Кіріспе

Жаңа Альянс партиясы (ЖАП) – 1979 жылы Нью-Йорк қаласында құрылған американдық саяси партия. Оның тікелей алдында «Өзгеріс үшін еңбекшілер қауымдастығы альянсы» деп аталатын бас ұйым болды, оның құрамында «Төменгі топтар әйелдер коалициясы» және Нью-Йорк қаласының жұмыссыздар мен әлеуметтік қамтамасыздандыру кеңесі кірді. Бұл топтардың барлығы даулы психолог және саяси белсенді Фред Ньюменмен байланысты болды, оның радикалды денсаулық сақтау ұйымдары – «Өзгеріс орталықтары» және Марксистік халықаралық жұмысшылар партиясы Нью-Йорк қаласындағы халықтық саясатқа белсенді қатысты. ЖАП-тың алғашқы төрағасы сол кездегі Оңтүстік Бронкс қалалық кеңесінің депутаты Гилберто Герена Валентин, ол Пуэрто-Рикодан келген тәжірибелі саяси белсенді болды. Партия 1988 жылы өзінің алғашқы президенттік науқанында афроамерикандық психолог Ленора Фуланиді барлық 50 штатта сайлау тізіміне енгізіп, оны алғашқы афроамерикандық және әйел президенттік үміткер етті.

Негізгі деректер мен идеялар

1974 жылдан 1979 жылға дейін Фред Ньюман Халықаралық жұмысшылар партиясын басқару арқылы саясатта тәжірибе жинады. Жаңа Альянс партиясы американдық сайлау жүйесінде шеттетуге ұшыраған топтар – атап айтқанда, түрлі-түсті адамдар, ЛГБТ қауымдастығы, прогрессивтілер және әйелдер арасында жаңа одақтар құру мақсатымен тәуелсіз сайлау партиясы ретінде құрылды. ЖАП өзін "әлеуметтік бағытталған" деп сипаттады. Партия Палестина Азаттық Ұйымын қолдады және Израиль мемлекетіне қарсы тұрды; сондай-ақ, Ислам Ұлтымен де жұмыс істеді.

Сайлау саясаты

Жаңа Альянс партиясының Нью-Йорк қаласы саясатына алғашқы ықпалы, бұрынғы либерал конгрессмен, кейін оңшыл бағытқа қарай жылжыған, сол кездегі мэр Эдвард И. Кохқа қарсы бағытталған "Кохты қысымға салу" қозғалысының бастапқы кезеңдеріне қатысуымен болды.

1984 жылғы президенттік сайлау

1984 жылғы президент сайлауы кезінде NAP президенттік науқандар аренасына енді. Оның үміткері – афроамерикалық кәсіби одақ белсендісі Дэнис Л. Серрет, ол кейіннен Ньюман және басқалардың күмәнді әдістерін айтып, NAP-тан шығып кетті. Серреттің серігі – Манхэттеннің Жоғарғы Батыс жағындағы қауымдық мектеп кеңесінде қызмет еткен NAP жетекшісі Нэнси Росс болды. 1985 жылы NAP Джесси Джексонмен ерекше саяси қарым-қатынас орнатты. Ньюман бастапқыда Джексонды елемегенімен, Фулани 1984 жылғы президенттік сайлау кезінде осы танымал белсендіге жоғары баға берген. Джексон өзінің «Көкжаз коалициясы» тобын құрғаннан кейін, Ньюман мен Фулани «Көкжаз альянсын» құрды, ол кіші саяси партиялардың мүддесі үшін лоббилік жұмыс жүргізді. Кейін «Көкжаз альянсы» атын «Көкжаз лоббиі» деп өзгертіп, қызмет аясын кеңейтіп, АҚШ қолдаған Заирдегі Джозеф Мобуту мен Гаитидегі Проспер Аврильдің диктатуралық режимдеріне қарсы күресті де қамтыды. Баспасөз құралдарында Фуланимен саяси байланысы туралы сұралғанда, Джексон мүлдем байланыс жоқ екенін мәлімдеді. «Көкжаз лоббиі» 1990 жылдардың басына дейін лоббилік қызметін жалғастырды, ал Фулани Джексонды Демократиялық партияны қолдағаны үшін бірнеше рет сынады.

1988 жылғы президенттік сайлау

1988 жылғы президенттік сайлаулар НАП үшін маңызды қадам болды. Фуланидің сайлау кампаниясы «Екі жол – бір жолдан жақсы» деген ұранмен жүрді. Ол Джесси Джексонның Демократиялық партиядағы кампаниясын қолдап, қатар Фуланидің өзінің кампаниясын ұйымдастырды. Бұл кампания афроамерикандық қауымды Демократиялық партиямен болған тарихи байланыстарын үзіп, тәуелсіз бағытты таңдауға шақыру мақсатын көздеді. Алдыңғы сайлауда НАП тек 33 штаттың сайлау бюллетендеріне енуге қол жеткізген еді. 1988 жылғы сайлауға дайындық барысында НАП сайлауға қатысу мүмкіндігін кеңейту үшін барлық жолдарды пайдаланды, соның ішінде Иллинойстағы «Бірлік партиясы» сияқты ел бойынша бар шағын тәуелсіз партиялардың қолдауын алуға тырысты. Фулани әртүрлі штаттарда алты түрлі кандидатпен бақ сынады, олардың ішінде Джойс Датнер және тек Орегон штатында ғана Гарольд Мур болды. Әрқайсысы «әртүрлі сайлау округтерін» ұсынып тұрды. Егер ол жеңіске жетсе, кім вице-президент болады деген сұраққа Фулани: «Сайлансам, [олар] оны шешеді» деді. Фуланидың бүкіл ел бойынша жинаған дауысы 217 221 құрады, бұл жалпы дауыс берудің 0,2% көрсеткіші және төртінші орынға ие болды. Ол сол жылы либертариандық Рон Полдан кейін ең табысты үшінші партиядан президенттікке үміткер болды. 1988 жылғы сайлауда НАП басқа да лауазымдарға үміткерлерді тікелей ұсынды, оның ішінде Коннектикут, Массачусетс, Пенсильвания және Небраска штаттарында АҚШ Сенатына үміткерлерді тікелей ұсынды. Партияның ең мықты тамырлары шығыс жағалауында болғанымен, НАП үшін ең жақсы нәтиже Небраска штатында тіркелді, онда тәуелсіз штат сенаторы Эрни Чемберс дауыс берушілердің 1,6% қолдауын алды. 1990 жылы Фулани Нью-Йорк штатының губернаторы лауазымына үміткер болды. Оған Ислам Ұлтының жетекшісі, пастор Луис Фарахан қолдау көрсетті. Фараханның бұрын Джесси Джексонның 1988 жылғы сайлау кампаниясына белсенді қатысқаны белгілі болғанмен, Джексонның сайлау кеңесшілерінің ұсынысымен кампаниядан шеттетілді. Бұл Фараханның баспасөз беттерінде антисемит ретінде сипатталуымен және Джексонның Нью-Йорк қаласын «Химитаун» деп атаған қателігінен кейін болды. Фулани мен Ньюман Фараханды қолдады, бұл Анти-дефамация лигасының наразылығын тудырды. Осы сыннан кейін Фулани қара және еврей қарым-қатынастары тақырыбында тарихи конференция ұйымдастырды, онда еврей марксисі Ньюман афроамерикандық белсенді пастор Аль Шарптонмен әңгімелесті.

1992 жылғы президенттік сайлау

1992 жылғы президент сайлауында Фулани қайтадан НАП атынан президенттікке кандидат болды. Чикано белсендісі Мария Элизабет Муньос оның вице-президенттікке кандидат болды. Муньос бұрын Калифорниядағы «Бейбітшілік және еркіндік» партиясының тізімі бойынша сенатқа және губернаторлыққа кандидат болған. Фулани партия ішінде Джесси Джексонның «Радуга коалициясынан» Рон Дэниелске ұтылып қалды. Фулани сондай-ақ 1992 жылы Демократиялық партияның президенттік номинациясы үшін Нью-Гэмпшир штатындағы алғашқы сайлауға қатысты, Нью-Гэмпшир штатының Демократиялық партиясының дебаттарынан шеттетілгеннен кейін Билл Клинтонның сайлауалды шараларына жиі қарсылық білдіргені үшін баспасөз назарына ілікті. 1992 жылы НАП Аризона, Иллинойс, Индиана және Нью-Йорк штаттарындағы АҚШ Сенатына кандидаттарды қоса, басқа да сайлауларда кандидаттар тізімін ұсынды. НАП Сенаты президенттік сайлауында ең жақсы нәтиже көрсеткен кандидат – Нью-Йорктегі Мохаммад Т. Мехди болды, ол дауыстардың 0,8%-ын алып, төртінші орынды иеленді.

Таратылуы

1990 жылдардың ортасына қарай NAP және оның апталық газеті "The National Alliance" таратылды. 1994 жылы Фулани мен Ньюман бір кезге "Патриоттық партияға" қосылды, ол Росс Пероның "Реформа партиясы" бақылауы үшін күрескен көптеген топтардың бірі болды. Сол жылы Фулани мен бұрынғы "The National Alliance" редакторы Жаклин Салит Америка саясатының екі партиялық табиғатына қарсы тұру мақсатында түрлі тәуелсіз топтарды біріктіруге бағытталған "Бірыңғай тәуелсіз партия комитетін" құрды. Кейіннен Фулани мен Ньюманның әріптестері Нью-Йорк штатының "Тәуелсіздік партиясымен" байланыс орнатты.

Президенттік билеттер

Жаңа Альянс партиясының президенттікке және вице-президенттікке кандидаттарыЖыл Президент Вице-президент Дауыс саны Пайыздық үлес1984Деннис Л. СерретНэнси Росс46 8530,05%1988Ленора Фуллани6 кандидат, әртүрлі штаттарда, оның ішіндеДжойс Датнер, Уинония Берк және Гарольд Ф. Мур217 2210,24%1992Ленора ФулланиМария Элизабет Муньоз73 6220,07%