Кіріспе
Үндістан саясаткері және заңгері (1945 жылы туған)
Паланияппан Чидамбарам (16 қыркүйек 1945 жылы туған), 2017 жылдан 2018 жылға дейін Ішкі істер жөніндегі Парламенттік тұрақты комитетінің төрағасы болып қызмет етті. Сондай-ақ, 2022-2023 жылдары Малликарджун Харге басшылығымен Раджья Сабхада оппозицияның уақытша жетекшісінің міндетін атқарды. Чидамбарам төрт рет Қаржы министрі болып қызмет еткен. Соңғы рет ол 2004 жылдан 2014 жылға дейінгі Біріккен прогрессивті альянс үкіметінде осы лауазымды атқарды, бірақ үш жыл бойы Ішкі істер министрі болып, 26/11 Мумбайдағы террористік шабуылға Үндістанның ішкі қауіпсіздік күштерінің жауапты әрекеттерін бақылады. Чидамбарам 2012 жылдың шілдесінде Қаржы министрі лауазымына қайта оралды, Үндістан Президенті болу үшін отставкаға кеткен Пранаб Мукерджинің орнын басты.
Ерте өмір және білім
Чидамбарам Канданур Л. К. Л. Паланияппа Четтиар мен Лакшми Ачи отбасында, Тамил Наду штатының Сиваганга ауданындағы Канадукатхан қаласында дүниеге келді. Оның шешесінің әкесі – Четтинадтан шыққан бай саудагер және банкир Раджа сэр Аннамалаи Четтиар. Чидамбарам Мадрас Христиан колледжінің жоғары орта мектебінде білім алды. Ол Ченнаи қаласындағы Лойола колледжінде университетке дейінгі бір жылдық курсты аяқтады. Ченнаидегі Президент колледжін статистика мамандығы бойынша бітіргеннен кейін, Мадрас заң колледжінде (қазіргі доктор Амбедкар атындағы заң колледжі) заң бакалавры және 1968 жылы Гарвард бизнес мектебінде MBA дәрежесін алды. Сондай-ақ, ол Ченнаидегі Лойола колледжінің магистрі дәрежесін де алды. Осы кезеңде оның саяси көзқарастары сол жаққа қарай бұрылды. 1969 жылы ол Н. Раммен, кейіннен "The Hindu" газетінің редакторы, және әйелдер құқықтарын қорғаушы Митхили Сивараманмен бірге "Радикалдық шолу" атты журналды құруға қатысты. Чидамбарамның екі інісі мен бір қарындасы бар. Әкесінің бизнесі Үндістанда тоқыма, сауда және плантациялармен айналысты. Ол заңгерлік қызметін таңдап, отбасылық бизнестен қалысқан. 1984 жылы Мадрас жоғары сотының аға адвокаты болып тіркелді. Оның Дели және Ченнаиде кеңселерi болды және ол Жоғарғы Сотта және Үндістанның түрлі жоғары соттарында іс жүргізді.
Лок Сабха сайлауы
Сайлау округі Партия Нәтижесі Дауыс пайызы Оппозициялық кандидат Оппозициялық партия Оппозициялық дауыс пайызы 1984 жылғы Үндістан жалпы сайлауы Сиваганга INC68.10 Tha. Кируттинан DMK51.60 1989 жылғы Үндістан жалпы сайлауы Сиваганга INC65.86 A. Ганесан DMK32.26 1991 жылғы Үндістан жалпы сайлауы Сиваганга INC67.49 V. Касинатахан DMK29.12 1996 жылғы Үндістан жалпы сайлауы Сиваганга TMC(M)64.79 M. Говри Шанкаран INC26.53 1998 жылғы Үндістан жалпы сайлауы Сиваганга TMC(M)51.15 K. Калимутху AIADMK41.19 1999 жылғы Үндістан жалпы сайлауы Сиваганга TMC(M)20.85 E. M. Сударсана Натчьяппан INC40.23 2004 жылғы Үндістан жалпы сайлауы Сиваганга INC60.01 S. P. Каруппиа AIADMK35.62 2009 жылғы Үндістан жалпы сайлауы Сиваганга INC43.17 Ража Каннаппан AIADMK42.74
Отбасылық және жеке өмірі
Чидамбарамның анасы Лакшми Аччи, банкир және саудагер сэр Аннамалаи Четтиардың қызы болды, ал британдықтар оған Раджа титулын берді. Аннамалаи Четтиар Аннамалаи университеті мен "United India Insurance Company Limited" компаниясын құрған адам. Оның інісі Рамасвами Четтиар Үндістан банкінің және тағы бір ірі банк – Үндістанның шетелдегі банкінің негізін қалаушы болды. Ол Жоғарғы Соттың зейнеткер судьясы Палапатти Садая Гундар Кайласам мен танымал тамил ақыны және жазушысы Саундара Кайласамның қызы Налини Чидамбарамға үйленген. Налини Чидамбарам Мадрас жоғары соты мен Үндістанның Жоғарғы сотында тәжірибелі аға адвокат. Оның Карти П. Чидамбарам деген ұлы бар, ол Техас университетінде (Остин) BBA дәрежесін және Кембридж университетінде заң магистрі дәрежесін алған. Карти Конгресс партиясының АИКК мүшесі және Тамил Наду штатының саясатына белсенді қатысады. Карти Шринидхи Рангаражанға үйленген, ол танымал Бхаратанатьям бишісі және дәрігер, қазір Ченнаи қаласындағы Apollo ауруханалар тобында жұмыс істейді. Карти мен Шринидхидің Адити Налини Чидамбарам есімді қызы бар.
Денсаулыққа қатысты мәселелер
Ол Крон ауруы деп аталатын медициналық жағдайдан зардап шегеді.
Даулар
1997 жылы ол Біріккен майдан үкіметінде қаржы министрі болған кезде жариялаған "Тәуелсіздіктің ерікті табыс туралы" (ВДТС) схемасын Үндістанның Бақылаушы және бас аудиторы, оның саңылаулары мойындаушының қаржылық мүддесі үшін деректерді бұрмалауға мүмкіндік бергендіктен, заңсыз деп айыптады. Чидамбарам өзінің министрлігіндегі агенттіктерді барлаудағы кемшіліктерге қатысты қорғады, бірақ бұл жауап кейіннен Үндістанның көптеген азаматтары мен ақпарат құралдары тарапынан сықаққа түсті: "Бұл жағдайда барлаудың болмауы барлау органдарының сәтсіздігін білдірмейді. Барлауда қателік болған жоқ. 13 шілдеге қатысты ешқандай ескерту болған жоқ." 2011 жылы Тамил Надудың бас министрі Жаярам Жаялитта Сайлау комиссиясына Сивагангадағы деректерді енгізу операторлары Чидамбарамның пайдасына 11 сайлау учаскесінен Каннаппанның 3400 дауысын аударғанын жазған болатын. 2009 жылдың 16 мамырында сағат 12.30-да АИАДМК үміткері Раджа Каннаппан 3555 дауыспен сайланды деп жарияланды және бұл жаңалық теледидардан да көрсетілді. Бірақ бірнеше сағаттан кейін П. Чидамбарамның жеңісі күрт өзгеріп, кешкі сағат 4.30-да 3354 дауыспен сайланды деп хабарланды, ал кешкі сағат 8.30-да қайта санаудан кейін жеңімпаз деп расталды. 2009 жылдың 7 сәуірінде Чидамбарамды Джагдиш Тайтлерге "таза қағаз" беру мәселесі бойынша Делиде өткен баспасөз конференциясында сикх журналисі Джарнайл Сингх шабуылдады. Хинди тіліндегі "Дайник Джагаран" газетінде жазатын Сингх, Чидамбарамның 1984 жылғы сикхтерге қарсы қырғынға қатысы бар екендігі туралы Орталық тергеу бюросының (ЦБИ) "таза" шешіміне берген жауабына наразы болды. Бұл Үндістандағы алғашқы аяқ киім лақтыру оқиғасы болды. Чидамбарам 2004 жылы қаржы министрі болғанға дейін Ведантаның заңгерлік командасының және директорлар кеңесінің мүшесі болды. 2002 жылы, Ұлыбританияның Қаржылық қызметтер агенттігі Sterlite-ге Vedanta Resources Plc ретінде қайта құрылуға рұқсат бергенге дейін бір жыл бұрын, Құқық қорғау департаменті (ED) төраға Анил Агарвалдың үш отбасы мүшесіне түсініктеме беруді талап етті. Бұл хабарлама Sterlite директорларының Volcan және Twinstar холдингтік компанияларын пайдаланып, валюталық операциялар бойынша салық төлеуден жалтарғанын айыптауға жауап беруді талап етті. Бұл 1993 жылдан бастап Агарвалдардың ақшаны жылыстатқандығына куәлік ететін алғашқы дәлелдердің бар екенін әдепті түрде айту болды. Sterlite жеті жыл бойы сотта істі созу үшін барлық мүмкін болатын кешіктіру тактикасын қолдану үшін жоғары білікті заңгерлерді жалдады. П. Чидамбарам 2003 жылы Бомбей жоғары сотында ED-нің айыптауларына қатысты Sterlite-ті қорғады. Келесі жылы Чидамбарам Vedanta Resources Plc компаниясының директорлар кеңесіне атқарушы емес директор болып тағайындалды. Ал жақын арада ол БПҰ-ның бірінші үкіметінде қаржы министрі болды. Бұрынғы министр және аға заңгер Рам Джетмаланидің 2013 жылдың 6 желтоқсанында Чидамбарамға жазған хатында ол НДТВ-мен сөз байласып, Маврикий арқылы Үндістанға 5000 крор рупи ақшаны жылыстатқан деп айыптады.
Having no intelligence in this case, however, does not mean that there was a failure on part of the intelligence agencies. There has been no intelligence failure. There was no intelligence warning about 13/7. Tamil Nadu Chief Minister Jayaram Jayalalithaa wrote to the Chief Election Commissioner in 2011 that data entry operators at Sivaganga had transferred 3,400 votes polled by Kannappan from 11 polling stations in Chidambaram's favour. News reports suggest that on May 16, 2009, the AIADMK candidate Raja Kannappan was declared elected by 3555 votes at 12.30 pm, and the news was also broadcast on television. But in a dramatic reversal a few hours later, P Chidambaram was declared elected by 3354 votes at 4.30 pm, and was confirmed as the winner after a recount at 8.30 pm. On 7 April 2009, Chidambaram was assaulted by Sikh journalist Jarnail Singh during a press conference in Delhi on the issue of a "clean chit" to Jagdish Tytler. Singh, who writes for the Hindi daily newspaper Dainik Jagaran was dissatisfied with Chidamabaram's answer to a question on the Central Bureau of Investigation's (CBI) "clean chit" regarding Jagdish Tytler's involvement in the 1984 anti Sikh riots. It was the first shoe throwing incident in India. Chidambaram was part of Vedanta's legal team and on its board before becoming finance minister in 2004 [42]. In 2002, a year before UK's Financial Services Authority allowed Sterlite to reconstitute itself as Vedanta Resources Plc, the Enforcement Directorate (ED) served a show cause notice on three of Chairman Anil Agarwal's family. The notice was a demand that Sterlite directors answer allegations about using their holding companies Volcan and Twinstar to avoid paying taxes on forex transactions. It was a polite way of saying there was prima facie evidence, dating back to 1993, that the Agarwals were guilty of money laundering. For seven years the case dragged on in courts as Sterlite employed top lawyers to use every possible delaying tactic. P. Chidambaram argued in Sterlite's defence in a 2003 Bombay High Court case related to the ED's allegations. The following year, Chidambaram found himself appointed non executive director on the board of Vedanta Resources Plc. And very soon, he became finance minister in UPA 1. Former Union Minister and Senior Advocate Ram Jethmalani's letter to Chidambaram on 6 December 2013 accused him of acting in collusion with the NDTV and laundering Rs 5000 crores of money through Mauritius route back to India.
INX Media, Aircel-Maxis ісі
2006 жылы саяси лидер доктор Субраманян Свами, қаржы министрі П. Чидамбарамның ұлы Карти Чидамбарам басқаратын компанияның Aircel-дің 74 пайыз үлесі үшін Maxis Communications төлеген 40 миллиардтан астам соманың бір бөлігін алу үшін Aircel-дің 5 пайыз үлесін алғанын мәлімдеді. Свамидың сөзіне қарағанда, Чидамбарам ұлына Сиваның компаниясындағы 5 пайыз үлесі берілгенге дейін Шетелдік инвестицияларды ілгерілету жөніндегі кеңестің (FIPB) келісімін бермеген. Оппозиция бұл мәселені Парламентте бірнеше рет көтеріп, Чидамбарамның отставкаға кетуін талап етті. Чидамбарам мен сол кездегі үкіметтік Конгресс партиясы бұл айыптауларды жоққа шығарса да, The Pioneer және India Today газеттері Чидамбарамның тікелей шетелдік инвестициялар ұсынысын шамамен жеті айға кешіктіргенін көрсететін құжаттардың бар екенін хабарлады. Сондай-ақ, Карти Чидамбарам 2G спектрі ісінен тікелей пайда тапқан деген айып тағылды. Оның Advantage Strategic Consulting компаниясы Aircel Televentures компаниясының 5 пайызына ие болды, ал әкесі П. Чидамбарам қаржы министрі болып жұмыс істеген кезде, Aircel Maxis мәмілесіне FIPB келісімін беру үшін ұлының Advantage Strategic Consulting компаниясы Aircel Ventures компаниясының үлесін алса ғана келісімін бергені айтылды. Қазіргі уақытта оның Aircel мәмілесіне қатысы бар-жоғы зерттеліп жатыр. 2012 және 2016 жылдары Чидамбарамның ұлы Карти Чидамбарам мен Роберт Вадраның, әкесінің лауазымын пайдалана отырып, Airtel–Maxis мәмілесі және Уттар-Прадеш NRHM алаялығы сияқты кең ауқымды коррупциялық схемалары туралы ақпарат Үндістанның жетекші газеттері мен БАҚ-тарында жарияланды. Сонымен қатар, Чидамбарам мен оның ұлы Картиге коррупция, лауазымдық өкілеттіктің теріс пайдаланылуы, инсайдерлік сауда және ақшаны жылысу сияқты айыптар тағылды.
Түрмеге қамау
2019 жылдың 20 тамызында Дели жоғары соты Чидамбарамның ҮПА үкіметінде қаржы министрі қызметін атқарган кезінде INX Media ісі бойынша жемқорлық айыптарына байланысты алдын ала кепілдік беру жөніндегі екі өтінішін де қабылдамады. 21 тамызда ол Конгресс штаб-пәтеріне келіп, баспасөз мәслихатында өзін "айыпталған жоқ" деп мәлімдеді, бірақ ол жерден кетіп, кейін Орталық тергеу бюросы (CBI) және Қаржылық қылмыспен күрес басқармасы (ED) оны үйінен қамауға алды. 2019 жылдың 5 қыркүйегінде Жоғарғы сот Дели жоғары сотының алдын ала кепілдік беруден бас тартуына қарсы Чидамбарамның шағымын қарастырмады. Арнайы сот Чидамбарамды Тихар түрмесінде 14 күнге қамауға алу туралы шешім шығарды. 4 желтоқсанда Жоғарғы сот оған кепілдік берді.
Кітаптар, ғылыми-зерттеу еңбектері мен журналдар
Чидамбарам бірнеше кітаптың жазушысы.
Чидамбарамды бейнелейтін кітаптар
Үндістанның өсуіне арналған бағдарлама: П. Чидамбарамның құрметіне жазылған мақалалар (Баспагер: Академиялық негіз; )