Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Атыс қаруының газбен жұмыс істеу түрі
Type of gas operation for a firearm
Тікелей газ беру – атылған оқтан шыққан газдан пайдаланып, құлпынас жинағын немесе сырғанап қозғалатын бөлікті итеру арқылы механизмді қайта зарядтауды қамтамасыз ететін атыс қаруының газбен жұмыс істеу түрі. Тікелей газ беру жүйесіне ие атыс қарулары, теориялық тұрғыдан, таза және салқын газ поршеньді жүйелерге қарағанда жеңіл, дәл және арзан болады.
Direct impingement is a type of gas operation for a firearm that utilizes gas from a fired cartridge to impart force on the bolt carrier or slide assembly to cycle the action. Firearms using direct impingement are theoretically lighter, more accurate, and less expensive than firearms using cleaner and cooler gas piston systems.
Артықшылықтар
Тікелей газ жүйесімен жасалған қарулар, принцип бойынша, поршеньді жүйелерге қарағанда жеңіл болуы мүмкін. Жоғары қысымды газ тікелей газ жүйесінде доңғалаққа және оның тасымалдағышына тікелей әсер ететіндіктен, оған дәстүрлі поршеньді жүйедегідей жеке газ цилиндрі, поршень және иінтірек қажет емес, тек қана газ түтігі, газды ұңғыдан механизмге жеткізу үшін керек. Бұл салмақты азайтады, өндіріс құнын төмендетеді және жұмыс істейтін бөлшектердің массасын, осымен механикалық бөлшектердің қозғалысынан туындайтын тозуды да азайтады. Газ поршенін жою арқасында қозғалатын массаның мүмкін мөлшері төмендеп, оқпаннан оқ шығар алдында қарудың қозғалысы мен оқпанның деформациялану мүмкіндігі азаяды. Доңғалақтың тасымалдағыш тобына бағытталған газ кейбір жағдайларда қарудың сенімділігін арттыруы мүмкін. Газ ағыны, басқа конструкцияларда механизмге кіріп, қаруды бұзуы мүмкін болатын, лақтыру тесігінен қоқысты сыйыртуы мүмкін.
Firearms with a direct impingement design can, in principle, be constructed lighter than piston operated designs. Because high pressure gas acts directly upon the bolt and carrier in a direct impingement system, it does not need a separate gas cylinder, piston, and operating rod assembly of a conventional piston operated system, only requiring a gas tube to channel gas from the barrel back towards the action. This saves weight, lowers manufacturing costs, and reduces the mass of the operating parts, and thereby the wear on mechanical parts due to movement. By removing the gas piston, the potential amount of moving mass is also lowered, decreasing the potential for firearm movement and barrel distortion before the bullet leaves the barrel. The gas directed at the bolt carrier group may improve reliability in some conditions. The jet of gas can blow debris away from the ejection port which, in other designs, could enter the mechanism and foul the gun.
Кемшіліктер
Тура соққының басты кемшілігі – ұзын немесе қысқа икемді поршеньді жүйелерге қарағанда, ату механизмінің құбылысы тезірек ластанады. Бұл, қару циклдік жұмыс істегенде, күйген оқ патронының газдарына механизмнің тікелей тоқталуынан туындайды. Газдар буланған металдар, көміртек және қоспаларды газ күйінде қамтиды, олар салыстырмалы түрде салқын жұмыс жасайтын бөліктерде конденсацияланады. Бұл шөгінділер доңғалақтың (затвордың) икемделу жүйесіндегі үйкелісті арттырады, соның салдарынан жұмыс істемеуге алып келеді. Сенімділікті сақтау үшін жиі және сапалы тазалау қажет. Ластану мөлшері мылтықтың конструкциясына және қолданылатын ұнтақтың түріне байланысты. Тура соққының тағы бір кемшілігі – қару жұмыс істегенде, жану газдары доңғалақты (затворды) және доңғалақ тасымалдағышты (затвор тасымалдағышты) қыздырады. Бұл қыздыру майлау материалдарының "күйіп кетуіне" себеп болады. Дұрыс майлаудың болмауы – қарудың жұмыс істемеуіне ең көп себеп болатын фактор. Бұл факторлардың жиынтығы бұл бөлшектердің қызмет ету мерзімін, сенімділігін және жұмыс істемейтін уақыт аралығын қысқартады.
The main disadvantage of direct impingement is that the breech of the firing mechanism becomes fouled more quickly compared to long or short stroke piston systems. This is caused by the operating mechanism's direct exposure to gases from burned cartridge propellant when the firearm cycles. The gases contain vaporized metals, carbon, and impurities in a gaseous state until they condense on the relatively cooler operating parts. These deposits increase friction on the bolt's camming system, leading to malfunctions. Frequent and thorough cleaning is required to ensure reliability. The amount of fouling depends upon the rifle's design as well as the type of propellant powder used. Another disadvantage of direct impingement is that combustion gases heat the bolt and bolt carrier as the firearm operates. This heating causes lubricant to be "burned off". Lack of proper lubrication is the most common cause of weapon malfunctions. These combined factors reduce service life of these parts, reliability, and mean time between failures.
Өзгергіштер
Жүйенің жұмыс істеуі, түбіршектің ұзындығына да, түбіршектен бұрандаға газды жеткізетін газ құбырына да тікелей байланысты. Газ құбырын тым қысқа пайдалану бұранда жинағындағы қысымның артуына және автоматты ату жылдамдығының жоғарылауына алып келуі мүмкін, бұл екеуі де қарудың жұмысына және оқтардың дәлдігіне теріс әсер етеді. Дыбыс басу құрылғысын (suppressor) қолдану да газ қысымын арттырады, жағдайды одан бетер нашарлатады. Мұндай мәселені газ құбырын ұзарту арқылы, түбіршектегі газ тесігін алға жылжыту арқылы және/немесе қажетті жұмыс режиміне сәйкес газ қысымын реттеуге мүмкіндік беретін реттелетін газ блогын орнату арқылы азайтуға болады. Газ түбіршектен газ тесігі арқылы газ құбырымен тікелей бұранда тасымалдағышының ішіндегі камераға бағытталады. Бұранданың ішіндегі бұранда газды ұстап тұру үшін поршень сақиналарымен жабдықталған. Іс жүзінде, бұранда мен тасымалдағыш газ поршені мен цилиндр ретінде әрекет етеді. ArmaLite-тің газ жүйесіне алынған патенттің ерекшеліктері классикалық тікелей әсер етуден айтарлықтай өзгешеленеді. Оқ аталған кезде, қысымды газ түбіршектен газ тесігі арқылы шығып, газ құбырының бойымен жүреді, бірақ қаруды тікелей бұранда тасымалдағышын айналдыру үшін қажетті инерцияны берудің орнына, газ бұранда тасымалдағышының ішіне бағытталады, онда қысымның артуы бұранданың өзі поршень ретінде әрекет етуіне және бұранда тасымалдағышын түбіршектен алыстатуға мәжбүрлейді. Stoner бұрандасы мен тасымалдағыш поршень жүйесі оқ-дәріге қатысты ерекшелікке ие, себебі оның әртүрлі қозғалтқыштар мен снарядтарға немесе түбіршектің ұзындығына сәйкес қысымды реттеуге арналған реттелетін газ тесігі немесе клапаны жоқ.
The operation of the system is highly dependent on both the length of the barrel and the gas tube which transports gas from the barrel to the bolt. Using too short a gas tube can result in increased pressure inside the bolt assembly and an increased rate of automatic fire, both of which can negatively affect the weapon and accuracy of shots. The use of a suppressor also increases gas pressure, further aggravating the situation. The problem can be reduced by using a longer gas tube, moving the gas port on the barrel further forward, and/or by installing an adjustable gas block to provide the right amount of gas pressure depending on the desired operating mode. Gas is routed from a port in the barrel through a gas tube, directly to a chamber inside the bolt carrier. The bolt within the bolt carrier is fitted with piston rings to contain the gas. In effect, the bolt and carrier act as a gas piston and cylinder. The subtleties involved in ArmaLite's patent on the gas system significantly diverge from classical direct impingement; upon firing, the pressurized propellant gasses exit the barrel via the gas port and travel the length of the gas tube, but instead of simply applying the inertia necessary to cycle the weapon directly to the bolt carrier, the gas is funneled inside the bolt carrier wherein the increase in pressure results in the bolt itself acting as a piston, forcing the bolt carrier away from the barrel face. The Stoner bolt and carrier piston system is ammunition specific since it does not have an adjustable gas port or valve to adjust the weapon to various propellant and projectile or barrel length specific pressure behavior.