Кіріспе

Ағылшын романисі, саяхат жазушысы (1934–2008)

Майкл де Ларрабеити (18 тамыз 1934 – 18 сәуір 2008) – ағылшын романисі және саяхат жазушысы. Ол ең көп танылғаны – «Жаңа таңғажайып» қозғалысының жазушыларына әсер еткен «Үштік трилогиясы» үшін.

Ерте өмір

Бес баланың бірі болған де Ларрабеити Сент-Томас ауруханасында дүниеге келді және көбінесе Оңтүстік Лондондағы Баттерсиде өсті. Оның анасы жұмысшы табының ирланд тегінен шыққан және өмірінің көп бөлігін Лондонның Лавендер Хилл аймағында өткізді; ал әкесі Бильбао қаласынан келген баск және көбінесе қасында болмайтын. 1939 жылы ол Батыс Сассекстегі Арунделге эвакуацияланды, 1940 жылы Лондонға қайтып келді, бірақ қыс мезгілінде Йоркширдегі Донкастерге жақын жердегі шахтерлер ауылына қайта эвакуацияланды. Екінші дүниежүзілік соғыс аяқталғаннан кейін ол Лондонға оралды және 11+ емтиханын тапсыра алмағандықтан, Клэпхэм орталық орта мектебінде білім алды. Соғыстан қайтып келген және жақсы әлем құруға бел буған ұстаздары де Ларрабеитиге зор ықпал етті, бұл оның кейінірек "Қайғылы гермафродиттің күнделігі" атты туындысында көркемдеп суреттегеніне ұқсайды.

Жастық шақ

Алты жасында мектепті бітіргеннен кейін де Ларрабеити бастапқыда Лондонның оңтүстігіндегі Эрлсфилдтегі Магдален жолындағы қоғамдық кітапханада кітапханашы болып жұмыс істеді. 1952 жылы ол Бэттерси политехникалық колледжіне оқуға түсті, A Level емтихандарын тапсырып, университетке қабылдануды көздеді. Бұл мақсатына жетуіне тоғыз жыл уақыт кетті, себебі негізінен экономикалық қиындықтарға тап болды. Осы кезеңде де Ларрабеити ағаларының жетекшілігімен түрлі жұмыстар істеді, бастапқыда Ұлыбритания фестивалі кезінде Фестиваль бақшасындағы 3D кинотеатрда кинопроекционер болып жұмыс істеді. Оның бақтағы тәжірибесі «Темзадан тыс роза» кітабында қамтылған. Кейін ол деректі фильмдерде оператор, ал Франция мен Мароккода туристік жетекші болып жұмыс істеді. 1959 жылы ол провансальдық қойшылар тобымен танысып, олармен бірге үш мың қойды қыстаудан француз Альпісіндегі жазғы жайылымға көшіріп, трансхуманция жасады. Содан кейін Касабланкада ағылшын тілінен сабақ берді, ал 1961 жылы Оксфорд университетінің Марко Поло экспедициясында фотограф болып жұмыс істеді. Ол Стенли Джонсон мен Тим Северинмен бірге екі BSA мотоциклі және коляскада төрт ай бойы Ауғанстан мен Үндістанға сапар шекті. Бұл саяхаттың нәтижесінде 1964 жылы Севериннің «Марко Полоны іздеу» кітабы жарық көрді, оған де Ларрабеити түсірген суреттер енгізілді. 1961-1965 жылдары ол Дублиндегі Тринити колледжінде француз және ағылшын тілдерін оқыды, одан кейін Париждегі École Normale Supérieure-ге стипендия жеңіп, 1965-66 жылдары оқыды. Кейіннен Оксфордтағы Кебл колледжінде DPhil диссертациясын бастады, бірақ оны аяқтамай, толық уақыт жазумен айналысу үшін бас тартты.

Жазушылық мансап

Де Ларрабеити Кларксонның саяхат бизнесінде гид және тур менеджер ретінде жұмыс істеді, кейіннен "Sunday Times" газетінің саяхат бөліміне еркін автор болып қызмет етті, онда ол атышулы саяхат эсселерін жазды. Оның кітаптары да сыншылар тарапынан жоғары бағаланды, ал жақындағы жұмыстары Букер сыйлығының ұзақ тізіміне енді. 2006 жылы оның соңғы романы – "Принцесса Диананың кек алуы" жарық көрді, ал 2007 жылдың басында "Уақыттың дақтары" атты естеліктер жинағы басылды. Оның 1992 жылғы "Қайғылы гермафродиттің күнделігі" романы да он жылдан астам уақыт баспадан шықпағаннан кейін қайта басылуға дайын тұр. Өмірінің басында марксизмді қолдап, өмір бойы солшыл көзқараста болды. Ол әйелі Селиямен Оксфордширдегі Грейт Милтон ауылында тұрды және үш қызы болды. Өмірінің соңғы жылдары қатерлі ісікке шалдықты.