Кіріспе
Глибионис сегетум (Glebionis segetum) – астра тұқымдасына (Asteraceae) жататын гүлді өсімдік. (Синонимі: Chrysanthemum segetum) – бұл гүлді өсімдік, шығу тегі болса, шамасы, тек Шығыс Жерорта теңізі аймағы ғана, бірақ қазір Батыс және Солтүстік Еуропа, Қытай және Солтүстік Американың бір бөлігінде табиғи түрде өседі. Оның жалпы атаулары – жүгерінің қызғалдағы және далалық қызғалдақ. Глибионис сегетум түрлері Аргирантемум (Argyranthemum) түрлерімен будандастырылып, бақша маргариткаларының әртүрлі сорттарын шығаруға қолданылады. Глибионис сегетум – спираль тәрізді орналасқан, терең тілімделген, 5–20 см ұзындықтағы жапырақтары бар, 80 см-ге дейін өсетін бір жылдық шөптесін өсімдік. Гүлдері ашық сары түсті, диаметрі 3,5–5,5 см болатын гүлшоғырларында (капитула) гүлдейді, олардың шетінде қанатынсыған гүлдер, ал ортасында дискілі гүлдер болады. Глибионис сегетум өзінің туған жерінен тыс аймақтарда кеңінен таралған, алғашқы адамдардың шаруашылық қызметімен бірге Батыс және Орталық Еуропаны мекендеген; кейбір аймақтарда бұл өсімдік зиянды арамшөп болып саналады. Дегенмен, ол нектар өндіру деңгейі бойынша жоғары бағаланған, соның салдарынан Ұлыбританиядағы шалғындық өсімдіктердің нектар, қант және тозаң өндірісін зерттеуде жәндіктер үшін нектардың маңызды көзі екені анықталды. Осы зерттеуде Глибионис сегетум, егілген өсімдіктердің (арамшөптер емес) арасында нектар мен тозаң өндірісінің ең жоғары көрсеткіштерін білдірген, кең таралған бақша және шабындық өсімдігі – Centaurea cyanus (көк жусан) сияқты, дерлік бірдей нәтижелер көрсетті. Оның ұзақ гүлдену кезеңі оның жоғары көрсеткіштеріне ықпал етеді, себебі оның гүлдерінің саны көп, әр гүлде нектардың мөлшері жоғары емес, және осымен қатар, гүлдену кезеңі қысқа болып, өсімдіктің барлық күшін сарқып шығарады, бұл көрсеткіш нектар қанты өндірісін зерттеуде жоғары орын алған өсімдіктерге (мысалы, Bull Thistle, Cirsium vulgare) тән. Бұл өсімдік өте кішкентай көбелектерді (мысалы, Жемшөпті жарты ай) және Toxomerus marginatus сияқты кішкентай шырыштарды қатты тартады. Жапондық қоңыздары гүлшоғырларын жейді. Крит және Грециядағы жергілікті тұрғындар неромантилида (νερομαντηλίδα) деп аталатын сорттың жапырақтары мен жас сабақтарын салатқа шикі қосып жейді немесе зәйтүн майында қуырып дайындайды.
Glebionis segetum (syn. Chrysanthemum segetum) is a species of flowering plant in the family Asteraceae, probably native only to the eastern Mediterranean region but now naturalized in western and northern Europe as well as China and parts of North America. Common names include corn marigold and corn daisy. Glebionis segetum has been hybridized with related Argyranthemum species to create cultivars of garden marguerites. Glebionis segetum is a herbaceous annual plant growing to 80 cm tall, with spirally arranged, deeply lobed leaves 5–20 cm long. The flowers are bright yellow, produced in capitula (flowerheads) 3.5 5.5 cm in diameter, with a ring of ray florets and a centre of disc florets. Glebionis segetum is widely naturalised outside of its native range, colonising western and central Europe with early human agriculture; it can be an invasive weed in some areas. However, it also was ranked very highly, in terms of nectar production, thus showing particular value in the role of nectar provider for insects in a UK survey of meadow species' production of nectar sugar and pollen. Glebionis segetum was practically an exact equivalent in terms of how much nectar and pollen it produced in this study with the popular garden and meadow plant, cornflower Centaurea cyanus — the top producer of nectar sugar among the cultivated plants in the study (as opposed to those classified as weeds). Its long blooming period helps its ranking, as it does not have few flowers with very high nectar volume per flower — coupled with a brief blooming period that completely exhausts the plant, like some top ranked plants in nectar sugar production surveys (e. g. Bull Thistle, Cirsium vulgare). The plant strongly attracts very small butterflies (such as the Pearl Crescent) and also small hoverflies such as Toxomerus marginatus. Japanese beetles will consume the petals. The corn marigold appears to have been a serious weed during the 13th century in Scotland, as suggested by a law of Alexander II which states that if a farmer allows so much as a single plant to produce seed in amongst his crops, then he will be fined a sheep. In Crete and Greece, the leaves and the tender shoots of a variety called neromantilida (νερομαντηλίδα) are eaten raw in salads or browned in hot olive oil by the locals.
Таксономия
Glebionis segetum бұрын Chrysanthemum туысына жатқызылған, бірақ 1999 жылғы Халықаралық ботаникалық конгресс шешімімен бұл туыс экономикалық маңызы бар гүл өсіруге арналған хризантеманы (қазір Chrysanthemum indicum) қамту үшін өзгеше шектеулермен қайта анықталды. Segetum эпитеті – көпше сан есімнің жіктеу жайындағы түрі, яғни «егістік далаларынан», сондықтан ол әйел туыс атына сәйкес түрін өзгерте алмайды.