Кіріспе

АҚШ-тың Калифорния штатындағы Санта-Крус округінде орналасқан мемлекеттік саябақ.

Биг-Бассен секвоялары мемлекеттік саябағы – АҚШ-тың Калифорния штатындағы, Санта-Крус округінде, Санта-Круздан солтүстік-батысқа қарай орналасқан мемлекеттік саябақ. Парк Waddell Creek суайдынының дерлік барлық бөлігін қамтиды, ол оның жиегінің сейсмикалық көтерілуімен және орталық аймағының ойын тәрізді шұңқырындағы көптеген арналардың эрозиясы арқылы қалыптасқан. Биг-Бассен – 1902 жылы құрылған Калифорнияның ең көне мемлекеттік паркі, ол Калифорнияның тарихи ескерткіші мәртебесіне ие. Паркте қалпына келтірілген секвоя орман қатарлы, аралас қылқан жапырақты, емен, шапарраль және су жағалауындағы өсімдіктер мекендейді. Парктегі биіктік теңіз деңгейінен 600 метрден асады. Климаты мұхит жағалауында тұманды әрі ылғалды, ал тау жоталарында күннөлді және жылы болады. Паркте көптеген саябақ жолдары бар. Олардың кейбіреулері Биг-Бассенді Касл-Рок мемлекеттік паркімен және Санта-Крус тауларының шығыс бөлігімен байланыстырады. Skyline to the Sea Trail саябақ арқылы Уэдделл өзенінің бойымен Уэдделл жағажайына және іргелес Теодор Дж. Гувер табиғи қорығына – тұщы сулы батпаққа дейін созылады. Паркте көптеген шарлауықтар, алуан түрлі орталар (ылғалды каньондардың түбінен шапарральмен жабылған беткейлерге дейін), сүтқоректілердің көптеген түрлері (айғыр, егерше, сирек аққу) және құстардың мол тіршілігі (Steller сұңқары, ақ қасқыр, балықшыл және алқақұм шақшықтары) бар. 2020 жылдың тамызында CZU Lightning Complex өрттері Биг-Бассеннің 97%-дан астамын өртеп, саябақ бас кеңсесін қиратты. Саябақ 2 жылға жабылып, 2022 жылдың жазында қайта құру жұмыстарынан кейін қайта ашылды.

Тарих

Археологиялық мәліметтерге сүйенсек, парктің ішінде ежелгі орманды мекендеген адамдар болған. Калифорниялық индейлерге ежелгі орманнан көптеген пайдалы ресурстар қол жетімді болған, мысалы, тоқуға арналған материалдар, ескіжаңғақ және түйнек сияқты өсімдік тағамдары, сондай-ақ аңшыларға жануарлардың еті және мүмкін, дәстүрлі қасиетті орындар. Паркте басталатын су арналарында тұрған Ohlone тайпалары – Quiroste, Achistaca, Cotoni және Sayante тайпалары еді. 1769 жылдың қазан айында Портола экспедициясы Оңтүстік Санта-Крус округінің секвоя ормандарымен кездесіп, сол айдың соңында қазіргі Биг-Бассиндегі Уэдделл ағысының сағасында тіккен. Экспедиция мүшелерінің көпшілігі қыжылдан ауырған болса да, олар жидектерді жеп, тез жазылып кетті. Сол кездегідей, осы керемет жазылу оқиғасы аңғарға «Cañada de la Salud» – «Денсаулық аңғары» деген ат берді. 19 ғасырдың соңында секвоя ормандары халықаралық деңгейде танымал болды, бірақ сонымен бірге олардың көп бөлігі жойылды. Алғашқы табиғатты қорғаушылар, соның ішінде атақты Санта-Круз тұрғындары Уильям Т. Джетер және А. А. Тейлор, Санта-Клара округының белсенділері Эндрю П. Хилл, әке Роберт Кенна және Кэрри Стивенс Уолтер оларға қосылды. Үлкен бассейндегі секвоя ормандарын сақтау үшін олардың қозғалысы 1 мамырда Стэнфорд университетінде басталды. Одан кейін Санта-Круздықтар парке саяхат ұйымдастырды, онда жеті ер адам мен екі әйел «Семпервиренс» клубын құрды. «Семпервиренс» штаттағы күш-жігерді жандандырып, 1901 жылдың наурыз айында жаңа заңға қол қойылды. Жердің ресми түрде берілуі 1902 жылы өтті: Калифорниялық секвоя паркі бастапқыда , оның көп бөлігі ежелгі ормандардан тұрды. Келесі онжылдықтарда Биг-Бассинге келушілер саны арта түсті, өйткені паркте жаңа мүмкіндіктер пайда болды. Биг-Бассин қонақ үйі жалға алуға кабиналар, мейрамхана, дүкен, шаштараз, жанармай құю станциясы және фотостудия ұсынды. Сонымен қатар, пошта бөлімі, бетонды жүзу бассейні, қайықпен жүзуге арналған жерлер, теннис корты және би алаңы болды. 1927 жылы кемпинг орнына түнеуге 50 цент төлеуге болады еді, және көптеген отбасылар жаз бойы тұрақты түрде орналасқан. 1930 жылдардағы Ұлы депрессия кезінде Азаматтық консервациялық корпус Биг-Бассинге бір бөлімді жіберді. Бұл адамдар амфитеатр, шақырымдармен өлшенетін жолдар және бүгінге дейін қолданылып келе жатқан көптеген ғимараттарды салды. 1936 жылы CCC салған бас әкімшілік ғимараты 2020 жылғы өрттерден бұрын Ұлттық тарихи орындар тізіміне енгізілген. Save the Redwoods League 2020 жылы Биг-Бассин мен Ано Нуэво мемлекеттік паркін байланыстыратын «Каскад Крик» деп аталатын жер учаскесін сатып алды.

2020 жылы CZU Lightning Complex Wildfire

CZU Lightning Complex өрттері 2020 жылдың 16 тамызында басталып, Санта-Круз және Сан-Матео округтерінде 86 509 акр жерді өртеп жіберді. Өрт жылдам тарады, ал 18 тамызда аймақ эвакуацияланды. 20 тамызда саябақтың тарихи бас ғимараты толығымен қиратылғаны және саябақтың төңірегіндегі кемпингтер көп зақымданғаны хабарланды. 37 күн бойы жанып тұрған өрт 22 қыркүйекте тоқтатылды. Бұл 1904 жылы өртенген Биг-Бассиндегі 100 жылдан астам уақыттан бері болған алғашқы ірі орман өрті болды. Бұл CZU өрттерінің күшін күшейтіп, ескі өсімдіктердің көп бөлігіне ауыр зақым келтірді. Кейбір ағаштар өрт кезінде және одан кейін құласа да, көне секвойялардың көпшілігі тірі қалды. Алайда, зерттеулер көрсеткендей, Биг-Бассин орманының тек 24% ғана тірі және өрттің күштілігі мен келесі жылдардағы құрғақшылық салдарынан қайта өсіп жатыр, ал ескі орман толыққанды қалпына келмей қалуы мүмкін. 1490 құрылыстың күйген қалдықтары мен, негізінен Дуглас шыршасынан тұратын 15 000 ағаш құлап кетті немесе жаяу жолдарына құлау қаупі төндірді. Өрттен кейін бір жыл өткен соң, тазалау және қайта құру жұмыстары басталды. Парк 2022 жылдың 22 шілдесіне дейін жұртшылыққа жабық болды. Өрттен кейін шамамен екі жыл өткен соң, Биг-Бассин күндізгі саяхаттар үшін 8 жаяу жолын ішінара ашты. Биг-Бассин Редвудс мемлекеттік саябағындағы әрбір кемпинг жыл бойында әртүрлі кесте бойынша ашылады. Хаклберри және Секуоя кемпингтері жыл бойы ашық, ал Блумс Крик, Семпервиренс, Ваташи және Скай Медоу кемпингтері маусымдық.

Танымал мәдениетте

Биг-Бассен 1942 жылы Джордж Маршаллдың "Орман рейнджерлері" фильміндегі ойдан шығарылған "Болдерок ұлттық паркі" рөлін сомдайды. Сонымен қатар, ол 1958 жылы Альфред Хичкок түсірген "Теңіз сергектері" фильмінде Мьюр Вудсының орнына да түсірілген, ал 1967 жылы Диснейдің "Гном Мобилі" фильмінде Редвуд ұлттық паркінің рөлін ойнады.