Кіріспе
Джон Стейнбектің кәсіподақтық еңбек тақырыбындағы романы, фильм
the film
"In Dubious Battle" романы 1936 жылы жазылған. Оқиғаның басты кейіпкері – әділ жалақы мен еңбек жағдайларын қамтамасыз ету үшін зорлық-зомбылыққа ұшыраған жұмысшыларды ұйымдастыруға тырысатын белсенді. Жариялануға дейін Стейнбек бір хатында былай деп жазды: «Бұл менің алғаш рет жазуға уақыт таба алатынымды және менің қолжазба кітабымнан басқа ештеңе айта алмайтынымды сезінуім. Сіздер есіңізде болса, мен коммунистің өмірбаянын жазуды жоспарлаған едім. Бастапқыда бұл оқиғаны журналистік мақала түрінде жазуды ниеттендім. Бірақ оны көркем әдебиет ретінде қарастырған сайын, оның көлемі ұлғайып, басқаша бағытқа бұрылды. Мен осы мәселені ұзақ уақыт бойы зерделеп келемін. Мен қаншалықты жетістікке жеткенімді толық білмеймін, бірақ жеміс бағындағы шағын ереуілді адамның өзімен өтетін мәңгілік және қатал күресінің символы ретінде пайдаландым.»
This is the first time I have felt that I could take the time to write and also that I had anything to say to anything except my manuscript book. You remember that I had an idea that I was going to write the autobiography of a Communist There lay the trouble. I had planned to write a journalistic account of a strike. But as I thought of it as fiction the thing got bigger and bigger. It couldn't be that. I've been living with this thing for some time now. I don't know how much I have got over, but I have used a small strike in an orchard valley as the symbol of man's eternal, bitter warfare with himself.
Сюжеттің қысқаша мазмұны
"Күмәнді шайқас" Калифорниядағы аңғардағы жеміс терушілердің ереуілі мен еңбек одақтарының ереуілге шыққан терушілерді ұйымдастыру, басқару және қамтамасыз ету әрекеттері туралы баяндайды. Джим Нолан Гарри Нильсонмен танысады, ол Джимнің Партияның жаңа мүшесі болуға қабылдану процесін бастайды. Партия ұйымдастырушысы Мак "Док" МакЛеод Джимге олар Торгас аңғарына (жинақталған жер) барып, екі мың жеміс терушіні өсірушілер қауымдастығына қарсы көтерілуге және ереуілді Тандейлдегі мақта далаларына таратуға тырысатынын айтады. Ереуіл қимылына дем беруге қарт Дэн баспалдақтан екі сатысын сындырып құлағаннан кейін икем жасайды. Лондон жеті адамнан тұратын комитеттің төрағасы болады, ал Мак Аль Андерсонның әкесін жеміс терушілер үшін база ретінде бес акр жерді несиеге беруге көндіреді, олар оның егінін тегін теруге келіседі. Док Бертонды Мак, Қызыл Крест лагерьті таратып жібермеу үшін, ереуілшілер лагерінің санитариясын сақтау үшін жалдайды. Ереуілдің барысы, жергілікті өсірушілердің саясаты, Альдың кішкентай дәмханасы арқылы көрсеткен қолдауы, терушілерге азық-түлік және басқа да көмек алу үшін жергілікті тұрғындармен "жағымды сөйлесуі", жеке жағдайлардағы жеке дағдарыстар мен қайғылы оқиғалар туралы егжей-тегжейлі айтылады. Мак батыр, бірақ өте бірбеткей тұлға ретінде көрінеді; Джимнің кейдегі күмәндері де көрсетіледі. Джим Сэммен бірге пикетке қатысады, олар алма бағындағы "бос жүргіншілерді" қуалайды. Сэмнің пикеттері оларды ауыр түрде жарақаттайды. Жолда келе жатқанда, терушілердің басшысы Дакинге қарақшылар тобы шабуыл жасайды. Кейін Андерсонның амбары қарақшылар тарапынан өртелді. Соңынан Джимді жоғары қуатты оқпанамен атқылайды. Кітап аяқталғанда, Мак үмітсіз көрінетін жағдайларға қарамастан, пикетшілерді көтеріп, ынталандыруын жалғастырады.
Әдеби мәні және сын
Басылғаннан кейін New York Times сыншысы Фред Т. Марч оны "пикарестік" Tortilla Flat романының "қуатты ынтасымен" салыстырды. Ол: "Егер баспагерлер айтпаса, In Dubious Battle романын Джон Стейнбек жазғанын білмей қаласыз" деді. Ол оны "батыл және шынайы", "қазіргі заманғы экономикалық және әлеуметтік дүрбелеңнен туған ең жақсы еңбек және ереуіл романы" деп атады, сондай-ақ "Синклер Льюис ең жақсы күйінде болғанда, жоспарлаған еңбек романын аяқтаған болса, осындай роман жазатын еді" деді. 1943 жылы, Стейнбек қазір танымал болғанда, Карлос Бейкер романды "қайта қарастырды". Ол: "Стейнбектің ең жақсы романдарының арасында ең аз танымал романы – In Dubious Battle" деп бастады. Бейкердің айтуынша, Стейнбек "адамдардың санасы мен сезіміне, олар жауапты, өздігінен басқаратын тұлғалар ретінде емес, топ мүшелері ретінде қалай жұмыс істейтініне ең қызығушылық танытады". Ол: "Биологтар осы маңызды мәселеге бір сөз қолданады – биономия немесе экология" деді. Ол "Стейнбектің биономиялық қызығушылығы оның 30-жылдардың ортасындағы Tortilla Flat романынан бастап, жартылай биологиялық Sea of Cortez романына дейін, тіпті Англиядағы соғыс тілшісі ретіндегі соңғы хабарламаларында да көрінеді" деді. Ол In Dubious Battle романын "биономиялық тұрғыдан қарапайым орта депрессия кезеңіндегі ереуілді зерттеуге жасалған тыраштандырған әрекет" деп сипаттады. 1958 жылы сыншы Альфред Казин In Dubious Battle және The Grapes of Wrath романдарын "оның ең күшті кітаптары" деп атап, оларды Cannery Row және The Wayward Bus романдарымен салыстырды. Президент Барак Обама New York Times газетіне бұл романың Стейнбектің сүйікті кітабы екенін айтты. Романда Калифорния штатының Туларе округінде болған жеміс жинаушылардың ереуілі туралы баяндалған болуы мүмкін.
In 1943, with Steinbeck now famous, Carlos Baker "revalued" the novel. He opened by saying "Among Steinbeck's best novels, the least known is probably In Dubious Battle." Steinbeck, he said, "is supremely interested in what happens to men's minds and hearts when they function, not as responsible, self governing individuals, but as members of a group Biologists have a word for this very important problem; they call it bionomics, or ecology." He said that "Steinbeck's bionomic interest is visible in all that he has done, from Tortilla Flat, in the middle Thirties, through his semi biological Sea of Cortez, to his latest communiqués as a war correspondent in England." He characterized In Dubious Battle as "an attempt to study a typical mid depression strike in bionomic terms." In 1958, critic Alfred Kazin referred to In Dubious Battle and The Grapes of Wrath as "his most powerful books," contrasting them with Cannery Row and The Wayward Bus. President Barack Obama told the New York Times that it was his favorite book by Steinbeck. The novel likely recounts a fruit worker strike that occurred in Tulare County, California.
Фильмге бейімделу
2015 жылдың 30 қаңтарында Джеймс Франко романның кино нұсқасын түсіріп, сонымен қатар басты рөлді ойнайтыны жарияланды. Сценарийді Мэтт Рагер жазды, ал AMBI Productions, Rabbit Bandini Productions және That's Hollywood Productions шығаруға жауапты. Фильмде басты рөлде Нат Вольф, сондай-ақ Джош Хатчерсон, Брайан Кранстон, Роберт Дювалл, Эд Харрис, Селена Гомес және тағы да басқалар ойнады. Негізгі түсірілім 2015 жылдың 19 наурызында Атлантада және Джорджия штатының Боствик қаласында басталды. Қосымша түсірілімдер 2015 жылдың 27-28 қыркүйегінде Вашингтон штатының Якима қаласының батысындағы жеміс бақшаларында жүргізілді. Фильм АҚШ кинотеатрларында 2017 жылдың 17 ақпанында көрсетілді.