Кіріспе
Майнут (/m//ə/'/n//uː//θ/; Maigh Nuad) – Ирландияның солтүстік Килдар округіндегі университет қаласы. Бұл қала Мейнут университетінің (Ирландия Ұлттық университетінің бөлігі, сондай-ақ Ирландия Ұлттық университеті, Мейнут деп те аталады) және Санкт-Патрик колледжінің, Рим Папасының университеті және Ирландияның жалғыз Рим-католик семинариясының орналасқан жері. Мейнут Ирландия Католик Епископтар Конференциясының да орны және Ирландияның ең ірі қайырымдылық ұйымы – Trócaire штаб-пәтері осы қалада орналасқан. Мейнут Дублиннің ортасынан батысқа қарай 24 шақырым (15 миль) қашықтықта жатыр.
Maynooth, Ontario, Canada
Майнут, Онтарио, Канада.
Орналасуы және кіру мүмкіндігі
Мейнут Лейкслип пен Килкок арасындағы R148 тас жолында орналасқан, ал М4 тас жолы қаланың айналасымен өтеді. Басқа да тас жолдар қаланы Селбридж, Клен және Данбойнмен байланыстырады. Мейнут Дублин-Слиго теміржол желісінде де орналасқан, және оған қалалық және қалааралық пойыз қызметтері тоқталады.
Этимология
Майнут немесе Май Нуадхад, "Нуадха жазығы" деген мағынаны білдіреді. Maigh Nuad – қазіргі заманғы жазу түрі. Нуадха – ежелгі ирландтардың қасиетті құдайларының бірі, Уэльстің Нудд және ежелгі Британия мен Галлияның Ноденс құдайларымен байланысты.
Тарихи басқару
Мейнут ұзақ жылдар бойы Джеральдин немесе Фицджеральд әулетінің орталығы болды, олар Англо-нормандық және Тюдор дәуірлерінде Ирландия істеріне басымдық жасады. 1932 жылдан 1937 жылға дейін қала корольдің Ирландиядағы өкілі, генерал-губернатор Домхналл Уа Буачалланың ресми емес тұрағы болды, ол Финикс паркіндегі Вице-корольдік резиденциясында тұрудан бас тартты, ал оның отбасы 2005 жылға дейін қалада аппараттық дүкен иеленді.
Тарихи ерекшеліктері
Қала "Балаңның" батыс жиегінде орналасқан. Басты көшенің екі шетінде Мейнут қамалы мен Картон үйі орналасқан, бұлар Лейнстер герцогтарының бұрынғы резиденциялары. Қала XVI ғасырдағы тарихи тұлға Томас Фицджеральдтың, Кильдердің 10-шы графының, "Жібек Томас" деп әйгілі болған бекінісі болды. 1535 жылы графтың көтерілісінен кейін қамал жаулап алынды. Қаладағы ең маңызды тарихи ғимараттар – Сент-Патрик колледжі және колледж құрылғанға дейінгі бірнеше ғимараттар, ал қалғандары кеш георгиан және нео-готика стилінде салынған. Ғимараттардың "жаңа бөлігін" 1850 жылы колледж президенті Лоренс Ф. Ренеханның тапсырысымен А. В. Н. Пугин салды, ал колледж шіркеуін 1894 жылы Роберт Браун президенттігі кезінде Джеймс Джозеф Маккарти жобалап, аяқтады. Коноллидің ақымақтық үйі Мейнуттың кең қалалық шегінде орналасқан. Мейнут маңында Ларахбриан және оның зираты, Тагадо және оның дөңгелек мұнарасы, сондай-ақ Гранжвильям (Донагмор) сияқты үш ескі монастырь орналасқан. Мейнут фунты – 18-ші ғасырдан сақталған фунттың сирек мысалы. Қазіргі қабырғалар 1822 жылы салынған, бірақ фунт одан да көне. Тарихи тұрғысынан алғанда, жолдан адасқан жануарлар иелеріне ақы төленгенше немесе талап етілмеген жағдайда аукционда сатылу үшін мұнда тәркіленген. Соңғы кезде фунт жаңартылып, қазір Лирен өзенінің жанында демалыс орнына айналдырылған.
Халық саны
Халық саны 17 259 адамды (2022 жылғы халық санауы бойынша) құрайтын Мейнут Кильдардағы төртінші, ал Ирландиядағы 29-шы ірі елді мекен болып табылады. Бірақ, оқу жылында Мейнуттың халқы шамамен екі есеге артады. Халықтың көп бөлігі уақытша болып келетіндіктен, оны анықтау қиынға түседі – Мейнут университетінің (12 000-нан астам) немесе Сент-Патрик колледжінің студенттері, сондай-ақ жақын орналасқан Intel және Hewlett Packard Enterprise мекемелеріндегі уақытша жұмыскерлер (екеуі де Лейкслип қаласында орналасқан).
Білім
Қала ішінде екі үшінші деңгейдегі білім беру мекемесі орналасқан: 1795 жылы король Георг III тұсында Ирландияның Рим-католик дін қызметкерлерін даярлау үшін құрылған Сент-Патрик колледжі және 1997 жылы Сент-Патрик колледжінен бөлінген Мейнут университеті. Олар кампустың аумағын және көптеген жабдықтарды ортақ пайдаланады. Сонымен қатар, екі орта мектеп (Maynooth Post Primary және Maynooth Community College, Kildare және Wicklow білім беру және оқыту басқармасы басқарады) және бес бастауыш мектеп бар: Presentation Sisters қыздарға арналған мектебі, Дублин Архиепископтығының ұлдарға арналған мектебі (St. Mary's BNS), Educate Together мектебі, Дублин Архиепископтығының ирланд тіліндегі мектебі және An Foras Pátrúnachta көп конфессиялық ирланд тіліндегі бастауыш мектебі (қазіргі уақытта басқа ирланд тіліндегі мектеппен бірге орналасқан). 2020 жылдың қыркүйек айында KWETB ирланд тіліндегі орта мектеп ашылды.
Ыңғайлылықтар
Қалада өрт сөндіру станциясы, сонымен қатар аймақтағы толық емес штаттағы Garda станциясы, денсаулық орталығы, қоғамдық кітапхана және несие одағы бар, әрі түрлі мейрамханалар да орналасқан, оның ішінде 2014 жылы Лейнстердегі ең жақсы алып кету мекемесі деп дауыс берілген Romayo да бар. Мейнут қауымдық кітапханасы тұрақты түрде қоғамдық шаралар ұйымдастырады, олардың ішінде кітап клубтары, кино клубтары, балаларға арналған оқу сағаты және авторлармен кездесулер бар. Бұдан өзге, Ұлттық Салауатты Ирландия және Жұмыс мәселелері бағдарламаларына қатысты қызметтер мен шаралар ұсынады.
Шіркеулер
Мейнутқа Сент-Мэри атты екі шіркеу қызмет көрсетеді: бірі – Сент-Патрик колледжінің қабырғаларына кіріктірілген Сент-Мэри Ирландия шіркеуі (Англикан), екіншісі – Килкок жолы Мейнут ауылына бұрылатын жерде орналасқан Сент-Мэри Рим-католик шіркеуі, ол Сент-Мэри және Леди капелласынан тұратын Мейнут приходына қызмет етеді. Сонымен қатар, жақын маңда бұрынғы Мойглэр шіркеуі де бар, ол Ирландия шіркеуінің Мит және Кильдар епархиялық орталығы ретінде пайдаланылады. Ирландияның Пресвитериан шіркеуімен байланысы бар Мейнут қауымы жаңа шіркеу құрылысына қатысты жоспарлауға рұқсат алуға өтініш берді.
Экономика
Қала Солтүстік Килдэр және Оңтүстік Мидтің негізгі сауда және қызмет көрсету орталығы болып табылады, онда SuperValu, Tesco Ireland, Aldi және Lidl филиалдары, сондай-ақ желілік емес дүкендердің кең ассортименті бар. 2005 жылдың қазан айында Dunnes Stores қаланың басты көшесінде, Manor Mills-те ірі сауда орталығын ашты. Бұл орталықта Easons және Elverys Sports сияқты танымал брендтердің көптеген дүкендері орналасқан. 2007 жылғы 18 қаңтарда Tesco Ireland Maynooth-тағы дүкенін бұзуды жоспарлап отырғанын хабарлады (осы дүкен жеті жыл бұрын ғана бұзылып, қайта салынған болатын) және көршілес жерде Tesco Extra дүкенімен бекітілген жаңа, үлкен сауда орталығын салуды көздеді. Жаңа орталық жақын орналасқан Картон Хаус атымен Картон Парк деп аталды. Жаңа сауда орталығының Tesco Extra бөлігі 2008 жылғы 3 қарашада Sports Direct, Next Children және Boots дүкендерімен бірге ашылды. Бұрынғы Maynooth сауда орталығының бір бөлігі болған бірнеше дүкен ескі орнында жұмыс істеуін жалғастыруда; ал бұрынғы Tesco дүкені көп жылдар бойы бос тұрғаннан кейін The Range дүкеніне айналдырылды.
Құбыр
1790 жылы Корольдік канал жобаланған кезде, жоспарланған ұзындығы 175 км, 76 шлюз, 65 су құбыры және 85 көпір болған, ол Мейнут қаласының солтүстігінен өтуі тиіс еді. Бірақ Лейнстер герцогы 200 000 фунт стерлинг тұратын жобаға 1000 фунт стерлинг үлестірді және оның қаласына каналдың қызмет көрсетуін талап етті. Мейнутта канал порты бар, және канал Дублиннің орталығынан бастап осы нүктеге дейін, содан әрі Лонгфорд округіндегі Клондараға дейін жүзуге болады. Қазір көбінесе демалыс және суару мақсатында қолданылады, бірақ тарихта жолаушылар мен жүк тасымалы үшін пайдаланылған (астық, картоп, көмір және кокс, тыңайтқыш, отын, кірпіш, тас, құм, ағаш және басқа да тауарлар). Теміржол келген соң, жолаушылар жылдам қозғалатын теміржолға көшті. Жергілікті жұртшылық "Герцог порты" деп білетін бұл порт үшбұрыш тәрізді, ал каналдың солтүстік жағында, теміржол станциясының қарсы бетінде танымал балық аулау орны орналасқан.
Темір жол
Мейнут теміржол станциясы Дублин / Кильдар аймағындағы ең жұмылы станциялардың бірі болып табылады, себебі ол екі ірі білім беру ордасын қамтамасыз етеді және Дублинде жұмыс істейтін адамдар үшін маңызды қала. Қала Iarnród Éireann Батыс аймақтық пойыздарының соңғы станциясы болып табылады, сонымен қатар Dublin Sligo InterCity қатынайтын қызметтермен де қамтылған. 2019 жылдың желтоқсанында Iarnród Éireann Мейнут желісіндегі Дублин аймағының жылдам транзитін кеңейту үшін көпсалалы консультациялық командаға келісім-шарт берді, бұл желінің Мейнутқа дейін электрлендірілуіне және желідегі сыйымдылығының артуына әкеледі.
Автобус
Dublin Bus C3, C4 бағыттарын және C5 және C6 түнгі автобустарын Мейнуттан Дублиндегі Рингсендке дейін іске қосады. Go Ahead Ireland компаниясы Мейнутты Хейзелхэч және Селбридж теміржол стансасымен байланыстыратын W61 бағытын басқарады. Bus Éireann 22 (Баллина – Дублин әуежайына), 23 (Слиго – Дублин әуежайына) және 115 (Муллингар/Килкок – Дублинге) автобустары қалаға қызмет көрсетеді, сондай-ақ Aircoach 706/706X (Галвей – Дублин әуежайына) бағыты да бар. Жолаушылар Мейнуттан батысқа қарай немесе Дублин әуежайына саяхаттауға мүмкіндік алады. Airport Hopper 767 бағыты Дублин әуежайымен байланысты жоғары жиілікті қосымша қызмет ұсынады. JJ Kavanagh / Ұлттық көлік басқармасы 139 бағыты Naas қаласын Maynooth арқылы Blanchardstown қаласына байланыстырады. Бірнеше жеке операторлар да қалаға қызмет көрсетеді, оны жақын жердегі қалалармен байланыстырады; олардың көпшілігі тек оқу жылында ғана жұмыс істейді.
Гольф
Картон Хаус гольф клубы Мейнут қаласында орналасқан. Әлемдегі ең көне гольф одағы – Ирландия Гольф одағының ұлттық штаб-пәтері осы кешенде орналасқан. Бұл кешенде сондай-ақ 22 акр (89 000 м²) аумақты алып жатқан GUI Ұлттық академиясы да бар. Онда гольф алаңы, путинг алаңы және қысқа ойынға арналған аймақ, сонымен қатар оқу сабақтары ұсынылады.
GAA
Мейнут ГАА – жергілікті Гейлдік атлетика қауымдастығы клубы және 2009 жылдан бері Кильдар аға футбол чемпионатына қатысып келеді.
Футбол
Мейнут Таун ФК – жергілікті футбол клубы. Ересектер командасы Мейнут университетімен бірлесіп, Leinster Senior League мүшесі Мейнут университетінің ФК ретінде өнер көрсетеді. Олар 2018 жылы FAI Intermediate Кубогын жеңіп алды, соның арқасында қазір FAI Кубогының жоғары лигасына қатысады. Олар 2018 жылғы турнирдің екінші кезеңіне өтті. 2021 жылы алғаш рет FAI Кубогының ширек финалына ілікті. Ширек финалда «Богемия» ФК-сынан 4:0 есебімен жеңілді.
Регби
Солтүстік Кильдар RFC – жергілікті регби клубы және Майнуттан 3 шақырым қашықтықта, Килкок жолында орналасқан. Майнут қаласында туған Боб Кейси (1978 жылы туған) – кәсіби регби ойыншысы және іріктемелі ирландиялық халықаралық ойыншы. 2010 жылы Мейнут университеті мен Лейкслиптегі Барнхолл регби клубы біріктіріліп, 2015 жылы MU Barnhall RFC деп қайта аталды. Клуб U7 жастан бастап Аға Барлық Ирландия Лигасына дейін ерлер мен әйелдерден құралған 28 команданы ұстап тұрады.
Ат спорты
Мейнутта таза қанды жылқы шаруашылығы мен көсіліп өсірумен айналысатын Мойглэр Stud Farm орналасқан.
Баскетбол
Солтүстік Кильдар Иглз баскетбол клубы Майнут қаласында орналасқан. Клуб 5-10 жастағы балаларға академия, 11-18 жастағы қыздар мен ұлдарға жасөспірімдер командалары, сондай-ақ мүмкіндігі шектеулі балаларға арналған Basketball4All ұйымдастырады. Жасөспірімдер командалары Мидлендс аймақтық баскетбол федерациясы ұйымдастырған жарыстарда қатысады.
Велоспорт
Мейнут қаласында екі велосипед клубы бар. Мейнут Велосипед клубы Ньютаун сауда орталығындағы Мейнут Велосипедтерімен демеушілікте жұмыс істейді. Екіншісі – Мейнут студенттерінің қайырымдылық клубы, сонымен қатар «Галвей веломарафоны» деп те аталады. Бұл клуб Майнут университетінен жұмыс істейді және қаңтардан сәуірге дейін, соңында Галвейге және қайта апта соңында қайырымдылық веломарафонымен аяқталады. Клуб құрылғаннан бері қайырымдылыққа 1 миллионнан астам евро жинады.
Скаутинг
Майнут скауттары тобы 1975 жылдан бері құрылған. Көп жылдар бойы Майнут Пост Бастауыш мектебінде орналасқаннан кейін, олар 2013 жылы қорғалатын ғимарат – Джеральдин Холлды қайта жаңартып, өздерінің штаб-пәтері ретінде пайдалануға келтірді.
Тұрғын үй
Мейнутта екі қонақ үй бар: Картон Хаус және Гленроял қонақ үйі. Картон Хаус Мейнут қаласының шетінде орналасқан бес жұлдызды қонақ үй. 2020 жылы бұл қонақ үйді Fairmont қонақжайлық тобы басқаратыны жарияланды. Гленроял қонақ үйі Мейнут қаласының орталығында орналасқан төрт жұлдызды қонақ үй.
Халықаралық қатынастар
Мейнут Франциядағы Канет-ан-Руссильон қаласымен қалалық бауырластық туралы келісімге ие.