Нэнси Уилсон: Джаз әншісінің өмірі мен мансабы

Кіріспе

Американдық әнші (1937–2018)
джаз вокалисі

Нэнси Сью Уилсон (20 ақпан 1937 – 13 желтоқсан 2018) – американдық әнші, оның мансабы 1950 жылдардың ортасынан басталып, 2010 жылдардың басында зейнеткерлікке шыққанға дейін бес он жылдыққа созылды. Ол ең әйгілі "(You Don't Know) How Glad I Am" әнімен және "Guess Who I Saw Today" стандартының орындалуымен танылды. Уилсон 70-тен астам альбом жазып, жұмысы үшін үш Грэмми сыйлығын жеңіп алды. Өнер жолында Уилсонды блюз, джаз, R&B, поп және соул әншісі деп атады; "үлкен актриса" және "толыққанды артист" деді. Дегенмен, ол өзі үшін "әндерді орындаушы" (жыр стилі) деген атауды қалаған. Оған "Сүйкімді Нэнси", "Бала", "Сәнді Нэнси" және "балмен жабылған дауысы бар қыз" сияқты көптеген лақап аттар берілді.

Ерте өмір

Нэнси Уилсон 1937 жылғы 20 ақпанда Огайо штатының Чиликоте қаласында, темір құю фабрикасының жұмысшысы Олден Уилсон мен Лилиан Райан отбасында дүниеге келді. Уилсон Бёрнсайд Хайтс бастауыш мектебінде оқыды және шіркеу хорларына қатысып ән айту дағдысын жетілдірді. Ол Колумбус қаласындағы (Огайо штаты) Батыс орта мектебінде оқып, таланттар сайысында жеңіске жетіп, жергілікті телешоудың жүргізушісі болу мүмкіндігіне ие болды. Содан кейін Огайоның Орталық мемлекеттік университетіне түсіп, білім беру мамандығы бойынша бакалавр дәрежесін алуға тырысты.

Мансап

Уилсон Джулиан "Каннонболл" Аддерлимен танысқанда, ол оған мансаптық мүмкіндіктер үшін Нью-Йоркке көшуді ұсынды. 1959 жылы ол Нью-Йоркке көшіп, Аддерлидің менеджерін жалдауға және Capitol Records компаниясымен келісімшарт жасауға тырысты. Нью-Йоркке келгеннен кейін төрт апта ішінде ол өзінің алғашқы үлкен мүмкіндігіне ие болды – "The Blue Morocco" клубында Ирен Ридтің орнын толтыруға шақырылды. Клуб Уилсонды тұрақты түрде алды; ол аптасына төрт түн ән айтып, күндіз Нью-Йорк технология институтында хатшы болып жұмыс істеді. Джон Леви "Бүгін кімді көрдім деп ойлашы", "Кейде мен бақыттымын" және тағы екі әннің демоларын Capitol-ке жіберді. 1960 жылы Capitol Records компаниясымен келісімшартқа отырды. Уилсонның "Guess Who I Saw Today" атты тұңғыш синглі соншалықты табысты болды, 1960 жылдың сәуірінен 1962 жылдың шілдесіне дейін Capitol Records компаниясы Нэнси Уилсонның бес альбомын шығарды. Оның алғашқы альбомы "Like in Love" оның Rhythm and Blues талантын көрсетті. Аддерли оған өзінің бастапқы поп стилінен бас тартып, музыкасын джаз бен балладаларға бағдарлауды ұсынды. 1962 жылы олар бірлесіп, "Nancy Wilson and Cannonball Adderley" альбомын шығарды, ол оны R&B хиті "Save Your Love For Me" әнінен ұлттық танымалдылыққа жеткізді, ал Уилсон кейіннен Аддерлидің тікелей эфирдегі альбомында пайда болды. 1964 жылдың наурызы мен 1965 жылдың маусымы аралығында Уилсонның төрт альбомы Billboard-тың Top LPs тізімінде Топ-10-ға кірді. 1963 жылы "Tell Me The Truth" оның алғашқы үлкен хиті болды, ол 1964 жылы Coconut Grove-та өнер көрсетті – оның мансабының шешуші нүктесі, ол жағалаудан жағалауға дейін сыншылардың мақтанышына ие болды. 1964 жылы Уилсон өзінің ең табысты хиті "(You Don't Know) How Glad I Am" әнін шығарды, ол Billboard Hot 100 тізімінде 11-орынға жетті. 1963 жылдан 1971 жылға дейін Уилсон Hot 100 тізімінде 11 ән шығарды, оның ішінде екі Рождестволық сингл. Алайда, "Face It Girl, It's Over" Уилсонның 40 үздік әнінің ішінде ең жоғары жетістікке жеткен ән болды (1968 жылы 29-орын). Көптеген телешоуларда қонақ ретінде болғаннан кейін, Уилсон NBC телеарнасында өзінің жеке шоуын "The Nancy Wilson Show" (1967–1968) бастады, ол "Эмми" сыйлығын жеңіп алды. Жылдар бойы ол көптеген танымал телешоуларда пайда болды, соның ішінде "I Spy" (Лас-Вегас әншісі рөлінде, 1966 жылғы "Lori" эпизодында және ұқсас кейіпкер 1973 жылғы "The Confession" эпизодында "The F. B. I." сериалында), "Room 222", "Hawaii Five O", "Police Story", "The Jack Paar Program", "The Sammy Davis Jr. Show" (1966), "The Danny Kaye Show", "The Smothers Brothers Comedy Hour", "Kraft Music Hall", "The Sinbad Show", "The Cosby Show", "The Andy Williams Show", "The Carol Burnett Show", "Soul Food", "New York Undercover", және соңғы жылдары "Moesha" және "The Parkers". Ол сондай-ақ "The Ed Sullivan Show", "The Merv Griffin Show", "The Tonight Show", "The Arsenio Hall Show" және "The Flip Wilson Show" бағдарламаларында да өнер көрсетті. Ол 1993 жылы Роберт Таунсендтің "The Meteor Man" және "The Big Score" фильмдерінде ойнады. Ол сондай-ақ Лу Роулздың жұлдыздар парадында және March of Dimes телемарафонында пайда болды. 1970-ші жылдардың соңында ол Capitol Records компаниясымен келісімшартқа отырды және өзінің танымалдылығын кеңейту үшін "Life, Love and Harmony" альбомын шығарды, ол жанды, фанкилік би әндерінен тұрды, оның ішінде "Sunshine" трекі ең көп сұралған жазбаларының бірі болды (бірақ ол әдетте тіркемейтін сирек жан сахнасының жақтастары арасында). 1977 жылы ол Жапониядағы кинотеатрларда көрсетілген "The Last Dinosaur" телефильміне арналған әнді жазды. 1980 жылдары ол жапондық лейблдерге бес альбом жазды, өйткені ол тікелей эфирде жаздыруды артық көреді, ал американдық лейблдер оған жиі мұндай мүмкіндік бермейді. Ол сондай кең танымалдылыққа ие болды, ол Токиодағы жыл сайынғы ән фестивальдерінің жеңімпазы болып таңдалды. 1982 жылы Уилсон Хэнк Джонс және Ұлы джаз триосымен бірге жазды. Сол жылы ол Гриффит Парк Бендпен бірге жазды, оның құрамында Чик Кореа мен Джо Хендерсон болды. 1987 жылы ол PBS телеарнасындағы "Newport Jazz '87" шоуына Джон Уильямс және Рой МакКардимен бірге джаз триосының әншісі ретінде қатысты. 1982 жылы ол CBS компаниясымен келісімшартқа қол қойды, оның альбомдары мұнда, соның ішінде "The Two of Us" (1984), Стэнли Кларк продюсерлік еткен Рамзи Льюиспен дуэттер; "Forbidden Lover" (1987), соның ішінде Карл Андерсонмен дуэт әнін атау; және "A Lady with a Song", 1989 жылы оның 52-альбомы болды. 1989 жылы "Nancy Wilson in Concert" телешоуы көрсетілді. 1990 жылдардың басында Уилсон Джонни Мерсерге құрмет көрсету үшін Барри Манилоумен бірге "With My Lover Beside Me" альбомын жазды. Осы онжылдықта ол тағы екі альбом жазды, "Love, Nancy" және оның алпысыншы альбомы "If I Had My Way". 1990 жылдардың аяғында ол Пенсильвания штатының Питтсбург қаласында орналасқан Манчестер шеберлер гильдиясының жасөспірімдер білім беру бағдарламасы, коммерциялық емес, азшылыққа бағытталған, өнер және білім беру ұйымы MCG Jazz-бен бірлесті. 1995 жылы Уилсон Жаңа Орлеан джаз және мұра фестивалінде, ал 1997 жылы Сан-Франциско джаз фестивалінде өнер көрсетті. Уилсон 1996 жылдан 2005 жылға дейін NPR радиосындағы "Jazz Profiles" бағдарламасын жүргізді. Бұл бағдарлама джаздың көшбасшылары мен мұрасын музыка, сұхбаттар және пікірлер арқылы көрсетті. Уилсон және бағдарлама 2001 жылы Джордж Фостер Пибоди сыйлығын жеңіп алды. Уилсонның MCG Jazz-бен жазған екінші және үшінші альбомы "R. S. V. P. (Rare Songs, Very Personal)" (2005) және "Turned to Blue" (2007) екеуі де "Жылдың үздік джаз вокальдық альбомы" номинациясында Grammy сыйлығын жеңіп алды. 2011 жылдың 10 қыркүйегінде ол Огайо штатының Атенс қаласындағы Огайо университетінде соңғы рет сахнада өнер көрсетті. Уилсонның сөзіне сәйкес, "Мен енді осымен айналыспаймын, және осыны қайда бастағанымнан гөрі жақсырақ қайда аяқтауға болады?"

When Wilson met Julian "Cannonball" Adderley, he suggested she move to New York City for career opportunities. In 1959, she moved to New York to try to hire Adderley's manager and get a contract with Capitol Records. Within four weeks of her arrival in New York she got her first big break, a call to fill in for Irene Reid at "The Blue Morocco". The club booked Wilson on a permanent basis; she was singing four nights a week and working as a secretary for the New York Institute of Technology during the day. John Levy sent demos of "Guess Who I Saw Today", "Sometimes I'm Happy", and two other songs to Capitol. Capitol Records signed her in 1960. Wilson's debut single, "Guess Who I Saw Today", was so successful that between April 1960 and July 1962 Capitol Records released five Nancy Wilson albums. Her first album, Like in Love, displayed her talent in Rhythm and Blues. Adderley suggested that she should steer away from her original pop style and gear her music toward jazz and ballads. In 1962, they collaborated, producing the album Nancy Wilson and Cannonball Adderley, which propelled her to national prominence with the hit R&B song, "Save Your Love For Me", and Wilson would later appear on Adderley's live album In Person (1968). Between March 1964 and June 1965, four of Wilson's albums hit the Top 10 on Billboards Top LPs chart. In 1963, "Tell Me The Truth" became her first truly major hit, leading up to her performance at the Coconut Grove in 1964 – the turning point of her career, garnering critical acclaim from coast to coast. In 1964 Wilson released what became her most successful hit on the Billboard Hot 100 with "(You Don't Know) How Glad I Am", which peaked at No. 11. From 1963 to 1971 Wilson logged 11 songs on the Hot 100, including two Christmas singles. However, "Face It Girl, It's Over" was the only remaining non Christmas song to crack the Top 40 for Wilson (No. 29, in 1968). After making numerous television guest appearances, Wilson eventually got her own series on NBC, The Nancy Wilson Show (1967–1968), which won an Emmy. Over the years she appeared on many popular television shows from I Spy (more or less playing herself as a Las Vegas singer in the 1966 episode "Lori", and a similar character in the 1973 episode "The Confession" of The F. B. I. ), Room 222, Hawaii Five O, Police Story, The Jack Paar Program, The Sammy Davis Jr. Show (1966), The Danny Kaye Show, The Smothers Brothers Comedy Hour, Kraft Music Hall, The Sinbad Show, The Cosby Show, The Andy Williams Show, The Carol Burnett Show, Soul Food, New York Undercover, and recently Moesha, and The Parkers. She also appeared on The Ed Sullivan Show, The Merv Griffin Show, The Tonight Show, The Arsenio Hall Show and The Flip Wilson Show. She was in the 1993 Robert Townsend's The Meteor Man and in the film, The Big Score. She also appeared on The Lou Rawls Parade of Stars and the March of Dimes Telethon. She was signed by Capitol Records in the late 1970s and in an attempt to broaden her appeal she cut the album Life, Love and Harmony, an album of soulful, funky dance cuts that included the track "Sunshine", which was to become one of her most sought after recordings (albeit among supporters of the rare soul scene with whom she would not usually register). In 1977 she recorded the theme song for The Last Dinosaur, a made for TV movie which opened in theaters in Japan. In the 1980s, she recorded five albums for Japanese labels because she preferred recording live, and American labels frequently did not give her that option. She gained such wide popularity that she was selected as the winner of the annual Tokyo Song Festivals. In 1982, Wilson recorded with Hank Jones and the Great Jazz Trio. In that same year she recorded with the Griffith Park Band whose members included Chick Corea and Joe Henderson. In 1987 she participated in a PBS show entitled Newport Jazz '87 as the singer of a jazz trio with John Williams and Roy McCurdy. In 1982, she also signed with CBS, her albums here including The Two of Us (1984), duets with Ramsey Lewis produced by Stanley Clarke; Forbidden Lover (1987), including the title track duet with Carl Anderson; and A Lady with a Song, which became her 52nd album release in 1989. In 1989, Nancy Wilson in Concert played as a television special. In the early 1990s, Wilson recorded an album paying tribute to Johnny Mercer with co producer Barry Manilow entitled With My Lover Beside Me. In this decade she also recorded two other albums, Love, Nancy and her sixtieth album If I Had My Way. In the late 1990s, she teamed up with MCG Jazz, a youth education program of the Manchester Craftsmen's Guild, nonprofit, minority directed, arts and learning organization located in Pittsburgh, Pennsylvania. In 1995, Wilson performed at the New Orleans Jazz & Heritage Festival and the San Francisco Jazz Festival in 1997. Wilson was the host on NPR's Jazz Profiles, from 1996 to 2005. This series profiled the legends and legacy of jazz through music, interviews and commentary. Wilson and the program were the recipients of the George Foster Peabody Award in 2001. Wilson's second and third album with MCG Jazz, R. S. V. P. (Rare Songs, Very Personal) (2005), and Turned to Blue (2007), both won the Grammy Award for Best Jazz Vocal Album. On September 10, 2011, she performed on a public stage for the last time at Ohio University in Athens, Ohio. According to Wilson, "I'm not going to be doing it anymore, and what better place to end it than where I started – in Ohio."

Марапаттар

1964 жылы Уилсон «How Glad I Am» альбомы үшін ең жақсы ритм-энд-блюз жазбасы номинациясында алғашқы «Грэмми» сыйлығын жеңіп алды. 1992 жылы «Essence» журналында ол джаздың «үлкен дивасы» ретінде таныстырылды. Сол жылы ол «Urban League» ұйымының Уитни Янг кіші сыйлығын алды. 1998 жылы ол ең жақсы джаз вокалисі үшін «Playboy Reader Poll Award» сыйлығына ие болды. 1986 жылы Дүниежүзілік қала әкімдерінің конференциясында «Жылдың жаһандық орындаушысы» деп танылды. 1993 жылы Мартин Лютер Кинг атындағы зорлықсыз әлеуметтік өзгерістер орталығынан сыйлық алды, 1998 жылы «NAACP Image Award – Hall of Fame Award» сыйлығын және 1999 жылы «Big Band and Jazz Hall of Fame»-ге енгізілді. 1994 жылы ол ерекше жетістіктері үшін «Trumpet Award» сыйлығын алды. Бостон қаласындағы «Berklee College of Music» және Огайо штатының Уилберфорс қаласындағы «Central State University» университеттерінен құрметті дипломдар алды. Ол сондай-ақ «Delta Sigma Theta» әйелдер қауымының мүшесі. Уилсонның туған қаласы Чиликотеде (Огайо штаты) оның есімімен аталатын көше бар. Ол «Nancy Wilson Foundation» қорының негізін қалады, ол қалалық балаларды елдің мәдениетімен таныстырады. 2005 жылы ол «NAACP Image Awards» сыйлығын үздік джаз әртісі ретінде жеңіп алды. Сондай-ақ, 2005 жылы афроамерикандықтардың жетістіктерін тойлаған «UNCF Trumpet Award» сыйлығына, Чикагодағы «NAACP» ұйымының өмірлік жетістіктері үшін берілетін сыйлығына және Опра Уинфридің «Legends Award» сыйлығына ие болды. 2005 жылдың қыркүйегінде Уилсон Мартин Лютер Кинг атындағы ұлттық тарихи орындағы Халықаралық азаматтық құқықтар аллеясына енгізілді. Уилсон Азаматтық құқық қозғалысының маңызды тұлғасы болды. Уилсон бұл салтанаттың «өмірімдегі ең керемет шаралардың бірі» болғанын атап өтті. Times.com, 20 тамыз 2006: «Полировкаланған Уилсон үшін бұл ұзақ мансап, оның алғашқы альбомдары 1960 жылдары жарық көрді, және ол «These Golden Years» және «I Don't Remember Ever Growing Up» сияқты туындыларында осы шындыққа тікелей қарайды. Қазір тынысы тез, бірақ ол әлі де жылы, бай дыбысты шақырып, әннің мәнін ашып бере алады. «Taking a Chance on Love» әнінде үлкен оркестрдің сүйемелдеуімен ол өзінің көктемгі көңіл-күйінде де оттың күшін көрсетіп тұрады». 2007 жылдың 29 тамызында Голливуд Боулда Уилсон Арсенио Холл ұйымдастырған жұлдызды кешпен 70 жылдығын тойлады. Рэмси Льюис және оның триосы «To Know Her Is To Love Her» әнін орындады.

In 1964, Wilson won her first Grammy Award for the best rhythm and blues recording for the album How Glad I Am. She was featured as a "grand diva" of jazz in a 1992 edition of Essence. In the same year, she also received the Whitney Young Jr. Award from the Urban League. In 1998, she was a recipient of the Playboy Reader Poll Award for best jazz vocalist. In 1986, she was dubbed the Global Entertainer of the Year by the World Conference of Mayors. She received an award from the Martin Luther King Jr. Center for Nonviolent Social Change in 1993; the NAACP Image Award – Hall of Fame Award in 1998, and was inducted into the Big Band and Jazz Hall of Fame in 1999. She received the Trumpet Award for Outstanding Achievement in 1994. She received honorary degrees from Berklee College of Music in Boston, MA and Central State University in Wilberforce, Ohio. She is also a member of Delta Sigma Theta sorority. Wilson has a street named after her in her hometown of Chillicothe, Ohio. She co founded the Nancy Wilson Foundation, which exposes inner city children to the country. In 2005 she received the NAACP Image Awards for Best Recording Jazz Artist. She received the 2005 UNCF Trumpet Award celebrating African American achievement, a Lifetime Achievement Award from the NAACP in Chicago, and Oprah Winfrey's Legends Award. In September 2005, Wilson was inducted into the International Civil Rights Walk of Fame at the Martin Luther King Jr. National Historic Site. Wilson was a major figure in Civil Rights Movement. Wilson noted that the ceremony gave her "one of the best ceremonies that I've ever had in my life." Times. com, August 20, 2006: "It's been a long career for the polished Wilson, whose first albums appeared in the 1960s, and she faces that truth head on in such numbers as 'These Golden Years' and 'I Don't Remember Ever Growing Up'. Shorter breathed these days, she can still summon a warm, rich sound and vividly tell a song's story. With a big band behind her in 'Taking a Chance on Love', she also shows there's plenty of fire in her autumnal mood". At the Hollywood Bowl, August 29, 2007, Wilson celebrated her 70th birthday with an all star event hosted by Arsenio Hall. Ramsey Lewis and his trio performed "To Know Her Is To Love Her".

Өмір мен өлім

Уилсон және оның алғашқы күйеуі, барабаншы Кенни Деннис 1960 жылы үйленді. Олардың Кеннет ("Кейси") Деннис кіші ұлы болды, бірақ 1970 жылы олар ажырасты. 1974 жылдың 22 мамырында Уилсон пресвитериан дінінің пасторы Уайли Бертонға тұрмысқа шықты. Олар алғашқы кездесуінен кейін бір ай ішінде үйленді. 1975 жылы Саманта Бертонды дүниеге әкелді, ал 1976 жылы олар Шерил Бертонды асырап алды. Тұрмысқа шыққаннан кейін ол түрлі орындарда, мысалы, кешкі клубтарда өнер көрсетуден бас тартты. Келесі 20 жыл бойы ол жеке өмірін және мансабын сәтті үйлестіріп келді. 1998 жылдың қараша айында оның екі ата-анасы да қайтыс болды; ол осы жылды өміріндегі ең ауыр жыл деп атады. 2006 жылдың тамызында Уилсон анемия және калий тапшылығынан ауруханаға жатқызылды, толық тексерулерден өту кезінде тамырға сұйықтық құйылды. Ол Арета Франклинге арналған UNCF Evening of Stars шарасына қатыса алмады және келісімді бұзуға мәжбүр болды. Дәрігерлердің қорытындыларын күтіп, оның басқа барлық шаралары тоқтап тұрды. 2008 жылдың наурыз айында ол өкпе ауруына шалдықты, жазылып, жағдайы жақсы екені хабарланды. 2018 жылдың 13 желтоқсанында Уилсон Калифорния штатының Пионертаун қаласындағы үйінде ұзақ аурудан кейін қайтыс болды. Ол 81 жаста еді.

Фильм

Жыл Атауы Рөл Ескертулер1964The Killers Әнші тізімге енбеген1983The Big ScoreЭнджи Хукс1993Метеор адамыМиссис Лоус2005Жылаңаш бауырлар тобы: Фильм Өзі