Кіріспе
Американдық астроном Эллен Дорит Хоффлейт (12 наурыз 1907 – 9 сәуір 2007) – Йель университетінің аға ғылыми қызметкер астрономы. Ол өз еңбектерімен айнымалы жұлдыздар, астрометрия, спектроскопия, метеорлар және «Жарқын жұлдыз каталогы» салаларында белгілі. Сондай-ақ, ол көптеген жас қыздар мен астрономдардың бірнеше буынына ұстаздық еткенімен де танымал.
Ellen Dorrit Hoffleit (March 12, 1907 – April 9, 2007) was an American senior research astronomer at Yale University. She is best known for her work in variable stars, astrometry, spectroscopy, meteors, and the Bright Star Catalog. She is also known for her mentorship of many young women and generations of astronomers.
Өмір
Хоффлейттің астрономияға деген қызығушылығы 1919 жылы анасымен бірге көрген Персеид метеор шашырауынан басталды. 1928 жылы ол математикадан бакалавр дәрежесін үздік дипломмен аяқтады. Содан кейін ол Гарвард колледжі обсерваториясында өзгермелі жұлдыздарды іздеу жұмысына кірісті. 1938 жылы Рэдклифф колледжінде астрономия ғылымдарының докторы ғылымын қорғады, ал 1948 жылы Гарвард университетінде астроном болып жұмысқа орналасты. Ол 1956 жылға дейін Гарвардта қызмет етті, содан кейін Йель университетіне ауысты. 1975 жылы зейнеткерлікке шыққанға дейін Йельде жұмыс істеді. Йельде ол Ида Барнидің жолын жалғап, оның астрометриялық жұмысын өз мойнына алды, және кейін ол туралы: «Оны білу жұмыста да, әлеуметтік өмірде де қуаныш, шабыт және үлкен мәртебе болды» деп жазды. Хоффлейт 1957 жылдан 1978 жылға дейін Нантакет аралындағы Мария Митчелл обсерваториясының директоры болып қызмет етті, онда ол мамырдан қазанға дейінгі кезеңде 100-ден астам студенттер үшін жазғы бағдарламаларды ұйымдастырды, олардың көптегені астрономия саласында табысты мансапқа қол жеткізді. Ол «Йельдің жарқын жұлдыздары каталогының» бас редакторы болды. Бұл каталогта аспандағы 9 110 ең жарқын жұлдыз туралы толық мәліметтер жинақталған. Сонымен қатар ол «Тригонометриялық жұлдыздық параллакстардың жалпы каталогы» атты еңбектің авторларының бірі болды, онда 8 112 жұлдызға дейінгі қашықтықтың нақты өлшемдері бар, бұл ақпарат Құс жолы галактикасының кинематикасын және күн жүйесінің айналасындағы кеңістіктің эволюциясын түсіну үшін өте маңызды. Харлан Дж. Смитпен бірге Хоффлейт алғаш ашылған квазар 3C 273-тің оптикалық өзгеруін анықтады. 1988 жылы Хоффлейтке американдық астрономиялық қоғам астрономияға өмір бойы қызмет еткені үшін Джордж Ван Бисброэк сыйлығын табыс етті. 1997 жылдың 7-8 наурызында Йель университеті Хоффлейттің 90 жылдық туған күніне арналған симпозиум өткізді, ол оның шамамен 70 жылдық еңбек жолына арналған болатын. Хоффлейт 2007 жылдың 12 наурызында 100 жасқа толды және бір айдан кейін қатерлі ісіктен қайтыс болды.