Кіріспе

2004 жылғы Гонконг Заңнамалық Кеңесі сайлауы 2004 жылғы 12 қыркүйекте Гонконг Заңнамалық Кеңесінің (LegCo) мүшелерін сайлау үшін өтті. Сайлауда 30 мүше тікелей сайланған географиялық округтерден және 30 мүше функционалдық округтерден сайланды, олардың 11-і қарсылықсыз жеңіске жетті. Бұрынғыдан-жаңадан 3,2 миллион адам сайлауға тіркелді. Сайлауға қатысу деңгейі рекордтық 55,6% құрады, 1 784 406 сайлаушы дауыс берді, бұл 1998 жылы орнатылған бұрынғы рекордты 200 000 дауыспен басып өтті. Конституциялық түзетулерге үштен екі бөлігінің дауысы қажет, демек демократиялық лагерьтің қолдауы да керек. Географиялық округтерден сайланған орын санының артуына және рекордтық қатысуға қарамастан, Демократиялық партия Заңнамалық Кеңестегі ең ірі саяси партия мәртебесін үкіметті қолдайтын Гонконгты жақсарту үшін Демократиялық Альянсқа (DAB) жоғалтты. Егер Гонконг Кәсіподақтар Федерациясының туы астындағы екі мүшесін есептегенде, олар 12 орынға ие болды, ал бизнеске бағытталған Либералдық партия 10 орын алып, үшінші ірі партия атанды. Демократиялық лагердің нашар нәтижелерін кейбіреулер дауыс берудегі тактикалық қателіктерге байланыстырды. Бұған демократиялық партиялардың жеке даулары да әсер етті. Пекинге жақын және бизнес мүдделерін қорғайтын партиялар заң шығарушы органға басымдығын сақтап қалды. Алайда, демократиялық кандидаттар Гонконгтың Негізгі Заңына өзгерістер енгізуді тоқтату үшін қажетті шекті сақтап қалды, өйткені түзетулерге үштен екі бөлігінің қолдауы керек. Ағымдағы Заңнамалық Кеңес демократиялық лагердің радикалды мүшелерінің де қатысуын көрді.

Құрамының өзгеруі

Гонконгтың негізгі заңының II қосымшасына сәйкес, 800 мүшелі сайлау комитетімен тікелей сайланатын 6 орындық сайлау комитеті округі жойылады, ал тікелей сайланатын географиялық округтердегі орын саны 24-тен 30-ға дейін артады, бұл функционалдық округтердегі тікелей сайланатын орын санымен бірдей. Осының нәтижесінде Гонконг аралы мен Коулун шығысы әрқайсысына бір орыннан қосылды, тиісінше беседен алтыға және төртеден беске дейін, ал Жаңа аумақтар батысы мен Жаңа аумақтар шығысына әрқайсысына екі орыннан қосылды, тиісінше алтыдан сегізге және беседен жетіге дейін, ал Коулун батысындағы орын саны төртке дейін өзгеріссіз қалды.

Өмірбаян

Сайлау Гонконгтағы басқарудың нашарлауы мен конституциялық реформалар бойынша қатыгез пікірталастар арасында өтті. Тунг Чхихва әкімшілігі 1997 жылғы қаржы дағдарысы және 2003 жылғы SARS індетінен туындаған экономикалық төмендеумен күресіп келді. Дегенмен, Тунг әкімшілігі Гонконг халқының азаматтық еркіндіктеріне қауіп төндіретін "қарсылық" және "бұзық қызметтерді" қылмыстық жазаға тартып, тыйым салатын Гонконгтың негізгі заңының 23-бабын қабылдауды жалғастырды. Адвокаттардың бір тобы "Негізгі заңның 23-бабына қатысты алаңдаушылық тобын" құрып, ұлттық қауіпсіздік заңнамасына қарсы күресті. 2003 жылдың 1 шілдесінде, Гонконгтың АӘАЖ құрылғанының алтыншы жылдығы күні 500 000-нан астам адам заңға қарсы наразылыққа шықты, бұл қолдау тапсырылғаннан бергі ең ірі демонстрация болды. 23-бап бойынша заңнама Тунг әкімшілігін одан әрі әлсіретіп, үкіметтің беделі жаңа төмен деңгейге түсті. Гонконгты жақсарту үшін демократиялық одақ (DAB), ең ірі Пекинге жақын партия, 2003 жылдың қарашасында өткен округтік кеңес сайлауында үлкен жеңіліске ұшырады, бұл Пекин мен Гонконг үкіметін алаңдатты. Негізгі заңның I және II қосымшаларында 2007 жылдан кейін Бас атқарушыны сайлау және заң шығарушы кеңесті құру тәсілін өзгертуге болады делінген. Демократияны қолдаушылар 2007 және 2008 жылдары Бас атқарушының үшінші және Заң шығарушы кеңестің төртінші мерзімі Негізгі заңның 45 және 68-баптарында белгіленгендей, жалпыға бірдей сайлау құқығы негізінде сайлануы керек деп талап етті. 2004 жылы 23-бапқа қатысты алаңдаушылық тобы жалпы сайлау құқығын ертерек енгізуді талап ететін 45-бапқа қатысты алаңдаушылық тобына айналды. Толық демократияға қол жеткізу үшін демократияны қолдаушылардың қысымына тап болған Ұлттық халық конгресінің тұрақты комитеті (ҰХКК) 2004 жылдың сәуір айында 2007/08 жылдарға арналған жалпы сайлау құқығын мүмкін емес деп мәлімдеді.

Қателіктер

Бірнеше рет бұзушылықтар туралы хабарламалар түсті. Кейбір дауыс беру пункттерінде бюллетеньдер сақтауға арналған жәшіктер таусылып, дауыс беру кешікті. Кейбір сайлау комиссиясының мүшелері бюллетеньдерді көбірек сыйдыру үшін шашлык пісіруге арналған тігізгіштер мен металл сызықтар сияқты заттарды пайдаланып, оларды жәшіктерге күшпен тығып тастады. Кейбір пункттерде ресми мөрлерсіз кездейсоқ картон қораптар қолданылды. Кейбір бюллетеньдер сақтау жәшіктері дауыс беру аяқталғанға дейін ашылды. Дауыс беру пунктін жүргізу жөніндегі нұсқаулықта қателер болғандықтан, кейбір кандидаттардың өкілдері дауыс беру аяқталғаннан кейін шығарылып, заңмен сәйкес санау процесіне куә болу мүмкіндігінен айырылды. Кейбір кандидаттар сайлау қорытындысын жоққа шығаруға тырысты, бірақ әзірге нәтижеге қол жеткізе алмады. Сайлау процесі туралы есеп сайлаудан кейін дереу жарияланды. Үкімет болашақта жақсартулар енгізу үшін тағы бір есеп тапсырды.

Географиялық сайлау округтері (30 орын)

Дауыс беру жүйесі: Партиялық тізімдер бойынша пропорционалды өкілдік, ең үлкен қалдық әдісі және Hare квотасы қолданылады.

Гонконг аралы (香港島) Географиялық округтерінің нәтижелері

Тізім № Партия/Саяси бағыты Кандидат(тар) Дауыс саны Дауыс % Жеңілген орын(дар)
1 Lik So yuk, Christopher Shu kun Wai foon Yuen kwong Kwok kwan 74,659 21.1 2
2 Rita Lai tai 65,661 18.5 1
3 Kin shing Chung fai Chui chung 5,313 1.5
4 Sum Martin, Chu ming Joseph Chi keong 131,788 37.2 2
5 Kelvin Kam fai 2,830 0.8
6 /Civic Act up Audrey Yuet mee (45-бапқа қатысты топ) Cyd Sau lan (The Frontier, Civic Act up) 73,844 20.9 1
БАРЛЫҒЫ (Квота: 59,016 дауыс, 16.67%) 354,095 100.0 6

Қызыл Батыс (九龍西) Географиялық округтерінің нәтижелері

Тізім № Партия/Саяси бағыты Кандидат(тар) Дауыс саны Дауыс % Жеңілген орын(дар)
1 Yuk shing Suet fong Po kwan 1,824 0.8
2 Frederick Kin kee 46,649 20.5 1
3 Chin shek 43,460 19.1 1
4 Jasper Yok sing Kong mo Starry Wai king 61,770 27.1 1
5 James Kun sun Ka wai Lam Ho yeung Kee 60,539 26.6 1
6 Sing lee 13,452 5.9
БАРЛЫҒЫ (Квота: 56,923 дауыс, 25%) 227,694 100.0 4

Қызыл Шығыс (九龍東) Географиялық округтерінің нәтижелері

Тізім № Партия/Саяси бағыты Кандидат(тар) Дауыс саны Дауыс % Жеңілген орын(дар)
1 Fred Wah ming Chi wai Wai to 56,462 19.2 1
2 /FTU Kam lam Chun wa Tak ming 55,306 18.8 1
3 Albert Jing han Andrew Kwan hang (The Frontier) 73,479 25.0 1
4 Alan Kah kit (45-бапқа қатысты топ) 56,175 19.1 1
5 /DAB Yuen han Man fai Ka piu (Тәуелсіз) 52,564 17.9 1
БАРЛЫҒЫ (Квота: 58,797 дауыс, 20.00%) 293,986 100.0 5

Жаңа Жерлер Батысы (新界西) Географиялық округтерінің нәтижелері

Тізім № Партия/Саяси бағыты Кандидат(тар) Дауыс саны Дауыс % Жеңілген орын(дар)
1 Albert Wai yip 36,278 7.83 1
2 Wing tat Yuen sum 62,500 13.49 1
3 Albert Chun yan Yin tung 62,342 13.45 1
4 Yiu chung Andrew Siu kin 59,033 12.74 1
5 Ping tim 1,725 0.37
6 Stephen Shik ngor 9,116 1.97
7 Yiu chung Hok ming Che cheung Po chun Fan Han pan Andy Kwong sing Philip King wah 115,251 24.87 2
8 Tak leung 1,920 0.41
9 Selina Liang Shuk yee Kenneth Woo shou 50,437 10.88 1
10 New Century Forum Hau tuen Shing choi Choi hi 4,511 0.97
11 Cheuk yan Ngok fung 45,725 9.87 1
12 Tim sang Fung yi Yin chiu Tung wing 14,570 3.14
БАРЛЫҒЫ (Квота: 57,926 дауыс, 12.50%) 463,408 100.0 8

Жаңа Жерлер Шығысы (新界東) Географиялық округтерінің нәтижелері

Тізім № Партия/Саяси бағыты Кандидат(тар) Дауыс саны Дауыс % Жеңілген орын(дар)
1 Kwok hung 60,925 14.14 1
2 Progressive Alliance Wung wai 14,174 3.29
3 7.1 United Front Andrew Kar foo (Демократ) Emily Wai hing (The Frontier) Ka wah (45-бапқа қатысты топ) Sing chi (Демократ) Richard Yiu cheong (HKCTU) Shirley Suk ping (Демократ) Ricky Yiu lam (The Frontier) 168,833 39.17 3
4 James Pei chun 68,560 15.91 1
5 Andrew Wang fat 23,081 5.36
6 Kong wah Kwok ying Kam kwai Kwok kai Sai chi Pik kiu Hak kan 95,434 22.14 2
БАРЛЫҒЫ (Квота: 61,572 дауыс, 14.29%) 431,007 100.0 7

Функционалдық сайлау округтері (30 орын)

Дауыс беру жүйелері: Әртүрлі функционалдық сайлау округтеріне әртүрлі дауыс беру жүйелері қолданылады, атап айтқанда, Хёнг Йи Кук, Ауыл шаруашылығы және балық шаруашылығы, Сақтандыру және көлік салалары үшін дауыс берудің басымдықпен іріктеу жүйесі; ал қалған 24 ФК үшін – көп дауыс алған кандидат жеңіске ие болады жүйесі қолданылды.

Функционалдық сайлау округтерінің нәтижелері:

| Сайлау округі | Әмкілдердегі үміткер | Нәтиже | Үміткер(лер) |
|---|---|---|---|
| Хёнг Йи Кук | Вонг Фат (Либерал) | Қайта сайланды, аудандық кеңеске кандидат | Вай Кён (қатыспады) |
| Ауыл шаруашылығы және балық шаруашылығы | Юнг Кан (DAB) | Қайта сайланды | Юнг Кан (DAB) (қатыспады) |
| Сақтандыру | Бернард Чарнвут | Қайта сайланды | Бернард Чарнвут (қатыспады) |
| Көлік | Мириам Кин Йи (Либерал) | Қайта сайланды | Мириам Кин Йи (Либерал) (қатыспады) |
| Білім | Ман Квонг (PTU/Демократ) | Қайта сайланды | Ман Квонг (PTU/Демократ) 82,94%, Кай Чун 17,06% |
| Заң | Маргарет Нгой Йи (Тәуелсіз) | Қайта сайланды | Маргарет Нгой Йи (Тәуелсіз) 74,73%, Ка Йин (Тәуелсіз) 17,21%, Джуди Кей Юк (Тәуелсіз) 8,06% |
| Есептеу | Эрик Ли Ка Чён (Тәуелсіз) | Зейнеткерлікке шықты, тәуелсіз кандидат жеңіске ие болды | Хёнг Ман (Тәуелсіз) 29,05%, Мо По (Тәуелсіз) 28,74%, Элве Юй Фай (Тәуелсіз) 15,54%, Эдвард Квонг Фай 9,13%, Луис Вин Он (Тәуелсіз) 5,17%, Питер По Фун 5,16%, Сау Юк (Тәуелсіз) 3,80%, Уилфред Шек Чун 2,09%, Уилфред Ван Тай 1,32% |
| Медицина | Вин Лок (Тәуелсіз) | Қайта сайланбады, тәуелсіз кандидат жеңіске ие болды | Ка Ки (Тәуелсіз) 50,88%, Вин Лок (Тәуелсіз) 42,45%, Джонни Кам Чюен 6,67% |
| Денсаулық сақтау қызметтері | Майкл Квок Фун (Тәуелсіз) | Қайта сайланбады, тәуелсіз кандидат жеңіске ие болды | Джозеф Кок Лонг (Тәуелсіз) 43,01%, Майкл Квок Фун (Тәуелсіз демократ) 30,14%, Скарлетт Ой Лан 14,27%, Куай Фун (Тәуелсіз) 12,58% |
| Инженерия | Реймонд Чун Тай | Қайта сайланды | Реймонд Чун Тай 57,29%, Ван Квонг 42,71% |
| Сәулет, жоспарлау және сараптама | Кайзер Пинг Чён | Қайта сайланбады, тәуелсіз кандидат жеңіске ие болды | Патрик Сау Шинг (Тәуелсіз) 28,36%, Кеннет Йор Кин (Тәуелсіз) 16,29%, Кайзер Пинг Чён 15,46%, Роджер Энтони (Тәуелсіз) 13,73%, Стэнли Вин Фай (Демократ) 13,23%, Юй Фай (Тәуелсіз) 12,93% |
| Еңбек (3 орын) | Фун Йинг (Тәуелсіз) | Қайта сайланды | Фун Йинг 32,43%, Чи Кин (FTU) 29,00%, Квок Хинг (FTU) 28,00%, Квок Кён 10,57% |
| | Фу Ва (FTU) | Зейнеткерлікке шықты, FTU сақтап қалды | Квок Кён (DAB) |
| Әлеуметтік қызмет | Чи Квонг (Демократ) | Зейнеткерлікке шықты, тәуелсіз кандидат жеңіске ие болды | Чью Хун 39,01%, Квок Че (SWGU) 38,24%, Кристин Мен Санг 22,75% |
| Құрылыс және жылжымайтын мүлік | Абрахам Лай Хим (Тәуелсіз) | Қайта сайланды | Абрахам Лай Хим (Тәуелсіз) (қатыспады) |
| Туризм | Ховард (Либерал) | Қайта сайланды | Ховард 48,20%, Пол Вай Чун 40,75%, Фредди Хинг Нинг 11,05% |
| Коммерция (Бірінші) | Джеймс Пей Чун (Либерал) | Аудандық кеңеске кандидат, Либерал сақтап қалды | Джеффри Кин Фун (Либерал) (қатыспады) |
| Коммерция (Екінші) | Филип Ю Хон | Қайта сайланды | Филип Ю Хон (қатыспады) |
| Өнеркәсіп (Бірінші) | Кеннет Ву Шоу (Либерал) | Аудандық кеңеске кандидат, Либерал сақтап қалды | Эндрю Кван Юен (Либерал) (қатыспады) |
| Өнеркәсіп (Екінші) | Мин Ва | Қайта сайланды | Мин Ва (қатыспады) |
| Қаржы | Дэвид Квок По | Қайта сайланды | Дэвид Квок По (қатыспады) |
| Қаржылық қызметтер | Кинг Чён | Қайта сайланбады, тәуелсіз кандидат жеңіске ие болды | Пуй Чун 51,69%, Кристофер Ва Фун 17,29%, Кинг Чён 16,35%, Ка Пун (Либерал) 11,47%, Чи Кин (Прогрессивті альянс) 3,20% |
| Спорт, өнер, мәдениет және басылым | Тимоти Цун Тинг | Қайта сайланды | Тимоти Цун Тинг 69,08%, Хон Кин (Демократ) 30,92% |
| Импорт және экспорт | Чён Чинг (Прогрессивті альянс) | Зейнеткерлікке шықты, DAB жеңіске ие болды | Тинг Квонг (DAB) (қатыспады) |
| Тоқыма және киім | Софи Яу Фун (Либерал) | Қайта сайланды | Софи Яу Фун (Либерал) 77,94%, Кам Юен 22,06% |
| Көтерме және бөлшек сауда | Селина Шук Йи (Либерал) | Аудандық кеңеске кандидат, Либерал сақтап қалды | Винсент Канг (Либерал) 46,85%, Лён Ло 36,66%, Сэмюэл Тим Шинг 16,49% |
| Ақпараттық технологиялар | Чун Кай (Демократ) | Қайта сайланды | Чун Кай (Демократ) 52,59%, Вай Хо 42,65%, Мун Йи (Тәуелсіз) 4,76% |
| Тамақтандыру | Томми Ю Ян (Либерал) | Қайта сайланды | Томми Ю Ян (Либерал) 63,75%, Жозефин Шу Йинг 21,75%, Син Йинг 14,50% |
| Аудандық кеңес | Квок Хим (DAB) | Зейнеткерлікке шықты, Либерал жеңіске ие болды | Вонг Фат (Либерал) 61,24%, Космас Квок Чюен (Демократ) 28,90%, Чи Юен 9,86% |