Кіріспе
Bugdom – Pangea Software компаниясы Mac OS 9 үшін жасаған 1999 жылғы платформалық бейне ойын. Ол iMac DV 2000 және кейінгі iBook модельдерімен бірге келді. 2000 жылы шыққан Microsoft Windows нұсқасын Hoplite Research әзірледі, ал On Deck Interactive, Gathering of Developers бөлімшесі жариялады. Bugdom сыншылар тарапынан жақсы қабылданды, графикасы, ойын процесі және саундтрегі үшін мақталып, кейбір техникалық қателер мен ойынның қайталануы үшін сынға ілінді, сондай-ақ жақсы сатылды. Bugdom оқиғасы Bugdom патшалығында өрбітеді – бұл жәндіктер мекендейтін, ашық ауадағы жәндіктер ортасы. Бастапқыда патшалыққа роли-полилер мен көбелектер бейбіт түрде билік еткен, бірақ көп ұзамай зұлым отты құмырсқалардың басшысы, Торакс патшалықты құлатты, ал олар патшалық құлаудан бұрын жалдаған зұлым ізбасарлары да болды. Қазір Торакс патшалықты темір қауырсынмен басқарады, ал көбелектер қоршаған ортаға шашырап кеткен торларға қамалды. Ойыншы Роли Макфлай рөлін ойнайды, ол патшалыққа жасалған шабуылдан аман қалғандықтан көгалға тығылады. Роли Bugdom-ның алыс шеттеріндегі Торакс құмырсқа үйіріне сапар жасап, жол бойы тұтқындалған көбелектерді босатуы керек. Bugdom 2 жалғасы 2002 жылдың 30 желтоқсанында жарық көрді. 2020 жылдың желтоқсанында Iliyas Jorio PangeaSoft мақұлдауымен OpenGL қолданатын Bugdom ашық кодты нұсқасын заманауи жүйелер үшін (MacOS X, Linux, Windows) шығарды. 2021 жылдың ақпан айында Jorio сондай-ақ PangeaSoft-тың Nanosaur ойынының портталған нұсқасын жариялады.
Ойын процесі
Ойын ашық аспандағы жәндіктер ортасында, Bugdom-да, бір кезде жәндіктер билік еткен патшалықта, атап айтқанда, роли-полилер мен ледибагтар билеген, бірақ отты құмырсқалардың кланы оларды құлатып, барлық ледибагтарды тұтқындап, түрмеге қамады. Осыдан кейін, король Торакс жерді басқаруға қалды. Алайда, Take Two Interactive компаниясы "Bugdom" ойынының заңсыз көшірмелерін шығаруын тоқтатпады, соның салдарынан "Ideas From the Deep" компаниясы ФБР-дің қылмыстық бөліміне жүгінуге мәжбүр болды. Дегенмен, Take Two Interactive талқылаудан кейін де көшірмелерді шығаруын жалғастырды.
Жаратылыстар
Көптеген жәндіктер Ролиді өлтіруге тырысады, сондықтан ол өмір сүріп, Бугдомды құтқаруы керек. Бірақ көмектесетін жәндіктер де бар. Көкпарлар – бір кезде Роли Макфлаймен бірге Бугдомды билеген, бірақ Торакс есімді алып құмырсқаның зұлым қолбасшыларының торларына түсіп қалғандар. Енді Роли оларды құтқарып, әдемі жәндіктерді қауіпсіз жерге ұшыруы керек. Олар 7-ші және 10-шы деңгейлерден басқа барлық деңгейлерде кездеседі, соңғы екі бас. Дос-құрттар (аралар) – Ролидің артындағы осы кішкентай жолақты құрттар – жауларға бірден шабуылдайтын және оларды өлтіретін «ақылды бомбалар» сияқты. Олар жаңғақтардан шығады және Ролиге көптеген жаулар шабуыл жасағанда өте пайдалы. Олар барлық деңгейлерде кездеседі. Термиттер – бұл Бугдомдағы жаңғақтардан келетін шағын жаулар. Олар барлық деңгейлерде кездеседі. Шылымшақтар – бұл ірі, семіз жаратылыстар, оларды жеңу мүмкін емес, сондықтан олардан аулақ болу керек. Олар 1, 2, 3 және 8-ші деңгейлерде кездеседі. Боксшы мантистер – бұл жасыл мантистер боксшылардың қолғаптарын киеді. Ойыншы оларға жылдам тепкілеуі немесе дөңгелеуі керек, әйтпесе Роли қиын жағдайға түседі. Олар 1 және 2-ші деңгейлерде кездеседі. Найза лақтыратын құмырсқалар – Король Торакстың бұл қолбасшыларының жаман жүздері мен найзалары бар. Оларды өлтіру үшін үш рет шабуылдау керек. Олар сондай-ақ суды жек көреді. Сонымен қатар, 2-ші және 8-ші деңгейлерде тас лақтыратын түрлері де бар. Олар 1, 2, 4, 8 және 9-шы деңгейлерде кездеседі. Қансорушы шыбындар – бұл аналық шыбындар Ролиге жоғарыдан шабуыл жасап, оның өмірін де, дөңгелейтін энергиясын да сорып алады, басын ісіндіреді. Роли олардың мұрны жерге кірген кезде шабуылдауы керек. Олар 3-ші деңгейде кездеседі. Суда жүзушілер – бұл құрттарды тек дос-құрттар ғана жеңе алады және олардан кез келген жағдайда аулақ болу керек. Олар 3-ші деңгейде кездеседі. Су өрмекшісі – ол сулы такси. Егер Роли оған монета берсе, су өрмекшісі оны балықтар мен бақалардан құтқарып, мінгізеді. Ол 3-ші деңгейде кездеседі. Қолдаушы балықтар – бұл балықтар Ролиді жейді, нәтижесінде ол бірден өлтіріледі. Оларды су өрмекшісіне міну арқылы болдырмауға болады. Олар 3-ші деңгейде кездеседі. Адам аяқтары – бұл соққылы аяқтар Ролиге үлкен зиян келтіреді, тіпті ол оларға бүйірінен шабуыл жасаса да. Олар 4-ші деңгейде кездеседі. Олардың барлығы сол аяқ. Өрмектер – бұл сегіз аяқты монстрлар Ролидің алдына түсіп, желі лақтырып шабуылдайды, содан кейін ол тұтқындалғанда оның үстіне секіреді. Олар Торэкс патшаның отты құмырсқаларының көмегімен көкпарларды тұтқындаған желіні жасады. Олардың бірі негізгі мәзірде пайда болады. Олар 4 және 5-ші деңгейлерде кездеседі. Аждаһалар – бұл жасыл жәндіктер Ролиге ұшып кетуді ұсынады және от шарын атып жібере алады (нақты аждаһаларға пароди). Олар 4 және 5-ші деңгейлерде кездеседі. Жарғақтар – бұл сүтқоректілер аждаһаға мінудің қауіптілігін білдіреді. Егер ойыншы ағаш қоршаудан ұшса, жарғақ Ролиді жеп, бірден өлтіреді. Олар 4 және 5-ші деңгейлерде кездеседі. Құрттар – бұл тікенді жаратылыстар шылымшақтар сияқты, бірақ одан да үлкен. Олар 4, 5 және 8-ші деңгейлерде кездеседі. Аралар – бұл жолақты монстрлар Роли қайда барса да соңынан еріп жүреді. Олар оны шаққанда өледі. Оларды ауырсынусыз, олардың ішіне дөңгелеу арқылы жоюға болады. Олар 4, 5, 6 және 7-ші деңгейлерде кездеседі. Араның дернәсілдері – бұл кішкентай ақ дернәсілдер араның жүзімен, оларды тепкілеу немесе секіру арқылы өлтіруге болады. Олар 6 және 7-ші деңгейлерде кездеседі. Ара жұмысшылары – бұл мықты аралар өздерінің шағылысын атып жібере алады, бірақ олар шағылысын атса, өледі. Егер Ролидің шапшаңдығы жеткілікті болса, олар оның орнына жұдырықтарын соғуға тырысады. Олар 6 және 7-ші деңгейлерде кездеседі. Ара патшайымы – бұл алып ара көп араны жасайтын балдың тамшыларын шығарады. Оған қарсы күрескенде, тікенектері бар көлеңкеден аулақ болыңыз. Оны жеңу үшін оның бетіне дөңгелеңіз. Сонымен қатар, сіз осы алып әйелге дос-құрттарды атып жібере аласыз. Ол 7-ші деңгейде кездеседі. От құмырсқалары – Король Торакстың элиталық сарбаздары. Олар ұшып, от атып алады. Оларды дос-құртты пайдаланып жеңуге болады. Олар 8, 9 және 10-шы деңгейлерде кездеседі. Олар сізді жарқыраған жарығында көрсе, бұл мазасыз жаратылыстар Ролиді өлтіруге болатын бір жерге алып кетеді. Егер оларды дос-құрттар атып жіберсе, олар жарылады. Олар 8-ші деңгейде кездеседі. Уытты газды тарақандар – бұл тарақандардың уытты лайдан қорғайтын жасыл газ маскалары бар. 8-ші деңгейде, олар қалдырған газ отты құмырсқалар немесе дос-құрттар тұтандырса жарылады, сондықтан Ролимен күресуге тура келместен олар өлуі мүмкін. Егер сіз 9-шы деңгейде найза лақтыратын құмырсқаны өлтірсеңіз, ол қайтадан әуесқор құмырсқа ретінде тіріледі. Оны тепкілеу мүмкін емес, бірақ ол лавада немесе суда болса өледі. Егер сіз біраз уақыт жасырынып отырсаңыз, ол жоғалып кетеді. Король Торакс – ойынның соңғы босы. От құмырсқаларының патшасы өз таяғынан ұшқындарды атып жібере алады және оны жеңу үшін Роли оның басындағы отты сөндіру үшін су құбырларын тебуі керек, содан кейін оны тебуі керек. Ол осы процесті қайталағаннан кейін Король Торакс құлап, ойын аяқталады.
Қабылдау
Pangea Software Bugdom-ды ең танымал Mac ойыны деп санайды. Mac OS нұсқасы GameRankings сайтында 70% көрсеткіш бойынша жағымды пікірлер алды. IGN-нің Dziga Robilev Bugdom-ды 10 балдық шкала бойынша 7 балға бағалап, оны "Mac үшін қол жетімді ең жақсы жасалған платформалық ойындардың бірі" деп атады. Бірақ Робилев сондай-ақ: "Ойынды дамытуға кедері келтіретін жалғыз нәрсе – деңгейлердің жеткілікті түрленбеуі. Бір түрлі іс-әрекеттер қайталануда. Дегенмен, ойын көңілді және жас ойыншыларға ұнайды" деді. iMacSidian ойынды 5/5 бағалап, "Bugdom Mac үшін платформалық ойындардың үлкен жетіспеушілігін толықтырады. Графикасы керемет, оны өз көзіңмен көргенің абзал" деді.
Жалғасы
2002 жылы шыққан "Бугдом 2" ойынында Скип есімді қоңыз ұрланған сөмкесін алып қалуға тырысады, оны ірі бал арасы ұрлаған. 2002 жылдың 1 наурызына қарай, ол әлем бойынша 30 000-нан астам дана сатылды, бұл Pangea компаниясын ойынды үлестірілімді бағдарлама ретінде қайта шығаруға итермеледі.