Кіріспе
баскетболшы, американдық баскетболшы және жаттықтырушы (1964 жылы туған)
American basketball player and coach (born 1964)
Уильям Марк Прайс (15 ақпан 1964 жылы туған) – американдық бұрынғы баскетболшы және жаттықтырушы. Соңғы рет ол Шарлотта 49ers командасының бас жаттықтырушысы болды. Ойыншы ретінде ол 1986 жылдан 1998 жылға дейін Ұлттық баскетбол қауымдастығында (NBA) 12 маусым өнер көрсетті. Карьерасының көп бөлігін «Кливленд Кавальерс» командасында өткізді, ал соңғы үш жылы «Вашингтон Буллетс», «Голден Стэйт Уорриорс» және «Орландо Мэджик» командаларында бір маусымнан ойнады.
Колледж мансабы
Биіктігі 183 см болатын Прайс «Джорджия Тех» колледжінде баскетбол ойнады. «Джорджия Тех Yellow Jackets» ерлер баскетбол командасында ойнаған кезінде ол екі рет All-American және төрт рет All-ACC баскетболшысы атанды. Ол үшінші курста «Yellow Jackets» командасын АСС чемпионатына жеткізіп, АСС турнирінің финалында «Солтүстік Каролинаны» жеңді. 1984–85 маусымда ол АСС жылдың үздік ойыншысы деп танылды және оның жерсесі зейнеткерлікке жіберілді. 1991 жылы ол колледждің Даңқ залына, ал 2005 жылы Джорджия штатының Спорт Даңқ залына енгізілді. Прайс төрт жылдық оқу мерзімінде Өнеркәсіптік Менеджмент мамандығы бойынша бітірді.
Кәсіби мансап
Ол, позициясы бойынша ұйымдастырушы қорғаушы, өте баяу, кішкентай және жоғары деңгейдегі ойынға тым салмақты деп айтқан сыншыларды таң қалдырды. 1986 жылғы НБА драфтының екінші раундында (жалпы 25-ші нөмірмен) «Даллас Маверикс» клубы таңдаған, бірақ сол күні «Кливленд Кавальерс» клубына ауыстырылды, бұл команданың Шығыс конференциясындағы күшті клубқа айналуына көмектесті.
Кливленд Кавальерлері
Прайс лиганың ең тұрақты атушыларының бірі ретінде танымал болды. Ол карьерасын 90,4% еркін лақтырудың дәлдігімен және 40% үш ұпайлық лақтырудың дәлдігімен аяқтады. 1988–89 маусымында Прайс Ларри Бердтен кейін, үш ұпайлық сызықтан кемінде 40%, алаңнан кемінде 50% және еркін лақтырудан кемінде 90% дәлдікпен лақтырған ойыншылардың арасында НБА-ның 50–40–90 клубына қосылған екінші ойыншы болды. Ол әлі де осы көрсеткішті жетістікке жеткен сегіз ойыншының бірі. Прайс үздік нәтиже көрсетушілердің қатарында тұрақты түрде болды (2015 жылдың 11 наурызында Леброн Джеймс Прайстің «Кавальерс» командасы бойынша 4206 нәтижелі пас рекордын бұзып, бірінші орынға шықты), екі рет үш ұпайлық сайыста жеңіске жетті (1993 және 1994 жылдары) және төрт рет «All-Star» атанды. Прайс 1992–93 маусымынан кейін НБА бірінші командасының құрамына енді. Прайс 734 ұрлықпен франшиза бойынша екінші орында тұрды, бұл «Кавальерс» командасының рекорды болды және 2008 жылдың 9 желтоқсанында Леброн Джеймс оны бұзғанша сақталды. Прайстің тағы бір ерекше қасиеті – қарсыластардың қос қорғанысын бөлшектеуді ойлап табуы болды. Бұрынғы командаласы Стив Керр былай түсіндірді: «Марк адамдардың экранға шабуылдау және айналу жолын революциялық түрде өзгертті. Менің ойымша, ол НБА-да экранды екіге бөліп ойнаған алғашқы ойыншы болды. Көптеген командалар екі ойыншыны жіберіп, допты ойыншының қолынан алуға тырысты. Ол олардың арасына түсіп, себетке шағын жүгірумен шабуылдайтын. Ол кезде ешкім мұндай тактика қолданбады. Бүгінде НБА матчын қарасаңыз, көптеген ойыншылар осылай ойнайды. Марк осы жағынан пионер болды».
Кейінгі мансап
Прайс карьерасының соңында жарақаттармен күресті, бұл 1995–96 маусымы алдында Вашингтон Буллетс командасына ауысуының себебінің бірі болды. Ол 1996 жылдың шілдесінде еркін агент ретінде келісімшартқа отырған Golden State Warriors командасына көшер алдында Вашингтон үшін бір маусым ойнады. Прайс Golden State үшін 70 ойын өткізіп, әр ойында орташа есеппен 11,3 ұпай жинады. 1997 жылдың 28 қазанында Прайс Дэвид Вон III және Брайан Шоу үшін Орландо Мэджик командасына ауыстырылды. Ол Мэджик сапында бір маусым ойнағаннан кейін 1998 жылдың 30 маусымында босатылып, осымен карьерасын аяқтады.
Ұлттық құрама мансабы
Карьерасы барысында Прайс АҚШ ұлттық құрамасынан өнер көрсетті. Ол 1983 жылғы Панамерика ойындарында ойнады, онда команда алтын медаль жеңіп алды, сондай-ақ 1994 жылғы FIBA әлем чемпионатында ұлттық құрама атынан қатысты, онда олар "Dream Team II" деп танылды және алтын медаль иегері атанды.
Мұра
Отставкаға шыққаннан кейін көп ұзамай, Кливленд Кавальерс командасы Марк Прайстың 25-ші нөмірін пайдаланудан тоқтатты. Ол Джорджия, Огайо және Оклахома штаттарының спорттық даңқ залдарының мүшесі. Оклахома штатының Энид қаласы баскетбол аренасын Марк Прайс аренасы деп атады, бұл НБА ойыншысының жетістіктерін құрметтеу мақсатында жасалды, себебі ол Энид орта мектебі тарихындағы ең талантты баскетболшылардың бірі болған.
Жеке өмір
Прайс әкесі Денни Оклахома штатында және «Филлипс 66ers» командасында сәтті ойыншы болды, содан кейін «Сэм Хьюстон штаты» мен «Филлипс университеті» колледждерінің жаттықтырушысы болды. Оның кіші інісі Брент НБА-да он маусым ойнады. Оның қызы Каролина «Солтүстік Каролина Тар Хилз» командасында ойнағаннан кейін кәсіби тенниспен айналысып, қысқа ғана уақыт өткізді. Оның ұлы Джош «Либерти Флеймс» командасында екі жыл ойнағаннан кейін қазір «Тревекка» колледжінің баскетбол командасында ойнайды (2021-2022). Прайс – христиан және шіркеуге қатысады.
Жаттықтырушылық мансап
Марк Прайс өзінің жаттықтырушылық мансабын 1998–99 жылғы баскетбол маусымында Дулут орта мектебінде бас жаттықтырушы және досы Джо Мареллдің командасында қауымдық жаттықтырушы ретінде бастады. Марелл Ходжкин емес лимфомаға шалдыққаннан кейін, Прайс команданың 5A сыныптағы GHSA штаты бойынша турнирдің жартылай финалына қайта оралуына ықпал етті. Бұл Дулут орта мектебінің штаты бойынша турнирде 16 жылдан кейін алғаш рет осы деңгейге жеткені еді. Содан кейін Прайс 1999–2000 жылғы маусымда Джорджия Технологиялық институтында Бобби Креминстің ассистенті болды. Креминс Джорджия Технологиялық институтындағы жаттықтырушылық қызметінен кеткеннен кейін, Прайс келесі жылы 2000–01 жылғы маусымда Атлантадағы Уайтфилд академиясының бас жаттықтырушысы болды, команданы 27–5 есебімен және штаты бойынша А класындағы турнирдің жартылай финалына жеткізді. Бұл алдыңғы маусыммен салыстырғанда 20 жеңіс, ал Прайс келгенге дейін екі маусым бұрын 27 жеңіспен жақсартылған нәтиже еді. НБА ойыншысы Джош Смит та Прайс жаттықтырушы болған маусымда Уайтфилд академиясында ойнады. 2002 жылы Прайс Коуч Вудэннің «Өмірге кілттер» сыйлығын жеңіп алды. 2003 жылы Прайс НБА-ның «Денвер Наггетс» командасының консультанты болды. Кейін ол «Кливленд Кавальерс» және «Атланта Хоукс» командалары үшін НБА теледидар сарапшысы және түс комментаторы болды. 2006 жылдың наурызында Прайс Австралияның NBL лигасының «South Dragons» командасының бас жаттықтырушысы болып тағайындалды. «Дракон» құрамында NBL лигасының жаңа ойыншысы Жо Ингельс және төрт мәрте Олимпиада чемпионы Шейн Хил болғанына қарамастан, олар 0–5 есебімен маусымды бастады және Прайс жұмыстан босатылды. Прайс пен Хил Австралия баспасөзінде Хиль оның орнын басушы болып тағайындалғаннан кейін пікір алмасты. Прайс 2007–08 жылғы маусымда «Мемфис Гриззлис» командасының ату консультанты болды және 2008–09 және 2009–10 жылғы маусымдарда «Атланта Хоукс» командасының ату жаттықтырушысы атанды. Прайс 2009 жылғы НБА плей-офф кезінде «Хоукс» командасының 10 жылдан кейін алғаш рет Шығыс конференциясының жартылай финалына оралуына көмектесті. Прайс «Бостон Селтикс» командасының ойыншысы Раджон Рондоның секіруін жақсартуға көмектескені үшін мақталады. Рондоның ұпай жинауы «Селтикс» командасының 2010 жылғы НБА финалына жеткеніне ықпал етті, онда олар «Лос-Анджелес Лейкерс» командасын толық жеті ойындық серияға дейін тартысты. 2010–2011 жылғы маусымда Прайс «Голден Стэйт Уорриорс» командасына ассистент жаттықтырушы ретінде қосылды, оның негізгі міндеті «Уорриорс» командасының ату және айып тастау пайымдарын жақсарту болды. 2011 жылдың желтоқсанында Прайс «Орландо Мэджик» командасының ойыншыларды дамыту жаттықтырушысы болып тағайындалды. 2012 жылдың шілдесінде Прайс «Орландо Мэджик» командасының жазғы лига командасының бас жаттықтырушысы болды. 2013 жылдың 1 шілдесінде Прайс «Шарлотта Бобкэтс» командасына ассистент жаттықтырушы болып жұмысқа қабылданды, бас жаттықтырушы Стив Клиффорд пен ассистент бас жаттықтырушы Патрик Юингтің құрамына қосылды. 2015 жылдың 25 наурызында Прайс «Шарлотта 49ers» командасының бас жаттықтырушысы болып таныстырылды. Ол екі рет медициналық демалыс алғаннан кейін «Шарлотта» командасымен жолдарын бөлген жаттықтырушы Алан Майордың орнын басты. 2017 жылдың 14 желтоқсанында Марк Прайс «Шарлотта 49ers» баскетбол бағдарламасының бас жаттықтырушысы лауазымынан босатылғаны туралы хабарланды. 2018 жылдың қыркүйегінде ол 2018–19 жылғы маусымда «Денвер Наггетс» командасының жаттықтырушыларына ату консультанты ретінде қосылды.