Ұлыбританиядағы Оппозиция жетекшісі

Кіріспе

Ұлыбританиядағы ресми оппозицияны басқаратын саясаткер – Ұлыбританиядағы ресми оппозицияға жетекшілік ететін тұлға. Бұл лауазым Ұлыбританияның көлеңкелі үкімет басшысы және, демек, Ұлыбританияның көлеңкелі премьер-министрі деп саналады. Әдеттегідей, Оппозиция басшысы – Үкіметте емес, Төменгі палатадағы ең ірі саяси партияның басшысы болып табылады. Егер бір партия толық жеңіске жетсе, бұл Төменгі палатадағы екінші ірі саяси партияның жетекшісі болады. Қазіргі Оппозиция басшысы – Лейборист партиясының басшысы, сэр Кир Стармер. Стармер бұл лауазымға 2020 жылдың 4 сәуірінде сайланды. Оппозиция басшысы көбінесе балама немесе көлеңкелі премьер-министр ретінде қарастырылады және Тайлық кеңесіне тағайындалады. Ол ресми оппозицияның көлеңкелі кабинетіне жетекшілік етеді, ол үкіметтің әрекеттерін қадағалайды және балама саясаттар ұсынады. XIX ғасырда партиялық байланыстар көбінесе тұрақсыз болған, ал екі палатаның басшылары тең мәртебеде болған. Оппозицияның нақты басшысы тек Төменгі палатадағы немесе Лордтар палатасындағы оппозиция басшысы бұрынғы премьер-министр болған жағдайда ғана анықталған. Алайда, 1911 жылғы Парламент Актісінен бері Төменгі палатаның басшысы басым екендігі және негізгі атаққа ие екендігі даусыз. Оппозиция басшысы Парламент мүшесі ретіндегі жалақысына қосымша жалақы алуға құқылы. 2019 жылы бұл қосымша төлем 65 181 фунт стерлингке дейін жетеді. Бұл жағдай 1807-1812 жылдардағы Парламентте Гренвилликтер мен Фокситтер Уиг фракцияларының мүшелері партияның барлық мүшелері үшін бірлескен, екі палаталық басшылықты сақтауға келіскен кезде қалыпқа келді. Екі Уиг фракциясының қатысқан «Барлық таланттар министрлігі» 1807 жылғы жалпы сайлауда құлады, оның барысында Уигтер дәстүрлі фракцияларды қайта қабылдап, оппозиция құрды. «Таланттар министрлігінің» премьер-министрі Лорд Гренвилл өзінің есімдік фракциясын Лордтар палатасынан басқарды. Ал Үкімет басшысы, виконт Ховик (кейін граф Грей атанды және 1806 жылы қайтыс болған Чарльз Джеймс Фокстың саяси мұрагері) өзінің фракциясын, Фоксит Уигтерін Төменгі палатадан басқарды. Веллингтон герцогы 1828 жылдың қаңтарында министрлік құрды және католиктердің эмансипациясы саясатын қабылдауының тікелей салдары ретінде оппозиция көптеген Уигтерден, сондай-ақ кейбір ультраторилер мен Каннингтерден құралды. Лорд Лансдаун, балама болмаған жағдайда, Уиг оппозициясының жетекші тұлғасы болып қала берді. 1830 жылы Грей саясатқа қайта оралды. 1830 жылдың 30 маусымында ол Лордтар палатасында үкіметті сынады. Ол үкіметке қарсылардың қолдауын тез арада тартты. Ұйымдасқан оппозицияның жаңаруына сол жылы Төменгі палатадағы оппозицияның жаңа басшысы, Эрл Спенсердің мұрагері, виконт Альторптың сайлануы да көмектесті. 1830 жылдың қарашасында Грей үкімет құруға шақырылды және партияның ресми басшылығын қайтадан иеленді, осылайша Веллингтон мен Пил екі палатада оппозицияның басшыларына айналды, 1830 жылдың қарашасынан бастап.

Politician who leads the official opposition in the United Kingdom

The Leader of His Majesty's Most Loyal Opposition, more commonly referred to as the Leader of the Opposition, is the person who leads the Official Opposition in the United Kingdom. The position is seen as the shadow head of government of the United Kingdom and thus the shadow prime minister of the United Kingdom. By convention, the Leader of the Opposition is the leader of the largest political party in the House of Commons that is not in government. When a single party wins outright, this is the party leader of the second largest political party in the House of Commons. The current Leader of the Opposition is Sir Keir Starmer, the Leader of the Labour Party. Starmer was elected to that position on 4 April 2020. The Leader of the Opposition is often viewed as an alternative or shadow prime minister, and is appointed to the Privy Council. They lead an Official Opposition Shadow Cabinet, which scrutinises the actions of the Cabinet and offers alternative policies. In the nineteenth century, party affiliations were generally less fixed and the leaders in the two Houses were often of equal status. A single and clear Leader of the Opposition was only definitively settled if the opposition leader in the House of Commons or House of Lords was the outgoing prime minister. However, since the Parliament Act 1911, there has been no dispute that the leader in the House of Commons is pre eminent and has always held the primary title. The Leader of the Opposition is entitled to a salary in addition to their salary as a Member of Parliament. In 2019, this additional entitlement was available up to £65,181. This situation was normalized in the Parliament of 1807–1812 when the members of the Grenvillite and Foxite Whig factions resolved to maintain a joint, dual house leadership for the whole party. The Ministry of all the Talents, in which both Whig factions participated fell at the 1807 general election, during which the Whigs had re adopted traditional factions, forming an opposition. The prime minister of the Talents ministry, Lord Grenville had led his eponymous faction from the House of Lords. Meanwhile, the government leader of the House of Commons, Viscount Howick (later known as Earl Grey and the political heir of Charles James Fox who had died in 1806), led his faction, the Foxite whigs, from the House of Commons. The Duke of Wellington formed a ministry in January 1828 and as a direct effect of adopting in earnest the policy of Catholic Emancipation the opposition became composed of most Whigs with many Canningites and some ultra Tories. Lord Lansdowne, in the absence of any alternative, remained the leading figure in the Whig opposition. In 1830 Grey returned to the front rank of politics. On 30 June 1830, he denounced the government in the House of Lords. He rapidly attracted the support of opponents of the ministry. The renewal of organized opposition was also bolstered earlier in the year by the election of a new leader of the opposition in the House of Commons, the heir of Earl Spencer, Viscount Althorp. In November 1830 Grey was invited to form a government and resumed the formal leadership of the party and as such Wellington and Peel became the leaders of the opposition in the two Houses, from November 1830.

Оппозиция басшылары 18301937

1830–1937 жылдар аралығында екі жетекші партияның (көбінесе кішігірім одақтас топтармен бірге) болуы күтілді, олардың бірі үкімет, екіншісі оппозиция құрайтын еді. Бұл партиялардың екі палатадағы басшыларының танылғаны күтілді, сондықтан әр палатадағы оппозицияны кім басқаратынын анықтауда қиындықтар тумады. 19-шы ғасырда қалыптасқан конституциялық конвенция бойынша, егер партияның соңғы премьер-министрі басшылардың бірі болса, ол партиясының жалпы көшбасшысы деп есептелді. Әйтпесе, екі палатаның басшылары тең мәртебеде болды. Монарх министрлік құруға кімді шақыру керектігіне қатысты белгілі бір дискрецияға ие болғандықтан, кім шақырылатыны әрқашан алдын ала белгілі болмады. Дегенмен, оппозиция басшылығы тек әдет-ғұрыппен байланысты болғандықтан, қалыпты күтулер мен конвенциялар уақыт өте келе саяси шындықтармен өзгеретін болды. 1830 жылдан 1846 жылға дейін торилер/консерваторлар партиясы және вигтер партиясы (көбінесе радикалдар мен басқа одақтастарымен бірге либералдық партия деп аталды) билікте кезектесіп, оппозицияның анық көшбасшыларын қамтамасыз етті. 1846 жылы консерваторлар партиясы (протекционист) консерваторлар және пилиттік (немесе либералды консерваторлар) фракцияларына бөлінді. Протекционистер үлкен топ болғандықтан, оппозицияның танылған басшылары олардың қатарынан таңдалды. Лордтар палатасында лорд Стэнли (жақын арада Дерби графы болды) протекционист көшбасшысы болды. Ол фракциядағы жалғыз белгілі саяси тұлға болды, сондықтан келесі консерваторлық министрлікті құруға өте ықтимал кандидат еді. Халық палатасындағы басшылық мәселесі одан да күрделі болды. Сэр Роберт Пилге қарсы протекционисттік көтерілістің жетекшісі лорд Джордж Бентинк бастапқыда партияны Халық палатасында басқарды. Ол 1847 жылдың желтоқсан айында қызметінен кетті. Партия Бенджамин Дизраэли емес, сенімді көшбасшыны қалай табу керек деген мәселемен бетпе-бет келді. Бұл мәселені шешудің алғашқы әрекеті 1848 жылдың ақпан айында жасалды, осы кезде жас Гранби графы көшбасшы болып тағайындалды. Ол 1848 жылдың наурыз айында осы қызметтен бас тартты. Содан кейін басшылық 1849 жылдың ақпанына дейін бос тұрды. Келесі тәжірибе басшылықты Гранби, Дизраэли және қарт Джон Чарльз Херристің үштігіне сендіру болды. Іс жүзінде Дизраэли өзінің әріптестеріне назар аудармады. 1851 жылы Гранби отставкаға кетті және партия Дизраэлиді жалғыз көшбасшы ретінде қабылдады. Ол кезде протекционистер консерваторлар партиясының өзегі болды және Дерби 1852 жылы өзінің алғашқы үкіметін құра алды. Либералдық партия 1859 жылы ресми түрде құрылды, ол вигтер партиясын екі жетекші партияның бірі ретінде алмастырды. Партиялық тәртіптің күшеюімен негізгі оппозициялық партияны және оппозиция басшыларын анықтау оңайырақ болды. Лордтар палатасынан оппозицияны соңғы рет басқарған жалпы көшбасшы Розбери графы болды. Ол 1896 жылдың қараша айында осы қызметтен кетті. Лорд Розбери 1894–1895 жылдары либералдық партияның премьер-министрі болды. 1911 жылғы Парламент Актісі Лордтар палатасының заң шығару құқығын алып тастады, бұл әл-ауқат мемлекетін құруға бағытталған либералдық заңнаманы Халық палатасымен қабылдауға мүмкіндік берді, Халық бюджеті және кез келген болашақ ақша заң жобалары Лордтардың араласуынсыз қабылданатын болды. Бұл, де-факто оппозицияның бір ғана нақты көшбасшысы болуы мүмкін екенін бекітті және іс жүзінде сол көшбасшының қай палатада отыруы керектігін нақтылады. Осы уақыттан бастап Халық палатасындағы оппозицияның барлық көшбасшылары оппозицияның жалпы көшбасшылары болып табылады. 1915 жылы либералдық, консерваторлық және лейбористік партиялар коалиция құрды. Ирландиялық парламенттік партия үкіметке қосылмады, бірақ оған қарсы болған жоқ. Парламенттегі ешкімнің де коалицияға қарсы екенін айта алмайтындықтан, екі палатадағы оппозиция басшылығы бос қалды. Консервативтік және юнионисттік партияның ирландиялық юнионисттік бөлігіндегі жетекші тұлға Сэр Эдвард Карсон 1915 жылдың 19 қазанында коалициялық министрліктен кетті. Содан кейін ол үкімет мүшесі емес юнионистердің көшбасшысы болды, ол Халық палатасындағы оппозицияның көшбасшысы болды. 1916 жылдың желтоқсанында партиялық жағдай өзгерді: жетекші либерал Дэвид Ллойд Джордж «Коалициялық либералдық», консервативтік және лейбористік партиялардың бір бөлігінің қолдауымен коалиция құрды. Либералдық партияның басшысы Х.Х. Асквит және оның жетекші әріптестері үкіметтен шығып, Халық палатасының оппозициялық жағында орын алды. Асквит оппозицияның көшбасшысы ретінде танылды. Ол 1918 жылғы Ұлыбританияның жалпы сайлауында жеңілгенге дейін осы қызметті сақтап қалды. Асквит Либералдық партияның көшбасшысы болып қала бергенімен, ол Халық палатасының мүшесі болмағандықтан, 1920 жылғы Пейслидегі қосымша сайлауда сайланғанға дейін оппозицияның көшбасшысы бола алмады. 1919 жылдан 1922 жылға дейін отырған 1918 жылғы желтоқсанда сайланған Парламент оппозицияның көшбасшысы Халық палатасындағы ең көп сандық қолдауы бар үкімет емес партияның көшбасшысы деген қағидаттан ең маңызды ауытқуды білдіреді. Ең ірі оппозициялық партия (Вестминстердегі орын алмайтын абстенционисттік депутаттарын ескермейтін) Синь Фейн партиясы емес, 57 орын жеңіп алған және Ллойд Джордж коалициясынан толығымен шығып кеткен Лейбористік партия болды. 36 либералдық депутат коалициялық қолдаусыз сайланды; алайда, олар Ллойд Джорджға қарсылығында біртегіс болған жоқ. Лейбористік партия 1922 жылға дейін көшбасшыға ие болған жоқ. Парламенттік Лейбористік партия жыл сайын төрағаны сайлайтын, бірақ партияның конгрестік тарихына байланысты төраға оппозицияның көшбасшысы екенін мәлімдеуден бас тартты. Оппозицияның көшбасшысы кімге тиесілі екенінің мәселесі ешқашан ресми түрде шешілмегенімен, іс жүзінде Оппозициялық либералдық көшбасшы осы лауазыммен байланысты парламенттік функциялардың көп бөлігін орындады. 1919 жылы шағын оппозициялық либералдар тобы бас қосып, оның коалициясының протекционизмі мен мемлекеттендіруінен алшақтады. Олар өздерін Либералдық парламенттік партиясы деп жариялады. Олар Сэр Дональд Маклинды Парламенттік партия төрағасы етіп сайлады. Либералдық партияның сол кездегі практикасы, партияның жалпы көшбасшысы Халық палатасына сайлауда жеңіліске ұшыраған жағдайда, төраға Халық палатасында әрекет етуші көшбасшы ретінде жұмыс істеуі керек еді. Сондықтан Маклин оппозицияның көшбасшысы рөлін өзіне алды, содан кейін Халық палатасына қосымша сайлауда жеңіс алып оралған Асквит оны алмастырды (1920–22). 1922 жылдан бастап Лейбористік партия танылған көшбасшыға ие болды, сондықтан Оппозициялық либералдық партиядан Халық палатасындағы барлық қалған оппозициялық рөлдерді өзіне алды. 1922 жылдан бері негізгі үкіметтік және оппозициялық партиялар Лейбористік партия және консерваторлар партиясы болып табылады. 20-шы ғасырда премьер-министрлігіне үміткер болып қарастырылған үш лорд болды (1923 жылы лорд Керзон оф Кедлстон, 1940 жылы лорд Галифакс және 1963 жылы лорд Хоум), бірақ бұл барлығы консерваторлар партиясы үкіметте болған жағдайлар еді және оппозиция көшбасшыларының тізіміне әсер етпейді. 1931–32 жылдары Лейбористік партияның басшысы Артур Хендерсон болды. Ол 1931 жылы қысқа мерзімге оппозицияның көшбасшысы болды, бірақ 1931 жылғы жалпы сайлауда орын жоғалтқаннан кейін осы қызметті жалғастыра алмады. Джордж Лансбери 1932 жылы Лейбористік партияның көшбасшысы болғанға дейін оппозицияның көшбасшысы болды.

In the period of 1830–1937, the normal expectation was that there would be two leading parties (often with smaller allied groups), of which one would form the government and the other the opposition. These parties were expected to have recognized leaders in the two Houses, so there was normally no problem in identifying who led the opposition in each House. The constitutional convention developed in the nineteenth century was that if one of the leaders was the last prime minister of the party, then he would be considered the overall leader of his party. If that was not the case then the leaders of both Houses were of equal status. As the monarch retained some discretion as to which leader should be invited to form a ministry, it was not always obvious in advance which one would be called upon to do so. However, as the leadership of the opposition only existed by custom, the normal expectations and conventions were modified by political realities from time to time. From 1830 until 1846 the Tory/Conservative Party and the Whig Party (increasingly often described with its Radical and other allies as the Liberal Party) alternated in power and provided clear leaders of the opposition. In 1846 the Conservative Party split into (Protectionist) Conservative and Peelite (or Liberal Conservative) factions. The Protectionists being the larger group, the recognized leaders of the opposition were drawn from their ranks. In the House of Lords, Lord Stanley (soon becoming Earl of Derby) was the Protectionist leader. He was the only established front rank political figure in the faction and thus a very strong candidate to form the next Conservative ministry. The leadership in the House of Commons was more problematic. Lord George Bentinck, the leader of the Protectionist revolt against Sir Robert Peel, initially led the party in the Commons. He resigned in December 1847. The party was then faced with the problem of how to produce a credible leader, who was not Benjamin Disraeli. The first attempt to square the circle was made in February 1848, when the young Marquess of Granby was installed as the leader. He gave up the post in March 1848. The leadership then fell vacant until February 1849. The next experiment was to entrust the leadership to a triumvirate of Granby, Disraeli, and the elderly John Charles Herries. In practice, Disraeli ignored his co triumvirs. In 1851 Granby resigned and the party accepted Disraeli as the sole leader. The Protectionists by then were clearly the core of the Conservative Party and Derby was able to form his first government in 1852. The Liberal Party was formally founded in 1859, replacing the Whig Party as one of the two leading parties. With increasing party discipline it became easier to define the principal opposition party and the leaders of the opposition. The last overall leader of the opposition to have led it from the House of Lords was the Earl of Rosebery. He resigned as such in November 1896. Lord Rosebery had been Liberal prime minister from 1894 to 1895. The Parliament Act 1911 removed the legislative veto from the House of Lords to permit the welfare state forming Liberal legislation to be enacted by the Commons, the People's Budget and any future Money Bills without any input from the Lords. This, therefore, entrenched the de facto position that there could only be one true leader of the opposition and in effect clarified in which house that leader would need to sit. From this point, all leaders of the opposition in the House of Commons would thus be overall leaders of the opposition. In 1915 the Liberal, Conservative and Labour parties formed a coalition. The Irish Parliamentary Party did not join the government but were by and large not in opposition to it. As almost nobody in the Parliament could be said to be in opposition to the coalition, the leadership of the opposition in both Houses fell vacant. Sir Edward Carson, the leading figure among the Irish Unionist part of the Conservative and Unionist Party, resigned from the coalition ministry on 19 October 1915. He then became the leader of those Unionists who were not members of the government, effectively the leader of the opposition in the Commons. The party situation changed in December 1916: a leading Liberal, David Lloyd George, formed a coalition with the support of a section of "Coalition Liberal", Conservative and Labour parties. The Leader of the Liberal Party, H. H. Asquith, and most of his leading colleagues left the government and took up seats on the opposition side of the House of Commons. Asquith was recognized as the leader of the opposition. He retained that post until he was defeated in the 1918 United Kingdom general election. Although Asquith continued to be the leader of the Liberal Party, as he was not a member of the House of Commons he was not eligible to be the leader of the opposition until returned in the 1920 Paisley by election. The Parliament elected in December 1918 which sat from 1919 until 1922, represents the most significant deviation from the principle that the leader of the opposition is the leader of the party not in government with the greatest numerical support in the House of Commons. The largest opposition party (disregarding Sinn Féin, whose abstentionist MPs did not take their seats at Westminster), was the Labour Party which had wholly left the Lloyd George coalition and won 57 seats at the general election. Thirty six Liberals had been elected without coalition support; however, they were mixed in their opposition to Lloyd George. The Labour Party did not have a Leader until 1922. The Parliamentary Labour Party annually elected a chairman, but the party, due to its congressional origins, refused to assert a claim that the chairman was the leader of the opposition. Although the issue of who was entitled to be the leader of the opposition was never formally resolved, in practice the Opposition Liberal leader performed most of the parliamentary functions associated with the office. The small group of opposition Liberals met in 1919, distanced by his coalition's protectionism and nationalization. They resolved that they were the Liberal Parliamentary Party. They elected Sir Donald Maclean as Chairman of the Parliamentary Party. Liberal Party practice at the time, when the overall leader of the party had lost an election to the House of Commons, was for the chairman to function as acting leader in the House. Maclean, therefore, took on the role of leader of the opposition, followed by Asquith, who returned to the House by winning a by election (1920–22). From 1922 the Labour Party had a recognized leader so took over all remaining commons opposition roles from the Opposition Liberal Party. Since 1922 the principal Government and Opposition parties have been the Labour Party and the Conservative Party. There were three instances of peers being seriously considered for the prime ministership, during the twentieth century (Lord Curzon of Kedleston in 1923, Lord Halifax in 1940 and Lord Home in 1963), but these were all cases where the Conservative Party was in government and do not affect the list of leaders of the opposition. In 1931–32 the Leader of the Labour Party was Arthur Henderson. He was the leader of the opposition for a short period in 1931 but was ineligible to continue when he lost his seat in the 1931 general election. George Lansbury was the leader of the opposition before he also became the leader of the Labour Party in 1932.

1937 жылдан бастап оппозицияның заңды басшылары

Парламент палаталарындағы оппозиция басшылары заңда белгіленгенге дейін бір ғасырдан астам уақыт бойы парламентте мойындалып, ерекше мәртебе алған. Эрскин Мей: Парламенттік тәжірибе оппозиция басшысының лауазымы алғаш рет 1937 жылғы Корольдік министрлер туралы заңда заңдық күш алғанын растайды. 5-бапта «Оппозиция басшысына жыл сайын екі мың фунт жалақы төленеді» делінген. 10-баптың (1) тармағы «Оппозиция басшысы» дегені – сол уақытта сол палатадағы үкіметке қарсы ең көп сандық күшке ие партияның басшысы болып табылатын Төменгі палатаның мүшесі» деп көрсетеді. 1937 жылғы заңда оппозиция басшысының кім екендігіне қатысты күмәнді жағдай туғанда шешім қабылдауға қатысты маңызды ереже бар. 10-баптың (3) тармағында «Егер Төменгі палатадағы үкіметке қарсы партияның ең көп сандық күшке иелігіне немесе осындай партияның сол палатадағы басшысына қатысты күмәнді жағдай туындаса, бұл мәселе осы Заңның мақсаты үшін Төменгі палата спикерімен шешіледі және оның жазбаша куәландырылған шешімі соңғы және түпкілікті болады» делінген. Кейінгі заңдар Лордтар палатасындағы оппозиция басшысын да заңдық тұрғыдан мойындады. Министрлер және басқа да жалақылар туралы 1975 жылғы заңның 2-бабында «Осы Заңда «Оппозиция басшысы» дегені – Парламент палатасының кез келген мүшесі, ол сол палатадағы үкіметке қарсы ең көп сандық күшке ие партияның басшысы болып табылады» деп көрсетілген. 2-баптың (2) тармағы 1937 жылғы заңның 10-бабының (3) тармағымен толық сәйкес келеді. 2-баптың (3) тармағы Лордтар палатасындағы оппозиция басшысы туралы шешімді Лорд-канцлердің (2005 жылдан бастап Лорд-спикер) қабылдауына қатысты ережелерді қамтиды. Заңнамалық ережелер оппозиция басшысының парламенттік лауазым екенін растайды, сондықтан басшы болу үшін адам өзі басшылық ететін палатаның мүшесі болуы керек. 1937 жылдан бастап оппозиция басшысы Парламент мүшесі ретіндегі жалақысына қосымша мемлекеттік жалақы алады, ол қазір Министрлер кабинетінің мүшесінің жалақысына тең. Бұдан өзге, лауазым иесіне министрлердің көпшілігі пайдаланатын көліктерге тең баға мен сипаттамаға ие, шофермен басқарылатын автомобиль беріледі. 1940 жылы Төменгі палатадағы үш ірі партия Екінші дүниежүзілік соғысты жалғастыру үшін коалициялық үкімет құрды. Бұл коалиция 1945 жылы нацистік Германия жеңілгеннен кейін көп ұзамай таратылды. Бұрынғы оппозиция басшысы үкіметке кіргеннен кейін, лауазымды кім атқаратыны немесе оның функцияларын кім орындайтыны туралы мәселе туындады. Кисингтің қазіргі заманғы мұрағаты 1937–1940 жылдарға (4069D параграф) Хансардқа негізделген ахуалды баяндады: Премьер-министр 21 мамырда Төменгі палатада мырза Денманға жауап беріп, үш негізгі саяси партияны қамтитын әкімшіліктің құрылуын ескере отырып, Ұлыбритания үкіметінің пікірінше, 1937 жылғы Корольдік министрлер туралы заңның оппозиция басшысына жалақы төлеуге қатысты ережелері әзірге күшін жойды, себебі үкімет құра алатын балама партия жоқ еді. Ол заңға өзгерту енгізу қажет деп санамағанын қосты. Daily Herald 1940 жылғы 22 мамырда Парламенттік Лейбористтік партиясының жиналып, доктор Х. Б. Лис Смитті PLP төрағасы (сол кездегі партия басшысының міндетін атқаратын лауазым) және партияның оппозициялық орындықтағы өкілі ретінде бірауыздан сайлағанын хабарлады. 1941 жылғы 18 желтоқсанда Лис Смит қайтыс болғаннан кейін, PLP 1942 жылғы 21 қаңтарда жиналыс өткізді. Фредерик Петик Лоуренс бірауыздан PLP төрағасы және партияның ресми өкілі болып сайланды, ал партия басшысы үкіметте қызмет етіп жатқанда, оның орынбасары бұл міндеттерді атқарды. Еңбек партиясының орынбасар басшысы (Артур Гринвуд) 1942 жылғы 22 ақпанда үкіметтен кеткеннен кейін, коалиция аяқталғанға дейін және партия саясатының қалыпқа енгеніне дейін Петик Лоуренстен осы лауазымдарды алды.

Leaders of the opposition in the two Houses of Parliament had been generally recognized and given a special status in Parliament for more than a century before they were mentioned in legislation. Erskine May: Parliamentary Practice confirms that the office of the leader of the opposition was first given statutory recognition in the Ministers of the Crown Act 1937. Section 5 states that "There shall be paid to the Leader of the Opposition an annual salary of two thousand pounds". Section 10(1) includes a definition (which codifies the usual situation under the previous custom) "Leader of the Opposition" means that member of the House of Commons who is for the time being the leader in that House of the party in opposition to His Majesty's Government having the greatest numerical strength in that House". The 1937 Act also contains an important provision to decide who is the Leader of the Opposition, if this is in doubt. Under section 10(3) "If any doubt arises as to which is or was at any material time the party in opposition to His Majesty's Government having the greatest numerical strength in the House of Commons, or as to who is or was at any material time the leader in that House of such a party the question shall be decided for the purposes of this Act by the Speaker of the House of Commons, and his decision, certified in writing under his hand, shall be final and conclusive". Subsequent legislation also gave statutory recognition to the leader of the opposition in the House of Lords. Section 2(1) of the Ministerial and other Salaries Act 1975, provides that "In this Act "Leader of the Opposition" means, in relation to either House of Parliament, that member of that House who is for the time being the Leader in that House of the party in opposition to His Majesty's Government having the greatest numerical strength in the House of Commons". Section 2(2) is in exactly the same terms as section 10(3) of the 1937 Act. Section 2(3) is a corresponding provision for the Lord Chancellor (since 2005, the Lord Speaker) to decide about the Leader of the Opposition in the House of Lords. The legislative provisions confirm that the leader of the opposition is, strictly, a Parliamentary office; so that to be a leader a person must be a member of the House in which he or she leads. Since 1937 the leader of the opposition has received a state salary in addition to their salary as a Member of Parliament (MP), now equivalent to a Cabinet Minister. The holder also receives a chauffeur driven car for official business of equivalent cost and specification to the vehicles used by most cabinet ministers. In 1940 the three largest parties in the House of Commons formed a coalition government to continue to prosecute the Second World War. This coalition continued in office until shortly after the defeat of Nazi Germany in 1945. As the former leader of the opposition had joined the government the issue arose of who was to hold the office or perform its functions. Keesing's Contemporary Archives 1937–1940 (at paragraph 4069D) reported the situation, based on Hansard:

The Prime Minister replying to Mr. Denman in the House of Commons on 21 May, said that in view of the formation of an Administration embracing the three main political parties, H. M. Government was of the opinion that the provision of the Ministers of the Crown Act, 1937, relating to the payment of a salary to the leader of the opposition was in abeyance for the time being, as there was no alternative party capable of forming a Government. He added that he did not consider amending legislation necessary. The Daily Herald reported that the Parliamentary Labour Party met on 22 May 1940 and unanimously elected Dr H. B. Lees Smith as Chairman of the PLP (an office normally held by the party leader at that time) and as spokesman of the Party from the opposition front bench. After the death of Lees Smith, on 18 December 1941, the PLP held a meeting on 21 January 1942. Frederick Pethick Lawrence was unanimously elected Chairman of the PLP and the official spokesman of the party in the House of Commons while the party leader was serving in the government. After the Deputy Leader of the Labour Party (Arthur Greenwood) left the government on 22 February 1942 he took over these roles from Pethick Lawrence until the end of the coalition and the resumption of normal party politics.

Оппозиция басшыларының тізімі (1911 жылдан қазіргі уақытқа дейін)

Парламент актісінен бері оппозиция басшыларының тізімі. Қызметке кіріскен күні Қызметтен кеткен күні Оппозицияның негізгі партиясы Оппозиция басшысы Көлеңкелі кабинет 19 қазан 1915 Оппозиция Консервативті Сэр Эдвард Карсон (Ирландиялық Юнионисттік партиясы) 6 желтоқсан 1916 Тәуелсіз либерал Х. Х. Асквит 14 желтоқсан 1918 Сэр Дональд Маклеан 1920 Х. Х. Асквит 21 қараша 1922 Лейборист Рамсей Макдональд 22 қаңтар 1924 Консервативті Стэнли Болдуин 4 қараша 1924 Лейборист Рамсей Макдональд 5 маусым 1929 Консервативті Стэнли Болдуин 1 қыркүйек 1931 Лейборист Артур Хендерсон 25 қазан 1931 Джордж Лэнсбери 25 қазан 1935 Клемент Эттли 22 мамыр 1940 Гастингс Лис Смит 21 қаңтар 1942 Фредерик Петик Лоуренс Ақпан 1942 Артур Гринвуд 23 мамыр 1945 Клемент Эттли 26 шілде 1945 26 қазан 1951 Консервативті Уинстон Черчилль 26 қазан 1951 25 қараша 1955 Лейборист Клемент Эттли 25 қараша 1955 14 желтоқсан 1955 Герберт Моррисон 14 желтоқсан 1955 18 қаңтар 1963 Хью Гейтскелл 18 қаңтар 1963 14 ақпан 1963 Джордж Браун 14 ақпан 1963 16 қазан 1964 Гарольд Уилсон Уилсон I 16 қазан 1964 28 шілде 1965 Консервативті Сэр Алек Дуглас Хоум Дуглас Хоум 28 шілде 1965 19 маусым 1970 Эдвард Хит Хит I 19 маусым 1970 4 наурыз 1974 Лейборист Гарольд Уилсон Уилсон II 4 наурыз 1974 11 ақпан 1975 Консервативті Эдвард Хит Хит II 11 ақпан 1975 4 мамыр 1979 Маргарет Тэтчер Тэтчер 4 мамыр 1979 10 қараша 1980 Лейборист Джеймс Каллахан Каллахан 10 қараша 1980 2 қазан 1983 Майкл Фут Фут 2 қазан 1983 18 шілде 1992 Нил Киннок Киннок 18 шілде 1992 12 мамыр 1994 Джон Смит Смит 12 мамыр 1994 21 шілде 1994 Маргарет Беккет Беккет 21 шілде 1994 2 мамыр 1997 Тони Блэр Блэр 2 мамыр 1997 19 маусым 1997 Консервативті Джон Мейджор Мейджор 19 маусым 1997 13 қыркүйек 2001 Уильям Хейг Хейг 13 қыркүйек 2001 6 қараша 2003 Иэн Дункан Смит Дункан Смит 6 қараша 2003 6 желтоқсан 2005 Майкл Ховард Ховард 6 желтоқсан 2005 11 мамыр 2010 Дэвид Камерон Камерон 11 мамыр 2010 25 қыркүйек 2010 Лейборист Харриет Харман Харман I 25 қыркүйек 2010 8 мамыр 2015 Эд Милибанд Милибанд 8 мамыр 2015 12 қыркүйек 2015 Харриет Харман Харман II 12 қыркүйек 2015 4 сәуір 2020 Джереми Корбин Корбин 4 сәуір 2020 Сэр Кир Стармер Стармер

List of leaders of the opposition since the Parliament Act. Date of Assuming officeDate of demitting officePrincipal partyof oppositionLeader of the OppositionShadow cabinet 19 October 1915 Opposition Conservative Sir Edward Carson(Irish Unionist Party) 6 December 1916 Independent Liberal H. H. Asquith 14 December 1918 Sir Donald Maclean 1920 H. H. Asquith 21 November 1922 Labour Ramsay MacDonald 22 January 1924 Conservative Stanley Baldwin 4 November 1924 Labour Ramsay MacDonald 5 June 1929 Conservative Stanley Baldwin 1 September 1931 Labour Arthur Henderson 25 October 1931 George Lansbury 25 October 1935 Clement Attlee 22 May 1940 Hastings Lees Smith 21 January 1942 Frederick Pethick Lawrence February 1942 Arthur Greenwood 23 May 1945 Clement Attlee 26 July 194526 October 1951 Conservative Winston Churchill 26 October 195125 November 1955 Labour Clement Attlee 25 November 195514 December 1955 Herbert Morrison 14 December 195518 January 1963 Hugh Gaitskell 18 January 196314 February 1963 George Brown 14 February 196316 October 1964 Harold Wilson Wilson I 16 October 196428 July 1965 Conservative Sir Alec Douglas Home Douglas Home 28 July 196519 June 1970 Edward Heath Heath I 19 June 19704 March 1974 Labour Harold Wilson Wilson II 4 March 197411 February 1975 Conservative Edward Heath Heath II 11 February 19754 May 1979 Margaret Thatcher Thatcher 4 May 197910 November 1980 Labour James Callaghan Callaghan 10 November 19802 October 1983 Michael Foot Foot 2 October 198318 July 1992 Neil Kinnock Kinnock 18 July 199212 May 1994 John Smith Smith 12 May 199421 July 1994 Margaret Beckett Beckett 21 July 19942 May 1997 Tony Blair Blair 2 May 199719 June 1997 Conservative John Major Major 19 June 199713 September 2001 William Hague Hague 13 September 20016 November 2003 Iain Duncan Smith Duncan Smith 6 November 20036 December 2005 Michael Howard Howard 6 December 200511 May 2010 David Cameron Cameron 11 May 201025 September 2010 Labour Harriet Harman Harman I 25 September 20108 May 2015 Ed Miliband Miliband 8 May 201512 September 2015 Harriet Harman Harman II 12 September 20154 April 2020 Jeremy Corbyn Corbyn 4 April 2020 Sir Keir Starmer Starmer

Оппозиция басшыларының қызмет мерзімі бойынша тізімі

Бұл тізімде 1911 жылғы Парламент Актісінен бастап, Қауымдар Палатасына заңнамалық үстемдік берген және 1937 жылғы Корольдік министрлер Актісінен бастап, оның ішіндегі екінші ірі фракция басшысына заңмен бекітілген лауазым мен жалақы берілген, әдеттегі М.С. Ресми оппозиция рөлінен өзгеше, барлық Оппозиция көшбасшыларының тізімі келтірілген. Бұл мерзімдер арасындағы айырмашылыққа негізделген; егер күнтізбелік күндер саны бойынша есептелсе, барлық көрсеткіштер бірге артық болар еді. Тізімдегі 35 оппозиция көшбасшысының жетісі 5 жылдан астам қызмет еткен, жетісі бірнеше жалпы сайлауда жеңіліске ұшыраған, ал жетісі бір жылдан аз қызмет еткен. Ранг Оппозиция көшбасшысы Қызмет еткен мерзімі Жалпы сайлауда жеңіліс Жеке Премьер-министрлік мерзімдер Жалпы сайлауда жеңіс Партия Бірінші мерзім Екінші мерзім Сілтемелер1Neil Kinnock200Еңбекші партиясы1983–19923Hugh Gaitskell100Еңбекші партиясы1955–19637Harold Wilson123 Еңбекші партиясы1963–19641970–1974 9 Ed Miliband 1 0 0 Еңбекші партиясы 2010–2015 11 David Cameron 0 1 1 Консерваторлар партиясы 2005–2010 12 William Hague 1 0 0 Консерваторлар партиясы 1997–2001 15Bonar Law01–Консерваторлар партиясы (Шотландиялық Одақшыл)1911–191518George Lansbury–0–Еңбекші партиясы193125James Callaghan110Еңбекші партиясы1979–198027Arthur Henderson–0–Еңбекші партиясы1931–1932 29 Alec Douglas Home 1 1 0 Консерваторлар партиясы 1964–1965 30 Harriet Harman – 0 – Еңбекші партиясы 2010 2015