерінің сенімсіз құлшылықтарының ортасында әншілер мен балалармен бірге болды; олар келген жұмысты істеді. Бірінші кезекте үстелді тиісті орнына көшірді, содан кейін оның тұрған орынды алып, бәрін қиратты; рельстерді алып тастады және оларды кедейлердің отын үшін пайдалануына қалдырды; және біз қайта келгенде органның да алынып тасталуын қалдырдық, бірақ біз келгенге дейін олар оны өздері алып тастаған болып шықты». Реставрациядан кейін зақымның салыстырмалы түрде аздығы байқалды, әсіресе «өлгендердің ескерткіштері» бүліндірмеді, бірақ Рочестердің бостандық иесі және аяқкиімшісі Джон Уайльд кейбір қабірлерден темір мен мыс алып, сатқандығы үшін айыпталды. Томас Фэрфакстың әскерлері, басқа соборлардағыдай, аттарын хорға тіктеді. Құрылымдық зақым байқалмаса да, басты кемеде бірнеше шұңқырлар қазылды. Реставрациядан кейін көп ұзамай Сэмюэл Пепис Лондон мен Чатем кемежайлары арасындағы жолда Рочестер соборына сапар жасады. Собор Ынтымақтастық кезеңінде тозығы жеткен еді және Пепис оның «қазір пайдалануға дайын, ал орган күйленуде» екенін байқады. 1662 жылы 8000 фунт стерлинг жұмсалды, ал жөндеуге тағы 5000 фунт стерлинг жұмсалмады. 1629 жылдан 1671 жылға дейін епископтардың бірлескен епархиялық тіркеушісі Питер Стоуэлл болды. Ынтымақтастық кезеңінде оның адалдығы оған айып төлеуге және бостандығынан айырылуға әкелді. Ол әртүрлі кітаптар мен жиһазды қалпына келтіру үшін өз ақшасын жұмсады, сондай-ақ шіркеудің батыс есігінен рухке дейінгі еденді төсеуге 100 фунт жұмсады. Рочестер деканы 1667 жылы испан-голландиялық флотымен шайқаста қаза тапқан француз вице-адмиралы Жан Клод де Ла Робиньердің естелігіне дұға оқыды. 1770 жылы архиекон Джон Уорнер «бұрынғыдай» орнатылған және қоршалған қауымдық үстелдермен бірге орындықтарды алып тастауын бақылады, бұл қоршалған алтарьды ерте қайта қабылдауды білдірді. Собор құрылысына үнемі күтім қажет болды: 1664 жылы оңтүстік қанат қайта жаңартылды, ал 1670 жылы солтүстік қанаттың 40 футы қайта салынуы керек болды. 1679 жылы шпиль қауіпті күйде болды және сәулетші Сэмюэл Гай оның жай-күйі туралы баяндады. Ол 1000 фунт стерлинг жұмыс қажет екенін хабарлады, бірақ бірнеше айдан кейін Вестминстердің ағаш шебері Генри Фрай басқаша пікір білдірді: бірнеше қорғасын жұмыстары мен бір арқалықты жөндеу жеткілікті болды. Органға 160 фунт жұмсалды. 1705 жылы шатырды қайтадан қорғасынмен жабу жұмыстары басталды, ол 1724 жылы аяқталды. 1730 жылы ескі хор баспалдағының үстіндегі шаңғышылардың бөлмесі алынып тасталды және кесісу орны күмбезделді. 1742 және 1743 жылдар аралығында хорда үлкен жұмыстар жүргізілді, бұл декан мен тараудың жақын жердегі Сент-Николас шіркеуін пайдалануына себеп болды. 1749 жылы шпильді қайта салу қажет болды, ал 1765 және 1772 жылдар аралығында батыс жақ мұнаралары қайта салынды. Собордың оңтүстік хоры және трансепті алаңдаушылық тудырды, сондықтан 1751 жылы олар тіреулермен нығайтылды, шатыр жеңілдетілді және криптке кірпіш қаланды. 1798 жылы Эдвард Хастед соборды және оның айналасын сипаттап, «Кент графтығының тарихы және топографиялық шолуы» кітабында жариялады. Ол «уақыт оның салынған материалдарының беріктігін соншалықты әлсіретті, осы тараудың оны қолдауға бағытталған күтімі мен назары оның көп бөлігінің жақын арада құлауын болдырмауға жеткіліксіз болады» деп мәлімдеді. 1791 жылы жаңа орган 18-ғасырлық жұмыстарды аяқтады.
The official record runs: "On Wednesday, being Bartholomew Day, we marched forth, some of our souldiers went to the Cathedrall about 9 or 10 of the clock, in the midst of their superstitious worship, with their singing men and boyes; they went about the work they came for. First they removed the table to its place appointed, and then tooke the seat which it stood upon, and brake that all to pieces; they pluckt down the rails and left them for the poore to kindle their fires; and so left the organs to be pluckt down when we came back again, but it appeared before we came back they took them downe themselves." Post Restoration, the relative lack of damage was noted, in particular the "monuments of the dead" were not defaced, although one John Wyld (a freeman and shoemaker of Rochester) was accused of taking down and selling iron and brass from some tombs. Thomas Fairfax's troops stabled their horses in the quire as in other cathedrals. Although no structural damage seems to have occurred, several saw pits were dug in the nave floor. Shortly after the Restoration, Samuel Pepys visited Rochester Cathedral on his way between the London and Chatham Dockyard. The cathedral had fallen into disrepair during the Commonwealth and Pepys observed it was "now fitting for use, and the organ then a tuning". By 1662 £8,000 had been spent and a further £5,000 for repairs were outstanding. The joint diocesan registrar to the bishops from 1629 until 1671 was Peter Stowell. Under the Commonwealth his loyalty had cost him both fines and his liberty. He spent his own money recovering various books and fittings as well as spending £100 on flooring the church from the west door to the pulpitum. The Dean of Rochester led prayers in memory of French Vice Admiral Jean Claude de La Robinière who was killed in enemy action by the Spanish Dutch navy in 1667. In 1770 Archdeacon John Warner oversaw the removal of seats from the chancels with communion tables set up and railed "as formerly", a notably early readoption of the railed altar. The cathedral fabric required continuous care: in 1664 the south aisle was recased and in 1670 40' of the north aisle had to be rebuilt. In 1679 the spire was in a dangerous state and an architect, Samuel Guy, reported on it. He reported that £1,000 of work was needed, however a few months later a Westminster carpenter, Henry Fry, took a different view: some lead work and the repair of one beam was sufficient. £160 was spent on the organ. In 1705 work started to relead the roof, completed by 1724. In 1730 the old ringers' loft above the quire steps was removed and the crossing vaulted. Between 1742 and 1743 major work was undertaken in the quire, sufficiently disruptive that the dean and chapter used nearby St Nicholas' Church. In 1749 the steeple had to be rebuilt and between 1765 and 1772 the west front towers were rebuilt. The cathedral's south quire aisle and transept were giving cause for concern, so in 1751 they were buttressed, the roof lightened and supporting brickwork placed in the crypt. In 1798 Edward Hasted wrote a description of the cathedral and its environs, published as part of his The History and Topographical Survey of the County of Kent. He observed that "time has so far impaired the strength of the materials with which it is built, that in all likelihood the care and attention of the present chapter towards the support of it will not be sufficient to prevent the fall of a great part of it at no great distance of time". A new organ in 1791 completed the 18th century works.
19 ғасырдан бастап
1825 жылдан 1830 жылға дейін Льюис Нокаллс Коттингем діни округ сәулетшісі қызметін атқарды. Ылғалдан шірігендіктен, ғимараттың биік бөлігі мен оңтүстік трансепті қайта жабылды. Басты трансепт пен оңтүстік квире арасындағы қабырға әлі де иіліп тұрды, ал бұрынғы ғасырдың жұмысы жағдайды одан бетер еткен. Коттингем бастапқы қабырғаны нығайтатын жаңа сыртқы қабырға салды. Биік бөлік бұзылып, мұнарасыз қайта тұрғызылды. Шығыс жағы ғибадат орынының жертөлесін төмендетіп, ескі жертөле экранын алып тастау арқылы жаңартылды. Әртүрлі терезелер мен аркалар ашылды, соның бірінде Джон де Шеппидің қабірі табылды. Коттингем келесі қалпына келтіру кезеңіне жауапты болды. 1840 жылдан бастап мінбар мен епископ тағы қайта орнатылды. Ескі мінбарды алып тастағанда, хордың шығыс жағында бүгін көрінетін ортағасырлық «Өмір дөңгелегі» суреті ашылды. Бұл Англиядағы ең көне суреттердің бірі саналады. Осы кезеңде өткелдің жаңа төбесі, Джон де Шеппи үшін жаңа шатыр, әкпен жуу және склептің жөнделуі жүзеге асырылды. 1871 жылдан 1877 жылға дейін жұмыс Джордж Гилберт Скоттқа тапсырылды. Жұмыстың бірінші кезеңі – кеменің жоғары терезелерін жөндеу, содан кейін кеме қызмет көрсету үшін пайдаланыла алатын болды, ал квире мен трансепттер жұмыс істеді. Оңтүстік трансептің негізі нығайтылып, ағаш күмбездері жаңартылды. Солтүстік трансептің жаңа терезелері мен есігі болды. Екеуі де қабырғалары жөнделді. Қалқалар мен шатырлар бұрынғы биік пішініне, суреттерге сүйене отырып қайта келтірілді. Орган экраны бастапқы қарапайым түріне келтірілді, мүмкін бұл қателік болды, себебі Сент-Николас ғибадатханасы тұрған кезде болғандай, мінбардың екінші жағында экран болған жоқ. Шығыс жақтағы қақпалар көтерілді, бірақ қаражат жетіспеуіне байланысты шатыр әлі де көтерілген жоқ. Шығыс терезесі («Палмердің айтуынша», «ұсқынсыз») қазіргі ланцеттермен ауыстырылды. Пресвитерияның едені төмендетіліп, ғимараттың шығыс бөлігі қайта қапталды. Хор мен пребендтердің орындары жаңартылды, мүмкіндігінше бастапқы материалдар қолданылды. Жұмыс барысында Скотттың квирді безендіруіне негіз болған түпнұсқа арыстан мен лилияның геральдикалық суреті табылды. Роберт Скотттың (бұрынғы деканы) естелігіне арнап, квир экраны Дж. Лафборо Пирсонның қазіргі мүсіндерімен безендірілді. Пирсон сондай-ақ 1888 жылы батыс жаққа жасалған жөндеу жұмыстарын қадағалады, оның беткі бөлігінің кейбір бөліктері негізден ажырап тұрды. Қос мұнара бастапқы биіктігі мен пішініне келтірілді, ал солтүстік мұнара оңтүстік мұнараның көшірмесі ретінде жасалды. Бұл жұмыс кезінде бастапқы шіркеудің ежелгі негіздері табылып, жоғарыда айтылғандай белгіленді. 1904 жылы Скотт мұнарасына қазіргі шпиль орнатылып, бүгінгідей көкжиекті құрады. 1998 жылы Ұлы Батыс қақпасының артындағы аумақ қайтадан қаланған кезде, саксон негіздері ашылды. Түсті тастар контурды анықтайды. 2004 жылы собордың 1400 жылдығына орай орыс икона суретшісі Сергей Федоров солтүстік трансепте жаңа фреска салды.
From 1825 to 1830 Lewis Nockalls Cottingham served as diocesan architect. The quire and its south transept were reroofed because of dry rot. The wall between the main transept and the south quire aisle was still leaning, and the previous century's work had actually worsened the situation. Cottingham built a new external face which effectively buttresses the original wall. The tower was demolished and rebuilt without a spire. The east end was remodelled by lowering the altar and removing the old altar screen. Various windows and arches were opened up and in one of them the tomb of John de Sheppey was discovered. Cottingham remained in charge for the next phase of restoration. From 1840 the pulpit and bishop's throne were rebuilt. The removal of the old pulpit revealed the medieval Wheel of Life painting to be seen at the eastern end of the choir stalls today. It is said to be the oldest such painting in England. A new ceiling of the crossing, new canopy for John de Sheppey, cleaning whitewash and the renovation of the crypt all occurred at this time. From 1871 to 1877 the work was entrusted to George Gilbert Scott. The first phase of the work was to repair the clerestory of the nave, the nave could then be used for service whilst the quire and transepts were worked upon. The south transept was underpinned and the timber vaulting renovated. The north transept had new western windows and a new door. Both had the masonry renovated. The gables and roofs were restored to their old high pitch form based on prints. The organ screen was restored to its original plain form, perhaps a mistake since there was now no screen on the other side of the pulpitum as there had been in the days of St Nicholas' altar. The east end gables were raised, but due to lack of funds the roof has still not been raised to match. The east window ("ugly" according to Palmer) was replaced with the present lancets. The floor of the presbytery was lowered and the whole eastern part of the building refloored. The choir and prebends stalls were renovated, using original material where possible. The work uncovered the original lion and fleur de lis heraldic artwork on which Scott based his decoration of the quire. In memory of Robert Scott (sometime Dean) the quire screen was decorated with the current statues by J. Loughborough Pearson. Pearson also superintended the 1888 restoration of the west front, parts of the facing of which were separating from the core. The flanking towers were restored to the original height and form and the north gable turret rendered as a copy of its partner to the south. During this work the ancient foundations of the original church were uncovered and marked out as noted above. In 1904 the present spire was raised upon the Scott Tower, creating the skyline as it is today. During 1998 the precinct beyond the Great West Door was being repaved when further Saxon foundations were uncovered. The coloured setts extend define the outline. For the 1400th anniversary of the cathedral, in 2004, a new fresco was painted by Russian icon painter Sergei Fyodorov in the north transept.
Сыртқы
Батыс жағындағы маңдайдың басты ерекшелігі – орталық тік бұрышты үлкен батыс терезесі. Терезенің үстіндегі тамшы тас әр жағынан кішкентай мүсіндік баспен аяқталады. Кеменің шатыр сызығы жоғарыда тік қабырғалы парапетке көтерілетін жіптік жолмен белгіленеді. Терезенің астында үлкен батыс есігінің жоғарғы жағында бұзылған соқыр аркада орналасқан. Аркададағы нишалардың кейбіреулері мүсіндермен толтырылған. Аркаданың астында есіктің екі жағында Норман стиліндегі ойыстар бар. Есіктің өзі концентрлі өрнектелген аркалары бар Норман жұмысынан жасалған. Жартылай дөңгелек тимпан ортада даңқпен отырған Мәсіхті бейнелейді, ал есіктің екі жағында Юст және Этельберт қасиеттілері тұр. Қасиеттілерді періштелер қолдап тұр, ал оларды төрт Евангелисттің символдары қоршап тұр: Матай (қанатты адам), Марк (арыстан), Лұқа (бура) және Жохан (құс – бүркіт). Төбеде он екі апостол бейнеленген, ал оларды қолдаған тіреулерде Сүлеймен патша мен Шеба патшайымының мүсіндері орналасқан. Ұлы батыс есігінің ішінде шыныдан жасалған вестибюль бар, ол есіктерді күні бойы ашық ұстауға мүмкіндік береді. Батыс маңдайдың екі жағында мұнаралар көтеріледі, олар маңдай мен кеме қабырғаларының қиылысын құрайды. Мұнаралар соқыр аркадалармен безендірілген, шатырдан екі қабат жоғары көтеріліп, пирамида пішіндес қондырғылармен аяқталады. Аялдама Норман стилінде жасалған. Әрқайсысының ішінде терезесі бар үлкен дөңгелек аркасы бар, ал солтүстік ойысында кішкентай есік орналасқан. Әр арканың үстінде соқыр аркадамен, шатыр сызығында жіптік жолмен және қарапайым парапетпен қоршалған қарапайым қабырға бар. Қабырғадағы мұнаралар төменгі бөлігінде Норман стилінде, ал кейінірек жасалған жұмыста бұл стиль сақталған. Қарапайым негіздердің үстінде сегізбұрышты қондырғымен аяқталатын төрт қабатты соқыр аркадалар бар. Кеме мен оның аялдамаларының сыртқы жағы, собордан көршілес Санкт-Николай шіркеуіне кіруге мүмкіндік беретін солтүстік-батыс есігінен басқа, ерекшеленбейді. Солтүстік трансептке High Street көшесінен Black Boy Alley арқылы, орта ғасырлық қажылық жолы арқылы жетуге болады. Қалыптастыру ерте ағылшын стилінде, бірақ Гилберт Скотт оны қайта өңдеген. Скотт 19 ғасырдың басында қабылданған төменгі биіктіктен бастапқы биіктікке дейін қақпақтарды қайта салды. Қабырғаның өзі басты қабырғадан артқа, жаяу жүргіншілерге арналған жол бар парапеттің артына орналасқан. Ол сонымен қатар қажылар кіретін есікті қалпына келтіріп, батыс қабырғасының солтүстік жағындағы соқыр арканы ашты. Солтүстік трансепттің шығысында Секстри қақпасы орналасқан. Ол Эдуард III билік құрған кезеңде салынған және үстінде ағаштан жасалған үй-жайлар бар. Бұрынғы аумақ жабық болған, бірақ қазір ескерткіш бақшасы мен қақпалары арқылы High Street көшесіне ашық. Секстри қақпасының артында Гундульф мұнарасына кіретін есік орналасқан, ол собордың жеке есігі ретінде пайдаланылады. Солтүстік хор трансепті мен шығыс жағының барлығы ерте ағылшын стилінде салынған, ал төменгі терезелер криптты жарықтандырады, ол одан ертерек салынған. Собордың шығыс жағында сол стильдегі Капитуляр бөлмесінің шығыс жағы орналасқан. Шығыс жағының нақты пішіні көрінетінге қарағанда заманауи, себебі ол көбінесе 19 ғасырда Скотттың жұмысына байланысты. Скотт қабырғалардың ұштарын бастапқы биіктікке дейін көтерді, бірақ қаражат жетіспегендіктен шатырлар көтерілген жоқ; 1897 жылы Палмер: «оларға әлі де сәйкес биіктіктегі шатырлар қажет, бұл үлкен және айқын қажеттілік» деп жазды. Собордың оңтүстік жағында кеме басты трансептке жетеді және заманауи вестибюльден асып түседі. Трансепттердің арасындағы аймақ өзі артқы қабырғаға тіреу болып табылады және оны ұшқыш тірек қолдайды. Бұл қабырғаның ерекше орналасуы төмендегі ішкі кеңістікті қарастырғанда жақсы түсіндіріледі. Пресвитерияның оңтүстік қабырғасы 18 ғасырлық құрылымның бөлім бөлмесімен жасырылған.
The west front is dominated by the central perpendicular great west window. Above the window the dripstone terminates in a small carved head at each side. The line of the nave roof is delineated by a string course above which rises the crenellated parapet. Below the window is a blind arcade interrupted by the top of the Great West Door. Some of the niches in the arcade are filled with statuary. Below the arcade the door is flanked with Norman recesses. The door itself is of Norman work with concentric patterned arches. The semicircular tympanum depicts Christ sitting in glory in the centre, with Saints Justus and Ethelbert flanking him on either side of the doorway. Supporting the saints are angels and surrounding them are the symbols of the Four Evangelists: Ss Matthew (a winged man), Mark (a lion), Luke (an ox) and John (an eagle). On the lintel below are the Twelve Apostles and on the shafts supporting it King Solomon and the Queen of Sheba. Within the Great West Door there is a glass porch which allows the doors themselves to be kept open throughout the day. Either side of the west front rises a tower which forms the junction of the front and the nave walls. The towers are decorated with blind arcading and are carried up a further two stories above the roof and surmounted with pyramidal spires. The aisle ends are Norman. Each has a large round headed arch containing a window and in the northern recess is a small door. Above each arch is plain wall surmounted by a blind arcade, string course at the roof line and plain parapet. The flanking towers are Norman in the lower part with the style being maintained in the later work. Above the plain bases there are four stories of blind arcading topped with an octagonal spire. The outside of the nave and its aisles is undistinguished, apart from the walled up north west door which allowed access from the cathedral to the adjacent St Nicholas' Church. The north transept is reached from the High Street via Black Boy Alley, a medieval pilgrimage route. The decoration is Early English, but reworked by Gilbert Scott. Scott rebuilt the gable ends to the original high pitch from the lower one adopted at the start of the 19th century. The gable itself is set back from the main wall behind a parapet with walkway. He also restored the pilgrim entrance and opened up the blind arcade in the northern end of the west wall. To the east of the north transept is the Sextry Gate. It dates from Edward III's reign and has wooden domestic premises above. The area beyond was originally enclosed, but is now open to the High Street through the memorial garden and gates. Beyond the Sextry Gate is the entrance to Gundulf's Tower, used as a private back door to the cathedral. The north quire transept and east end are all executed in Early English style, the lower windows light the crypt which is earlier. Adjoining the east end of the cathedral is the east end of the Chapter Room which is in the same style. The exact form of the east end is more modern than it appears, being largely due to the work of Scott in the 19th century. Scott raised the gable ends to the original high pitch, but for lack of funds the roofs have not been raised; writing in 1897 Palmer noted: "they still require roofs of corresponding pitch, a need both great and conspicuous". On the south side of the cathedral the nave reaches the main transept and beyond a modern porch. The aisle between the transepts is itself a buttress to the older wall behind and supported by a flying buttress. The unusual position of this wall is best explained when considering the interior, below. The southern wall of the presbytery is hidden by the chapter room, an 18th century structure.
Ғимараттар мен қосалқы ғимараттар
Монастырьдің ортасындағы шатырлы галереясының контурларын монастырь гартында көруге болады. Шығыс бөлігін епископ Эрнульфтің Капитул залы мен жатақханасы құрады, оның қазір тек батыс қабырғасы ғана сақталған. Шатырлы галереяның оңтүстігінде шамамен 1215 жылы Приор Хелиас (сондай-ақ Эли деп те аталады) салған асхана орналасқан. Қабырғаның төменгі бөлігі қазірге дейін сақталған және өте мықты салынған. Шешілуі керек мәселе болды – ескі шатырлы галерея Рим қаласының қабырғасымен шектелген. Хелиас онымен қабырғадан есік жасап, қабырғаны асхананың солтүстік қабырғасы ретінде пайдаланды.
The cloister was at the heart of the monastery and its outlines can be followed in the cloister garth. The eastern part was formed by Bishop Ernulf's Chapter House and dormitory of which now only the western wall survives. The south of the cloister was the refectory, the work of Prior Helias (also known as Élie) in about 1215. The lower part of the wall remains and is of massive construction. There was a problem to be solved, the older cloister was bounded by the Roman city wall. Helias simply drove through it the a doorway and used the wall as the north wall of the refectory.
Гундульф мұнарасы
Собордың тікелей солтүстігінде, хордың көлденең бөлігі, паломниктер баспалдағы және секстирлік қақпаның арасында 11-ғасырдағы Гундульф мұнарасы орналасқан. Бұл собордың жер бетінде сақталған ең көне бөлігі. 18-ғасырға дейін ол шіркеудің жанындағы бөліктерімен шамамен 65 футқа дейін бірдей биіктікте болған. 19-ғасырда мұнара қатты зардап шегіп, 1897 жылы "қазір тек қираған қалдықтар ғана қалды" деп тіркелген. 1925 жылы мұнараның төменгі бөлігі жабылып, нығайтылды. Қосымша шығынның көп бөлігін (1600 фунт стерлинг) еркін зияткерлер төледі. Сол жақта бейнеленген тақта мұнараның қабырғасына орнатылған. Қазір үш қабатты да собор музыка бөлімі (бірінші және жоғарғы қабаттар) мен шіркеу күзетшілері (жер қабаты) пайдаланады.
Immediately to the north of the cathedral proper and nestling in between the quire transept, pilgrim steps and sextry gate is the 11th century Gundulf Tower. This is the oldest part of the cathedral still above ground. Until the 18th century it rose as high as the adjacent parts of the church, some 65 feet. During the 19th century it severely decayed, until by 1897 it was recorded that "only ruins now remain". The lower part of the tower was roofed and the fabric made good in 1925. Most of the cost (£1600) was met by the freemasons. The plaque illustrated to the left is affixed to a wall therein. The three floors are now occupied by the cathedral music department (first floor and top floor) and the vergers (ground floor).
Кеме
Ғимараттың батыс бөлігі Гундульф жобалаған нұсқасына жақын. Негізгі аркаданың үстінде трифориумның астында жіптік қатар орналасқан. Трифориум нормандық стильде, одан жоғары тағы бір жіптік қатар бар. Жоғарыдағы клерсторий тік бұрышты стильде. Капительдерден пилястралар бірінші жіптік қатарға дейін көтеріледі, бірақ трифориум деңгейінде алынып тасталған сияқты. Бастапқыда олар шатырдың қабырғаларын немесе тіпті күмбездің басталуын қолдаған болуы мүмкін. Трифориумның ең шығыс бөлігі нормандық сияқты көрінеді, бірақ ол 14 ғасырдың тас шеберлерінің жұмысы. Кеменің соңғы бөлігі безенді стильде жасалған және мұнара тіректеріне жетеді. Ерекше назарға лайық – жоғарыда аталған ораториялық капелланы қамтитын солтүстік тірек. Наулалар жазық пилястралармен. Шығыс екі бөлігі күмбезге арналған тіреулермен безендірілген. Күмбездің қашан салынғаны белгісіз, қазіргі ағаш шатыр наулалардың барлық ұзындығын қамтиды. Кесілім шығыс жағынан органның үстіндегі хор экранымен шектеледі. Бұл 19 ғасырдың жұмысы және ерте собормен байланысты суреттерді көрсетеді. Кесілімнің үстінде – қоңыраулар орналасқан орталық мұнара, одан жоғары – шпиль. Кесілім төбесіндегі бостарға қашалған төрт жасыл адам көзге түседі. Жерден қоңырауларды қажет болғанда көтеруге және түсіруге арналған есіктің контуры көрінеді. Еден кафенеге қарай көтеріліп, орган экраны арқылы хорға кіруге мүмкіндік береді.
The western part of the nave is substantially as Gundulf designed it. The main arcade is topped by a string course below a triforium. The triforium is Norman with a further string course above. The clerestory above is of perpendicular style. From the capitals pilasters rise to the first string course but appear to have been removed from the triforium stage. Originally they might have supported the roof timbers, or even been the springing of a vault. The easternmost bay of the triforium appears to be Norman, but is the work of 14th century masons. The final bay of the nave is Decorated in style and leads to the tower piers. Of note is the north pier which possibly contains the Oratory Chapel mentioned above. The aisles are plain with flat pilasters. The eastern two bays are Decorated with springing for vaulting. Whether the vault was ever constructed is unknown, the present wooden roof extends the full length of the aisles. The crossing is bounded to the east by the quire screen with the organ above. This is of 19th century work and shows figures associated with the early cathedral. Above the crossing is the central tower, housing the bells and above that the spire. The ceiling of the crossing is notable for the four Green Men carved on the bosses. Visible from the ground is the outline of the trapdoor through which bells can be raised and lowered when required. The floor is stepped up to the pulpitum and gives access to the quire through the organ screen.
Мини-гольф алаңдары
2019 жылдың шілдесінде Кемеде уақытша тоғыз тесікті мини-гольф алаңы орналастырылды, әр тесігі әртүрлі типтегі көпірдің макетін қамтыды. Кафедралық шіркеудің өкілі: "Ойын-сауық гольфін ойнағанда, келушілер өз өмірлерінде де, бүгінгі әлемде де салынуы керек көпірлер туралы ойланады деп үміттенеміз" деді. Алаң 1 тамыздан 1 қыркүйекке дейін ашық болды.
In July 2019, the Nave became host to a temporary nine hole mini golf course, with each hole including a model of a different type of bridge. A representative from Cathedral explained that "We hope that, while playing adventure golf, visitors will reflect on the bridges that need to be built in their own lives and in our world today." The course was open from 1 August until 1 September.
Солтүстік трансепті
Солтүстік трансепті 1235 жылы ерте ағылшын стилінде салынған. Терезелердің викториандық қосылуы сыртқы сипаттамада жоғарыда айтылған. Трансептте баптистерияның фрескасы басым. Фресканың авторы – орыс суретшісі Сергей Федоров, ол шығыс қабырғасында орналасқан. Ол аркалық ойыстың ішінде орналасқан. Бұл ойыс 1235 жылы салынғаннан бастап 1322 жылы уағыз айту алаңының алдындағы экранға көшірілгенге дейін Әулие Николайдың алтаріның бұрынғы орны болған болуы мүмкін. Бір өсиетте "Иису алтарі" да осы жерде тұрғаны айтылады, ал ойыстың оң жағындағы бассейн мұндай алтардың болғанын көрсетеді. Шатыр ерекшелігі – сегіз бөліктен тұратын құрылымы, ол жиі кездесетін алты бөліктен тұратын құрылымның дамуы. Pilgrim Door қазіргі кезде негізгі келушілер кіреберісі болып табылады және мүгедектерге қолайлы.
The north transept is from 1235 in Early English style. The Victorian insertion of windows has been mentioned above in the external description. Dominating the transept is the baptistery fresco. The fresco by Russian artist Sergei Fyodorov is displayed on the eastern wall. It is located within an arched recess. The recess may have been a former site of the altar of St Nicholas from the time of its construction in 1235 until it was moved to the screen before the pulpitum in 1322. A will suggests that "an altar of Jesu" also stood here at some point, an altar of some sort must have existed as evidenced by the piscina to the right of the recess. The vaulting is unusual in being octpartite, a development of the more common sexpartite. The Pilgrim Door is now the main visitor entrance and is level for disabled access.
Оңтүстік трансепті мен Lady Chapel
Бастапқы Lady Chapel оңтүстік трансептте, оны кесіп бөлу арқылы құрылды. Қасиетті Марияның алтарі трансепттің шығыс аркасында орналасқан. Шығыс қабырғасында да, арка астында да бояу іздері сақталған. Бұл сурет Lady Chapel-дің ортағасырлық солтүстік қоршауының орнын көрсетеді. 1490 жылы бұл шапел батысқа қарай кеңейтілді, батыс қабырғасында үлкен арка жасалып, шапелдің кемесі собордың оңтүстік дәлізіне қарсы орнатылды. Lady Chapel ішінен шапелдің аркасының үстінен екі кішкентай clerestory терезесінің жоғарғы бөлігін көруге болады. Кейін арканың астына қоршау қойылып, 1490 жылғы кеңейтімде қазіргі Lady Chapel пайда болды. Оңтүстік трансепт ерте безенді стильде салынған. Оның шығыс қабырғасы аркада деңгейінде бір үлкен аркадан тұрады. Аркада екі есік бар, бірақ екеуі де қолданылмайды, солтүстік есік Уильям Франклинге арналған ескерткішпен жасырылған. Оңтүстік қабырға жай болып басталады, бірақ ортасынан Рихард Уоттстың ескерткіші көзге түседі – "ұзын сұр сақалы бар түрлі түсті бюст". Палмердің сөзіне сүйенсек, осыдан төмен Чарльз Диккенске арналған мыс тақташа болған, бірақ қазір тек контуры ғана қалған, ал тақташа квире трансептісінің шығыс қабырғасына көшірілген. Батыс қабырғасы жоғарыда аталған үлкен аркамен толтырылған, ал төмендегі қоршау оны қазіргі Lady Chapel-ден бөліп тұрады. Қазіргі Lady Chapel безенді стильде салынған, оңтүстік қабырғасында үш, ал батыс қабырғасында екі шам бар. Бұл стиль кемедегі Нормандық жұмыстың берік салынғандығына қарағанда жеңіл әрі кең. Алтарь оңтүстік қабырғаға орналасқан, нәтижесінде қауым алтарьдың айналасына жиналады. Терезелердегі витраждар заманауи және Евангелие оқиғасын баяндайды. Бірінші, ең шығыс терезеде жоғарғы бөлігінде Аян: тәж киген Мариямға (екеуі де) Жәбірейіл сөйлейді және Киелі Рух көгершін түрінде төмен түседі. Төменгі бөлігінде Исаның туған күні, қасиетті отбасы, үш періште және бақташылар бейнеленген. Келесі терезеде жұлдыздар мен күннің шағылысында қасиетті Елизавета бейнеленген. Төменгі бөлігінде Мариямның сәбимен бірге таққа отыруы көрсетілген. Оңтүстік қабырғаның соңғы терезесінде жоғарғы бөлігінде Тюдор гүлдері мен лиза гүлдерімен қоршалған, майлы майы бар Магдалина Мария бейнеленген, ал төменгі бөлігінде ғибадатханадағы таныстыру көрсетілген. Батыс қабырғасы жоғары бөлігінде Шотландияның Санкт-Маргаретімен жалғасады, оның айналасында бұзылған якорь және қызыл гүлдері бар дөңгелектер салынған. Бұл собордың бастапқы бағышталуына сілтеме жасайды, ол Сент-Эндрю монастырі ретінде танымал болған. Төменгі бөлігінде Мариям мен Петірдің айқышқа шегеленуі бейнеленген. Соңғы терезе ерекше, жоғарғы бөлігі үш бөлікке бөлінген және сол жақтағы Киелі Георгий мен оң жақтағы Киелі Михаилмен қатар тұрған король Артурды көрсетеді. Төменгі бөлігінде Аспанға көтерілу көрсетілген: сол жақта екі шәкірт, оң жақта майлы майлар бар үш әйел және оң жақта үш жалаңаш айқыш. Алғашқы төрт терезеде төменгі жиегінде әртүрлі бағыштамалар бар, бірақ бесіншісінде собордың, Кенттің және Рочестердің қарулары: "Құдайдың даңқы үшін және 1914-1918 жылдардағы Ұлы соғыста өздерінің өмірін қиған Роффенс халқының мақтанышпен және мәңгілік естелігі үшін" деген бағыштамамен араласқан. Төменде олардың есімдері жазылған тақташа бар. Төртінші терезе астында 1939-45 жылдардағы жазбалары бар сәл кейінірек жасалған тақташа орналасқан.
The original Lady Chapel was formed in the south transept by screening it off from the crossing. The altar of the Blessed Virgin Mary was housed in the eastern arch of the transept. There are traces of painting both on the east wall and under the arch. The painting delineates the location of the mediaeval north screen of the Lady Chapel. Around 1490 this chapel was extended westwards by piercing the western wall with a large arch and building the chapel's nave against the existing south aisle of cathedral. From within the Lady Chapel the upper parts of two smaller clerestory windows may be seen above the chapel's chancel arch. Subsequently, a screen was placed under the arch and the modern Lady Chapel formed in the 1490 extension. The south transept is of early Decorated style. The eastern wall of it is a single wide arch at the arcade level. There are two doorways in the arch, neither of which is used, the northern one being hidden by the memorial to William Franklin. The south wall starts plain but part way up is a notable monument to Richard Watts, a "coloured bust, with long gray beard". According to Palmer there used to be a brass plaque to Charles Dickens below this but only the outline exists, the plaque having been moved to the east wall of the quire transept. The west wall is filled by the large arch mentioned above with the screen below dividing it from the present Lady Chapel. The Lady Chapel as it now exists is of Decorated style with three lights along southern wall and two in the west wall. The style is a light and airy counterpart to the stolid Norman work of the nave. The altar has been placed against the southern wall resulting in a chapel where the congregation wraps around the altar. The window stained glass is modern and tells the gospel story. The first, easternmost, window has the Annunciation in the upper light: Gabriel speaking to Mary (both crowned) with the Holy Spirit as a dove descending. The lower light shows the Nativity with the Holy Family, three angels and shepherds. The next window shows St Elizabeth in the upper light surrounded by stars and the sun in splendour device. The lower light shows the Adoration of the Magi with Mary enthroned with the Infant. The final window of the south wall has St Mary Magdelene with her ointment surrounded by Tudor roses and fleurs de lis in the upper light with the lower light showing the Presentation in the Temple. The west wall continues with St. Margaret of Scotland in the upper light surrounded by fouled anchor and thistle roundels. The reference is to the original dedication of the cathedral as the Priory of St Andrew. The lower light shows the Crucifixion with Mary and St Peter. The final window is unusual, the upper light is divided in three and shows King Arthur with the royal arms flanked by St George on the left and St Michael on the right. The lower light shows the Ascension: two disciples to the left, three women with unguents to the right and three bare crosses top right. The first four windows have various dedications in the lower border, but the fifth has the cathedral, Kent and Rochester arms interspaced with the dedication: "To the Glory of God and in proud and abiding memory of the following Old Roffensians | who laid down their lives for their country in the Great War 1914–1918". Below is a stone tablet with their names inscribed. Under the fourth window is a slightly later tablet recording those of 1939–45.
Квеерлер, aisles және трансепттер
Шіркеудің шығыс бөлігі – ескі монастырь аумағы. Ол қоғамдық бөліктерден орган экраны, бүйір қабырғалар, хорға (quire) қабырғалар және екі науадағы көлденең қабырғалармен бөлінген. 1327 жылғы көтерілістер осының бір себебі саналады, бірақ бұл монастырларды қабырғамен қоршаудың жалпы тенденциясына сәйкес келді. Солтүстік науа – баспалдақтармен және көлденең қабырғамен үзіліске ұшыраған қарапайым дәліз. Баспалдақтар Әйіп Вильямның қасиетті орнына баратын қажырлы жолдың бөлігін құрайды (сондықтан олар "Жақын қадамдар" деп аталады) және орта ғасырлық аяқ киімдермен соншалықты тозығы жеткен, 1897 жылға дейін оларға ағаш қаптамалар қосылуға тура келді. Оңтүстік науа бастапқыда солтүстік науамен бірдей енге ие болған. 14 ғасырлық көлденең қабырға әлі де шығысқа қарай арканы толтырып тұр, қазір склеп кіреберісінің үстіндегі сакральға (vestry) кіреберісті құрайды. Гундульфтің кішкентай мұнарасы қазіргі науаның оңтүстік-батыс бөлігін алып тұрды. Ғимараттың біркелкілігін сақтау үшін мұнарадан қазіргі собор кітапханасына дейін қабырға салынды. Мұнара қиратылғанда оның негізі және жабық аумақ оңтүстік науаға қосылды. Жаңа "Кент қадамдары" кеңейтілген науадан хор трансептіне (quire transept) көтеріледі, ал ескі кіреберіс қазір төменгі склепке кіруге мүмкіндік береді. 2014 жылғы археологиялық зерттеулер "Кент қадамдарының" астында бұрынғы нормандық құрылысты анықтады. Қазіргі (14 ғасыр) қабырғаның негіздері нормандық екені анықталды. Склептен есік жоғары қадамдарға шығады, терезеден монастырь ауласына көрініс ашылады. Бұл жұмыс қазіргі собордың бірінші кезеңіне жатады. Толық есеп 2016 жылдың соңында жариялануы күтілуде. Викториялық жөндеулерге дейін хорда тік баспалдақтармен сатыланған орындықтар мен мінбар болған. Оларды алып тастау орта ғасырлық Fortuna доңғалағы ("Өмір доңғалағы") суретін және қабырғалардың бастапқы өрнегін ашты. Қазіргі қабырға өрнегі заманауи, табылған нұсқаның көшірмесі, бірақ суреттің негізгі тақырыбы өзгеріссіз қалды. Суреттелген қабырғалардың үстінде трифорий соқыр аркалы, ал үстінде клерсторий және алты бөлікті күмбез (sextipartite vaulting) орналасқан. Кейбір ескі ағаштар орындықтарда қайта пайдаланылды, бірақ жұмыстың көп бөлігі 19 ғасырға жатады. Скотттың жұмысына дейін хор орындықтары жоғары спинкалы формада сақталды және хор трансепттерін бөліп тұрды. Қазір олар ашық, қажет болған жағдайда үлкен жиынға арналған біртұтас кеңістік құрайды. Оңтүстік трансептте енді ешқайда шықпайтын екі есік бар; біреуі бастапқыда склепке (оңтүстік науа кеңейтілгенге дейін), екіншісі кешірім бөлмесіне (Indulgence Chamber) алып келді. Солтүстік трансепт Әйіп Вильямның қасиетті орнының орны және орта ғасырларда қажырлы саяхаттың орталығы болды. Әйіп Вильямның қасиетті орнынан қазір аз ғана нәрсе қалды. Эдвард Хастед "көп бұзылған үлкен тас сандыққа" сілтеме жасайды, ал Палмер трансепттің ең шығыс бөлігіндегі қабір "Әйіп Вильямның қабірі деп есептеледі" деп жазады. Солтүстік хор трансепті және пресвитерия стильдік тұтастық құрайды. Алайда, шығыс жағы Скоттпен қайта жаңартылды. Аркада әртүрлі бұрынғы епископтардың қабірлері бар, Уорнер капелласы (Warner Chapel) мен пресвитерия арасындағы қабір ерекше жақсы сақталған. Бұл де Шеппидің қабірі, ол бір кезде қабырғамен қоршалып, ұмытылған. Нәтижесінде, ол Англия одақтастығының зиянды әсерінен құтылды. Қабір 1825 жылдан 1840 жылға дейін Коттингеммен қайта ашылып, тазартылып, қалпына келтірілді.
The eastern part of the church is the old monastic area. It is walled off from the public parts by the organ screen, side walls to the quire and cross walls in both aisles. The riots in 1327 are considered part of the cause, but this coincided with a general trend to wall off monasteries. The north aisle is a simple passageway interrupted by a flight of steps and the cross wall. The steps form part of the pilgrimage route to St William's shrine (hence their designation as "The Pilgrim Steps") and are so worn by medieval feet that before 1897 they had to have wooden treads added. The south aisle was originally the same width as the northern one. The 14th century cross wall is still visible filling the arch to the east, now forming the entrance to the vestry over the crypt entrance. Gundulf's small tower occupied what is now the south western portion of the aisle. To keep the cloisters uniform, a wall was established from the tower to what is now the cathedral library. When the tower was demolished its base along with the enclosed area was incorporated into the south aisle. The new "Kent Steps" lead up from the widened aisle into the quire transept, whilst the old entrance now gives access to the crypt below. Archaeological investigations in 2014 revealed an earlier Norman structure underneath the "Kent Steps". The foundations of the existing (14th century) wall have been discovered to be Norman. A doorway from the crypt led to a flight of stairs running upwards with a window looking out into the cloisters. This work dates from the first phase of the present cathedral. The detailed report is expected to be published in late 2016. Before the Victorian renovations the quire had steeply stepped stalls and a pulpit. Removal of these revealed the medieval Rota Fortunae ("Wheel of Life") painting and the original patterning of the walls. The existing wall pattern is modern, being a copy of that found, but the painting's main subject is untouched. Above the painted walls the triforium is blind arched with the clerestory and sextipartite vaulting above. Some of the earlier timbers have been reused in the stalls, but most of the work is 19th century. Before Scott's work the quire stalls continued in their high backed form and cut off the quire transepts. They are now open and form a single space to accommodate a larger congregation when required. The south transept has two openings which no longer lead anywhere; one originally led to the crypt (before the south aisle was widened), the other led up to the Indulgence Chamber. The north transept was the site of St. William's shrine and the center of pilgrimage in the Middle Ages. Of St William's shrine little now remains. Edward Hasted refers to a "large stone chest, much defaced", Palmer notes that the tomb in the easternmost bay of the transept is "reputed to be that of St. William". The north quire transept and presbytery form a stylistic whole. The east end however has been substantially remodelled by Scott. The arcading contains the tombs of various past bishops, that between the Warner Chapel and the presbytery is unusually well preserved. It is the tomb of de Sheppey which was walled up at some point and forgotten about. As a result, it escaped the depredations of the English Commonwealth. The tomb was rediscovered, uncovered and restored by Cottingham from 1825 to 1840.
Бөлме бөлмесінің есігі
Кафедралық бөлме мен қазіргі кітапханаға кіретін есік соборды зерттеген ғалымдар тарапынан әртүрліше сипатталған: "керемет", "әсем әрі күрделі", және "қазіргі кездегі ағылшын сәнді архитектурасының ең үздік үлгілерінің бірі". Есіктің екі жағындағы толық бойлы екі мүсін Жаңа және Ескі Ғаһдатты бейнелейді. Ескі Ғаһдат – сынған таяқ ұстаған әйел мүсіні, Мәсіх туралы білімсіздікті көрсететіндей көзі байланған, заң кітабын кері ұстаған. Жаңа Ғаһдат – айқыш пен шіркеу ұстаған әйел мүсіні. Палмер Коттингемнің 1825–30 жылдарғы жөндеу жұмысында "митра киген, сақалды епископтың" басын қосып, бірақ қазіргі зерттеулер мұны растамайды. Осы екеуінің үстінде шіркеудің төрт ұлы докторы: Августин, Григорий, Иероним және Амвросий бейнеленген. Олар кітап оқуға арналған үстелдерде отырған күйінде көрсетілген. Одан жоғары, екі жақта, кітаптарды ұстап, оттың ішінденен көтеріліп келе жатқан екі періште бейнеленген. Арканың ең жоғарғы бөлігінде кішкентай жалаңаш мүсін орналасқан. Бұл – тазаланған жанның тазалау орнынан көтеріліп, аспан қақпасына, мүмкін, жұмаққа бет бұруын символдайды. Бұл есіктің құрылысын тапсырушы – Хамо де Хайт болуы мүмкін. Аркадан жоғары, сыртқы арка пішінді тұғырға дейін көтеріледі. Бүгінде бұл тұғырда мүсін жоқ. Сыртқы арка терең ойылған жапырақтармен әсемделген. Арканың тіреуіштері мен мүсіндердің астындағы кеңістіктер ерекше көзге түсетін өрнектермен толтырылған.
The doorway to the chapter room and present library is described variously as "magnificent", "elaborate", and "one of the finest examples of English Decorated architecture in existence" by scholars who have visited and studied the cathedral. The two full length figures either side of the door represent the New and Old Covenant. The latter is a female figure with a broken staff and the tables of the law held upside down, blindfold to symbolise ignorance of the Messiah. The former is a female holding a cross and church. Palmer notes that Cottingham's 1825–30 restoration work added the head of a "mitred, bearded bishop", but examination today reveals nothing of this. Above these two are four great Doctors of the Church: Ss Augustine, Gregory, Jerome and Ambrose. They are depicted seated at reading desks and lecterns. Above, on each side, are a pair of angels bearing scrolls and ascending from flames. The uppermost figure in the arch is a small nude figure. This is symbolic of a purified soul arising from Purgatory upwards towards a canopy, possibly the gates of Heaven. It may be Hamo de Hythe who commissioned the doorway. Above the canopy the ogee outer arch rises to a final pinnacle bearing a pedestal. Today there is no figure upon this pedestal. The outer arch is decorated with deeply undercut foliage. The spandrels and the areas under the figures are filled with diaper work, themselves noteworthy.
Шығыс шет
Шығыс жағынан көрінетін көптеген нәрсе Гилберт Скотттың еңбегі, алайда ол бұрынғы құрылымға тығыз байланысты.
Much of what can be seen of the east end is the work of Gilbert Scott, though closely based upon the earlier structure.
Сырғанақ
Криптаның ең көне бөлігі – ғибадатхананың шығыс жағындағы екі батыс бөлімі. Бұл 1080-ші жылдардағы Ланфранк салған құрылыстың бір бөлігі, әдеттегі романдық қиылыс күмбездері қарапайым капительдерден өте жіңішке қарапайым тіреулердің үстіне тік көтеріледі. Криптаның қалған бөлігі бір ғасырдан кейін салынған. Плинттер, тіреулер және капительдер бұрынғы жұмыстың стилінде, бірақ төрт бөлікті қабырғалы күмбездер қолданылған. Бөлімдердің тіктөртбұрышты пішініне байланысты, қысқа көлденең аркалар сүйірленген, бірақ қалған қабырғалар дөңгелек болғандықтан, жалпы көрінісі романдық стильде сақталған. Күмбездерде кейбір ортағасырлық бояулардың іздері көрінеді. Шығыс жақтағы терезе ашылымдарында ортағасырлық бояулар жақсы сақталған. Пресвитериум астындағы криптаның шығыс бөлігі Әулие Итамарға арналған шағын ғибадатханаға айналдырылды. Жексенбі күнгі қасиетті дастарқан кезінде жастар клубы үшін пайдаланылмаса, ол жеке дұға мен ой-толғаныс үшін тыныш орын ретінде сақталады. Криптаға кіру үшін оңтүстік ғибадатхана қанатынан баспалдақпен түсу керек. Бұл баспалдақ Гундульфтің кішкентай мұнарасын бұзуға дейін болған бастапқы қанаттың енін алып жатыр (жоғарыда қараңыз). 2017 жылы орнатылған мүгедектер арбасы мүгедектерге кіруге мүмкіндік береді. Мүгедектерге арналған кіру мүмкіндігін қоса және криптаның мақсатын өзгерту аясында, криптаның барлық едені алынып, оның астындағы аумақ археологтар зерттеді. Римдік үйдің және бастапқы шығыс жақтың іргетасы табылды. (2015 жылғы мәліметтер бойынша) есептер әлі жарияланбаған, бірақ археологиялық жаңалықтарға байланысты жарияланған жоспарларға өзгерістер енгізілді.
The oldest part of the crypt is the two westernmost bays under the eastern end of the quire. It is part of the original 1080s Lanfranc construction with typical Romanesque groin vaulting springing from plain capitals atop quite slender plain shafts. The rest of the crypt is from a century later. The plinths, shafts and capitals are in the same style as the earlier work, but quadripartite rib vaulting was used. Owing to the oblong shape of the bays, the shorter transverse arches are pointed; however, since the other ribs are rounded, the overall appearance is Romanesque. In places remnants of the mediaeval paintwork are visible in the vaulting. More medieval paintwork is visible in the east end window openings. The eastern part of the crypt under the presbytery has been converted into a chapel dedicated to St Ithamar. Except when used for the Sunday Club (for young people) during Sunday Eucharist, it is reserved as a place of quiet and stillness for private prayer and reflection. Access to the crypt is down a flight of stairs from the south quire aisle. The stairs occupy the width of the original aisle prior to the demolition of Gundulf's small tower (see above). A wheelchair lift installed in 2017 provides disabled access. As part of the addition of disabled access and the change of use of the crypt, the whole of the crypt floor has been removed and the area under it investigated by archaeologists. A Roman house and the foundations of the original east end have been uncovered. (as of 2015) reports are not yet available, the published plans have been affected by archaeological discoveries.
Ағза
Рочестер соборының қазіргі құбырлы органы 1905 жылы J. W. Walker & Sons Ltd. компаниясы салған аспаптан бастау алады. Кейіннен 1989 жылы ол Мандер Орган компаниясымен қайта жаңартылды, Пол Хейлдің кеңесі бойынша жаңа хор органы мен құбырлар орнатылды.
Rochester Cathedral's current pipe organ originates from the 1905 instrument built by J. W. Walker & Sons Ltd. It was later rebuilt by Mander Organs in 1989, who installed a new choir organ and pipework under the advice of Paul Hale.
Органисттер
Джеймс Пломли 1559 жылы Рочестерде органшы болып тіркелген. Рочестер соборының органшылары болған композиторлар, дирижерлер және концерттік орындаушылардың қатарында Бертрам Луард Селби, Гарольд Ауби Беннетт, Перси Уитлок және Уильям Уайтхед есімдері бар.
James Plomley is listed as organist at Rochester in 1559. Among the composers, conductors and concert performers who have been organists at Rochester Cathedral are Bertram Luard Selby, Harold Aubie Bennett, Percy Whitlock and William Whitehead.
Хорлар
Собор хорының тамыры шіркеу 604 жылы негірленген кезге дейін жетеді. Ұлы Беда өзінің "Англия халқының шіркеу тарихы" еңбегінде хоршылардың оқытылу сапасын жоғары бағалаған.
The cathedral choir traces its roots back to the church's foundation in AD 604. The quality of the chorister training was praised by the Venerable Bede in his Ecclesiastical History of the English People.
Бас хор
Басты хорға ұлдар хористері, қыздар хористері және штаттық хористер кіреді. 604 жылы собормен бірге Король мектебінің негізі қалануының себебі – ұлдар хористерін ұстау қажеттігі болды. Мектеп әлі де дайындық мектебінен ұлдарды жоғары дауыс партиясын орындау үшін жібереді. Ұлдар хоры апта сайын бірнеше құлшылыққа қатысады. 1995 жылдан бастап қыздар хоры құрылып, ұлдардың қатыса алмайтын құлшылықтардың кейбіреулерін орындады. Қыздар енді күндерді кезегімен алмастырады; ұлдар хоры бір апта, ал қыздар хоры келесі аптада, сондай-ақ апта сайынғы дүйсенбілік құлшылықтарда өнер көрсетеді. Қыздар жергілікті мектептердің кез келгенінен алынады. Қазіргі таңда 18 ұл хористері және 17 қыз хористері бар. Штаттық хористер – кәсіби әншілер, олар төменгі үш дауысты қамтамасыз етеді: альт, тенор және бас. Ерекше құлшылықтар үшін хордың барлық үш бөлігі біріге өнер көрсетуі мүмкін.
The main choir consists of the boy choristers, girl choristers and the lay clerks. The provision of boy choristers was why King's School was founded in 604, at the same time as the cathedral itself. It still supplies boys from its preparatory school to sing the treble line. The boys' choir do multiple services weekly. From 1995 a girls' choir was introduced to sing some of the services for which the boys were not available. Girls now do alternate weekends; the boys' choir will do one week and the girls' choir will do another, and weekly Monday services. Girls are drawn from any of the local schools. There are currently 18 boy choristers and 17 girl choristers. The lay clerks are professional singers who provide the lower three voices: alto, tenor and bass. For great services, all three parts of the choir may combine.
Еріктілер хоры
Қазіргі хор 2008 жылғы тамызда бұрынғы іріктеуден өткен ересектердің ерікті хорынан құрылды. Ерікті хор жылына шамамен 10 демалыс күні бойы ән шырқайды, әдетте бала хоршылардың қол жетімді болмайтын демалыс уақыттарында. Сонымен қатар, қажет болған жағдайда, олар негізгі хордың орнына Евхаристияда ән айтады.
The present choir was formed in August 2008 from the previous auditioned adult voluntary choir. The voluntary choir sings for around 10 weekends per year, usually during holiday periods when the child choristers are unavailable. They also sing in lieu of the main choir at the Eucharist as required.
Қоңыраулар
Рочестер соборында ағылшын стилінде саңқадай соғылатын 10 қоңыраудың жиынтығы ілінген. Олардың бәрі 1921 жылы құйылды, ал кейбіреулері Бірінші дүниежүзілік соғыс немесе Ұлы соғыста қаза тапқандарға арналған естелік ретінде жасалған. Ең ауыр қоңырау D нотасына дейін келтірілген.
Rochester Cathedral has a ring of 10 bells hung for change ringing in the English style. All were cast in 1921, some as memorials to men lost in the First World War or Great War. The heaviest bell is tuned to D.
604 жылы салынған ежелгі саксон соборында бір немесе бірнеше қоңырау болған болуы мүмкін, бірақ ертеректегі жазбалар тым аз. 11 ғасырлық Гундульф мұнарасының архитектуралық ерекшеліктері, онда қоңыраулар бастапқыда орналасқандығын көрсетеді. 1154 жылы Реджинальд екі қоңырау жасап, үшінші, жарылған қоңырауды қайта құйды. 12 ғасырда "Custumale Roffense" деп аталатын еңбекте айтылғандай, тағы екі қоңырау алынды. 1343 жылы Хамо де Хит орталық мұнараны биіктетіп, "Дунстан, Паулин, Итамар және Ланфранк" деп аталатын төрт қоңырауды іліп қойды. 1635 жылы үшінші қоңырау, ал 1683 жылы бесінші және тенор қоңыраулары қайта құйылды, содан кейін 1695 жылы ең кішісі. Төртінші қоңырау 1711 жылы жарылған, Ричард Фелпстен баға белгіленді. Келесі жылы келісім-шарт Джеймс Бэглиге берілді, ол екінші қоңыраудың да жағдайын жақсартты: "соққы жасайтын жақтары тым тозығын". 1695 жылғы ең кішкентай қоңырау 1770 жылы, ал 1683 жылғы тенор 1834 жылы қайта құйылды. 1904 жылы мұнара мен шпилі қайта жаңартылғанда тағы екі қоңырау қосылды. Бастапқы алты қоңыраудың төртеуі қайта құйылды, ал екеуі сақталды. 1921 жылы барлық қоңыраулар қайта құйылып, қазіргі 10 қоңыраулы жиынтыққа жеткізілді. Қоңырауларды қайта құйғанда, бастапқы металл қайта қолданылады, қажет болған жағдайда жаңа металл қосылады, сондықтан қазіргі қоңыраулар Гундульф заманынан бергі барлық бастапқы қоңыраулардың металлын қамтиды деп есептеуге болады. 1960 жылы Джон Тейлор қоңырауларды жаңа болаттан жасалған жаңа қаңқаға қайта ілді. Жаңа қоңыраулардың бағышталу рәсімі 1921 жылдың 16 мамырында өтті. Дұғалардан кейін қоңыраулар бір минутқа соғылды, содан кейін қызмет қайта басталды. Қызметтен кейін "Грансир" және "Стэдман" сатыларымен соғылды. Соборлық қоңыраушылардың 15 мүшесі мен 31 қонақ кезекпен қоңырау шалды. Бұл қоңыраулар Ұлы соғыста қаза тапқандарды еске алу үшін соғылғандықтан, алғашқы рет жартылай үнсіздендіріліп соғылды. Көп жылдар бойы 3-ші қоңыраудағы "U.S.S. Pittsburgh 1920 жылды еске алу үшін" деген жазудың себебі жұмбақ болып келді. Алайда, 1920 жылдың 17 желтоқсанында "Чатэм Ньюс" газетінде USS Pittsburgh кемесінің командирі Джеймс В. Тоддтың хаты жарияланды. Онда ол Рочестер соборының деканына USS Pittsburgh кемесі Чатхемдегі құрғақ докта болған екі жарым ай ішіндегі түрлі оқиғалар үшін алғыс айтады. Ол қоңырауды қайта құюға 52 фунт стерлинг сомасындағы чекті қоса береді және жазу туралы пікір білдіреді.
Although it is probable that the original Saxon cathedral of 604 had one or more bells, early records are scant. The 11th century Gundulf Tower has architectural features which indicate bells were placed there from the start. In 1154 Prior Reginald made two bells and recast a third, existing, cracked one. Two further bells were obtained during the 12th century as mentioned in the Custumale Roffense of c. 1300. In 1343, Hamo de Hythe arranged for the central tower to be heightened and hung four bells called "Dunstanus, Paulinus, Itmarus atque Lanfrancus" (Dunstan, Paulinus, Itamar and Lanfranc). In 1635 the third was recast and in 1683 the fifth and tenor, followed by the treble in 1695. The fourth was noted as cracked in 1711 and a quotation obtained from Richard Phelps. The contract went the following year to James Bagley who also quarter turned the second: "the striking sides being much worn". The 1695 treble was recast in 1770 and the 1683 tenor recast in 1834. In 1904 two further bells were added at the time that the tower and spire were rebuilt. Of the original six bells four were recast and two retained. In 1921 all the bells were recast and augmented to the current ring of 10. When bells are recast the original metal is reused with new metal added as required, therefore there is every reason to assume that the current bells contain the metal from all the original bells back to the time of Gundulf. In 1960 the bells were rehung on a new steel frame by John Taylor. The service of dedication for the new bells was held on 16 May 1921. After prayers, the bells were rung for one minute, before the service resumed. Following the service touches of Grandsire caters and Stedman caters were rung. 15 members of the cathedral band and 31 visitors all took turns ringing. Because the bells are a memorial ring, including men who had died in the Great War, they were rung half muffled on this first occasion. For many years the reason why the number 3 bell bears the inscription "U. S. S. Pittsburgh in Memory of 1920" was a mystery. However a letter from James W. Todd, officer commanding USS Pittsburgh was published in the Chatham News on 17 December 1920. In it he thanks the Dean of Rochester for various events during the two and a half months that the USS Pittsburgh was in dry dock at Chatham. He encloses a cheque for £52 10s to pay for the recasting of the bell and discusses the inscription.
Кітапхана
Англосаксондық құрылымда ертеде кітапхана болған, бірақ оның толық мәліметтері сақталмаған. Гундульф 1082 жылы приорды Бенедикт тәртібіне бағынған үй ретінде құрды. Оқылым – Бенедикттің Ережесінде белгіленген күнделікті міндетті іс болғандықтан, сол кезде кітапхана болған деп есептеуге болады. Гундульф 1108 жылы қайтыс болған кезде монахтардың саны бастапқы 22-ден 60-тан асып, кітапхананың үлкен екенін көрсетеді. 1130 жылғы “Textus Roffensis” кітабында кітапхананың каталогы бар. Онда атақты Гундульф Библиясы (қазір Калифорния штатындағы Хантингтон кітапханасында); Textus өзі; жазбаларға түсіндірмелер; әртүрлі шіркеу әулиелерінің трактаттары; тарихи еңбектер (соның ішінде Беддің “Шіркеу тарихы”) және монастырь өміріне қатысты әртүрлі кітаптар болған. Кітаптардың көп бөлігі латын тілінде, ал аз ғана бөлігі англосаксон тілінде жазылған. 116 кітап аталған, содан кейін тағы 11 кітап қосылған. Бұл кітаптардың әрқайсысы бірнеше шығарманы қамтитын томдар болған. 1202 жылы жасалған тағы бір каталогта 280 том тіркелген. Бұл каталог тек 19 ғасырда ғана қайта табылды. Ол Рочестердегі Августинның “De Doctrina Christiana” кітабының басындағы екі параққа жазылған. Кітаптың көшірмесі қазір Британ кітапханасында сақтаулы. Орта ғасырлық кітапхана собордың және оған іргелес аумақтың әртүрлі бөліктерінде орналасқан. Кітапханаға прецентр жауапты болған, сонымен қатар көшірушілердің, безендірушілердің және авторлардың жұмысын қамтамасыз ету үшін қажетті материалдармен қамтамасыз еткен. Барлық көшіру қолмен жасалып, жергілікті жерде үйретілгендіктен, монастырлардың стилі әртүрлі болған. 12 ғасырдағы “Рочестер шрифті” деп аталатын ерекше стиль болған. Джон патша қаланы қоршаған кезде (1215) кейбір қолжазбалар жоғалып кетті, ал 1264 жылы Симон де Монфорт Рочестер қаласын басып алғанда одан да көп қолжазба жоғалды. Монастырлардың таратылуы собор кітапханасы үшін ауыр соққы болды. Корольдік кітапханашы және тарихшы Джон Лиланд Томас Кромвельге жас неміс ғалымдары собор кітапханаларындағы кітаптардан құжаттарды кесіп алып жатқанына шағымданды. Лиланд кейбір қолжазбаларды сақтап қалды, ал Рочестерден алынған 99 қолжазба қазір Британ мұражайындағы Корольдік коллекцияда сақтаулы. Англия, Шотландия, Еуропа және тіпті АҚШ-та тағы 37 жұмыс табылды. Монастырлар таратылғаннан кейін оңтүстік хор трансептісінің шығысындағы Ескі киім бөлмесі Капитул залы және кітапхана ретінде пайдаланылды. Атауы өзгергеніне қарамастан, ол дін қызметкерлері үшін кейде киім бөлмесі ретінде де қолданылады. Таратылудан сақталған жалғыз нәрсе – ежелгі қолжазбалар, ал 1540 жылға дейінгі 50 томдық кітаптар кейіннен сатып алынған болып көрінеді. Кітапхана орта ғасырлық дәуірдегіден кішірек болды, себебі монахтарға қарағанда дін қызметкерлері аз болды. Капитул мүшелері “білімді және оқымысты” болуы және университет дипломына ие болуы керек болғандықтан, олардың жеке кітаптары болған деп есептеуге болады. 18 ғасырдан бастап кітапхана өсті, бұл негізінен декандар мен канондар тағайындалған кезде дәстүрлі сыйлықтардың арқасында болды. Кейбір мұралар алынды, соның ішінде Рочестерлік Ричард Полидің қабірі хор сатысының табанында орналасқан. 1907 жылы кітапхананың шығыс қабырғасы қайта жаңартылып, едені ауыстырылды және қала мен собордың игілігі үшін Т. Х. Фордтың қайырымдылығымен жаңа кітап сөрелері орнатылды.
The Anglo Saxon establishment no doubt contained an early library, but no details of it have survived. When Gundulf established the priory in 1082 it was as a Benedictine house. As reading forms a part of the daily routine as laid down in the Rule of Saint Benedict it may be assumed that there was a library by then. By the time of Gundulf's death in 1108 the number of monks had risen from the original 22 to over 60, implying a sizeable library. In the Textus Roffensis of 1130 a catalogue of the library is included within it. There was the famous Gundulf Bible (now in the Huntington Library, California); the Textus itself; scriptural commentaries; treatises by various Church Fathers; historical works (including Bede's Ecclesiastical History) and assorted books on monastic life. Most books were in Latin, with just a few in Anglo Saxon. One hundred and sixteen books are named, with a further 11 added later. These were volumes; some would contain multiple works within them. A further catalogue compiled in 1202 records 280 volumes. This latter catalogue was only rediscovered in the 19th century. It had been written on two leaves at the beginning of a copy of St Augustine's De Doctrina Christiana belonging to Rochester. The copy is now in the British Library. The mediaeval library was located in different parts of the cathedral and precincts at different times. The precentor was in charge of it and also responsible for providing the materials needed to enable copyists, illuminators and authors' work. Because all copying was by hand and taught locally, monasteries varied in their style. There is an identifiable "Rochester Script" of the 12th century. When King John besieged the castle (1215) some manuscripts were lost, and more were too in 1264 when Simon de Montfort occupied the City of Rochester. The dissolution of the monasteries was catastrophic for the cathedral library. John Leland, Royal Librarian and antiquary, complained to Thomas Cromwell that young German scholars were appearing and cutting documents out of books in the cathedral libraries. Leland was able to save some manuscripts and 99 from Rochester are now in the Royal Collection in the British Museum. 37 other works have been traced in England, Scotland, Europe and even the United States. Following the Dissolution, the Old Vestry to the east of the south quire transept was adopted as the Chapter Room and library. Notwithstanding its change in designation, it is still used from time to time as a vestry by the clergy. The only contents to survive the Dissolution were ancient manuscripts, the 50 volumes predating 1540 appear to have been later acquisitions. The library remained smaller than in mediaeval times, there were less clergy than monks. The chapter members were required to be "learned and erudite" and possess a university degree, so it is postulated that they would have their own personal books. From the 18th century onwards the library grew, in part due to donations which became traditional upon deans and canons' appointments. Some legacies were received, notably Richard Poley of Rochester whose grave can be seen at the foot of the Quire Steps. In 1907 9 the east wall of the library was reconstructed, the floor replaced and new bookcases provided by the donation of T. H. Foord, a benefactor of both the city and cathedral.
Мазмұны
Жоғарыда аталған Textus Roffensis қазір Рочестер соборында қойылған. "Custumale Roffense" шамамен 1300 жылға дейін жазылған және (латын тілінде) монастырьтың кірісі мен үй шаруасы туралы ақпарат береді. Қоңырау қағу туралы нұсқаулар берілген, бұл олардың сол кезде қолданылғанын растайды. 12 ғасырдың бірінші жартысында көшірілген Августиннің "Евангелистердің үйлесімділігі туралы" (De Consensu Evangelistarum) атты еңбегінің көшірмесі бар. Ол ортағасырлық мұқабасында сақталған, ал оның шрифтінен көшірме Рочестерде жасалғаны анық көрінеді. Сондай-ақ, Рочестерден Петр Ломбардтың 13 ғасырдың соңындағы "Сұрақтар кітабы" (Questiones Theologicae) да бар. Көптеген ортағасырлық хаттар сақталған. 1514–17 жылдары Испанияда басылған грек, латын және еврей тілдеріндегі Комплютенс полиглот Киелі кітабы бар. 1534 жылы Парижден Сарум миссалы келген. Рочестерде Ковердейлдің 1535 жылғы Киелі кітабының, 1539 жылғы "Ұлы Киелі кітаптың", 1568 жылғы "Епископ Киелі кітабының" және көптеген басқа кейінгі көшірмелердің нұсқалары бар. "Епископ Киелі кітабында" 45-забурдың 9-тарнауында былай делінген: "Офир – батыс жағалаудағы арал деп есептеледі, оны Христофор Колумб жақында тапқан, және осы күнгә дейін сол жерден ең таза алтын әкелінеді".
The Textus Roffensis, mentioned above, is now on display in Rochester Cathedral. The Custumale Roffense dates from around 1300 and gives (in Latin) information about the priory's income and domestic arrangements. Instructions are given for the ringing of bells, confirming their use at this date. There is a copy of St Augustine's De Consensu Evangelistarum ("On the Harmony of the Evangelists") copied in the first half of the 12th century. It is in its medieval binding, and from its script it is clear that the copy was made at Rochester. Also from Rochester is Peter Lombard's Book of Sentences (Questiones Theologicae) from the late 13th century. There are a number of medieval charters. There is a Complutensian Polyglot Bible (Greek, Latin and Hebrew) printed in Spain in 1514–17. A Sarum Missal of 1534 came from Paris. Rochester has a copy of Coverdale's Bible from 1535, a Great Bible of 1539, a Bishop's Bible of 1568 and numerous other later copies. The Bishop's Bible is notable for the note at Psalm xlv.9: "Ophir is thought to be the Ilande in the west coast, of late found by Christopher Colombo, from whence at this day is brought most fine gold."
Желіде рұқсат етілмегендер
Мүгедектер үшін кіру солтүстік есіктен ғимараттың трансептіне жасалады. Оңтүстік хор дәлізінде "Кент сатыларының" бір бөлігі арқылы коляска көтергіші орналасқан. Бұл хор мен пресвитерия деңгейіне қол жеткізуге мүмкіндік береді; оның іргесінде мүгедектерге арналған дәретхана бар. Қазіргі уақытта криптке мүгедектерге арналған кіру жолы жоқ, бірақ үш деңгейді байланыстыратын лифт орнату жоспарлануда, бұл лифт шамамен қазіргі коляска көтергіші орналасқан жерге орналастырылады.
Disabled access is via the north door into the nave transept. In the south quire aisle is a wheelchair lift over part of the "Kent Steps". This gives access to the quire and presbytery level; there is a disabled WC near the foot of this. There is currently no disabled access to the crypt, but there are plans to insert a lift linking the three levels roughly where the existing wheelchair lift is.
Патша инженерлері
Нормандиядағы Бек аббаттығының монахы Гундульф 1070 жылы Англияға Кентерберидегі Лафранк шапкішысы ретінде келді. Оның архитектурадағы дарыны I Вильгельм тарапынан байқалды және 1077 жылы ол Рочестерде епископ болып тағайындалды, онда бұл дарын тиімді пайдаланылды. 1078 жылы король оны Лондон мұнарасының бөлігі болған Ақ мұнараның құрылысын қадағалауға тағайындады. Вильгельм Руфустың тұсында ол Рочестер қамалының құрылысын да жүзеге асырды. Англияның үш патшасына қызмет етіп, «баршаның құрметіне ие болған» Гундульфтің есімі бірінші «Патша инженері» ретінде қабылданады. Ол 1108 жылы қайтыс болды және оның мүсіні собордың батыс есігін әшекейлейді. Әскери инженериядағы шеберлігі үшін Гундульф «Корольдік инженерлер корпусының әкесі» деп есептеледі. Корпус 1414 жылғы Ордендік кеңестің инженерлерінен және 1716 жылғы Корпустың ресми құрылуынан бұрын, Гундульфке дейінгі Король инженерлерінің тарихы бар екенін мәлімдейді. Осы ортақ мұра және Бромптондағы Корольдік әскери инженерлік мектебінің соборға жақын орналасқандығы Корольдік инженерлер корпусы мен Рочестер соборының бүгінгі күнге дейін тығыз байланыста екенін көрсетеді. Корпустың жеке офицерлері мен сарбаздарына арналған 25-тен астам ескерткіштер бар, соның ішінде зулу шабуылынан Рорк дрифтін қорғауға жауапты болған офицер, лейтенант Джон Чардтың ескерткіші де бар. Корпустың көптеген мүшелерінің құрбандықтарын бейнелейтін, әрі өздерінің қызметтік міндеттерін орындау кезінде қаза тапқандарға арналған көптеген әйнектер де бар. 1881 жылғы бір тақта майор Сэмюэл Андерсонды еске алады, ол 1860 және 1870 жылдары Канада-АҚШ шекарасының 49-паралелінің үлкен бөлігін зерттеуге жауапты болды. 1902 жылы Африкада қызмет етіп жүргенде қаза тапқан Канада Корольдік әскери колледжінің үш түлегінің құрметіне ескерткіш тақта орнатылды: Хантли Броди Маккей, Корольдік инженерлер капитаны; Уильям Генри Робинсон, Корольдік инженерлер капитаны; және Уильям Грант Стейрс, Уэльс полкінің капитаны. Корольдік инженерлер корпусына арналған соңғы ескерткіш 2010 жылдың 19 қыркүйегінде, Рочестердің деканы Адриан Ньюман (кейін Степни епискобы) басшылығымен, Корольдік инженердің бас инженері Питер Уолл және 2009 жылдың қыркүйегінен бері Ауғанстанда қаза тапқан он корольдік инженердің отбасыларының қатысуымен, әскери наградалар, соның ішінде Елизавета орденімен марапатталғандардың естелігіне арналған қызметте ашылды.
Gundulf, a monk from the Abbey of Bec in Normandy came to England in 1070 as Lafranc's chaplain at Canterbury. His talent for architecture had been spotted by William I and was put to good use in Rochester where he was appointed as bishop in 1077. Almost immediately the king appointed him to supervise the construction of the White Tower, now part of the Tower of London in 1078. Under William Rufus he also undertook building work on Rochester Castle. Having served three Kings of England and earning "the favour of then all", Gundulf is accepted as the first "King's Engineer". He died in 1108 and his statue adorns the west door of the cathedral. Because of his military engineering talent, Gundulf is regarded as the "father of the Corps of Royal Engineers". The corps claims a line of Kings Engineers pre dating the engineers of the Board of Ordnance in 1414 and the formal founding of the Corps in 1716 all the way back to Gundulf. This shared heritage and the close proximity to the cathedral of the Royal School of Military Engineering in Brompton means the Corps of Royal Engineers and Rochester Cathedral maintain strong links to this day. There are over 25 memorials to individual officers and soldiers of the Corps of Royal Engineers, including that of Lieut John Chard VC, the officer in charge of defending Rorke's Drift against the Zulu onslaught, and a number of memorials representing members of the corps that have given their lives in the discharge of their duty, including many stained glass windows presented by the corps. One such plaque, from 1881, commemorates Major Samuel Anderson, responsible for surveying a large portion of the 49th parallel Canada–United States border in the 1860s and 1870s. A memorial tablet was erected in 1902 to the memory of three officers, graduates of the Royal Military College of Canada, who died while serving in Africa: Huntly Brodie Mackay, Captain Royal Engineers; William Henry Robinson, Captain Royal Engineers; and William Grant Stairs, Captain the Welsh Regiment. The latest memorial to the Corps of Royal Engineers was dedicated during the service of remembrance on the Corps Memorial Weekend, 19 September 2010, led by Adrian Newman (then Dean of Rochester; later Bishop of Stepney), in the presence of the Chief Royal Engineer, Peter Wall, and the families of the ten Royal Engineers killed in Afghanistan since September 2009, recipients of military decorations including the Elizabeth Cross.