Портативтік жеңіл машиналық мылтық

Кіріспе

Тасымалданатын жеңіл автомат

Жаяу әскер отрядтарына немесе бөлімдеріне жылдам тікелей от беру үшін қосылатын, адаммен тасымалданатын автоматты атыс қаруы – бұл отрядтық автоматты қару (ОАК), сондай-ақ бөлімдік автоматты қару немесе жеңіл қолдау қаруы (ЖҚҚ) деп те аталады. Бұл рөлді атқаратын қарулар жеңіл автоматтары немесе ауыр ұңғылы, екіаяқты тіреуіш және ленталы/доңғалақты механизммен жабдықталған, өзгертілген таңдаулы атыс мылтықтары болуы мүмкін. Отрядтық автоматты қарулар әдетте, бөлімнің басқа мүшелері тасымалдайтын шабуылдық немесе ұрыс мылтықтары сияқты бірдей патронды (бірақ ауыр оқ түрлері артықшылықты болуы мүмкін) қолданады. Бұл бір бөлімге тек бір типті қызметтік оқ-дәрі жеткізуді қажет ететіндіктен, логистикалық талаптарды азайтады. Бұл қарулар бір жаяу әскердің тасымалдауға және пайдалануға жеткілікті жеңіл, орташа автоматтарыдан (мысалы, M1919 Browning) айырмашылығы, толық тиімділікпен жұмыс істеу үшін экипаж қажет; немесе ауыр пулеметтер (мысалы, M2 Browning немесе DShK) күшті патрондарды қолданады, бірақ экипаж қызмет етеді және әдетте жұмыс істеу үшін орнату платформасын қажет етеді.

Шолу

Бұл рөлде қолданылған алғашқы қарулардың бірі – Мадсен автоматтары. Қазіргі заманғы талаптармен шектелгенімен, Мадсен стандартты жаяу әскер мылтығының, бір рет немесе зарядтағышпен қайта толтырылатын тұрақты дүрылдері бар, инелік механизмге ие болған дәуірде пайда болды. Бұл қарулармен үздіксіз оқ ату өте қысқа ғана уақытқа мүмкін болатын. Мадсен толық автоматты түрде оқ атуға қабілетті болды, бірақ оның дүрылінің сыйымдылығы жаяу әскер мылтығына қарағанда артық еді. Мадсен 100 жылдан астам уақыт өтсе де, бүгінде де шектеулі қолданыста. Осы дәуірдегі стандартты пулеметтер Максим үлгісінде болды. Британдықтар, немістер және орыстар қолданған бұл қарулар көлемді, ауыр, үш аяқты тұғырға орнатылатын және сумен салқындатылатын болды. Оларды пайдалану үшін төрт адамнан тұратын команда қажет еді, және қорғаныс үшін өте жақсы болғанымен, жылдам қимылға жарамды емес еді. Осы саладағы тағы бір жаңарушы қару – Браунинг автоматты мылтығы (BAR). Бірінші дүниежүзілік соғыстың соңында пайда болған ол, Вьетнам соғысына дейін майдан шебінде қызмет етті. Алғашқыда жылдам қозғала отырып, жақын мақсаттарды басып тастауға арналған автоматты мылтық ретінде жоспарланған BAR, жеңіл пулемет рөлінде қолданыла бастады. Екінші дүниежүзілік соғыс кезінде жылдам оқ ату мүмкіндігінің маңыздылығы артқан сайын, бір бөлімшедегі BAR саны да артты, кейбір бөлімшелерде ол құрамдас қарулардың төрттен бірін құрады. АҚШ армиясындағы ұзақ қызметі кезінде, ол қазіргі күнге дейін жалғасып келе жатқан АҚШ әскерлерінің тактикасы мен доктринасының дамуында маңызды рөл атқарды. Қазіргі заманғы бөлімшелік автоматтары (мысалы, RPK және L86) – бұл жетілдірілген шабуылдық немесе ұрыс мылтықтары (мысалы, FN FAL 50.41 және M14A1), олардың оқ-дәрі сыйымдылығы арттырылған және үздіксіз оқ атуға төтеп беру үшін ауыр ұңғылары бар, және көбінесе екі аяқты тұғыры болады. Кейбір шабуылдық мылтықтар, мысалы H&K G36 немесе Steyr AUG, SAW – бұл стандартты мылтықтың бірнеше бөлігі ауыстырылған нұсқасы ғана. Алайда, Австрия армиясы Steyr AUG мылтығын берсе де, HBAR (ауыр ұңғылы) нұсқасын бермейді. Оның орнына 7.62 мм калибрлі MG74 беріледі, ол екінші дүниежүзілік соғыстың неміс MG 42 пулеметінің туындысы. Жеңіл пулеметтер, белбеулі немесе дүрылді, жалпы мақсаттағы пулеметтер сияқты бөлімшелік автоматтары ретінде қолданылуы мүмкін. Мысалы, суық соғыс кезеңінің көп бөлігінде британ армиясындағы стандартты бөлімшелік автоматтары FN Mag L7 болды. Бүгінде қолданыстағы ең көп таралған бөлімшелік автоматтары екі негізгі үлгіден алынған: Калашников негізіндегі RPK немесе арнайы жасалған FN Minimi.

One of the first weapons used in this role was the Madsen machine gun. Although limited in today's terms, the Madsen was introduced in an era when the standard infantry rifle was a bolt action repeater with fixed magazines reloaded with single rounds or chargers; sustained rapid fire with these weapons could be maintained only for very short periods of time. The Madsen was capable of fully automatic fire; despite having only limited magazine capacity, this was still more than that of the infantry rifle, and it was of the quick change detachable box magazine type. Though over 100 years old, the Madsen is still in limited use today. The standard machine guns of this era were of the Maxim type. Used by the British, Germans, and the Russians, these weapons were bulky, heavy, tripod based, and water cooled, they required a team of four men and, although excellent in the defence, were not suited to manoeuvre warfare. Another pioneering weapon in this role was the Browning Automatic Rifle (BAR). Introduced late in World War I, it remained in front line service into the Vietnam War. Intended originally as an automatic rifle capable of delivering suppressing "walking fire" in the advance, the BAR came to be used in the light machine gun role. During World War II, as the importance of having a source of mobile automatic fire increased, the number of BARs in a unit also increased, until in some units it represented 1 in 4 of the weapons present in a squad. During its long service in the US military, it was pivotal in the evolution of U. S. fireteam tactics and doctrine that continues to the present day. Modern squad automatic weapons (such as the RPK and L86) are modified assault rifles or battle rifles (e. g. FN FAL 50.41 and M14A1) that may have increased ammunition capacity and heavier barrels to withstand continued fire and will almost always have a bipod. In the case of some assault rifles, such as the H&K G36 or Steyr AUG, the SAW is simply the standard rifle with a few parts replaced. However, the Austrian Army, though issuing the Steyr AUG rifle, does not issue the HBAR (heavy barrel) variant. Instead, the 7.62mm caliber MG74, a derivative of WW2 era German MG 42, is issued. Light machine guns, either belt fed or magazine fed, may be used as squad automatic weapons, as may general purpose machine guns; for example, during most of the Cold War period, the standard squad automatic weapon in the British Army was the FN Mag derived L7. The most common squad automatic weapons in use today are derived from two basic patterns: the Kalashnikov based RPK or the purpose designed FN Minimi.

Қытай

Халықтық азаттық армиясы бастапқыда 56 типті LMG-ді ескірген Екінші дүниежүзілік соғыс LMG-лерін ауыстыру үшін негізгі жеңіл пулемет ретінде пайдаланды. Қытай-Вьетнам соғысынан кейін ҚХА жоғары жылдамдық үшін 81 типті барабанды LMG-ні қабылдады, бірақ QBZ 95 қабылдағаннан кейін ол QJB 95-ке алмастырылды. Дегенмен, 2021 жылдан бастап ҚХА қайтадан белбеулі қоректендірілетін QJB 201 жеңіл пулеметтеріне көшті.

Германия

Батыс Германияның 1980 жылдардың соңындағы жоспары 7,62 мм Heckler & Koch G3 ұрыс мылтығын және 9 мм IMI MP2 Uzi мен Heckler & Koch MP5-ті алмастыру үшін жаңа 5,56 мм Heckler & Koch G41 шабуыл мылтығын (HK33 нұсқасы) және 4,7 мм Heckler & Koch G11 карабинын қабылдау болған. 1990 жылы Суық соғыстың аяқталуы және Германияның бірігуі баршаны арзан балама табуға мәжбүр етті. G36 отбасысы 5,56 мм НАТО патронына қайта жабдықталған концепциялық прототиптің негізінде құрылды. Оған шабуыл мылтығы (G36), жеңіл машиналық мылтық (MG36), шабуыл карабині (G36K) және PDW (G36C) кіреді. MG36 өндірілді, ұсынылды және тапсырыс берілді, бірақ немiс армиясы оны қабылдамады, себебі G36-мен салыстырғандағы айырмашылықтар мен артықшылықтар маргиналды деп есептелді, нәтижесінде тапсырыс күшін жойды. 5,56 мм НАТО MG4 – 2005 жылы қабылданған неміс армиясының взвод деңгейіндегі стандартты қолдау қаруы. 7,62 мм НАТО MG5 MG4-ке ұқсас және 2015 жылы қабылданған неміс армиясының жаңа көп мақсатты машиналық мылтығы болып табылады.

Италия

1980 жылдары итальяндық әскерилер ауыр ұңғылы, дүрыл қабылдағышты 5,56 мм автоматты мылтықты қабылдау мүмкіндігін қарастырды. Ол 5,56 мм Beretta AR70/90 шабуыл мылтығымен бірге қолданылып, 7,62 мм MG 42/59 жалпы мақсаттағы пулеметті толықтыруға тиіс болған. Концепцияны қайта қарау нәтижесінде олар белбеулі FN Minimi-ні қабылдады.

Нидерланды

Голландия теңіз корпусы – Голландия әскерінің құрамындағы LOAWNLD (Colt Canada Light Support Weapon-ның жаңартылған нұсқасы) автоматтарын взводтық автоматты қару ретінде қолданатын жалғыз бөлім. Қалған барлық әскер түрлері осы мақсатта FN Minimi-ді пайдаланады.

Ұлыбритания

SA80 бағдарламасы бөлшектерінің үйлесімділігі бар, бірдей оқ-дәрі мен дүңгіршектерді пайдаланатын және Ұлыбритания армиясының автоматтары, мылтықтары және жеңіл машиналық мылтықтарын алмастыруға арналған жеңіл шабуылдық қарулар отбасын құру мақсатында жасалды. Бастапқыда 4,85 мм-лік тәжірибелік жеңіл патронға негізделген, олар қаруды 5,56 мм НАТО патронына қабылдау үшін қайта жобалауға мәжбүр болды. L85 IW (Жеке қару) – мылтық нұсқасы, ол 9 мм L2 Sterling SMG және 7,62 мм L1A1 SLR мылтықтарын алмастыру үшін әзірленді. L86 LSW (Жеңіл қолдау қаруы) – автоматты мылтық нұсқасы, ол L4 BREN машиналық мылтығын алмастыру және FN MAG жалпы мақсаттағы машиналық мылтығын толықтыру, бөлім деңгейінде оны алмастыру үшін жоспарланған. Бастапқы қиындықтар, төмен сапалы бөлшектер, нашар эргономикалық дизайн және сол қолмен пайдалану мүмкін болмауы SA80 қаруларын танымал ете алмады. Дүңгіршекпен зарядталатын L86 жүйесінің, белдеумен зарядталатын жүйедей ұзақ мерзімді атуға қабілетсіз екені анықталды, сондықтан ол бастапқыда L110A1 FN Minimi-мен толықтырылды, кейіннен оның орнына қойылды. Содан кейін L86 ролі атаулы мерген мылтығына өзгертілді.

Америка Құрама Штаттары

АҚШ-та жеңіл автоматты мылтық M249 көбінесе «Топтық автоматты қару» (SAW) деп аталады. 1970 жылдары АҚШ Азияның немесе Еуропа мен Еуразияның ормандары емес, Таяу Шығыс немесе Жақын Шығыстың шөлдері мен тауларында соғыс жүргізуге дайындалу керектігін түсінді. «Топтық автоматты қару» бағдарламасы M16 мылтығы мен M60 пулеметі арасындағы аралық қару құру мақсатымен жасалды. Ол 800 метр немесе одан да көп қашықтыққа із іздейтін оқ-дәрілерді атуға қабілетті болуы керек, жоғары деңгейде тұрақты және дәл ату мүмкіндігіне ие болуы керек, сондай-ақ M60-тан жеңіл және сенімді болуы керек. Бастапқыда үміткерлер жаңа аралық оқ-дәрілер негізінде құрылды, бірақ үшінші американдық қолдаумен жаңа NATO стандартындағы оқ-дәріні бекітудегі қиындықтар оны тоқтатуға мәжбүр етті. Содан кейін бағдарлама бақылау тобының қаруларынан таңдау жасалды: FN Minimi (XM249) және Heckler & Koch HK 23 (XM262), бұлар жақсартылған 5.56 мм SS109 оқ-дәрісіне арналған. FN Minimi M249 ретінде қабылданды, себебі ол HK23 сияқты далада бөлшектерді ауыстыру қажеттілігінсіз, кіріктірілген дүңгір портынан дүңгірлерден оқ атуға мүмкіндік берді. 2005 жылы АҚШ Теңіз жаяу әскерлері «Инфантриялық автоматты мылтық» бағдарламасын іске қосты. Оның міндеті – сол кезде топтық автоматты қару ретінде қолданылып жатқан, ауыр және көлемді M249 SAW-ты ауыстырушыны табу еді. Байқауға қатысқан екі қару FN SCAR HAMR және сәл өзгертілген HK416 болды. M249-ды ауыстыру үшін таңдалған қару – өзгертілген HK416, кейіннен M27 IAR деп аталды. M249 SAW әлі де АҚШ Армиясының топтық автоматты қаруы ретінде қолданылуда. 2019 жылы АҚШ Армиясы M249 SAW және 5.56×45 мм NATO оқ-дәрісін ауыстыру үшін «Келешек буын тобының қаруы» бағдарламасын іске қосты. Үш үміткер бар: Sig Sauer MG 6.8, 6.8 Sig гибридтік оқ-дәрісімен, бағдарламаның жеңімпазы деп жарияланған XM250; General Dynamics RM277 AR, .277 TVCM полимерлі корпусты оқ-дәрісімен, True Velocity өндірісінде; және AAI және Textron AR, 6.8 мм CT корпусты телескоптық оқ-дәрісімен, Olin Winchester өндірісінде.

In United States usage, the M249 light machine gun is commonly referred to as the Squad Automatic Weapon (SAW). In the 1970s the United States began realizing that it might have to fight a conflict in the deserts and mountains of the Middle East or Near East rather than the jungles of Asia or forests of Europe and Eurasia. The Squad Automatic Weapon program was designed to create an intermediate weapon between the M16 rifle and M60 machine gun. It would have to fire tracer ammunition out to a visible range of 800 meters or more, be capable of accurate high volume sustained fire, and be lighter and more reliable than the M60. Initially the contenders were built around a new intermediate cartridge, but the problems with approval for a new third American backed standard NATO cartridge forced its abandonment. The program then selected between the control group weapons: the FN Minimi (XM249) and Heckler & Koch HK 23 (XM262) chambered for the improved 5.56mm SS109 round. The FN Minimi was adopted as the M249 because it could optionally fire from magazines from an integral magazine port rather than requiring an exchange of parts in the field like the HK23. The Infantry Automatic Rifle program was launched by the United States Marine Corps in 2005. Its task was to find a replacement for the heavy and cumbersome M249 SAW that was serving as the Squad Automatic weapon in a fireteam at the time. Two of the weapons in the competition were the FN SCAR HAMR and a slightly modified HK416. The weapon chosen to replace the M249 was the modified HK416, later designated the M27 IAR. The M249 SAW is still in use as a squad automatic weapon by the US Army. In 2019, US Army launched Next Generation Squad Weapon Program to find replacement for M249 SAW and replacement for 5.56×45mm NATO round. There are three competitors:
Sig Sauer MG 6.8 with 6.8 Sig hybrid round, declared winner of the program as the XM250
General Dynamics RM277 AR with .277 TVCM polymer cased round manufactured by True Velocity
AAI and Textron AR with 6.8mm CT cased telescoped round manufactured by Olin Winchester