Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Альберто Моравияның 1951 жылғы романы «Конформист» (Il conformista) – Альберто Моравияның 1951 жылы жарық көрген романы, Италияның фашистік кезеңіндегі үкімет шенеунігінің өмірі мен қалыпты жағдайға ұмтылысын көрсетеді. Бұл роман 1970 жылы Бернардо Бертолуччи түсірген фильм нұсқасымен де белгілі.
1951 novel by Alberto Moravia
The Conformist (Il conformista) is a novel by Alberto Moravia published in 1951, which details the life and desire for normality of a government official during Italy's fascist period. It is also known for the 1970 film adaptation by Bernardo Bertolucci.
Алдын ала сөз
Марчелло есімді бала үйінің маңында - аулада шаяндарды өлтіреді. Ол көршісін және досы Робертоны осы мінез-құлықты мақұлдауға көндіруге тырысады, бірақ ол нәтиже бермейді. Олар ұрысып, Роберто кетеді. Марчелло шпалмен қолға түскеннен кейін, Робертоның үйінің қоршауын жауып тұрған бөріге таспен атқаннан кейін, Робертоның орнына олардың отбасылық мысығын өлтіргенін біледі. Марчеллоны іс-әрекеті емес, сезімдерінің "аномалиясы" мазалайды. Марчелло кейінірек ата-анасының айтысқанын көреді. Ақырында әкесі анасын үйдің ішінде қуып, оған жатын бөлмеде шабуыл жасайды, Марчелло анасын құтқарып, әкесіне көмектесуді шеше алмайды. Жаз біткеннен кейін Марчеллоны сыныптастары оның жынысына күмән келтіруге "аялшақ" көрінісін пайдаланады. Бірде Марчеллоның бес сыныптасы мектептен қасына келіп, оны шым кигізуге мәжбүрлейді. Алайда олардың шабуылдарын Лино, Марчеллоны үйіне апарып салуды ұсынған шофер үзіп тастайды. Жолда Лино Марчеллоға ұсыныс жасап, белгісіз әрекеттер үшін оған пісталет ұсынады. Лино, ол шын мәнінде бұрынғы діни қызметкер, әдепсіз мінез-құлық үшін дефроктенді, ақырында Марчелломен кез-келген іс-әрекетті бастамас бұрын өзін тоқтатады. Ол балаға: "Егер қайтадан сөйлескің келсе, мені елеме. Марчелло не болып жатқанын толық түсінбейді. Оның анасы мен аспазы әкесі Марчелло мен оның суретін бұзып, көздеріне тесіктер салған және беттеріне қан сызықтарын түсіргенін біледі. Бұл оның психикалық ауруына ұшырауының басталуы болып көрінеді. Мектепте Марчелло тапаншаның сыныптастарының құрметін алуға көмектесетінін шешеді. Сонымен, ол Линоны қайтадан кездестіреді. Бұл жолы Лино Марчелломен бірге бөлмесіне кіреді және оған келе жатқан қорлықтан құтылмаятынын айтады. Ұрыстың барысында Линоның қаруы босап, Марчелло оны ұстап алады. Лино Марчеллодан оқ атуды өтінгенде, ол құлақ асып, терезеден қашып кетеді, ал пистолет артында қалдырылады.
A boy named Marcello kills lizards in the yard near his home. He tries to coax his neighbor and friend Roberto into offering approval of this behavior, to no avail. They then fight, and Roberto leaves. After obtaining a slingshot, Marcello fires stones through the ivy that covers the fence around Roberto's house, only to find that he has killed their family cat instead of Roberto. Marcello is mortified not so much by his actions but by the "abnormality" of his sentiments. Marcello later witnesses a fight between his parents. His father ultimately chases his mother around the house and attacks her in the bedroom, leaving Marcello torn between whether to rescue his mother or aid his father. When the summer is over, Marcello is tormented by his classmates, who use his "effeminate" appearance to question his gender. One day, five classmates follow Marcello from school and try to force him to wear a skirt. However, their attack is interrupted by Lino, a chauffeur who then offers to drive Marcello home. En route, Lino appears to proposition Marcello, offering him a pistol in exchange for unspecified actions. Lino, who is actually a former priest de frocked for indecent behavior, ultimately stops himself before initiating any actions with Marcello. He begs the boy to ignore him if he tries to speak to him again. Marcello does not fully understand what is happening. His mother and cook discover that his father has vandalized a photograph of Marcello and her by poking holes through their eyes and drawing streaks of blood on their faces. This seems to mark the beginning of his decline into mental illness. At school, Marcello decides that the pistol may help him gain his classmates' respect. So, he meets Lino again. This time, Lino locks himself in his room with Marcello and tells him he will not escape the abuse to come. During the struggle, Lino's gun comes loose and Marcello grabs it. When Lino asks Marcello to shoot, the latter complies and flees out the window, leaving the pistol behind.
I бөлім
1937 жылы Марчелло Италияның фашистік үкіметінің қызметкері болып жұмыс істейді, Линомен болған оқиға туралы ақпаратты іздеп, ескі газет кесінділерін қарап жатыр. Соңында ол қаруды тазалау кезінде болған апат салдарынан оның өліміне кінә тағылған жерлеу хабарын табады. Марчеллоның әріптесі Орландо оны Парижге миссияға қатысуға шақырады. Марчеллоның бұрынғы профессоры Квадри фашизмге қарсы науқаншы, ал Италия үкіметі оның ұйымына тыңшы жібергісі келеді. Марчелло Джулия есімді әйелге үйленуі керек, ол өзінің Парижде болуы күдік тудырмауы үшін, бал айын сол қалада өткізуді ұсынады. Марчелло, өзінің дінге сенбесе де, Джулия күтетін католиктік үйлену рәсіміне дайындық ретінде зінакорлықты қабылдайды. Ол Линоны өлтіргенін мойындайды, ал дін қызметкері оның ісіне шын өкініш сезінсе, кешірім сұрай алатынын айтады – Марчеллоның сезіне қоймайтын сезім. Тойға дейінгі күндері Марчеллоның қарындасы оны мақтайды, ал анасы кедейлікте жалғыз өмір сүреді. Алты жылдан бері оның әкесі психиатриялық ауруханада жатыр, онда ол өзін Муссолинидің жақын кеңесшісі деп есептейді. Әкесіне бара жатқанда, анасы Марчеллоға үйлену тойына сыйлық береді, бірақ оған қатыспайтынын мәлімдейді. Марчелло мен анасы ай сайын әкесіне барады, бірақ ол оларды танымайды және олардың бар екенін мойындамайды.
In 1937 Marcello is an employee of the Italian Fascist government, looking through old newspaper clippings for information on the incident with Lino. He ultimately finds an obituary that blames the death on an accident during the cleaning of the gun. Orlando, a colleague of Marcello, asks him to participate in a mission to Paris. A former professor of Marcello, Quadri, is an anti fascist agitator, and the Italian government would like to infiltrate his organization. Marcello is also due to be married to someone named Giulia and offers to have his honeymoon in Paris so that his presence there would not raise suspicions. Marcello also takes confession, despite his apparent atheism, as a prelude to the Catholic wedding Giulia expects. He confesses to murdering Lino, and the priest indicates that he can seek absolution if he feels true remorse for his actions – an emotion that Marcello does not appear capable of feeling. In the days leading up to the wedding, Marcello's mother in law lavishingly praises him while his mother lives alone in squalor. For six years, his father has been in an asylum, where he believes he is one of Mussolini's top aides. On the way to see his father, Marcello's mother gives him a wedding present but indicates that she will not be attending the ceremony. Marcello and his mother make their monthly visit to his father, who neither recognizes them nor acknowledges their presence.
ІІ бөлім
Парижге жол тартқанда Марчелло Францияның шағын қаласындағы әйелдер үйіне тоқтайды, онда ол Орландомен қосымша нұсқаулар алу үшін кездесуі керек. Сол жерде Марчеллоны клиент деп жаңылыстырып, оны ұялтады, бірақ Орландо келген соң жаңа жоспардың Квадриді өлтіру екенін айтады. Марчеллоның міндеті – Квадридің кім екенін Орландоға растау. Кету кезінде Марчелло шляпасын ұмытып кеткенін байқайды. Оны алуға барғанда, ол Орландоны Марчеллоға қызығушылық танытқан әйелмен бірге көреді. Марчелло Джулиямен бірге Квадриге барғанда да осындай сезімге бөленеді. Квадри француз әйелі Линаға үйленген, ол Марчеллоға сол әйелді еске салады. Линаның өзіне деген жек көруіне қарамастан, Марчелло оған ғашық бола бастайды. Лина Марчеллоның өзін сүйіп алуына мүмкіндік береді, бірақ оны әрқашан қашықтықта ұстайды, тіпті оған екеуінің оның фашистік шпион екенін білетінін айтады. Лина мен Джулия саудаға шыққанда, Марчеллоға қарт адам жақындап, оны алдымен тіңкестікке салып, кейін гомосексуал немесе, мүмкін, әйел сатушы деп ойлайды. Марчелло Линомен болған оқиғаның ұяттылығын қайта еске алады. Адам Марчеллоны қонақ үйге қайтарудан бас тартқанда, Марчелло тапаншасын шығарып, Роллс машинасынан шығаруды талап етеді. Марчеллоның Линаға деген сезімі күшейе түседі, бірақ ол Джулияны азғыруға тырысқанын көргенде және оның оған деген қызығушылығы тек сыртқы көрініс үшін екенін түсінгенде, оған деген құрметі төмендейді. Орландоның жасырын бақылауымен өтетін кешкі ас кезінде Квадри Марчеллодан Италияға қайтып бара жатқанда оның үшін хатты жасырын жіберуін сұрайды, өйткені Квадридің іс-әрекеті қадағаланады және хат ұсталған жағдайда қиындықтар туындауы мүмкін. Марчелло бас тартады, ал Квадри бұл оның ынтымақтың белгісі деп қабылдайды, өйткені Марчелло хатты алып, билікке тапсыруы мүмкін еді. Бірақ Марчелло ақырында Квадридің кім екенін Орландоға растайды. Кейінірек түнгі клубта дау кезінде Джулия Линаға ол лесбиянка емес екенін және олардың арасында романға қызығушылығы жоқ екенін айтады. Савойяға сапар барысында Квадри және Джулияның бас тартуына жауап ретінде онымен бірге кеткен Лина Орландо мен оның адамдары тарапынан өлтіріледі.
En route to Paris, Marcello makes a scheduled stop at a brothel in a small town in France, where he is to meet Orlando for further instructions. There, Marcello is mistaken for a client, causing him some embarrassment before Orlando arrives to reveal that the new plan is to kill Quadri. Marcello needs simply to confirm Quadri's identity to Orlando to fulfill his duties. While leaving, Marcello realizes he has forgotten his hat. When he goes to retrieve it, he finds Orlando with a prostitute to whom Marcello feels some attraction. Marcello experiences the same feeling when he and Giulia visit Quadri. He happens to be married to Lina, a French woman who reminds him of the prostitute. Marcello starts believing he is in love with Lina despite her apparent dislike for him. Lina allows Marcello to begin to seduce her but always keeps him at arm's length, even telling him that she and Quadri are aware that he is a Fascist spy. While Lina and Giulia head out shopping, he is accosted by an old man who first mistakes him for a beggar and then mistakes him for a homosexual, or perhaps a prostitute, making Marcello revisit the humiliation of the incident with Lino. When the man refuses to drive him back to the hotel, Marcello pulls his gun and demands to be let out of the Rolls. Marcello's feelings for Lina intensify alongside a growing contempt for her when he sees her attempting to seduce Giulia and realizes that her interest in him is merely for show. At a dinner covertly supervised by Orlando, Quadri asks Marcello to secretly post a letter for him on his way back to Italy, as Quadri's activities are monitored and the letter might be intercepted otherwise. Marcello refuses, and Quadri takes this as a sign of solidarity, as Marcello could have taken the letter and turned it over to the authorities instead. However, Marcello eventually confirms Quadri's identity to Orlando. While arguing in a nightclub some time later, Giulia tells Lina she is not a lesbian and has no interest in an affair. On his trip to Savoy, Quadri – as well as Lina, who left with him in response to Giulia's rejection – is killed by Orlando and his men.
Эпилог
Марчелло жұптың өліміне қатысты рөліне қарама-қарсы сезімдерде болады және өзінің кінәсін жоюға тырысады. Көп жылдар өткен соң, Муссолини биліктен құлаған түні Джулия Марчеллоның бұрыннан-ақ кісі өлтіруге қатысқандығына күдіктенгенін, бірақ оның құрбандары мен адалдығынан гөрі олардың қауіпсіздігі үшін қайғыратынын айтады. Олар сол түні көлікпен саяхатқа шығып, серуендейді, және Джулия Марчеллоны орманды жерде оған құмарлық білдіруге көндіруге тырысқанда, бір бейтаныс адам Марчеллоны атымен шақырады. Ол Лино болып шығады. Марчелло Линоға айқайлап, өмірін бұзып, әдемілігінен айырғаны үшін кінәлайды. Лино өзін қорғап, әдеміліктің жоғалуының қажетті екенін және ол адам табиғатының бір бөлігі ғана екенін айтады. Осы сөздер Марчеллоны өзінің ерекшелігін қабылдауға бастайды. Кейін Марчелло, Джулия және олардың қызы үкіметпен байланысы үшін жазадан қашу үшін тауларға жол тартады. Жолда олар әуе шабуылына түсіп, көлік оқтармен тонатылады. Джулия мен қызы бірінші толқында қаза табады, ал Марчелло жараланып көліктен құлайды. Әйелі мен қызының өлгенін түсінген ол екінші толқынның оралуын күтеді. Сосын Марчелло ұшақтардың жақындап келе жатқанын естиді.
Marcello has conflicted responses to his role in the death of the couple and tries to rationalize away his culpability. Years later, on the night Mussolini falls from power, Giulia reveals she has long suspected that Marcello was involved in the murders but is more sad for their own safety than for his victims or his duplicity. The two go out for a drive and walk that evening, and while Giulia tries to convince Marcello to make love to her in a wooded area, a stranger calls to Marcello by name. He turns out to be Lino. Marcello screams at Lino and blames him for ruining his life by taking his innocence. Lino defends himself by arguing that the loss of innocence is inevitable and is merely a part of the human experience. That speech leads Marcello to the beginning of acceptance of his own non conformity. Marcello, Giulia, and their daughter later drive to the mountains to evade possible reprisals for his role with the government. En route, they drive into an air raid, and their car is strafed with bullets. Giulia and the daughter are killed in the first wave, and Marcello falls out of the car, wounded. Realizing his wife and daughter are dead, he waits for the second wave to return. Marcello then hears the planes approach.
Негізгі тақырыптар
Марчелло бүкіл романды өзінің қалыпты өмірін, қалыпты іс-әрекеттерін, қалыпты сыртқы түрін, қалыпты эмоцияларын және тағы басқаларын іздеумен өткізеді. Бірақ ол қалыптылықты біркелкілікпен шатастырады, ал біркелкілікке ұмтылысының нәтижесінде, өзінің-ақ басылған сезімдерін басып тастайды. Өмірінің табиғи барысында оған этикалық тұйыққа тірелетін жағдайлар туындайды – Профессор Квадриге опасыздық жасау, әйелінен басқа әйелдерге деген тартымдылығы. Ол мұндай жағдайларға дайын емес. Моравия сонымен қатар сексуалдық ұстанымдарды шектеу мен фашизм арасындағы байланысты да меңзейді.
Marcello spends the entire novel in a search for what he perceives to be a normal life normal activities, a normal appearance, normal emotions, and so on. However, he confuses normality with conformity, and in his quest to conform, subjugates his already repressed emotions. When the natural course of his life presents him with ethical dilemmas the assignment to betray Professor Quadri, his attraction to women other than his wife he is ill prepared to deal with them. Moravia also intimates a connection between sexual repression and fascism.