Кіріспе

Англиядағы қала

Веллингтон – Сомерсет, Англиядағы базар қаласы. Ол Таунтон қаласының оңтүстік-батысында, Девонмен шекараға жақын орналасқан. Шекара Blackdown Hills бойымен қаланың оңтүстігіне қарай созылады. Қаланың халқы 16 669 адамды құрайды, оның ішінде Веллингтон Вудзен приходының тұрғындары, сондай-ақ Тоне және Тонедел ауылдары бар. Англосаксон дәуірінде Уэлингтон деп аталған қала, 1086 жылғы «Domesday Book» кітабында Валинтон деп өзгертілген. Веллингтон 1215 жылғы патшалық жарғымен қала мәртебесін алды және орта ғасырларда Бристольден Эксетерге дейінгі сауда жолындағы маңызды орталыққа айналды. 1731 жылғы өрттен кейін қала жаңадан салынып, мата өндірісінің орталығы болды. Дегенмен, бұл өрт шын мәнінде Девонның Тивертон қаласында болған болуы мүмкін, себебі сол жылы онда да ірі өрт болғандығы туралы мәліметтер бар. Осы кезеңде Веллингтондағы ірі өрт туралы қосымша мәліметтер табылған жоқ. 1809 жылы Таж Веллингтонның болашақ герцогы Артур Уэлслиге виконт титулын берген кезде Веллингтон қаласына сілтеме жасады. Атауды таңдаған кезде Артурдың інісі Ричард Уэлсли, Морнингтон графы, Веллингтон приходында бос турган енші тапты, ол отбасының атына ұқсас еді. Ричард еншінің сатып алынуын қадағалады, ал Артур сол кезде Испанияда француз әскеріне қарсы күресіп жатқан армияға басшылық етті. Веллингтон қаласының оңтүстігіндегі Веллингтон монументі Артурдың есімін сақтайды. 1835 жылы қалаға Гранд-Уэстерн каналы, ал 1843 жылы Бристоль және Эксетер темір жолы жетті. Қаланың темір жол станциясы 1964 жылға дейін сақталды. Веллингтон – Фокс, Фаулер және Компанияның орналасқан жері, бұл Англия мен Уэльсте өздерінің фунт стерлингтік банкноттарын басып шығаруға рұқсат алған соңғы коммерциялық банк болды. 20-ғасырда Таунтонмен байланыс күшейгеніне байланысты, Веллингтон тұрғындарының көпшілігі жұмыс үшін сонда барып, M5 автожолы көлік жүруді жеңілдетті. Аэрозоль фабрикасы және Relyon төсек-орын өндірушілері сияқты жергілікті өнеркәсіптер Фор-стриттегі Веллингтон мұражайында көрсетіледі. Веллингтонда тәуелсіз Веллингтон мектебі және мемлекеттік Корт Филдс мектебі орналасқан. Сонымен қатар, қалада 15 ғасырлық Әулие Иоанн Баптист шіркеуі сияқты мәдени, спорттық және діни орындар бар. Жаңа Зеландияның астанасы Артур Уэлслидің құрметіне аталған, ол Веллингтонның 1-ші герцогы және Жаңа Зеландия қаласын құрған компанияда белгілі бір ықпалға ие болды. Сондықтан, Жаңа Зеландия астанасының аты Сомерсеттегі ағылшын Веллингтон қаласынан шыққан.

Тарих

899 және 909 жылдар аралығында Эдуард Ескісі жер бергенде, сол кезде Уэлингтон деп аталған жерді, яғни «бай иелік» деген мағынаны білдіретін жерді, сондай-ақ Батыс Бакленд пен Епископ Лайдардты Епископ Ассерге сыйлады. Бұл Плимптондағы монастырьға жасалған айырбас еді. Атаудың шығу тегі туралы тағы бір түсінік – «ғибадатхана алаңындағы қоныс». Уэлингтон приході Килмерсдон жүзінің құрамына кірді. Тонедейлге жақын Лонгфорт шаруашылығында қола дәуіріне жататын орын табылды. Жаңа үйлер салуға байланысты жүргізілген қазба жұмыстары кезінде 12-14 ғасырға жататын, әсем еден плиткаларымен жабылған ғимараттың қалдықтары анықталды. 1215 жылғы патшалық жарлық Уэлингтонға қала мәртебесін берді. Осыдан кейін қала Бристолден Эксетерге созылатын жол бойындағы сауда орталығы ретінде өсіп, шіркеу қаланың шығыс жағында, сол дәуірдегі басқа қалалар сияқты орналастырылды. Кейін қаланың маңызы Сомерсет пен Девон аймақтарында мата тоқу орталығы болғандықтан артты, ал Таунтон мен Тивертон қалаларындағы өрттер сауда орталығы ретіндегі маңыздылығын күшейтті. Артур Уэлсли 1809 жылы маркизат атағын осы Уэлингтон қаласынан алды. Жақын жердегі Уэлингтон төбесінде оның құрметіне салынған үлкен, жарықтандырылған обелиск орналасқан. Уэлингтон монументі – Англия мұрасымен II* санаттағы ескерткіш ретінде тіркелген, 53 метр (175 фут) биіктігіндегі үшбұрышты мұнара. Ол Веллингтон герцогының Ватерлоо шайқасындағы жеңісін құрметтеу үшін салынған. Іргетасы 1817 жылы герцогқа тиесілі жерде қаланды, бірақ қаржы тапшылығына байланысты ескерткіш 1854 жылға дейін аяқталмады. Қазір ол 2009 жылы 4 миллион фунт стерлинг көлемінде қайта жаңарту жоспарларын жариялаған Ұлттық трастқа тиесілі. Бастапқыда базар залы ретінде салынған Уэлингтон қалалық әкімдігі 1833 жылы аяқталды. 18 ғасырда аймаққа бұрылыс жолдары келді, ал 19 ғасырда Гранд Вестерн каналы 1835 жылы қалаға жетіп, байланыс жақсарды. 2009 жылдың қараша айындағы кеңестің саяси құрамы: Либерал-демократтар – 7, Консервативтік партия – 5, Еңбек партиясы – 3. Қалалық кеңес тек жергілікті қызметтерді ұсынады. Қаланың оңтүстігіндегі аудан Уэлингтон Вонт азаматтық приходіне кіреді. Жоғарғы деңгей – Сомерсет кеңесі. Таунтонда орналасқан кеңесте 110 кеңесші бар, олардың әрқайсысы 55 сайлау округінен екі-екіден сайланады. Қаланың көп бөлігі Уэлингтон сайлау округін құрайды және 2022 жылдан бері бір Еңбек партиясы және бір Консервативтік партия кеңесшілерімен өкілдік етіледі. Сомерсет кеңесі білім беру, әлеуметтік қызметтер, кітапхана, жолдар, қоғамдық көлік, сауда стандарттары, қалдықтарды жою және стратегиялық жоспарлау сияқты барлық жергілікті қызметтерді басқаруға жауапты, бірақ өрт, полиция және жедел жәрдем қызметтерін басқа органдармен бірлесіп Девон және Сомерсет өрт сөндіру және құтқару қызметі, Эйвон және Сомерсет полициясы және Оңтүстік-Батыс жедел жәрдем қызметі арқылы ұсынады. Ұлыбритания Парламентінің Өкілдер палатасына сайлауларда Уэлингтон Таунтон Дине сайлау округінің бір бөлігін құрайды. Сайлау округі бір Парламент мүшесін (депутатты) сайлаудың көпшілік дауыспен жеңіске жеткен жүйесі бойынша сайлайды. 2010 жылы Сомерсеттегі парламенттік өкілдікті қарау нәтижесінде Англия шекара комиссиясы (қазір жойылған) округтің атын көрсету үшін Таунтон Дине деп өзгертілген Таунтон сайлау округін құрды.

География

Қаланың Батыс Бакланд, Лэнгфорд Будвилл, Найнехед, Сэмпфорд Арундел және Сэмпфорд Мур сияқты көптеген тәуелді ауылдары бар. Бұрын тәуелсіз болған Роквелл Грин ауылы қаланың батыс жағында қаламен біріктірілді, алайда олардың арасында әлі де жасыл аймақ сақталған. Веллингтон паркі 1903 жылы Квакер Фокс отбасының король Эдуард VII-нің тәж киюіне арналған естелік ретінде қалаға сыйлаған сыйы болды. Бақтарды Ф. В. Мейер жоспарлап, құрды, ол Бёрлскомбке жақын Вестли карьерінен алынған 80 тонна әк тас пайдаланды. Ол Англияның ерекше тарихи маңызы бар саябақтар мен бақтардың ағылшын мұрасы тізілімінде II дәрежелі тіркелген. Оның қалпына келтіруге 412 827 фунт стерлинг жұмсалды, оның ішінде Heritage Lottery Fund Public Parks Initiative-тен 296 500 фунт стерлинг гранты бар. Қаланың батыс шетінде Веллингтон ойпаңдарында жергілікті табиғат қорықтары орналасқан. Онда түрлі жануарлар мекендейтін шағын көл және жағалау бар. Шөптекті далалар, тік қоршаулар мен ормандық алқаптарда түрлі флора мен фауна, соның ішінде сұр құйрық, ақ тамақ шағала және қамыс торғайы сияқты құстар кездеседі. Бұл жерде бес түрлі жарықайлар тіркелген. Веллингтонның оңтүстігіндегі Суэйнс көлі – тағы бір жергілікті табиғат қорығы, ол бұрын жеміс бақтарының орны болған. Қазір ол амфибияларға, соның ішінде үлкен гребенетікті тритон, пальмалы тритон және бақаларға мекен ететін көлді қамтиды.

Климат

Веллингтонда мұхиттық климат (Кёппен климаттық жіктелімі Cfb) бар. Оңтүстік-Батыс Англияның қалған бөлігімен бірге Веллингтонның климаты елдің қалған бөлігімен салыстырғанда әдетте ылғалды және жұмсақ. Жылдық орташа температура шамамен алғанда … құрайды. Маусымдық температура өзгерісі теңіз суының температурасына жақын болғандықтан, Ұлыбританияның көп бөлігінен гөрі аз күшті. Шілде және тамыз айларындағы жазғы айлар ең жылы болып табылады, орташа күндізгі максималды температура шамамен … құрайды. Қыста орташа ең төменгі температура … немесе … градусқа жетеді. Олардың кейбіреулері 2000 жылға дейін пайдаланылып келді. Принцтің жаңарту қоры коммерциялық және тұрғын үйлер үшін аралас дамумен аймақты сақтау және жаңарту мақсатында Тон өзенінің жаңарту серіктестігін қолдап келеді. Ол English Heritage ұсынған Мұраны қорғау тізіліміне енгізілген. Веллингтондағы Тоун Дейл үйіндегі соңғы Фокс отбасының үйі әлі де Бен мен Виктория Фоксқа тиесілі, Бен Томас Фокстың бес буын немересі. Тоун Дейл үйі (1996 жылдан бері) қазір үй кештері, мерейтойлар, тойлар және корпоративтік іс-шаралар үшін іс-шаралар мен жалға алу орны ретінде жұмыс істейді. Жергілікті өнеркәсіп Фор-стриттегі Веллингтон мұражайында көрсетіледі. Веллингтон Фокс, Фаулер және Компанияның орны болды, ол Англия мен Уэльсте өздерінің фунт стерлингтік банкноттарын басып шығаруға рұқсат алған соңғы коммерциялық банк еді. Қала әлі де өнеркәсіпке тәуелді, сондай-ақ Таунтон және Бриджвотер қалаларымен бірге, жақсы көлік байланыстарының арқасында округтың экономикалық стратегиясында одан әрі экономикалық дамудың маңызды орталықтары ретінде танылған өңдеуші өнеркәсіптерге байланысты. Swallowfield plc 1970-ші жылдарда өз брендтік өнімдерінің өсуінен пайда тапты және қазір аэрозоль, косметикалық және тұрмыстық тауарларды шығарады. Ол 1876 жылы Walter Gregory & Co Ltd ретінде құрылған, ол мал шаруашылығы өнімдерін өндірген. Компания кеңейіп, 1950 жылы Ұлыбританиядағы алғашқы коммерциялық аэрозольдерді шығарды, олар негізінен шаруашылық өнімдері, ауа тазартушылар және инсектицидтер болды. Төсек-орын өндіруші Relyon шамамен 400 адамды жұмысқа орналастырады. Компания 1858 жылы Price Brothers and Co. жүн саудагері ретінде басталып, бірақ көп ұзамай төсек-орын өндірісіне көшті және 1935 жылы Relyon Ltd деп өз атауын өзгертті. 2001 жылы ол Оңтүстік Африканың биржада тіркелген Steinhoff International Holdings Ltd. тобына қосылды.

Көлік

Қалаға 1843 жылдың 1 мамырынан 1964 жылдың 5 қазанына дейін Бристоль және Эксетер темір жолындағы Веллингтон теміржол станциясы қызмет көрсетті, сондай-ақ Тивертон Паркуэй станциясы да қызмет етеді. 2009 жылы теміржол станциясын қайта ашу науқаны басталды. Веллингтон қаласында үкімет қалада жаңа теміржол станциясын ашуға рұқсат берді. Қала М5 тас жолының 26-шы қиылысына жақын орналасқан, ол 1970-ші жылдары 26 және 27-ші қиылыстар арасындағы тас жол салынып біткенге дейін бір жыл уақытша соңғы станция ретінде пайдаланылды. A38 Таунтонға өте маңызды байланыс болып табылады. Веллингтон қаласына Berrys Coaches компаниясының "Superfast" бағдарламасымен күніне екі рет Лондонға және кері бағытта қызмет көрсетіледі.

Білім

Веллингтонда мемлекеттік мектеп, Веллингтон мектебі орналасқан. Ол 1837 жылы ұлдарға арналған мектеп ретінде құрылды. 1972 жылы жалғыз қызға 11-сыныпқа қабылдануға рұқсат берілді, ал келесі жылы Веллингтон толыққанды аралас мектепке айналды. 2000 жылы мектеп жаңа бастауыш мектеп ашты, осыған дейін тек 10 жастан асқан оқушыларды қабылдаған болатын. 2007 жылдың желтоқсан айында мектеп спорт орталығының жанында жаңа көп мақсатты емтихан залы мен ағылшын тілі кабинетін пайдалануға берді. Веллингтон мектебінің белгілі түлектері: актер Дэвид Сучет, аспаз Кит Флойд және лорд Арчер. Қаладағы басты орта мектеп – Корт Филдс мектебі. 11–16 мектепте 2008 жылдың басында құрылысы аяқталған спорт кешені бар.

Діни орындар

Оның шағын өлшеміне қарамастан, Веллингтон тарихи тұрғыдан әртүрлі конфессиялардың көптеген шіркеулерімен ерекшеленді, соның ішінде квакерлер жиналатын үй, I санаттағы, 15 ғасырда салынған Иоанн Баптист шіркеуі, онда Джон Попхэмге арналған ескерткіш орналасқан, және 1606 жылы Попхэмнің қайырымдылық үйі ретінде салынған, ал 1936 жылы римдік католик шіркеуіне айналған Иоанн Фишердің римдік католик шіркеуі. Пресвитериандық тәуелсіз шіркеу де болған.

Мәдениет

Веллингтонда 1960 жылдары құрылған, Веллингтон өнер қауымдастығы деп аталатын өзінің әуесқой театр тобы бар. Ол Веллингтон өнер орталығында да, Велсли театрында да қойылымдар қояды. Оның құрамына Genesis Youth Theatre Group, Опералық қоғам, Пантомима тобы, Civic Players, Arcadians және Spectrum Arts And Crafts кіреді. Уэлсли кинотеатры 1937 жылы арт-деко стилінде салынған. Көрермендер залы екі деңгейде 400 адамға арналған және ол тәуелсіз кинотеатр ретінде жұмыс істейді. Веллингтон және аудандық камера клубы Веллингтон мектебінің Жаңа ғылым блогында жиналады. Клуб Батыс округтерінің фотосурет федерациясына (W. C. P. F.) және Веллингтон өнер қауымдастығына (W. A. A.) мүше. Қалада 1860 жылы тұңғыш рет жарық көрген "Веллингтон апталық жаңалықтары" атты апталық газеті бар. Сондай-ақ, қала туралы жаңалықтар мен пікірлерді ұсынатын "Веллингтон төңірегінде" атты қоғамдық веб-сайты да бар. Қала Веллингтон күміс оркестріне мекенжай. Оркестрдің тарихы 1887 жылға дейін жетеді, ол кезде Принц Альберттің Сомерсетшир жеңіл жаяу әскерінің 2-ші батальонының ерікті оркестрінен құрылған. Веллингтон Германияның Имменштадт, Францияның Лиллебонн және Португалияның Торрес-Ведрас қалаларымен бауырластық байланыс орнатқан.

Спорт

Веллингтон крикет клубы Кортленд жолынан тыс жердегі алаңға ие және Сомерсет крикет лигасының екі командасында өнер көрсетеді. Веллингтон А.Ф.К. футбол клубы 1892 жылы құрылған және қазір Батыс футбол лигасында ойнайды. Веллингтон Бумен – 2001 жылы құрылған садақ ату клубы. Ол регби клубының және Корт-Филдс мектебінің базасын пайдаланады. Регби клубының өзі 1874 жылы негісталған. Бірінші команда Батыс округтерінің Батыс лигасында ойнайды. "Ұлы ұлттық" жарысында жеңіс одісін 1994 жылы қаладағы "Понд Хаус" ат қорасында Мартин Пайп дайындаған Miinnehoma атты жеңіп алды.

Қаланың бостандығы

Келесі адамдар мен әскери бөлімдер Веллингтон қаласының құрметті азаматы атағын алды.

Жеке тұлғалар

Ричард Фокс: 2011 жыл.