Кіріспе
Ричард Холлибертон (9 қаңтар 1900 – 24 наурыздан кейін қайтыс болған деп есептеледі) – американдық саяхат жазушысы және оқиға-ойымен көзге түскен саяхатшы. Ол 1928 жылы Панама каналының бойымен жүзіп өтіп, тарихындағы ең төменгі бағаны – 36 цент төледі. Ол Гонконгтан Сан-Франциско, Калифорниядағы «Алтын қақпа» халықаралық көрмесіне дейін Тынық мұхиты арқылы «Меркелік айдаһар» қытай кемесімен жүзуге тырысқанда теңізде жоғалып кетті.
Richard Halliburton (January 9, 1900 – presumed dead after March 24, 1939) was an American travel writer and adventurer who swam the length of the Panama Canal and paid the lowest toll in its history—36 cents in 1928. He disappeared at sea while attempting to sail the Chinese junk Sea Dragon across the Pacific Ocean from Hong Kong to the Golden Gate International Exposition in San Francisco, California.
Ерте өмір және білім
Ричард Холлибертон Теннесси штатының Браунсвилл қаласында инженер-құрылысшы және жылжымайтын мүлік спекулянты Уэсли Холлибертон мен Нелл Нэнс Холлибертон отбасында дүниеге келді. 1903 жылы оның ағасы Уэсли кіші дүниеге келді. Отбасы Мемфиске көшіп барды, онда жақын емес ағалар балалық шақтарын өткізді. Ричард Мемфис университетінің мектебінде оқыды, ол география және тарих пәндерін ұнатты; сонымен қатар, скрипкада да дағдысын көрсетті, гольф пен теннис ойнауда да жақсы болды. 1915 жылы оның жүрегі тез соғып, белгілері басылғанша шамамен төрт ай төсекке жатты. Осы уақыт ішінде Мичиган штатындағы эксцентрикалық және жаңашыл Джон Харви Келлог басқарған Батл-Крик санаторийінде болды, оның күтім философиясы тұрақты жаттығулар, дұрыс тамақтану және жиі клизмалар жасаудан тұрды. 1917 жылы ревматизмге ұшыраған, дені сау деп есептелген Уэсли кенеттен қайтыс болды. 170 см бойы мен 64 кг салмағы бар Холлибертон ешқашан мықты болған емес, бірақ сирек ауырып, шаршағандығын айтқан жоқ. Ол 1917 жылы Лоуренсвилл мектебін бітірді, онда "Лоуренс" газетінің бас редакторы болды. 1921 жылы Принстон университетін бітірді, онда "The Daily Princetonian" газетінің редакциялық алқасында және "The Princetonian Pictorial Magazine" журналының бас редакторы болып жұмыс істеді. Сондай-ақ, ол көпшілік алдында сөйлеу курстарына қатысып, лекция оқу мамандығын қарастырды.
Атак-даңққа көтерілу
Осы кезеңде Халлибертонның достарының қатарында киножұлдыздар, жазушылар, музыканттар, суретшілер және саясаткерлер болды, оның ішінде Гертруда Атертон мен Кэтлин Норрис сияқты жазушылар, сенатор Джеймс Фелан, қайырымдастық қызметін атқарушы Ноэль Салливан және Рамон Новарро мен Род Ла Рок актерлері бар еді. Дәрістері, жеке кездесулері (әсіресе «Үндістан сөйлейді» атты туындысын насихаттау мақсатында), синдикатталған мақалалары мен радио хабарларының арқасында оның аты романтикалық саяхаттармен байланыстырып, көпшілікке танылды. Халлибертон әлемді аралаған киножұлдыз Дуглас Фэрбенкс ағамен жақсы таныс болды. Оның өзінің өмірбаяны негізінде түсірілген фильмдерге қатысты бірнеше ұсыныс түскенімен (әсіресе 1933 жылы Fox Film Corporation компаниясы «Романсқа батқан жол» фильмі үшін), ол тек бір фильмде ғана түсті – Уолтер Футтердің жартылай деректі «Үндістан сөйлейді» (1932; 1947 жылы «Будданың жарқыны» немесе «Шығыстың жарқыны» деген атпен қайта шығарылды) фильмінде.
Ұшатын кілем экспедициясы
1930 жылы «Халлибертон» компаниясы алғашқы ұшқыш Мой Стивенстің қолымен келісіп, жалақысыз, бірақ шексіз шығыстармен – оны ашық кабиналы екіұшақпен әлемді аралап шығу үшін жалдады. Өзгертілген «Стирман С 3B» ұшағы әуендегі сиқырлы кілемдей болғандықтан «Ұшқыш кілем» деп аталды, кейіннен 1932 жылы жарық көрген ең көп сатылған кітабының атауы болды. Олар «қазірге дейін тарихқа енген ең фантастикалық, ұзақ әуе саяхатының біріне» шықты, онда ұшақты тіктен жәшіктеп, «RMS Majestic» мұхит кемесіне мінгізді. Олар Англияға кемемен жүзіп жетіп, сонда миссияларын бастады. Францияға, содан кейін Испанияға, британдық Гибралтарға, ал Африкаға, Мароккодағы Феске ұшты (онда Стивенс сол елде өткен алғашқы әуе көрсетілімінде акробатикалық тәсілдер жасады). Олар Атлас тауларын басып өтіп, Сахара даласы арқылы «Shell» мұнай компаниясының жанармай қоймаларын пайдаланып Тимбуктуға бет түзеді. Тимбуктуда олар француз августиніандық монах Пере Якубаның қонағы болды, ол бірнеше жыл бұрын қазіргі қоғамның алаңдатушы жағдайларынан қашып, қауымның патриархы мен белгілі ғалымына айналған еді. Ұшақ қайтадан «SS President McKinley» кемесіне тиеліп, мұхитты кешіп өтті. Олар соңғы рейсті Сан-Францискодан Лос-Анджелеске жасады. Барбара Х. Шульцтің «Ұшқыш кілемдер, ұшатын қанаттар» – Мой Стивенстің өмірбаяны (2011) кітабы, ұшқыш көзқарасынан «Ұшқыш кілем» экспедициясын баяндап, Стивенстің (1906–1995) авиация тарихына қосқан үлесін көрсетеді, сонымен қатар оқиға туралы Стивенстің толыққанды есебін қамтиды. Саяхатшы-жазушының өнерін сирек көрсететін бұл еңбектер Галлибертонның көбінесе романтикалық сипаттамаларына тарихи тепе-теңдік сыйлайды.
Тапсырыспен ғылыми-зерттеу сапарлары және мақалалар жазу
1934 жылдың басында Bell Syndicate Newspapers компаниясы Бостон Глобусынан бастап, АҚШ-тың барлық газеттерімен келісім жасасып, Хэллибертон дайындаған апталық мақалаларды жариялауға келісті. Әрқайсысы суреттерімен бірге шамамен мың сөзден тұратын елу шамасында әңгіме жарық көрді. Олардың ішінде Оңтүстік Калифорниядағы Сери үндістері, президент Авраам Линкольнге жасалған қастандықта сөз байласуда айыпталған доктор Сэмюэл Маддтың түрмеде отырғаны туралы, Форт Джефферсон туралы, испан-американ соғысында өз кемесін қасақана батырған адмирал Ричмонд Пирсон Хобсон, бір айдан кейін болған Сантьяго-де-Куба шайқасы, Гаитидегі Анри Кристоф және Цитадель Лаферьер, Христофор Колумб, Лорд Байрон және «Наполеонды жеңген Мартиникалық қыз» туралы әңгімелер бар еді. Жақсы төленгендіктен, келісімнің өзінің міндеттерін орындау үшін Хэллибертон Кубаға, Гаитиге, Мартиникаға, Майамиге, Вашингтонға (Конгресс кітапханасында зерттеулер жүргізу үшін), Нью-Йоркке, Еуропаға және соңында Ресейге кеңінен саяхаттады. Ол өзінің ең танымал кезеңінде радиода сөйледі, мәшһүр адамдардың кештеріне қатысты (соның ішінде романшы Кэтлин Норристің үйінде өткен кештерге, ол газеттерде тұрақты түрде жарияланатын әңгімелердің авторы еді). Ол қолданылған Ford роудстерін сатып алғаннан кейін Калифорнияның орталық аймақтарын және Тахо көлінің әсем жерлерін зерттеді. Содан кейін басқа тапсырыстар да келіп түсті: United Artists Бенвенуто Челлини туралы фильм түсіруді ұсынды және одан Ренессанс суретшісінің жеке өмірі туралы мақала жазуды сұрады. Хэллибертон жиі лекциялар оқыды және тіпті ұсыныстардан бас тартты; бір радиокомпания оған 26 апта бойы аптасына 500 доллар төлеуге келісіп, «сыра бағдарламасында сөйлеуді» ұсынды. The Memphis Commercial Appeal, сондай-ақ Милуоки, Канзас-Сити, Колумбус және Торонто газеттері оның синдикаттық мақалаларын жариялады. Жыл соңында Хэллибертон Еуропаға оралды, Ханнибалдың ізін басып Альп тауларын пілмен өту арманын орындау үшін – Париж зообағынан таңдалған «Мисс Дальримпл» атты пілмен, Мартиньиден (Швейцария) Аустаға (Италия) дейін сапарлады. Келесі жылы Бобс Меррилл Хэллибертонның «Жеті лигалық буттары» атты кітабын жариялады, ол оның соңғы оқиғаларымен және классикалық кезеңнің соңғы үлкен саяхаттық еңбектерімен толы болды.
Лагуна Бичтегі (Калифорния) маңдайына шатақ түскендер үйі
1937 жылы Уильям Александр Леви Калифорнияның Лагуна Бич қаласында Халлибертон үшін үй жобалады, ол қазір "модерн архитектураның ескерткіші" ретінде танымал. Александр – тәжірибесі аз архитектор, жақында Нью-Йорк университетінің сәулет мектебін бітірген және Пол Мунидің жақын досы болған. Муни үйдің құрылысын басқарды. Бетон мен болаттан салынған, қамал сияқты көрінетін үйде кең қонақ бөлмесі мен асханасы, сондай-ақ үш жатын бөлмесі бар: біреуі Халлибертонға арналған, оның ішінде әлем картасы бейнеленген қабырғасы бар, екіншісі Муниге, үшіншісі Левиге. Үйдің орналасқан жері – тік каньоннан 400 фут (120 м) биіктікте болғандықтан, Муни оны "Hangover House" деп атады, және бұл атау үйдің маңындағы тіреу қабырғасына қашап жазылған. 1937 жылы, әлі танылмаған жазушы болған кезде, бұл үйге келген Айн Рэндтің "Шығанақ" (1943) романындағы "Хеллер үйі" Халлибертонның үйінен шабыттанған деп саналады.
Теңіз айдаһар экспедициясы және жоғалуы
1938 жылдың 23 қыркүйегінде Халлибуртон «СС Президент Кулидж» кемесіне мінді. Бұл кеме «Венчоу» стиліндегі, 23 метрлік, Халлибуртонның талаптарына сәйкес өзгертілген және Коулун кеме жасаушылығында Фат Кау шебер жасаған жонк еді. Оның корпусы түрлі-түсті айдаһармен безендірілген, ішкі бөлігі дизельдік қозғалтқышпен жабдықталған; Шығыс пен Батыстың кездесуінің символы болған «Теңіз айдаһары» Сан-Францискодағы (Асық аралындағы) Алтын қақпа халықаралық көрмесінде (GGIE) назар аударуы тиіс еді. Тынық мұхиты арқылы үш айлық сапардан кейін ол кемеге кіріп, шағын төлем жасағандарды Сан-Франциско шығанағына экскурсияға алып шығар еді. 1938 жылы Халлибуртонның бірінші туысы сапардың мақсаты сол кезде даңқы төмендеп бара жатқан Халлибуртонға деген қызығушылықты қайта жандандыру болғанын айтты. Биографтар сапар идеясын Экспозицияның жарнамалық байланыс менеджері Уолтер Гейнс Суонсонға жатқызады, ол Окленд пен Голден Гейт көпірлерін, сондай-ақ Тынық мұхиты аймағының мәдениетін мерекелеу мақсатын ұсынды. Бала кезінен желкенді кемелерге қызығушылық танытса да, Халлибуртонның навигациялық тәжірибесі аз болды. Ол тәжірибелі теңізші Джон Вэнлок Уэлчті капитан, ал Генри фон Ференді инженер ретінде жалдады. Алғашқы экипажға Халлибуртонның хатшысы Пол Муни, Джульярд студенті Джордж Барстоу III, Дартмут студенттері Джон Раст Поттер, Роберт Хилл Чейс және Гордон Элликот Торри кірді. Экипаж құрамы өзгеретін еді: инженердің көмекшісі Ричард Л. Дэвис кетіп, кеме аспазы Джеймс Слайх, теңізшілер Ральф Гранруд және Бенджамин Флаг қосылды, сондай-ақ Минессота университетінің студенті, саяхатшы Велман Фитч соңғы сәтте қосылды. Экипаждың құрамын қытайлық борттағы жұмысшы, қытайлық бос және екі қытайлық теңізші толықтырды. Қытай жағалауындағы бірнеше жонктарды қарап шыққаннан кейін, олардың көпшілігі тым қымбат немесе теңізге жарамсыз екенін анықтағаннан кейін, Халлибуртон жонк жасауды шешті. «Теңіз айдаһары» экспедициясының қаржыландырылуына Халлибуртон Қытайдан жібермек болған прогресс туралы есептерге жазылу ақысы, естелік белгілер мен сыйлықтардың сатылымы және күтілетін туристік экскурсиялар түсті. Басты және бірден қаржыны Халлибуртонның бай туыстары, оның ішінде оның туысы Эрл Халлибуртонның әйелі берді. 1939 жылдың қаңтар айындағы сынақ жүрісі кемедегі кемшіліктерді көрсетті: аяқталған «Теңіз айдаһары» жоғары орналасқандықтан, қауіпті түрде төмен жүріп, орташа толқындарда дөңгелейтін және қисайтын еді. Медициналық себептермен Поттер кеме сәттіліксіз алғашқы сапарынан кейін қалды және кейіннен Торри сияқты өзінің тәжірибелерін айтып берді. Кеме қатты толқында нашар өнер көрсеткенінен басқа, ақпандағы әрекет Поттердің 18 футтық (5.5 метрлік) рульдік тетікпен басқару кезінде басты желкеннің бағанасынан жарақат алғандықтан тоқтатылды. Кемеге ең жақын достық кеме – «Президент Кулидж» лайнері, ол 640 шақырым қашықтықта, ал Мидуэй аралының батысында 1900 шақырым қашықтықта орналасқан, өзі үлкен толқындармен күресіп жатқан еді. Ол қиын жағдайдағы кемемен кездесуге бара жатыр деп болжалды. Лайнер алған радиохабарлардың арасында кеме капитаны Уэлчтен келген ирониялық түрде көңілді хабарлама болды: «Керемет уақыт өткізіп жатырмыз. Менің орнымда сендер болдыңдар ғой». «Кулидж» хабарлағандай, сол қиын сәттердегі толқындардың биіктігі 12 метрге жетеді деп есептелді. Келесі хабар басқаша болды: «Оңтүстік жел. Күшті жаңбыр. Теңіз толқыны. Барометр 29,46. Нақты бағыт 100. Жылдамдық 5,5 түйін. Орналасқан жері 1200 GCT 31.10 солтүстік 155.00 шығыс. Барлығы жақсы. Жақын болса, бағыт-бағдар құрылғысын пайдалануға рұқсат етіңіздер. Уэлштен құрмет». Бұл жонктан алынған соңғы хабарлама еді. Осы уақытқа дейін Халлибуртон радиостанциялармен және Тынық мұхиты арқылы жүретін кемелермен тұрақты, бірақ кейде байланыс орнатып отырды. Бастапқыда Гавайидегі жағалау күзеті жоғалған кемені іздеуді кейінге қалдырды, мүмкін Халлибуртон жоғалуын жарнамалық трюк ретінде ұйымдастырды деп ойлады. 16 сәуірде «Sea Dragon» кемесінің соңғы рет тіркелген жеріне Югославияның «SS Recina» жүк кемесі бірінші болып жетті. Кейін мамыр айында АҚШ Әскери-теңіз күштерінің бірнеше кемелері мен барлаушы ұшақтары, соның ішінде «USS Astoria», көптеген күн бойы іздестіру жүргізіп, кемеден немесе экипаждан із таппады, сондықтан іздеу тоқтатылды. Маусым айында Халлибуртонның анасы оны тірі табамыз деген үмітін жоғалтты. Амелия Эрхарт сияқты, Халлибуртонның тағдыры туралы көптеген қауесеттер мен хабарлар жылдар бойы пайда болды, жанкүйерлер оның тірі табады деп үміттенді. Мүмкін, кеменің рульдік тетігі. Кейін, 1945 жылы Сан-Диего, Калифорнияға 30 футтық қаңқасы шайылып келген 150 футтық шығыс үлгісіндегі қайық, кейбіреулер оны 75 футтық «Теңіз айдаһары» деп қате түсінді. 1939 жылдың наурыз айынан бері теңізде жоғалып кеткен Халлибуртон 1939 жылдың 5 қазанында Мемфис қалалық сотында қайтыс деп жарияланды. Оның бос қабірі Мемфистегі Халлибуртон отбасының зиратындағы «Forest Hill Cemetery» зиратында орналасқан. Оның рухы соңғы резиденциясында, 1938 жылы сәулетші Уильям Александр Леви салған «Hangover House» үйінде қыдырады деп есептеледі.
Жеке өмір
Халлибертон ешқашан үйленбеген. Жасөспірім шағында бірнеше жас әйелмен танысып, оларға жазған хаттарында кем дегенде екеуіне ғашық болғаны белгілі. Ересек болғаннан кейін, оның серіктестері көбінесе ер адамдар болды. Оның романтикалық байланыста болғандарының ішінде киножұлдыз Рамон Новарро мен қайырымдастық қызметкер Ноэль Салливан бар еді, екеуі де Халлибертон сияқты богемиялық өмір салтын ұнатты. Халлибертонның ең берік қарым-қатынасы бос журналист Пол Мунимен болды, олармен ол көбінесе бірге тұрып, жазба жұмысына көмектескен. 1935 жылғы француз полициясының есебінде атақты саяхатшының Париж қаласында Альпі тауларын пілмен кесіп өтуді жоспарлаған кезіндегі гомосексуалистік әрекеттері тіркелген: «Мырза Халлибертон белгілі бір арнайы орындарда таныс гомосексуал. Ол Сент-Лазар көшесінде (осы аттас станцияның жанында) қызмет іздеуге дағдыланған».
Жеке жазу
Халлибертон ағылшын ақыны Руперт Брукке (1887–1915) қатты әсер етті, оның сұлулығы мен патриоттық өлеңдері бір буынды баурап алды. Халлибертон оның өмірбаянын жазуды ниеттенді және осы жұмыс үшін мол жазбалар жинады, Брукты білген көрнекті британдық әдебиет және салон тұлғаларымен жеке кездесіп сұхбаттасты немесе хат алмасты, олардың ішінде Леди Вайолет Асквит Бонхам Картер, Уолтер де ла Маре, Кэтлин Несбит, Ноэль Оливье, Алек Вау және Вирджиния Вульф болды. Халлибертон бұл кітапты ешқашан бастаған жоқ, бірақ оның жазбаларын Артур Спрингер «Жастық шарабының қызыл түсі» – Руперт Брук өмірбаяны (Нью-Йорк: Боббс Меррилл, 1952) деп жазды. Белсенді хат алмасушы болғандықтан, Халлибертон жанкүйерлеріне, достарына, редакторларына, демеушілеріне және әдебиетпен танысқандарына көптеген хаттар жазды. Тек ата-анасына ғана ол мыңнан астам хат жазды; олардың ірі таңдауы 1940 жылы Боббс Меррилл баспасынан «Ричард Халлибертон: Өмірінің оқиғасы, анасы мен әкесіне айтылған» деген атпен жарық көрді.
Жарияланған жұмыстың сипаты
Оның түрлі-түсті және қарапайым саяхат оқиғаларында Халлибертон "әділ шетел" болды, ол тыныш эрудициямен жаңа идеяларды қабылдады. Ол романтикаға деген құштарлығын өзінің ең жақсы прозасында көрсетті, проза бір уақытта суретті, жұмсақ ақыл-кеңес, экстравертті және жеке сенім білдіруді білдірді. Ол өзінің белгілі тарихи тұлғаға (немесе сол тұлға танымал болған маңызды оқиғаға) немесе Тадж-Махал сияқты құрметке лайық орынға деген сүйіспеншілігін жиі сипаттаған. Ол әрқашанда бір түрлі ойын-сауықпен айналысқан, немесе кейбір әдеттегі айқын трюктерді орындаған, ол сол адамды еске түсіріп, онымен байланысты орынды шақырған; осылайша, ол оқырмандарды басқа уақыт пен жерге алып барды, кейде оның баяндамасына көзқарас үшін қосымша ойландыратын. Осылайша ол Ганнибалдың Альп тауларын пилмен кесіп өтуін қайталады, Париждегі зоопарктан алған пахидермаға Miss Elysabethe Dalrymple деп ат қойды; ол Улиссдің Жерорта теңізіндегі сансыз оқиғаларын еліктеп, көбінесе жағажайда немесе плейбойда киінді; ол Робинзон Крузоның аралдағы жалғыздығын қайта жаңғыртты, үй жануарларының меннажерьін қабылдады, олардың есімдері Listerine, Kitty және Susie. Бұл мәдени өзін-өзі жалдауға қатысты мысалдар оның жұмысын толтырды және оның қоғамдық бейнесін анықтауға көмектесті. Сонымен қатар, ол Эрнандо Кортестің Ацтек империясының жүрегіне жасаған жорығын қайтадан зерттеді. Оның батыры Лорд Байрон сияқты, ол Хельлеспонт өзенін жүзіп өтіп, Еуропа мен Азияны біріктірді. Ол Солтүстік Африкада француз шетелдік легионының арасында өмір сүрді. Галлибертон Сьюзан Сонтагтың "Кэмп туралы жазбалар" атты эссесінде "тәжірибенің театралдануы" деп атағанның алғашқы қолдаушысы болды. Ол тек аңыз жерлер мен ландшафттарды ғана көрмеді, бірақ оларды драмаға айналдырды, көбінесе олармен байланысты, ақыр соңында креслодағы саяхатшыларды қуантуға және оларға білім беруге арналған кейбір спорттық ерліктерді орындады: ол Панама каналын жүзіп өтті, Маттерхорн мен Фудзи тауына көтерілді (алғашқы қысқы көтерілуін қол жеткізді), және екі рет ол Майялар аңындағы Өлім құдығына, Чичен-Ицаның қасиетті кенотына түсті. Кейде билік тарапынан қиындықтар туса, ол оқиғаның қызықтыра түсуіне себепші болды. Мұндай қашулар ол Гибралтарда қару-жарақтарды суретке түсіру үшін қауіпсіздікті бұзып, тұтқындалған кезде болды; тағы да, ол мұсылман еместерге тыйым салынған Меккеге кіруге тырысқанда; және тағы да, ол Тадж-Махалдың қақпа күзетшілері қасынан өтіп кеткенде, ол айдың астында, ол құрметті қабірге қараған қасиетті тоғанға шомылды. Галлибертонның кітаптары жалпы оқырман қауымға арналған. Американың әр үйіне олар әлемнің әртүрлі халықтары мен мәдениеттерін алып келді. Автордың расистік пікірлері, сол кезде оған тән болмаса да, бүгінгі күні қайта қаралған кезде, алаңдатады. Кейде этноцентрикалық, ол төменгі Калифорнияда тұратын Сери индейлері сияқты "осындай примитивті нәсілдің (бұрынғы заманда өркениетті деп саналатын) Голливудқа жақын өмір сүруі" "әдеттегіден ерекше" деп ойлады. Ол кездескен нәсілдер мен мәдениеттердің араласқандығына қатысты, Галлибертон үкім айтудың орнына сипаттама беруге тырысты. Алайда, Шанхайдағы Қанды аллеяда жұмыс істейтін "желтесін Сонияларға" қызығушылық танытқан ол олардың сыртқы келбеті оған әсер еткен нәсілдер аралық араласудан бір уақытта көңілді де, қорқынышты да көрінді: "Қытай қаны мен шетелдік қан араласқанда, әсіресе егер шетелдік қан орыс, португал немесе француз болса, онда оның құрып кетуі үйге жазуға болатын нәрсе". Халлибертонның нәсіл араласқандығы туралы идеялары оның заманында кең тараған нәсілшілдік түсініктерден туындайды. Бір дерек көзі - Лотроп Стоддардтың "Ақ әлемнің үстемдігіне қарсы түстердің көтерілу қарқыны" (1920) кітабы. Галлибуртонның әлемнің табиғи ғажайыптарына деген сүйіспеншілігі және осы ғажайыптарды толықтыра алатын адамзат ескерткіштері, Уильям Вордсворт пен Сэмюэл Тейлор Кольридж поэмаларының романтизмінен туындайды. Оның таңғалушылығы Принстонда ағылшын профессоры Генри Ван Дайкке, сол кездегі танымал эссеші және ақынға, сондай-ақ, Халлибертонның редакторы Дэвид Лоренс Чемберстің мұғалімі болғандықтан туындаған болуы мүмкін. Олар сияқты, Хэллибертон технологияға деген көзқарасын нашар етіп, "заманауи прогресс" оларды жоймай тұрғанда, әлемнің ғажайыптарын көруге шақырды. Халлибертон мәдени релятивист болды; "мәдениет патша" деп сенді. Ол "туған жер" арқылы белгілі бір аймақтың киімін қабылдау сияқты көптеген перспективалардың сенімділігіне мойын бұрды. Бұл көзқарас оның Африкада құл бала сатып алғаны туралы мәлімдемесін түсіндіруі мүмкін; көбінесе бұл мәлімдеме шок үшін жасалған, өйткені саяхат серігі Мойе Стивенсқа сәйкес, мұндай оқиға болған жоқ. Ол мәдени елші ретінде Перу диктаторы Аугусто Легуиядан, Эфиопия императоры Хайле Селассиден, Қытайдың соңғы императорынан, Ирактың Фейсал әл-Хусейн королінен және оның тақ мұрагерінен басқа мемлекет басшыларымен кездесті. Уақыт өте келе Халлибертонның әлеуметтік және саяси көзқарастары өзгерді. Алғашқы хат (1923) Америкадағы демократияға деген "зор қарсылығын" және "еңбекші табына" деген жек көруін білдірді, бірақ бұл көзқастар Дьявол аралындағы зұлымдыққа ұшыраған тұтқындармен бөліскен қиындықтарымен және ерте теңіз саяхаттарында қатал теңізшілермен бірге жұмыс істегенімен қарама-қайшы келеді. "Түнгі тілдесулерден" (1935) "Жеті лигалық бутстарда" ол коммунистік елдегі бостандықтардың тоқтатылуын демократиялық Америкадағы адамдардың тамашалаған бостандықтарымен салыстырып, соңғысын қуантумен мақтады. Оның соңғы жазбаларында, журналист Пол Мунимен бірлесіп жасалған, жоспарланған жеті томдық "Теңіз драконынан хаттар" және "Теңіз драконының журналы" құрамындағы он бес мақаласында жапондықтардың шабуылынан туындаған халықтардың ығысуын сипаттаған, егер ол тірі болса, оның жазуы соғыс тілшісінің бағытын алғанын көрсетеді. Оның шеберлікпен жасаған Романовтардың атқышымен сұхбаты оның жаңалықтар тілшісінің рөлін де көрсетеді. Оның кітаптарында да, газет мақалаларында да тарихи тұлғалар туралы эсселері, әсіресе испан-американ соғысының батыры капитан Ричард Хобсон және Гаити жетекшісі Анри Кристоф туралы эсселері, табиғи биографтың шеберлігін көрсетеді және мансаптық эволюцияның қосымша меңзеуін ұсынады; ол тіпті жаңа гонзо журналистикасына қарай жылжып жатқан болуы мүмкін.
Мұра
Баспагер Джеймс О'Райли оны былай сипаттады: "Джаз дәуірінен бастап Ұлы депрессияға, Екінші дүниежүзілік соғыстың алдына дейін ол бір буын оқырмандарды қызықтырды". Ол "ақылды, тапқыр, қиын жағдайларда да батыл, көңілді, әлем мен айналасындағы адамдарға үмітпен қараған, әрдайым келесі саяхатын жоспарлаған" еді. Ол Халлибертонның "өмірі екі дүниежүзілік соғыстың арасындағы шаққа сыйып келді" деп жазды және оны "бір буын жастарының өкілі" деп атады. Көп сатылған кітаптардың авторы және танымал лекторы ретінде Халлибертон география, тарих және мәдениеттің негіздерін, әсіресе өзінің қайтыс болғаннан кейін бір томдық жинақта қайта басылған екі "Таңғажайып кітабы" арқылы бірнеше буын американдықтарға үйретуде маңызды рөл атқарды. Халлибертонды еске алу үшін екі құрылыс бар: Калифорния штатының Лагуна-Бич қаласындағы "Hangover House" және Теннесси штатының Мемфис қаласындағы Родс колледжіндегі Ескерткіш мұнарасы. Архитектура тарихшысы және жазушы Тед Уэллс Халлибертонның тапсырысымен салынған "Hangover House" үйін "Америкадағы ең жақсы заманауи үйлердің" бірі деп санайды. Халлибертонның жоғалып кеткеніне шамамен жиырма бес жыл өткен соң, оның әкесі 400 мың доллар көмек ақшасымен әсем мұнара салдырды. 1962 жылы ол Ричард Халлибертонның Ескерткіш мұнарасы ретінде ашылды, ал әкесі келесі жылы 95 жасында қайтыс болды. "Таңғажайыптардың екінші кітабында" Халлибертон: "Астрономдар Ұлы Қытай қабырғасы – планетамыздағы адам жасаған және айдан көрінетін жалғыз нысан" деді. Бұл рас емес болғанымен, бұл мәлімдеме Ұлы Қытай қабырғасын ғарыштан көруге болады деген қалалық аңыздың пайда болуына себеп болуы мүмкін. Ричард Халлибертонның құжаттары Принстон университетінің кітапханасында, ал Ричард Халлибертонның жинағы Родс колледжінің Пол Баррет кітапханасында сақталады. 2007 жылы жарық көрген Джерри Макстың "Көшпенділер: Ричард Халлибертон мен Пол Мунидің өмірі мен саяхаттары" кітабынан бастап, Халлибертон туралы бірнеше кітап жарық көрді. Джон Гамильтонның 2009 жылы жарық көрген "Журналистиканың көшпенді көзі: Американдық жаңалықтарды шетелде жинау тарихы" кітабы Халлибертон мен оның саяхат жазу саласындағы әріптестеріне кең орын берді. Р. Скотт Уильямстың "Ричард Халлибертонның ұмытылған саяхаттары: Теннессиден Тимбуктуға дейінгі биік өмір" кітабы 2014 жылы, Кэтрин Дж. Принстің "Американдық батыр: Әлемдегі алғашқы танымал саяхат жазушы Ричард Халлибертонның ерекше өмірі" кітабы 2016 жылы, ал Джерри Макстың "Ричард Халлибертон және Теңіз айдахарының саяхаты" кітабы 2020 жылы жарық көрді. Гаррет Дрейктің "Король қабірінің құпиясы" (Green E Book, 2019) атты "Ричард Халлибертонның оқиғасы" кітабы да қызығушылық тудырады. Екінші дүниежүзілік соғыстағы бостандық кемесі оның құрметіне аталды.