Кіріспе
1972 жылы Карли Саймонның "You're So Vain" әні американдық әнші және әнші-сазгер Карли Саймон жазды және орындады. Бұл ән Саймонның ең танымал әндерінің бірі, және 1973 жылдың басында АҚШ, Канада, Австралия және Жаңа Зеландияда бірінші орынға шықты. 1994 жылы Billboard журналының 50 жылдығына арналған барлық уақыттардағы ең жақсы әндер тізімінде 72-ші орынды иеленді. "You're So Vain" әні RIAA-ның ғасыр әндері тізімінде 216-шы орынға ие болды, ал 2014 жылдың тамызында Ұлыбританияның ресми чарт компаниясы оны 1970-ші жылдардың ең үздік әні деп мойындады. 2021 жылы Rolling Stone журналының "Барлық заманның 500 ең үздік әні" тізімінде 495-ші орынға енді. Ән "Жыл әні", "Жыл жазбасы" және "Ең үздік әйел поп-вокалдық орындау" номинацияларында 16-шы жылдық Грэмми сыйлықтарына ұсынылды. Ән – өзін-өзі бағалайтын махаббат туралы сындық бейнелеу, оның туралы Саймон: "Сен соншалықты босқа кетіпсің, бұл ән сен туралы деп ойлайсың" дейді. Әннің тақырыбының кім екені ұзақ уақыт бойы болжамдарға толы болды, Саймон әннің үш ер адам туралы екенін, олардың тек біреуін ғана Уоррен Бити деп атады. Әннің ерекше бас гитаралық кіріспесін Клаус Вурманн орындайды. Струналы аспаптарды Саймон реттеді, ал Пол Бакмастер оркестрледі, ал Саймон тректе фортепианода ойнайды. Record World журналы бұл әнді "Карлидің ең коммерциялық әні" деп атады, оның "тамаша лирикасы мен әуені, және Суперәйел Саймонның керемет струналы аспаптармен жасалған аранжировкасы" бар деді.
"You're So Vain" is a song written and performed by American singer and songwriter Carly Simon and released in November 1972. It is one of the songs with which Simon is most identified, and in early 1973 reached No.1 in the United States, Canada, Australia, and New Zealand. In 1994, it was ranked 72nd in Billboard magazine's 50th anniversary all time chart. "You're So Vain" was voted No. 216 in RIAA's Songs of the Century, and in August 2014, the UK's Official Charts Company crowned it the ultimate song of the 1970s. In 2021, the song was ranked 495th on Rolling Stone's 500 Greatest Songs of All Time. The song was nominated for Song of the Year, Record of the Year, and Best Female Pop Vocal Performance at the 16th Annual Grammy Awards. The song is a critical profile of a self absorbed lover about whom Simon asserts, "You're so vain, you probably think this song is about you." The title subject's identity has long been a matter of speculation, with Simon stating that the song refers to three men, only one of whom she has named publicly: Warren Beatty. The distinctive bass guitar intro is played by Klaus Voormann. The strings were arranged by Simon and orchestrated by Paul Buckmaster, and Simon plays piano on the track. Record World reviewed the single calling it "Carly's most commercial song yet" with "brilliant lyric and melody, and stunning string arrangements by Superwoman Simon."
Әннің шығу тегі мен тақырыбы
Саймон "You're So Vain" деп аталатын әнді жазғанға дейін ұзақ уақыт бұрын, ән "Bless You, Ben" деп аталды. Алғашқы сөздері: "Бақытты бол, Бен. Сен ешкім тоқтамаған жерден келдің". Саймон әннің сөздеріне қанағаттанбады, сондықтан бір түні белгілі қонақ келгенше әнді жасырып қойды. Бір досы Саймонға қонақтың "яхтаға мінгендей" келіп тұрғанын айтты. Саймон "Bless You, Ben" әнінің әуеніне осы сөздерді қосты, сонда ән мүлдем жаңа мағынаға ие болды. 1972 жылы ән хитке айналғанға дейін Саймон сұхбаттасушыға әннің нақты бір "адам" емес, "адамдар" туралы екенін айтты. 1993 жылы шыққан бір кітабында Энжи Боуи "You're So Vain" әнінде айтылған "жақын досының әйелі" екенін және Джаггердің бір кездері онымен "оспары" болғанын айтқан. Саймон 2001 жылы Джанет Джексонның "Son of a Gun (I Betcha Think This Song Is About You)" синглінде қонақ әнші ретінде тақырыптың жеке басы туралы тағы бір пікір айтты, ол "You're So Vain" үлгісін алды. Саймон ән туралы былай деді: "Абрикосты шарфты Ник [Делбанко] киген. Сөздердің ешқайсысында Мик [Джаггер] туралы айтылмаған". Әнді жазудан аз уақыт бұрын Саймон Джеймс Тейлорға тұрмысқа шыққан; ол әннің тақырыбы "әлбетте" ол емес екенін айтты. Дэвид Боуи, Дэвид Кэссиди және Кэт Стивенс баспаға шүбәсіз үміткерлер ретінде келтірілген. 2003 жылдың тамызында Саймон әннің тақырыбының атын Мартаның жүзімдігі мүмкін армандар қайырымдылық аукционының ең жоғары бағасын берген адамға ашуға келісті. Ең жоғары баға 50 мың доллар болғандықтан, NBC Sports компаниясының президенті және Саймонның досы Дик Эберсол "Сен соншалықты бекершілсің" тақырыбындағы адамның атын білу құқығын жеңіп алды. Ал сыйлықтың шарты бойынша Эберсол бұл есімді жарияламауы керек еді. Эберсол Саймонның оған адамның аты туралы ілімді ашуға рұқсат еткенін айтты: "Карли маған бүкіл әлемге екі аптадан кейін осы түнде не айтатынын білдіретін ілімді ұсына аламын деді. Бұл туралы мына жерден білеміз: "Е" әрпі адамның атында жазылған". Осы жылдар ішінде Саймон "хаттық сылтауларды" жариялады. 2005 жылы Саймонның бұрынғы күйеуі Джим Харт әннің атақты адам туралы емес екеніне сенімді екенін айтты. 2007 жылғы сұхбатында Уоррен Битти: "Шыншыл болайық. Бұл ән мен туралы еді". 1983 жылы Саймонның айтуынша, Битти "әлбетте, бұл туралы ойлады" ол маған қоңырау шалып, ән үшін рахмет айтты. 1978-1982 жылдардағы "Рок-н-ролл тарихы" радио сериясының нұсқасына берген сұхбатында продюсер Ричард Перри Саймонның негізінен Биттиге сілтеме жасап, сонымен қатар оның өміріндегі басқа да қарым-қатынастарды еске түсіргенін айтты. Говард Стерн Саймонның 2014 жылы Sirius спутниктік радиосында өзінің танымал радио бағдарламасында сұхбаттасқаннан кейін әннің кім туралы жазылғандығын жеке түрде ашқанын айтты. Стерн: "Оның өзіндік ерекшелігі бар, ол сондай бос емес". Ол сондай-ақ, оның "үш адамның құрамына кіретін" екенін айтты. Саймон оның бірнеше адамға, соның ішінде Стернге есімдерін бергенін растады. 2008 жылы шыққан Girls Like Us кітабында автор Шила Уэллер Саймонның музыкант Дэн Армстронгпен болған махаббат оқиғасын егжей-тегжейлі баяндап, "You're So Vain" әнінің шабыттандырылуының себебі ол екенін айтады. Ақырында оны жоғалтып алғаннан кейін оның жүрегі жараланып, алғашқы альбомында пайда болған "Dan, My Fling" әнін жазды. Армстронгтың толық аты - Дэниел Кент Армстронг, оның ішінде Саймонның барлық үш әріптері бар. 2009 жылдың 4 қарашасында WNYC-ге берген сұхбатында Саймон әннің жаңа жазбасында тақырыптың атын жасырғанын айтты. Келесі күні бағдарламаның ұжымы "Дэвид" есімін жасырын дыбыспен естіді. Алайда, Симон бұл сөзге қарсы шығып, оның "Овид" сөзін алға да, артқа да айтқандығын және бұл Дәуітке ұқсағанын айтты. 2010 жылдың ақпан айында Саймон "You're So Vain" әнінің қайта жаздыруында тақырыптың аты шыбырдалып жатқанын қайталады: "Біраз шыбырау бар және бұл жұмбақтың жауабы". Саймонның өкілі ән барысында "Дәуіт" деп шыбырдалған есімді айтты. Бірақ бұл туралы Саймонның бұрынғы күйеуі және жақын досы Джим Харт келесі күні айтқан жоқ. Саймон әнді 1971 жылы жазғанда Геффенмен әлі таныспағанын айтты. Саймонның бас маманы әннің Геффен туралы емес екенін, бірақ "саған қандай да бір жолмен, формамен немесе формамен байланысты Дәуіт" бар екенін растады. 2013 жылдың шілдесінде Саймонмен бірге әнді орындағаннан кейін Тейлор Свифт Саймонның әннің тақырыбының жеке басын өзіне құпия түрде ашқанын мәлімдеді. 2015 жылдың қарашасында Саймон өзінің жарияланатын естеліктерін насихаттап: "Мен екінші жолғы жырдың Уоррен (Бити) екенін растадым" деп айтты және "Уоррен бұл әннің бәрі оны туралы екенін ойлайды". Саймон қосымша жұмбақ қосып, "Бірақ бұл екінші жолғы жырдың да Уоррен туралы емес екенін білдірмейді" деді, ол BBC-ге айтты. "Бұл тек соның туралы екенін білдіреді". Әннің бастапқыда төртінші жолы болған, мүмкін басқа тақырыпты қамтыған.
Чарттағы өнімділік
Ән АҚШ, Канада, Австралия және Жаңа Зеландияда No.1 хит болды, ал Ирландия мен Оңтүстік Африкада No.4 орынға жетті. 1972 жылдың 2 желтоқсанында Billboard Hot 100 тізімінде No.99 орынға енген ән, тізімнің басына көтерілуіне тағы бес апта кетті, ол 1973 жылдың алғашқы үш аптасында сол деңгейде тұрды. Оны Стиви Уандердің "Superstition" әні ығыстырды және келесі айда екінші орында қалды. Сондай-ақ ол 1973 жылдың басында Easy Listening тізімінің басында екі апта тұрды, бұл оның екі тізімнің бірінде алғашқы No.1 хиті болды. "You're So Vain" Саймонның Ұлыбританиядағы табысқа жеткен хиті болды, ол 1973 жылы шыққан кезде Ұлыбритания тізімінде No.3 орынға жетті. Ән 1991 жылы Dunlop Tyres жарнамасында пайда болғаннан кейін Ұлыбританияда қайта шығарылды, нәтижесінде No.41 орынға жетті.
Әндегі сілтемелер
Гавот – француз биі. Бұл контексте ол өршілдікпен қимылдауды білдіруі мүмкін. Саймон «кофедегі бұлттар» деген сөздің «Билли Мернитпен бірге ұшқан ұшақтан келгенін» айтты, ол сол кезде менің досым және пианиношысы болған. Мен кофе алғанда, ұшақ терезесінен бұлттар көрінді және оларды кофе тостағанының ішінде көруге болады. Билли маған: «Кофеңдегі бұлттарға қара» деді. «Саратогаға барғаныңызды және жылқыңыз табиғи түрде жеңіске жеткенін естідім / содан кейін күннің толық тұтылуын көру үшін Леарджетіңізбен Нова-Шотландияға ұшып бардыңыз» деген жолдар шілде, тамыз және қыркүйек айларының басында Нью-Йорктің Саратога Спрингс қаласында өткізілетін Саратога жарыс жолындағы жылқы жарысы маусымына сілтеме жасайды. Бұл маусымға Нью-Йорк пен Шығыс жағалауының басқа қалаларының бай және танымал адамдары жиі келеді. 1972 жылдың 10 шілдесінде Саратога жарыс маусымы кезінде Нова-Шотландияда толық күн тұтылуы болды.
Танымал мәдениетте
Америкалық "30 Rock" телехикаясының 5-ші маусымдағы "When It Rains, It Pours" эпизодында Джек Донаги өзінің ұлына жолдаған видеохабарламасында осы әнді өзі жазғанын айтады. "10 күнде жігітті қалай жоғалтуға болады" фильмінде Энди (Кейт Хадсон) оны Бенге (Мэттью МакКонахи) үйінде болғанда және оның басшысымен жасаған тікелей шартты білген кезде орындайды. 1999 жылғы саяси комедия "Дик" фильмінің соңында, ұятқа ұшыраған бұрынғы президент Ричард Никсон Ақ үйден соңғы рет шығып кететін сатте ән ойнатылады. Америкалық "Family Guy" мультсериалының 11-ші маусымдағы "Total Recall" эпизодында Карли Саймон қатысқан эпизодта ән Дон Кноттс туралы жазылғаны әзілмен көрсетіледі, бірақ шын мәнінде екеуінің арасында ешқандай романтикалық қарым-қатынас болған емес. 2022 жылдың соңында ән TikTok қолданбасы арқылы танымал болды, себебі "10 күнде жігітті қалай жоғалтуға болады" фильмінен жасалған монтаж тарады.