Кіріспе
Ала Моана орталығы, көбінесе Ала Моана деп аталатын, АҚШ, Гавайи штатының Гонолулу қаласындағы Ала Моана ауданында орналасқан үлкен ашық ауа сауда орталығы. Brookfield Properties компаниясына тиесілі Ала Моана – АҚШ-тағы сегізінші ірі сауда орталығы және әлемдегі ең ірі ашық аспан сауда орталығы. Ала Моана әлемдегі ең табысты сауда орталықтарының бірі болып саналады. 2018 жылғы қаңтар айты бойынша жалпы активтері 5,74 миллиард доллар құрап, ол АҚШ-тағы ең құнды сауда орталығы. Оның негізгі дүкендері – Bloomingdale's, Macy's, Marshalls, Neiman Marcus, Nordstrom, Ross Dress for Less, Saks Off 5th және Target.
The Ala Moana Center, commonly known simply as Ala Moana, is a large open air shopping mall in the Ala Moana neighborhood of Honolulu, Hawaii. Owned by Brookfield Properties, Ala Moana is the eighth largest shopping mall in the United States and the largest open air shopping center in the world. Ala Moana is consistently ranked among the most successful malls in the world. With assets totaling $5.74 billion as of January 2018, it is the most valuable shopping mall in the United States. It is anchored by Bloomingdale's, Macy's, Marshalls, Neiman Marcus, Nordstrom, Ross Dress for Less, Saks Off 5th, and Target.
Тарих
Бұл жер сауда орталығы салынар алдында батпақты жер еді. Уолтер Ф. Диллингхем бастаған жақын маңдағы тереңдету жобалары артық маржанды пайда етті, ол батпақты жерді толтырды. Диллингхем 1912 жылы осы жерді Бернис Пауахи Бишоптың мұрагерлерінен сатып алған. Жерді мелиорациялаудан кейін, оның ұлы және мұрагері Лоуэлл Диллингхем 1948 жылы Ала Моана орталығы жобасын бастады және 1957 жылы құрылысын бастарды.
Бастапқы даму және жобалау
Ала Моана орталығын Дон Грэм әзірледі және жобалады. Сыншылар Грэмның ерекше дизайнын, орталықты Тынық мұхитынан бұрып, сауда және тұрақ үшін екі деңгейлі жасағандығын, сәтсіздікке ұшырауы мүмкін деп қарады.
Ашылу
1959 жылы ашылғанда Ала Моана орталығы АҚШ-тағы ең ірі сауда орталығы болды. Чикаго қаласындағы Brookfield Properties компаниясы қазіргі таңда Ала Моана орталығына иелік етеді және оны басқарады. Кейіннен ел бойынша ашылған көптеген сауда орталықтары оны басып озғанмен, Brookfield Ала Моана орталығын әлемдегі ең үлкен ашық сауда орталығы деп маркетингтеп, жалпы сауда алаңының мөлшерін көрсетеді. Оның алғашқы арендаторларына Sears, Roebuck and Company, F. W. Woolworth Company, Foodland, Longs Drugs және Shirokiya, сондай-ақ басқа да жергілікті дүкендер кірді. Ала Моана орталығының екінші кезеңдегі кеңейтуіне 1961 жылы Ала Моана кеңсе ғимаратының (ішінде АҚШ-тағы алғашқы айналмалы мейрамхана – La Ronde) және 1966 жылы JCPenney мен Liberty House-тың жаңа Diamond Head қанатына қосылуы кірді. 1982 жылы Ала Моана орталығын жапондық Daiei корпорациясы мен сақтандыру компаниясының бірлестігі сатып алды. 1995 жылы Daiei компаниясы жалғыз иесіне айналды. Бұрын Daiei компаниясының басқарушысы болған General Growth Properties компаниясы 1999 жылы Daiei 11-ші тарау бойынша банкротқа түскеннен кейін Ала Моана орталығын сатып алды.
Сирстің келуі
2012 жылдың 23 ақпанында Sears Holdings Corporation 2013 жылдың басында Ала Моана орталығындағы дүкенін жабатынын хабарлады. Sears 1959 жылы орталық ашылғаннан бері бастапқы орнын сақтап, онда өкілдік етіп келді. Жабылу бүкіл ел бойынша 11 Sears мүлкін 270 миллион долларға сатудың бір бөлігі болды. The Wall Street Journal басылымының есебуынша, Ала Моанадағы Sears орны осы мәміленің ең үлкен бөлігін құрады, жалпы сату бағасының 200 миллионнан 250 миллион долларға дейін шамасында болды. Ала Моанадағы дүкен 2013 жылдың 2 маусымында сағат 19:00-де түпкілікті жабылды.
Ева қанатының кеңейтілуі
2013 жылдың 17 мамырында Ала Моана орталығының иесі Блумингдейлдің жаңа және кеңейтілген Ева қанатын бекітіп, орналасатынын хабарлады. Кеңейтілген қанат 2015 жылдың 12 қарашасында ашылды, ол сауда орталығының батыс жағындағы ескі қанатты, оның ішінде бұрын Sears орналасқан кеңістікті де алмастырды. Жаңа қанатта Блумингдейлс және Нордстром, бұрын сауда орталығының солтүстік жағынан көшіп келген, негізгі дүкендер ретінде орналасты. 2017 жылдың 22 қазанында Target Гавайидегі сауда орталығындағы алғашқы дүкенін, бұрын Нордстром орналасқан кеңістікте салтанатты түрде ашты.
Сәулет және орналасуы
1959 жылы 25 миллион АҚШ долларына салынған Ала Моана орталығы ашылған жылы 87 дүкен мен 4000 тұрақ орынына ие болды. Ол әр түрлі кезеңдерде кеңінен қайта жаңартылды. Жаңа дизайн қазіргі заманғы Гавайи сәулет принципін көрсетеді, Гавайиде кездесетін әртүрлі табиғи құбылыстардың символизмінің маңыздылығын ерекше атап көрсетеді. Гавайидегі көптеген азиялық тұрғындарды ескере отырып, Азия-Тынық мұхиты аймағының мотивтері қолданылды. Мысалы, ондаған жылдар бойы Ала Моана орталығының орталық нүктесі кои тоғандары болды; жапон мәдениетінде кои бақыт пен тыныштықтың символы. Бұл жақсартуларға қарамастан, орталықтың дизайны, әр түрлі иелердің жылдар бойы жасаған өзгерістері мен кеңейтулерінің нәтижесінде, тым көп салынған және әртүрлі стильдес архитектурасы үшін сынға ұшырады. Дегенмен, Ала Моана орталығының сәулеті мен жоспарлауы 2004 жылы оның иесін Канада мен АҚШ-тағы басқа да сауда орталықтарын қайта жаңартуға 1 миллиардтан астам АҚШ доллары инвестициялауға ынталандырды, Ала Моана орталығын үлгі ретінде пайдаланды. 2018 жылғы мәліметтер бойынша, Ала Моананың құны шамамен 6 миллиард долларды құрайды және ол әлемдегі ең ірі ашық сауда орталығы болып табылады. Сауда кешенінің ортасында орналасқан Ала Моана орталық сахнасы – Гавайидегі ең танымал амфитеатрлардың бірі. Сахнада жергілікті таланттар өнер көрсетеді, оны келушілер тамашалайды. Хула билері Ала Моана орталық сахнасының және АҚШ-тағы ең көне муниципалды оркестр – Royal Hawaiian Band-тің қойылымдарының маңызды бөлігі болып табылады. Әлемнің түкпір-түкпірінен мектептер Ала Моана орталық сахнасында өнер көрсету үшін Гонолулуға келеді. Сонымен қатар, Hawaii Stars атты жергілікті телешоудың (ән сайысы) эпизодтары көбінесе осы сахнада түсіріледі, ал түсіру кезінде екінші және үшінші қабаттардағы балкондарда көптеген көрермендерді кездестіруге болады.