Кіріспе

Солтүстік Йоркширдегі базар қаласы, Англия. Миддлхэм ( /mɪdлэм, дэлэм/ ) – Англияның Солтүстік Йоркшир аймағындағы базар қаласы және азаматтық округ. Ол Йоркшир Дольс аймағындағы Уэнслидейлде, Уэр және Ковер өзендерінің қосылысынан жоғары, аңғардың оңтүстік беткейінде орналасқан. Бұл жерде рим дәуірінен бері қоныс бар. 1086 жылғы "Domesday Book" кітабында ол Medelai деп тіркелген, бұл "орталық шағын елді мекен немесе ауыл" деген мағынаны білдіреді.

Тарих

Рим дәуірінде азаматтық елді мекендердің іздері табылмаса да, 19 ғасырда қаланың шығысында, Машамға қарайтын жолдың оңтүстігіндегі егістік жерде ауылдық вилла табылды. Дере көшесінің маңызды римдік тас жолынан тартылған қосымша жол, аңғар арқылы өтіп, Уэнсли бекінісінен Бейнбридждегі Вирозидиум римдік орнына жеткен. Нормандтар басып алғанға дейін, аймақтағы жерлер Гилпатрик билігінде болды. 1069 жылы Жеңімпаз Уильям оларды өзінің бретондық туысы Алан Руфусқа сыйлады, ол қаланың үстінде ағаштан жасалған мотт пен бейли қамалын салдырды. 1086 жылғы «Domesday Book» бойынша, Алан қамалды өзінің ағасы Рибальдқа тапсырды. Оның қоршаулары әлі де Уильямс-Хиллде көрініп тұр. Алан сондай-ақ Ричмонд қамалын да салды. 1190 жылы Миддлхэм қамалының құрылысы басталды, ол бүгінге дейін қалаға үстемдік етеді. 13 ғасырда Невиллдер, Вестморленд графы, Рибальдтың әйел ұрпағына үйлену арқылы оны иеленді. Оны «Солтүстіктің Виндзоры» деп атап кеткен. 1462 жылы оның туысы Глостер герцогы Ричард (болашақтағы Ричард III) рыцарьдық шеберлікті үйрену үшін келген кезде, қамал 16-шы Уорвик графына тиесілі болды. Ақ гүлдер соғысы кезінде Эдуард IV және Генрих VI осы қамалға тұтқын ретінде қамалған. 1471 жылы Уорвик Барнет шайқасында қаза тапқаннан кейін Глостер герцогы Ричард қамалдың иесі болды. Ол оны ағасы Эдуард IV атынан Солтүстікке билік ету үшін саяси орталық ретінде пайдаланды. 1472 жылы Ричард Уорвиктің қызы Энн Невиллге үйленді. Миддлхэм қамалында олардың ұлы Эдвард шамамен 1473 жылы дүниеге келді және 1484 жылдың сәуір айында қайтыс болды. 1485 жылдың тамызында Босворт шайқасында қаза тапқан Ричард III - Англияның шайқаста қаза тапқан соңғы патшасы болды. Ричард III тұсында Миддлхэм қарқынды сауда орталығы және саяси орталыққа айналды. 1389 жылы Миддлхэм усадьбасының иесі Сент-Алькельда тағылымды қызының мерекесінде апталық базар мен жылдық жәрмеңке өткізуге патшалық рұқсат алды. Қалада базарлар бар: үлкенірек, төменгі базар ортағасырлық крестпен безендірілген, оның үстінде кельт стиліндегі заманауи темір крест орнатылған. Жоғары немесе шошқа базар 15 ғасырлық нарық айқышының және сатылардың қатарына ортасталған. Кресттің бір жағында жатқан жануардың тозған мүсіні бар, ал екінші жағында оюлы капитель болған болуы мүмкін. Миддлхэмнің ескі бөлігіндегі көптеген ғимараттар 1600 жылға дейін салынған. Ескі пасторлық үйдің құрамында ортағасырлық элементтер сақталған. 1607 жылы Миддлхэм Венслидейл орман тұрғындары үшін патшалық сотты қабылдауға лайықты болды. Миддлхэм және оның айналасындағы жерлер Ричард III патшалық таққа отырғаннан бастап, 1628 жылы Чарльз I оны Лондон қаласына сатқанға дейін Корольдік иеліктердің бір бөлігі болды. 1661 жылы Лондон қаласы Миддлхэм усадьбасын Литтлтондық Томас Вудқа сатты. Ол содан бері жеке меншікте. 1915 жылы жылдық мал базар аймақтық маңызын сақтап тұрды, бірақ апталық базар тоқтатылды. Бүгінгі мал базар Лейбурнде орналасқан.

Қауымдық шіркеу

Алкельда және Мария қасиеттілері шіркеуі 1291 жылы салынған. Оның архитектурасы негізінен 14 және 15 ғасырларға тән, және бұл жерде бір ғасыр бұрын да шіркеу болғандығын көрсететін тастар бар. Осы атпен сайлау округі де бар, ол оңтүстік-батысқа қарай Ковердейлдегі Мелмербиге дейін созылады. 2011 жылғы халық санауы бойынша округте 1284 адам тұрды, ал приходта 825 адам, 2019 жылы халық саны 781 деп есептелді.

Мидлхэмнің асыл тастары

1985 жылы Мидлхэм зергерлігі Мидлхэм қамалының жанындағы ат жолында Пол Кингстон мен Тед Ситон металл іздегіш көмегімен тапты. 15 ғасырдың соңында жасалған 68 граммдық алтын медальон, онда 10 караттық көк сапфир тасы бар, қазір 2,5 миллион фунт стерлингке Йоркшир мұражайына (Йорк қаласында) өткен. Медальонның бет жағында Әулие Үштік бейнеленген, ал шетінде эпилепсияның зымиянынан сақтайтын латын жазуы бар. Артында 13 әулиенің суреттерімен әсемделіп ойылған, Мәсіх тууының бейнесі салынған. Арқа панелі жылғалы, ішінде алтын жіппен тігілген үш жарым кішкентай жібек дискісі бар еді. Текстильдік мазмұны зергерлікті қасиетті матаның фрагментін сақтаған реликвиар екенін көрсетеді. Оны жоғары әлеуметтік статусы бар әйел үлкен әшекейдің белгісі ретінде таққан. Сапфир жұмақты бейнелейтін және дұғаға көмектесетін болған деуге болады.

Медиа

Жергілікті жаңалықтар мен теледидар бағдарламаларын BBC North East and Cumbria және ITV Tyne Tees ұсынады. Теледидар сигналдары Билсдейл таратушысынан қабылданады. Жергілікті радиостанциялар: BBC Radio York 104.3 FM, BBC Radio Tees 95.0 FM, Greatest Hits Radio York & North Yorkshire 103.5 FM және Dales Radio 104.9 FM жиіліктерінде тарайды. Қаланы жергілікті газеттер – "The Northern Echo" және "Darlington & Stockton Times" жабдықтайды.

География және геология

Қала теңіз деңгейінен жоғары орналасқан. Қаланың төменгі жағындағы Үр өзенінің аңғарының биіктігі 325 фут (99 м), ал қаланың оңтүстік-батысындағы төбенің шыңы 850 фут (259 м) құрайды. Парохияда жер бар, оның көп бөлігі тұрақты жайылым, ал қалғаны егістік жер. Жердің беткі қабаты аралас. Аңғарда қазіргі заманғы аллювиалды террасалар мен құм-қиыршық тас шөгінділері кездеседі, бірақ жер асты негізінен әктастан тұрады, оған мұнда-сонда тақталы құмтастар кіріп жатады. Парохияның солтүстік бөлігінде қорғасынның белгілі кені бар. Брейтуайт қорғасын кенішінің орны парохия шекарасынан сыртта жатыр. "Қойлар қауіпсіз жайылатын жерде" атты эпизодта Норт-роудтағы Мидлхэм антиквариаты Джефф Хэтфилдтің кондитерлік дүкеніне айналды. "Қиын мен тегіс" эпизодында Ферндал Дарнли әпкелерінің үйіне айналды.

Туған қала

Мидлхэм Францияның Азенкур қаласымен бауырласып, байланыс орнатып отыр.