Кіріспе

Исландиядағы өзен – Jökulsá á Fjöllum (; "таулардағы мұздық өзені") – Исландиядағы екінші ең ұзын өзен (206 км). Оның бастауы Ватнайокуль мұздығында. Өзен Гренландия теңізіне құяды. Jökulsá á Fjöllum өзені Selfoss, Dettifoss, Hafragilsfoss және де суарналары арқылы ағып өтеді, олардың екіншісі – Еуропадағы ең қуатты суарна. Өзеннің бастауы Исландиядағы үш ұлттық саябақтың бірі – Ватнайокуль ұлттық паркінде орналасқан. Өзен Исландияның солтүстік-шығысында жатыр және Ódáðahraunның шығыс шекарасын құрайды, ол – кең аумақты лава алабы. Оның су жинау алабы 7380 шаршы километрді құрайды және Исландиядағы ең ірісі болып табылады.

Мұздық су басу

Детифосс Йокульсарглюфур каньонына құлайды, бұл нысан Асбирги шатқалымен бірге жанартаулық әрекетке байланысты болған қатастрофалық мұздық су тасқынынан пайда болған сияқты. Бұл жанартау Бардарбунга болуы мүмкін, ол болашақта осындай оқиғалардың қаупі бар екені анықталды. Исландиядағы ең ірі jökulhlaups (мұздық су тасқыны) 7100 және 2000 жылдар аралығында Jökulsá á Fjöllum өзені бойында болғандығы белгілі. Бұл тасқындардың себебі, Холоценнің соңында Ватнайокуль мұздығының астындағы ірі жанартаудың атқылауы болған болуы мүмкін. Бұл тасқындағы ең жоғарғы шығын Амазонка өзенінің орташа шығынымен салыстырылады. Соңғы зерттеулер Йокульсарглюфур каньоны үш тасқын нәтижесінде қалыптасқанын көрсетеді. Бұл маңызды оқиғалар екі, бес және тоғыз мың жыл бұрын болды, олардың арасында мыңжылдықтар бойы салыстырмалы тұрақтылық сақталды.