Кіріспе

Американдық романист (1947–1993)

Джерри Густав Хасфорд (28 қараша 1947 – 29 қаңтар 1993), сонымен қатар Gustav Hasford атты жазушылық псевдониммен де танымал, американдық романист, журналист және ақын. Оның өзінің өмірінен алынған "The Short Timers" (1979) романы "Full Metal Jacket" (1987) фильмінің негізіне алынған. Ол АҚШ Теңіз жаяу әскерлерінің ветераны, Вьетнам соғысы кезінде соғыс тілшісі қызметін атқарған.

Ерте өмір

Алабама штатының Расселвилл қаласында туған Хасфорд 1966 жылы АҚШ Теңіз жаяу әскерлері корпусына қосылып, Вьетнам соғысында жауынгерлік корреспондент қызметін атқарды. Әскери журналист ретінде ол Leatherneck Magazine, Pacific Stars and Stripes және Sea Tiger басылымдарына материалдар жазды. Вьетнамдағы қызметі барысында Хасфорд 1968 жылы Хуэ шайқасында көрсеткен батылдығы үшін Әскери-теңіз күштері мен Теңіз жаяу әскерлері корпусының үлгерім медалімен марапатталды.

Бастапқы әдеби мансабы

Хасфорд Кларион шеберханасына қатысып, 1970-ші жылдардағы Артур Байрон Ковер және Дэвид Дж. Скаль сияқты түрлі ғылыми-фантастика жазушыларымен байланыс жасады. Оның туындылары Space and Time және Damon Knight's Orbit серияларында жарияланды. Ол сондай-ақ 1972 жылы шыққан Winning Hearts and Minds журналында "Bedtime Story" өлеңін жариялады, ол соғыс туралы ардагерлердің жазған алғашқы антологиясы болды. Өлең 1985 жылы "Қараңғылықты алып жүру" кітабында қайта басылды.

Қысқа уақытқа жұмыс істейтіндер

1978 жылы Хасфорд Милфорд жазушылар семинарына қатысып, сол кезде Bantam Books баспасының редакторы болған көрнекті ғылыми-фантастика жазушысы Фредерик Польмен танысты. Польдің ұсынысымен Хасфорд «Қысқа мерзімділер» (The Short Timers) туындысын жіберді, ал Поль оны Bantam баспасы үшін сатып алды. «Қысқа мерзімділер» 1979 жылы жарық көрді және бестселлерге айналды, Newsweek журналы оны «Вьетнам соғысы туралы ең үздік көркем шығарма» деп сипаттады. 1988 жылдың наурыз айында, «Оскар» сыйлықтарын табыстау салтанатына аз уақыт қалғанда, Калифорния штатының Сан-Луис-Обиспо қаласындағы Калифорния политехникалық мемлекеттік университетінің кампус полициясы оның жалға алған қоймасынан шамамен 10 000 кітапхана кітабын тапты. Ол кезде оның Cal Poly SLO кітапханасынан 87 кітабы мерзімінен тыс болып, Civil War Times журналының бес жылдық саны алынған еді; материалдардың алғашқы құны 3000 долларға бағаланды (кейіннен 20 000 долларға қайта бағаланды). Хасфордтың кітаптар жинағына АҚШ, Австралия және Ұлыбританиядағы кітапханалардан қарызға алынған (бірақ қайтарылмаған) кітаптар, сондай-ақ таныстарының үйінен алынған кітаптар кірді. Олардың арасында XIX ғасырға тән Эдгар Аллан По және Америка Азамат соғысы туралы кітаптар бар еді. Хасфорд Калифорния штатының тұрғыны ретінде Cal Poly SLO кітапханасынан кітап алу құқығын алды, кампусқа жақын орналасқан мотельдің мекенжайын және жалған әлеуметтік қамтамасыз ету нөмірін пайдаланды. 1988 жылдың маусым айында оған екі рет ірі ұрлық жасау және он рет ұрланған мүлікті иелену айыптары тағылды. Сан-Луис-Обиспо округінің Жоғарғы сотының судьясы Гарри Вулперт сот отырыстарын 5 желтоқсанда бастауды жоспарлады. Сот барысында Хасфорд ұрланған мүлікті иеленгені үшін кінәлі екенін мойындады. 1989 жылдың 4 қаңтарында Хасфорд алты айға бас бостандығынан айырылды (оның ішінде үш ай түрмеде отырды) және болашақ туындыларының авторлық құқығынан 1100 доллар төлейтінін уәделеді. Оған сондай-ақ 748 кітапты АҚШ-тағы тоғыз кітапханаға қайтару үшін тасымалдау шығындарын төлеуге бұйрық берілді. Достары мен туыстарына жолданған хатында Хасфорд кітаптарды Азамат соғысы туралы жарық көрмеген кітапты зерттеу үшін алғанын мәлімдеді. Ол өзінің қиындықтарын «Моральдық көпшіліктің фанатиктері мен Фашистік мемлекеттің толық күшімен қолдау көрсеткен зұлым шабуыл» деп сипаттады.

Екінші және үшінші романдар

1990 жылы ол екінші романын – «The Phantom Blooper» атты туындысын жариялады, ол «The Short Timers» романының жалғасы болды. Бұл жалғастың «Вьетнам трилогиясының» екінші бөлімі болуы жоспарланған, бірақ Хасфорд үшінші бөлімін жазуға үлкермей қайтыс болды. Хасфордтың соңғы романы «A Gypsy Good Time» деп аталды, ол Лос-Анджелесте өтетін, қатал детективтік нойр жанрындағы туынды, және 1992 жылы жарық көрді.