Кіріспе

Солтүстік мифологиялық кейіпкері
Солтүстік құдайы
Солтүстік мифологиясында Борр немесе Бурр (Ескі скандинавия: 'borer', кейде ағылшын тілінде Бор, Бор немесе Бур деп аударылады) Буридің ұлы болды. Борр Бестланың күйеуі және Один, Вили және Ведің әкесі болды. Борр 13 ғасырдағы ежелгі дәстүрлі материалдардан жинақталған «Поэтикалық Эдда» поэмасында және 13 ғасырда исландтық Снорри Стурлусон жазған «Прозалық Эдда» кітабында еске алынады. Ғалымдар осы кейіпкер туралы әртүрлі теориялар ұсынды.

Куәлік

Борр «Поэтикалық Эдда» поэмасының төртінші шумағында және «Прозалық Эдда»ның екінші бөлімі – «Гилфагиннинг» кітабының алтыншы тарауында еске алынады.

Ғылыми қабылдау және аударма

Скандинавия мифологиясындағы Боррдың рөлі анық емес. XIX ғасырдағы неміс ғалымы Якоб Гримм герман мифологиясындағы олардың функцияларының ұқсастығына байланысты Борды Тациттың "Германия" еңбегінде айтылған Маннуспен теңестіруді ұсынды. XIX ғасырдағы исланд ғалымы және археологы Финнур Магнуссон Боррдың "біздің нәсіліміздің ата-бабалары алғашқы жердің судан пайда болған сол аймақта пайда болды деп есептеген алғашқы тау немесе тау тізбегін білдіруі мүмкін" деп болжады. Бұл тау тізбегі, мүмкін, Кавказ тауы, оны парсылар Борз (Ескі норвег тіліндегі Боррдың жайлы түрі) деп атаған. Бордың әйелі Белста немесе Бестла, алып Bölthorn (spina calamitosa) құнының қызы, альпілік шыңдарда пайда болған мұз массасы болуы мүмкін. Төрт жылдан кейін жарық көрген "Лексикон мифологикум" еңбегінде ол өзінің теориясын өзгертіп, Боррдың жерді, Бестланың мұхитты бейнелейтінін, ал Одинді "дүние рухы" немесе "жердің ұлы жаны" (spiritus mundi nostri; terrae magna anima, aëris et aurae numen), Вили немесе Хоенирді "аспан жарығы" (lux, imprimis coelestis) және Ве немесе Лодурды "от" (ignis, vel elementalis vel proprie sic dictus) деп атаған. Боррдың анасы туралы ешқандай мәлімет жоқ екенін (Боррдың әкесі алғашқы сиыр Аудумбламен жерден босатылды) атап көрсететін Рудольф Симек, "Бурр қалай пайда болғаны белгісіз" деп айтады.