Кіріспе

Жаңа Оңтүстік Уэльстегі аймақ, Австралия. Батыс Австралиядағы таратылған сайлау округі.

Солтүстік өзендер – Австралияның Жаңа Оңтүстік Уэльс штатының ең солтүстік-шығыс аймағы, штаттың астанасы Сиднейдің солтүстігінде орналасқан. Ол Кларенс, Ричмонд және Твид өзендерінің су жинағыш алаптары мен құнарлы аңғарларын қамтиды. Аймақ солтүстіктегі Твид-Хедс қаласынан (Квинсленд штатымен шекаралас) басталып, Графтон мен Коффс-Харбор қалалары арасындағы Кларенс өзенінің су жинағыш алабының оңтүстік шекарасына дейін созылады. Оның құрамына Твид-Хедс, Байрон-Бэй, Баллина, Киогле, Лисмор, Казино және Графтон сияқты ірі қалалар кіреді. Аймақтың ең солтүстік нүктесі Квинсленд штатының астанасы Брисбеннен оңтүстік-оңтүстік-шығысқа қарай орналасқан. Жаңа Оңтүстік Уэльс штатының басқа да аймақтары сияқты, бұл аймақтың да ресми мәртебесі жоқ. Алайда, штаттық үкімет ведомстволары мен жергілікті басқару органдары туризм, білім беру, су жинақтауды басқару және қалдықтарды басқару сияқты мәселелер бойынша бірлесіп жұмыс істейді. Бұл аймақта қоңыржай, субтропиктік климат басым. Басты салалары – ауыл шаруашылығы, балық шаруашылығы, мемлекеттік қызметтер (әсіресе денсаулық сақтау) және туризм. Сонымен қатар, аймақ ерекше дақылдар, шағын шаруашылықтар және ірі қалалардан зейнеткерлікке шыққан адамдар үшін де танымал.

География

Солтүстік өзендер аймағы шығысында Коралл теңізімен және Тасман теңізімен, батысында Ұлы бөлгіш жотасы таулық шекараны құрайтын Жаңа Англия аймағымен шектеледі. Солтүстікке қарай Жаңа Оңтүстік Уэльс пен Квинсленд арасындағы шекара орналасқан, солтүстік-батыста Дарлинг Даунс, ал тікелей солтүстікте Оңтүстік-Шығыс Квинсленд жатыр. Оңтүстік шекарасын Дорриго тау жотасы белгілейді, ол сонымен қатар Кларенс өзені бассейнінің оңтүстік шекарасы болып табылады. Аймақтың ерекшелігі – Кларенс, Ричмонд және Твид өзендерінің құнарлы аңғарлары мен олардың бастаулары, осыдан аймақ атауын алған; сондай-ақ аймақтың ақ құмды жағалаулары.

Сипаттамалары

Аймақтың ең солтүстік бөлігінде Уорнинг тауы және оның айналасындағы ұзақ уақыттан бері сөнген Твид жанартауының қалдықтары орналасқан, оның бөлігі Оңтүстік Квинслендке дейін созылады. Оңтүстіктегі "Үлкен Бұта" деп аталатын кең субтропикалық жаңбырлы ормандар XIX ғасырда ағаш өндіру және одан кейін сүт шаруашылығы үшін кеңінен тазартылды. Аймақтың негізгі қалалары жағалауда емес, жергілікті өзен жүйелерінің кеме жүретін бастарында (Твидтегі Мурвиллумба, Вильсон өзеніндегі Лизмор – Ричмондтың саласы – және Кларенс өзеніндегі Графтон) дамыды, бұл құнды ағаш өнімдерін (әсіресе Австралияның қызыл кедрі, *Toona ciliata*) мемлекетаралық және халықаралық нарықтарға тасымалдауға мүмкіндік берді. Аймақтағы сүт өндірісі 1970 жылдарға дейін кеңінен дамыған, көптеген қалаларда сол дәуірдегі сүт өңдеу зауыттары ("май фабрикалары") сақталған, бірақ қазір олар басқа мақсаттарға қайта бағытталған; экономикалық себептермен сүт шаруашылығындағы ірі қара малдары еттік малға ауыстырылды, бірақ сүт өндірісінің бір бөлігі әлі де сақталған. Аймақтың солтүстігіндегі маңызды қант қызылшасы өсірілетін аймаққа кофе, банан және тропикалық жемістер мен көкөністер де қосымша үлес қосады. Байрон шығанағының ішкі жағындағы қызыл жанартаулық топырақты төбелерде макадамия ағаштары өсіріледі, олар шикі жаңғақ пен макадамия майын өндіруге қолданылады. Баллина – балық аулау порты және Австралияның шығыс жағалауындағы теңіздегі шаян өндірісінің орталығы болды, бірақ соңғы жылдары қайықтар саны азайды, ал Илука мен Ямба порттарында қосымша кемелер жұмыс істейді. Байрон шығанағы бір кезде коммерциялық кит аулау орталығы және құм өндіру арқылы минералдарды өндіру орталығы болған. Оңтүстіктегі Кларенс өзенінің ауылдық бөліктері негізінен орман шаруашылығы, ауыл шаруашылығы және мал жаю үшін пайдаланылады. Аймақ Жаңа Оңтүстік Уэльстің мемлекеттік ормандары мен ұлттық парктерінің маңызды бөлігін құрайды, туризм аймақтың солтүстігінде, әсіресе Твид-Хедсте маңызды, ол Алтын жағалаудың оңтүстікке қарайғы кеңейтімі болып табылады, және Байрон шығанағында маңызды, ол демалыс орталығы және йога сияқты "балама" денсаулық сақтау практикаларының орталығы ретінде танымал, сондай-ақ жылдың белгілі бір кезеңдерінде Оңтүстік-Шығыс Квинслендтің ірі қалалық орталықтарынан келген демалушылар үшін қаладан тыс демалыс орны болып табылады. Лисмор ауданындағы Нимбин ауылы қоршаған ортаны қорғау және баламалы өмір салтының бастамаларына, мысалы пермакультура, тұрақтылық және өзін-өзі қамтамасыз етуге, сондай-ақ оның жиі айтылатын қарсы мәдениетіне, демалыс және емдік марихуананы заңдастыру үшін лоббилеуге қызығушылық танытатын туристерді тартады, бұл оның жыл сайынғы MardiGrass фестивалінде көрініс тапқан. Бірнеше онжылдықтар бойы белгілі бір өнеркәсіптердің (әсіресе сүт өндірісінің) қысқаруына байланысты халық санының төмендеуінен кейін, аймақта қазір халық санының өсуі байқалады, бұл жаңа нишалық дақылдар мен хобби-фермаларға арналған бұрынғы сүт шаруашылығы жерлерінің болуымен, сондай-ақ "теңіздік өзгеріс" және "ағашқа ауысу" отбасыларының ағынымен, және аймақтың субтропикалық климаты мен өмір салтының ерекше үйлесіміне тартылған зейнеткерлердің ағынымен байланысты. 1970 жылдардан бастап аймақтың солтүстік бөлігінде аймақтың маңызды табиғи байлықтарының жойылуын болдырмауға бағытталған сәтті экологиялық наразылықтар өтті, соның ішінде 1979 жылғы Тенья Криктің түнгі ұлттық парктегі ағаш кесуге қарсы наразылығы, сол кездегі Вран штатының үкіметі Жаңа Оңтүстік Уэльстегі жаңбырлы ормандарды ұлттық парктері деп жариялады, 2014 жылғы Бентли блокадасы, ол сол жерде газ іздеуге барлау бұрғылауына қарсы наразылық білдірді және қоғамдық реакция, нәтижесінде Жаңа Оңтүстік Уэльс штатының үкіметі 2015 жылдың қазан айында аймақта 500 000 гектардан астам жерді қамтитын көмір телімін газбен зерттеу лицензиясын сатып алды. XIX ғасырда еуропалықтардың қоныстануына дейін аймақта аборигендер Бунджалунг (немесе Банджаланг) (оның ішінде Лисмор аймағының Виджабул, Байрон шығанағы аймағының Араквал, Твид пен Квинсленд шекарасының Калибал және Минджунгбал) және оңтүстікке қарай Гумбайнггирр және Яйгл халықтары өмір сүрді. Олар әлі күнге дейін жергілікті халықтың құрамдас бөлігі болып табылады және жергілікті Банджаланг және Яйгл қауымдастықтарының атынан кейбір жер тектінің жер құқығын талап етуде сәтті болды.

Білім

Аймақта штаб-пәтері Лизморда орналасқан және Твид-Хедс және Кофс-Харборда кампустары бар Оңтүстік Крест университеті бар. Солтүстік жағалау TAFE институтының Лизмор, Баллина, Казино, Графтон, Кингсклифф, Маклин, Тренаир, Вуллонгбар және Ямбада кампустары орналасқан.

Мәдениет

Солтүстік өзендер аймағында өз оркестрлері бар, Мурвиллумбадағы Солтүстік өзендер симфониялық оркестрі және Лизмор симфониялық оркестрі. Мурвиллумба, Лисмор және Графтон қалаларында аймақтық көркемсурет галереялары бар; Мурвиллумбадағы галерея (Твид аймақтық галереясы) жергілікті туған көрнекті австралиялық суретші Маргарет Оллидің есімімен аталатын Маргарет Олли өнер орталығын қамтиды және оның туындыларынан үлгілерді, сондай-ақ Оллидің әйгілі үй студиясының – негізінен Шапка фабрикасы мен Сары бөлменің – қайта жаңартылған көшірмелерін ұсынады.

Елді мекен тарихы

Бұл аймақта итальяндықтардың қоныстану тарихы бар. Жаңа Италия ауданы 1882 жылы аймақтың қиын-қыстау ішкі бөлігін өңдеуге тырысқан итальяндық пионерлермен мекенделді, ал 1920 жылдары және екінші дүниежүзілік соғыстан кейін соғыстан қираған елдерінен қашуға құлшынған еуропалық көшіп келушілердің кезеңдері жалғасты. Олар көбінесе жергілікті шаруалардан төбелі жерді жалға алып, банан өсірді, бірақ жергілікті банан өнеркәсібі суыту және жақсы көлік инфрақұрылымының арқасында Квинслендтен келген арзан бананмен бәсекелесе алмағанда, басқа салаларға көшті.

Темір жол көлігі

Солтүстік өңір бір ғасырдан астам уақыт бойы Мурвиллумба темір жолымен қызмет етілді, алайда, әлдеқандай дау-дамайлардың арасында 2004 жылы қызмет тоқтатылды.