Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Бетезда ( /bɛˈθɛzdə/ ) – Уэльстегі Гвинедд округіндегі қала және қауымдастық. Ол Афон Огвен өзенінің жағасында, Сноудонияның шетінде орналасқан. Бангор қаласынан шамалы алыс.
Bethesda (/b//ɛ/'/θ//ɛ//z//d//ə/; ) is a town and community in Gwynedd, Wales. It is on the banks of Afon Ogwen and on the edge of Snowdonia. It is from Bangor.
Тарих
Ежелгі атауы – Цильфоден, бұрынғы атауы – Гланговен. 1823 жылы Бефесда шіркеуі салынды, ал қала кейіннен оның атымен аталып, дамыды. Шіркеу 1840 жылы қайта салынды. Қала тақтатас карьерлерінің айналасында өсті; жергілікті карьерлердің ең ірісі – Пенрин карьері. Өркендеген шағында қала күлгін тақтатасты әлемнің түкпір-түкпіріне экспорттады. Пенрин карьері 1900-1903 жылдар аралығында Солтүстік Уэльс тас қазба жұмысшыларының одағы басшылығымен үш жылдық ереуілге ұшырады – бұл Ұлыбритания тарихындағы ең ұзақ өндірістік дау. Бұл тас қазба иелері салған, ереуілге қатыспаған жұмысшылардың отбасылары тұратын жақын орналасқан Трегарт ауылын құруға себеп болды. Сонымен қатар, үш кооперативтік карьер құрылды, олардың ішіндегі ең үлкені – Пандрейнёг көп жылдар бойы қалаға үстемдік етті. A5 тас жолы Бефесдадан өтеді және Лорд Пенриннің жері мен жеке меншік жер арасындағы шекараны белгілейді. Қаланың көп бөлігі жолдың шығысында және солтүстік-шығысында орналасқан, үйлер дөңгелекті беткейде ретсіз қатарлармен салынған, жалпы иелік жерлерге салынған. Қазіргі басты көшедегі барлық мейрамханалар жолдың оңтүстік жағында орналасқан.
The settlement's ancient name was Cilfoden, formerly known as Glanogwen. In 1823, the Bethesda Chapel was built and the town subsequently grew around and later named after it. The chapel was rebuilt in 1840. The town grew around the slate quarrying industries; the largest of the local quarries is the Penrhyn Quarry. At its peak, the town exported purple slate all over the world. Penrhyn Quarry suffered a three year strike led by the North Wales Quarrymen's Union between 1900 and 1903 – the longest industrial dispute in British history. This led to the creation of the nearby village of Tregarth, built by the quarry owners, which housed the families of those workers who had not struck. It also led to the formation of three co operative quarries, the largest of which Pantdreiniog dominated the town for many years. The A5 road runs through Bethesda and marked the border between Lord Penrhyn's land, and the freehold land. Most of the town is to the east and northeast of the road, with housing packed onto the hillside in irregular rows, built on the commons. On the current high street, all the public houses are found on the south side of the road.
Темір жолдар
Penrhyn Quarry темір жолы Penrhyn Quarry қызмет ету үшін 1801 жылы ашылды. Ол кен орнын жағалаудағы Порт-Пенринмен байланыстырып, 1962 жылға дейін жұмыс істеді. 1884 жылы Лондон және Солтүстік-Батыс темір жолының Бангордан басталатын тармағы ашылды, сонымен қатар қала үшін станция да салынды. Бұл жол 1951 жылы жолаушылар тасымалы үшін, ал 1963 жылы жүк тасымалы үшін жабылды. Penrhyn Quarry темір жолының Порт-Пенринге қарай соқпасы Lôn Las Ogwen велосипед жолына айналды.
The narrow gauge Penrhyn Quarry Railway opened in 1801 to serve Penrhyn Quarry. It connected the quarry with Port Penrhyn on the coast and operated until 1962. In 1884, a branch of the London and North Western Railway's network from Bangor was opened, along with a station for the town. The line closed to passengers in 1951 and to freight in 1963. The trackbed of the Penrhyn Quarry Railway towards Porth Penrhyn is taken over by the Lôn Las Ogwen cycle path.
Қазіргі Бетесда
2011 жылы Бефесданың халқы 4735 адамды құрады. Қазіргі уақытта қалада жұмыспен қамту мүмкіндіктері шектеулі: бірнеше өндіріс кәсіпорны бар; көптеген кәсіпорындар төмен жалақы төленетін қызмет көрсету және қонақжайлылық саласында жұмыс істейді. Ysgol Dyffryn Ogwen ("Огвен аңғары мектебі") – 1951 жылы құрылған, 374 оқушысы бар екі тілді, толық орта білім беретін мектеп. Пенрин карьеріндегі Zip World Velocity – Еуропадағы ең ұзын зиплайн, оның ұзындығы шамамен, және ол қалаға жүздеген туристер әкеледі.
The population of Bethesda was 4,735 in 2011. Current opportunities for employment in the town are limited: there are a few manufacturing businesses; most businesses are in the low paid service sector and hospitality industry. Ysgol Dyffryn Ogwen ("Ogwen Valley School") is a bilingual comprehensive school, with 374 pupils, established in 1951. Zip World Velocity in Penrhyn Quarry is the longest zipline in Europe, at just over long, and brings the town hundreds of visitors.
Басқару
Жергілікті деңгейде Бетесда қауымдастық кеңесіне Герлан, Огвен және Рахуб қауымдық округтерінен 13 қауымдық кеңесшіні сайлайды. 1996 жылға дейін Бетесда Гвинед округі кеңесіне округтік сайлау округі болған. 2004 жылдан бері Бетесданы екі округтік округ қамтиды, атап айтқанда Герлан және Огвен, олардың әрқайсысы Гвинед кеңесіне бір округтік кеңесшіні сайлайды.
At the local level, Bethesda elects thirteen community councillors to Bethesda Community Council, from the community wards of Gerlan, Ogwen and Rachub. Prior to 1996 Bethesda was a county electoral ward to Gwynedd County Council. Since 2004, two county wards have covered Bethesda, namely Gerlan and Ogwen which each elect one county councillor to Gwynedd Council.
Дін
Бефесда қаласы көптеген шіркеулермен (көбінесе 1904-1905 жылдардағы Уэльс қайта жаңғыруымен байланысты) танымал. Қала Бефесда шіркеуінің атымен аталып, ол жақында тұрғын үйлерге дейін қайта жабдықталды.
Bethesda is noted for both the number of chapels (mostly dating from the 1904 1905 Welsh Revival) in the town. The town was named after the Bethesda Chapel, which was recently converted into residential flats.
Сауда және өнеркәсіп
Ланллешид, Бетесда қаласының шетінде орналасқан, Попти Бейкерінің үйі, оның тарихы 1900 жылдардың басында О. Дж. Уильямс ашқан нан пісіру ошағына дейін жетеді. Өнімдер ассортименті Уэльс асүйін көрсетеді, оның ішінде уэльс торттары және Бара Брит бар.
Llanllechid, on the outskirts of Bethesda, is the home of the Popty Bakery, the origins of which date back to the bakery opened by O. J. Williams in the early 1900s. The product range highlights Welsh cuisine, including Welsh cakes and Bara Brith.
Қоғамдық үйлер
Бефесда аймағында он дана паб бар, Трегартты есептемегенде. Хай-стритте орналасқан Даглас Армз пабы, жақын жердегі Пенрхин карьеріне ие болған отбасының құрметіне аталған. Басқа пабтардың ішінде "Булл", "Кингс Хед", "Й Сиор" ("Джордж"), "Виктория Армс" және "Лланголен" бар. Ауылда Cwrw Ogwen деп аталатын жеке микро сыра қайнатушылығы бар. Қазіргі таңда ол жазушы Карадoг Причардтың есімімен аталған Cwrw Caradog деген бір түрін шығарады.
There are ten pubs in the Bethesda area, not including Tregarth. The Douglas Arms, on the High Street, was named after the family which owned the nearby Penrhyn Quarry. Other pubs include the Bull, The Kings Head, Y Sior ("The George"), The Victoria Arms, and the Llangollen. The village has its own microbrewery known as Cwrw Ogwen. It currently manufactures one beer named Cwrw Caradog, named after the writer Caradog Prichard.
Тіл және мәдениет
Қаланың басым тілі – валлий тілі, оны көптеген жерлерде жазуға және сөйлеуге болады. 2001 жылғы Ұлыбритания халық санағына сәйкес, тұрғындарының 77,5% валлий тілінде сөйлейді (кейбір аймақтарда 80,0% астам), бұл Гвинед және Уэльс бойынша орташа көрсеткіштен жоғары. Тікелей санақтардың нәтижелерінде (1901 және 1911 жылдар) Бетесда өз аймағында (Кернарфоншир) және Уэльстегі кез келген ауданда валлий тілінде сөйлейтіндердің ең жоғары пайызына ие болды (1901 жылы 1500 монолингв валлий тілінде сөйлейтін адам болған). Қаланың атауы жергілікті валлий диалектісінде «Песда» деп белгілі. S4C телеарнасының «Амдани!» сериалы (сөз ойыны, «әрекет ет!» және «оны туралы» деген мағынаны білдіреді) Бетесдадағы ойдан шығарылған әйелдер регби командасына негіделген, көптеген түсірілімдер осы аймақта жүргізілді. Сериал сол аттас роман негізінде түсірілген, авторы – қалада тұратын Бетан Гванас. 2012 жылдың маусым айында Tabernacl (Bethesda) Cyf. атты коммерциялық емес кооперативі қаладағы Неуадд Огвенді жөндеуге шамамен 1 миллион фунт стерлинг көлемінде грант алды. Оның 2013 жылдың маусым айында қоғамдық өнер орталығы ретінде қайта ашылуы жоспарланған. 1970-ші және 1980-ші жылдары Бетесда музыкалық шығармашылықтың орталығы ретінде танымал болды. Көптеген джем-сессиялар мен шағын үй студиялары, дамып келе жатқан паб-рок көрінісімен қатар өркендеді. «Pesda Roc» фестивалінен басқа, Бетесда валлий тіліндегі Celt, Maffia Mr Huws және экспериментаторлар Y Jeycsyn Ffeif тобын тәрбиеледі. Соңғы жылдары жергілікті қауымдастықтан Radio Rhydd сияқты жаңа топтар пайда болуда.
The dominant language of the town is Welsh and can be seen written and heard spoken in most settings. According to the United Kingdom Census 2001, 77.5% of the residents are Welsh speaking (with some parts being over 80.0%+), higher than the average for both Gwynedd and Wales as a whole. In successive census returns (1901 and 1911) Bethesda had the highest percentage of Welsh speakers of its respective shire (Caernarfonshire) and of any district in Wales (with 1,500 monolingual Welsh speakers in 1901). The name of the town is known colloquially "Pesda" in the local Welsh dialect. The S4C series Amdani! (a play on words that can mean "go for it!" and "about her") was based on a fictitious women's rugby team in Bethesda, and many of the location shots were filmed in the area. The series was based on the novel of the same name, by Bethan Gwanas, who lived in the town. In June 2012 Tabernacl (Bethesda) Cyf., a non profit co operative based in the town was awarded a grant of around £1 million to renovate Neuadd Ogwen, a performance venue on the High Street. It was due to reopen as a community arts centre in June 2013. In the 1970s and 1980s, Bethesda developed a reputation as a hub of musical creativity. Jam sessions and small home studios abounded alongside a burgeoning pub rock scene. As well as the now well established 'Pesda Roc' festival, Bethesda has nurtured the Welsh language bands Celt, Maffia Mr Huws and experimentalists Y Jeycsyn Ffeif. In more recent years it continues to spring up bands from the local community such as Radio Rhydd.