Кәсіби спорт командаларын көшіру және жаңа лигалар құру

Кіріспе

Кәсіби спорттағы бизнес әрекеттері; команданы бір қаладан екінші қалаға жылжыту. Кәсіби спорт командаларының көшірілуі – команда иесінің команданы, әдетте бір мегаполистен екіншісіне, ал кейде бір қала ішіндегі әкімшілік бірліктер арасында жылжытуы. Бұл практика ең көп Солтүстік Америкада кездеседі, онда лигалық франшиза жүйесі қолданылады және командалардың көп бөлігі жеке меншікте болады. Команданы жылжытуға тырысатын иелер әдетте жақсырақ табыс, жаңа нысандар, жанкүйерлердің қолдауы немесе осылардың барлығын бірге іздейді.

Солтүстік Америка

Көптеген әлемдік кәсіби спорт жүйелерінен өзгеше, Солтүстік Америкада әуесқой деңгейден бастап, белгілі бір спорттың ең жоғары деңгейіне дейін билік ететін толыққанды басқарушы органдар жоқ. Солтүстік Америка спортында, әдетте, нашар өнер көрсеткен командалар, төменгі лигаларда жақсы көрсеткен командалармен алмастырылатын жоғарылау және төмендеу жүйесі қолданылмайды. Кез келген қала, ірі кәсіби спорт лигасында командаға ие болғысы келсе, лиганың кеңеюін және жаңа франшизалар беруін күте алады. Дегенмен, мұндай кеңейтулер сирек болады және көбінесе қысқа мерзімдік тереземен шектеледі. Көптеген қазіргі иелері, плей-офф жүйесі мен кесте құрудың қарапайымдығына байланысты 32 команда – ірі лига үшін оңтайлы мөлшер деп санайды. 2024 жылғы мәлімет бойынша, әр ірі лигада 30 немесе 32 франшиза бар. Ұлттық хоккей лигасы (NHL) 32 командаға дейін кеңейді, Vegas Golden Knights 2017 жылы лиганың 31-ші командасы болды, ал Seattle Kraken 2021 жылы 32-ші команда атанды. Өткен онжылдықтарда, бәсекелес лига құруға тырысқан, бірақ бекітілген лигалар тарапынан қабылданбаған иелер, қазіргі бас лига бірігуге келіседі деген үмітпен жаңа лига құрып жауап берді; жаңа лига өздігінен бас лига мәртебесіне ие болады; немесе бекітілген лига кеңеюге мәжбүр болады. 1960 жылдардағы Американдық футбол лигасы (AFL) – жоғарыда аталған үш мақсатқа кері ретпен қол жеткізген табысты бәсекелес лиганың соңғы мысалы. Алайда, барлық ірі спорт түрлерінде 20-ғасырдың соңғы жартысында бәсекелес лига осы мақсаттардың кем дегенде біріне қол жеткізді. Бейсболдың ұсынылған Континентальдық лигасы ешқандай ойын өткізбеді, себебі Бас лига бейсболы (MLB) жаңа лиганың ұсынылған кейбір қалаларында командаларды қосып, ұсынысқа жауап берді. Америка баскетбол қауымдастығы (ABA) және Дүниежүзілік хоккей қауымдастығы (WHA) өздерінің кейбір франшизаларын қалыптасқан лигаларға қабылдауға қол жеткізді, олар да жаңадан пайда болған бәсекелестерін командаларды қосу арқылы толықтай таратуға тырысты. Алайда, жаңадан пайда болған лигалардың табысы, көбінесе қалыптасқан лигалардың иелерінің кірістерінің көп бөлігін ойыншылардың жалақысына жұмсаудан бас тартуымен және спорт лигаларының бұрынғы кірісі үшін негізінен билет сатудан түсетін қаражатқа сүйенуімен байланысты. Мұндай жағдайда, амбициялық бәсекелес жаңа лигаға жанкүйерлердің бірден құрметі мен сенімін арттыру ниетімен, спорттың үздік ойыншыларын жақсы жалақымен тартып алуға мүмкіндік алады. Дегенмен, қазіргі таңда белгілі лигалар табысының көп бөлігін сынақтан өтпеген қарсыластарына ұсынбайтын, тиімді теледидарлық келісімдерден алады. Сондай-ақ, ойыншылар одағының белсенділігі қалыптасқан лигалардың кірістерінің көп бөлігін ойыншыларға төлеуіне әкелді, сондықтан үлкен төрт лиганың әрқайсысының орташа жалақысы маусымға 1 миллион доллардан асып түседі. Қазіргі нарықтық және қаржылық жағдайларда, 21-ғасырдың басында бәсекелес лига құруға кез келген нақты әрекет жүздеген миллион (немесе миллиардтаған) доллар инвестиция мен бастапқы шығын талап етеді, тіпті мұндай ресурстар қол жетімді болған жағдайда да, жаңадан пайда болған лиганың табысы кепілдендірілмейді, мысалы, WWF/NBC қолдаған 2001 жылғы XFL және 2009-2012 жылдардағы UFL сәтсіздікке ұшырады. Қазіргі ірі лигалар АҚШ-тағы барлық ірі БАҚ-тармен табысты қарым-қатынас орнатқан, олар лиганың жұмысын қаржылай қолдайды, өйткені олардың қалыптасқан атағы жоғары рейтингтерді қамтамасыз етеді; телеарналар дәлелденбеген жаңадан басталған лигаға мұндай жаңқа беруге дайын емес, көбінесе жаңадан басталған лигадан осы лигаларды көрсету үшін ақы талап етеді. Сондықтан, лигалар кеңеюді және/немесе қаланың өтінішін қабылдамауды таңдаған жағдайда, жалғыз шынайы шешім – қолданыстағы команданың иесін оны көшіруге сендіру (немесе болашақ иесін оны көшіру ниетімен команданы сатып алуға сендіру). Иелер әдетте командаларды әлсіз жанкүйерлер қолдауынан немесе команда ұйымының қарыздар болғандықтан және қаржылық қолдау үшін жеткілікті халыққа мұқтаж болғандықтан, немесе басқа қала үлкен жергілікті нарықты немесе қаржылық жағынан тиімді стадион/арена келісімін ұсынғандықтан көшіреді. Үкіметтер команда иелеріне команданы тарту немесе ұстап қалу үшін тиімді келісімдер ұсынуы мүмкін. Мысалы, 1995 жылы NFL-дің Кливленд Браунс командасын тарту үшін Мэриленд штаты Балтиморда жаңа стадион салуға келісті және командаға оны тегін пайдалануға және барлық паркинг, жарнама және саудадан түсетін кірісті өзінде қалдыруға рұқсат берді. (Бұл көшіру Кливлендте соншалықты жағымсыз қабылданды, Балтимор Рейвенс командасына кеңейту франшизасы берілгені ретінде қарастырылды, ал Браунс атауы мен олардың ресми тарихы үш жылдан кейін NFL-ге қайта қосылған команда үшін Кливлендте қалды.) Одан он жылдай бұрын Балтимор Колтс командасы Индианаполиске кетіп қалды (NFL иелері Колтс иесі Роберт Ирсайға оның таңдаған қаласына франшизасын көшіруге рұқсат берді, себебі қанағаттанарлық стадион салынбады). Спорт командаларын көшіру көбінесе даулы болады. Оппозиция иелерін адал жанкүйерлерді тастап кеткені үшін және үкіметтерді командаларды тартуға миллиондаған доллар салық төлемдерін жұмсағаны үшін сынап бақты. Алайда, АҚШ-тағы спорт командалары антимонополиялық заң бойынша кез келген бизнес сияқты қарастырылатындықтан, лигалар командалардың ең жоғары ұсыныс берушілерге ағылуына қарсы шаралар қабылдауға көп мүмкіндік бермейді (мысалы, Лос-Анджелес Рамс командасы, олардың Сент-Луиске көшуіне бастапқыда қарсылық көрсеткеннен кейін, NFL бас тартып, көшуге рұқсат берді). Бас лига бейсболы, басқа ірі кәсіби спорт лигаларынан өзгеше, Жоғарғы сот шешімімен антимонополиялық заңдардан босатылған, бірақ соған қарамастан, бірнеше командалардың қалаларын өзгертуге рұқсат берді. Соңғы кезде, соттар Феникс Койотес командасының көшірілуіне қатысты NHL-дың пікірін қолдады, ол франшизаны көшіру бойынша соңғы билікке ие екенін мәлімдеді. Жаңа спорт лигалары көбінесе, қалыптасқан, «ірі» лигаларға қарағанда, көшпелі франшизаларға ие болады, бірақ 1990-жылдардың ортасында бірнеше NFL және NHL командалары басқа қалаларға көшті, ал көшу қаупі кез келген спорт түріндегі ірі лига командалары бар қалаларды салық төлемдерін пайдалану арқылы жаңа стадиондар мен ареналар салуға итермеледі. Бұл тенденция 2000-жылдары да жалғасты, үш Ұлттық баскетбол қауымдастығы (NBA) командасы жеті жыл ішінде көшті, ал бұрынғы 16 жылда мүлдем көшіру болған жоқ. Сынаушылар командаларды ең жоғары ұсыныс беретін қалаға көшіруді «франшизалық еркіндік» деп атады.

Unlike most professional sport systems worldwide, North America does not have comprehensive governing bodies whose authority extends from the amateur to the highest levels of a given sport. North American sports generally do not operate a system of promotion and relegation in which poorly performing teams are replaced with teams that do well in lower level leagues. A city wishing to get a team in a major professional sports league can wait for the league to expand and award new franchises. However, such expansions are infrequent, and generally limited to a narrow window in time. Many current owners believe 32 is the optimal size for a major league due to playoff structure and ease of scheduling. as of 2024, each of the major leagues has 30 or 32 franchises. The National Hockey League (NHL) has expanded to 32 teams, with the Vegas Golden Knights having become the league's 31st team in 2017 and the Seattle Kraken becoming the 32nd team in 2021. In past decades, aspiring owners whose overtures had been rejected by the established leagues would respond by forming a rival league in hopes that the existing major league would eventually agree to a merger; the new league would attain major league status in its own right; or the established league was compelled to expand. The 1960s American Football League (AFL) is perhaps the most recent example of a successful rival league, having achieved each of the three goals listed above in reverse order. However, all major sports have had a rival league achieve at least some of these goals in the last half of the 20th century. Baseball's proposed Continental League did not play a game, but only because Major League Baseball (MLB) responded to the proposal by adding teams in some of the new league's proposed cities. The American Basketball Association (ABA) and World Hockey Association (WHA) each succeeded in getting some of their franchises accepted into the established leagues, which had both unsuccessfully attempted to cause their upstart rivals to fold outright by adding more teams. However, the upstart leagues owed their success in large part to the reluctance of owners in the established leagues to devote the majority of their revenues to player salaries and also to sports leagues' former reliance primarily on gate receipts for revenue. Under those conditions, an ambitious rival could often afford to lure away the sport's top players with promises of better pay, in hopes of giving the new league immediate respect and credibility from fans. Today, however, established leagues derive a large portion of their revenue from lucrative television contracts that would not be offered to an untested rival. Also, the activism of players' unions has resulted in the established leagues paying a majority of their revenues to players, thus the average salary in each of the big four leagues is now well in excess of $1 million per season. Under present market and financial conditions, any serious attempt to form a rival league in the early 21st century would likely require hundreds of millions (if not billions) of dollars in investment and initial losses, and even if such resources were made available the upstart league's success would be far from guaranteed, as evidenced by the failure of the WWF/NBC backed XFL in 2001 and the UFL from 2009 to 2012. The current major leagues have established lucrative relationships with all of the major media outlets in the United States, who subsidize the league's operations because their established fame ensures strong ratings; the networks are far less willing to provide such coverage to an unproven upstart league, often requiring the upstart league to pay the network for those leagues to be covered. Therefore, as long as leagues choose not to expand and/or reject a city's application, the only realistic recourse is to convince the owner(s) of an existing team to move it (or convince a prospective owner to purchase a team with the intent of moving it). Owners usually move teams because of weak fan support or because the team organization is in debt and needs an adequate population for financial support or because another city offers a bigger local market or a more financially lucrative stadium/arena deal. Governments may offer lucrative deals to team owners to attract or retain a team. For example, to attract the NFL's Cleveland Browns in 1995, the state of Maryland agreed to build a new stadium in Baltimore and allow the team to use it rent free and keep all parking, advertising and concession revenue. (This move proved so unpopular in Cleveland that the move was treated as the Baltimore Ravens being awarded an expansion franchise, and the Browns name and their official lineage would remain in Cleveland for a "reactivated" team that rejoined the NFL three years later.) A little more than a decade earlier, the Baltimore Colts left for Indianapolis (NFL owners voted to give Colts owner Robert Irsay permission to move his franchise to the city of his choosing after no satisfactory stadium would be built). Moving sports teams is often controversial. Opponents criticize owners for leaving behind faithful fans and governments for spending millions of dollars of tax money on attracting teams. However, since sports teams in the United States are generally treated like any other business under antitrust law, there is little sports leagues can do to prevent teams from flocking to the highest bidders (for instance, the Los Angeles Rams filed suit when the other NFL owners initially blocked their move to St. Louis, which caused the NFL to back down and allow the move to proceed). Major League Baseball, unique among the major professional sports leagues, has an exemption from antitrust laws won by a Supreme Court decision but nonetheless has allowed several teams to change cities. Also recently, courts denied the attempted move of the team then known as the Phoenix Coyotes by siding with the NHL, which claimed that it had final authority over franchise moves. Newer sports leagues tend to have more transient franchises than more established, "major" leagues, but in the mid 1990s, several NFL and NHL teams moved to other cities, and the threat of a move pushed cities with major league teams in any sport to build new stadiums and arenas using taxpayer money. The trend continued in the 2000s, when three National Basketball Association (NBA) teams moved in a seven year span after there were no moves at all in the 16 years before it. Critics referred to the movement of teams to the highest bidding city as "franchise free agency."

Австралия мен Жаңа Зеландия

Австралиядағы екі ірі кәсіби спорт лигасы – Австралия футбол лигасы (АФЛ) және Ұлттық регби лигасы (НРЛ). Екі турнир де бастапқыда бір қалада (Мельбурн және Сиднейде) құрылған, кейіннен ұлттық деңгейге дейін кеңейді. Осы кеңею барысында екі лигада да командалардың орны ауыстырылды, бірігіп кеткендері мен жабылып қалғандары болды. Клубтар жеке меншік емес, мүшелеріне тиесілі, бірақ Солтүстік Америкадағы франшизалық модельге ұқсас, лигаға кіруге шектеулер бар. Бұл аралас модельдің арқасында командаларды көшіруді көбінесе лига өзі ұйымдастырады, нашар өнер көрсетіп жатқан клубтарды басқа штатқа көшіру арқылы футболды дамытуға тырысады.

Еуропа

Еуропада клубтар мен лига арасындағы қарым-қатынастың ерекшелігіне байланысты, кәсіби спорт лигаларының еуропалық жүйесінде командалардың бір лигадан екіншісіне ауысуы өте сирек болады. Мұндай практика жараспайтын нәрсе саналады. Көптеген еуропалық спорт түрлерінде командалар қазіргі лигаларынан төменгі лигаға түсіріледі немесе жоғары лигаға көтеріледі.

Латын Америкасы мен Кариб бассейндері

Латын Америкасында қалыптасқан базасы бар командалар үшін командалардың көшуі өте сирек кездеседі. Кішкентай командалар, үлкен агломерациялардан келген кішкентай командалар немесе жанкүйерлері аз немесе мүлдем жоқ провинциялық командалар көбінесе үлкен нарық және/немесе қолжетімді жабық ғимараттар іздеп көшіп жатады, себебі көбінесе үлкен клубпен бірлесіп пайдалану қажеттілігі бар үлкен кешендер ғана болады. Бұл практика жарасымсыз деп есептеледі. Бразилияның Педро II есімімен аталатын клуб 1996 жылдың 22 ақпанында Гуара қаласында құрылды. 2009 жылы клуб Núcleo Bandeirante қаласына көшті және Esporte Clube Dom Pedro Bandeirante деп қайта аталды. 2016 жылдың 1 қарашасында Campeonato Brasiliense бірінші лигасына қайта оралғаннан кейін, клуб өз атын Real Futebol Clube деп өзгертті және Бразилиаға көшті. 2020 жылғы маусымға дейін клуб тағы да атауын Real Brasília Futebol Clube деп өзгертті. Guaratinguetá Futebol 2010 жылдың 15 қазанында Гуаратингетадан Американоға көшетінін және атауын Americana Futebol деп өзгертетінін хабарлады. 2011 жылдың 28 қарашасында Американода бір жылдан астам уақыт өткен соң, клубтың басқарушысы Sony Sports команданың 2012 жылғы Campeonato Paulista және басқа да жарыстарға қатысу үшін Гуаратингетаға оралатынын жариялады. Американо қаласы және оның басты стадионы Estádio Décio Vitta клубты және қаланың клубы Рио Бранконы қолдауға шамасы келмеді, сонымен қатар клубтың көптеген жанкүйерлері Гуаратингетада тұрады. Волейбол, баскетбол немесе футзал сияқты басқа спорт түрлерінде көшу жиірек кездеседі, бірақ ол да жиі бола бермейді.

Чили

Бадминтон ФК – Сантьяго қаласындағы футбол клубы болған, 1969 жылға дейін олар Курико қаласына көшіп, 1972 жылы таратылды. 1916 жылдың 27 маусымында құрылған C. D. Green Cross – 1965 жылға дейін Сантьяго қаласындағы спорт клубы болды, содан кейін Темуко қаласына көшіп, жергілікті "Депортес Темуко" футбол командасымен бірікті. Біріккен команда 1985 жылға дейін "Грин Крос Темуко" деп аталды, одан кейін клуб қазіргі атауын қабылдады.

Колумбия

Колумбияда бірінші дивизиондағы тарихи командалар сирек ауыстырылады, бірақ екінші дивизионда құрылған жаңа командалар көбінесе қаладан қалаға көшіріледі. 2007 жылы құрылған «Атлетико Ювентуд» 2010 жылы Соахадан Жирадоға көшіп барды, бірақ сол жылы клуб таратылды, ал оның құқықтарын «Форталеза» сатып алды. «Бахо Каука ФК» 2008 жылы Итагуиге көшіп барды. Нәтижесінде жергілікті «Итагуи ФК» қайта құрылды. 2014 жылдың мамыр айында клуб төрағасы мен қала мэрі арасындағы қаржылық қолдау дауынан кейін команда Итагуиден шығарылды. Клубты қаладан шығару туралы шешімді мэр қабылдады, себебі клуб төрағасы клубқа көрсетілген қолдаудың жеткіліксіздігін көпшілік алдында сынаған болатын. Осы оқиға команданың атын «Агилас Перейра» деп өзгертіп, Перейра қаласына көшіп, үй матчтарын «Эрнан Рамирес Вильегас» стадионында өткізуіне әкелді. Бұл өзгеріс 2014 жылдың 14 шілдесінде ДИМАЙОР Ассамблеясының кезектен тыс отырысында мақұлданды. 2015 жылдың наурызында клуб Рионегроға көшіп, атын «Агилас Дорадас», кейін «Рионегро Агилас» деп өзгертті. «Сентаурос Вильявисенсио» 2011 жылдың мамыр айында Вильявисенсиодан Попаянға көшіп барды, себебі үлкен қарыздары болды, «Депортес Киндио» үшін резервтік клуб ретінде қарастырылып, қаржылық қолдаудан бас тартты, сондай-ақ Каука департаменті губернаторлығы департамент астанасындағы футбол клубына қолдау көрсетті, осылайша «Университарио Попаян» аталды. 2008 жылғы Колумбия чемпионы «Бояка Чико ФК» Боготада «Примера B» командасы ретінде басталып, Бірінші дивизионға көтерілгеннен кейін Туньяға көшті. 2006 жылы құрылған «Кордова ФК» құрылғаннан кейін 2 жыл өткен соң Монтериядан Синселехоға көшіп, «Атлетико де ла Сабана» аталды. Олар 2011 жылы Барранкильяға көшіп, «Униаутонома ФК» аталды. 2015 жылдың соңында «Униаутонома» Пальмираға көшіп, «Орсомарсо С.К.» аталды. «Депор ФК» 2005 жылы Картаго, Валье-дель-Каука қаласында құрылды. Келесі жылы клуб осы департаменттегі Жамундиге көшірілді. 2006 және 2008 маусымдарында оның үй стадионы «Эстадио Касике Жамунди» болды. Қаржылық қиындықтар мен Кали қаласының коммуналдық қызметтер компаниясы «Emcali» қолдауының арқасында клуб 2009 жылы Жамундиден Кали қаласының Агуабланка ауданына көшіп, қазір өз ойындарын «Эстадио Паскуаль Герреро» стадионында өткізеді. 1957 жылы Рионегрода құрылған «Депортиво Рионегро» Антиокия аймағының дәстүрлі командасы болып, 2014 жылы Белоға көшіп, «Леонес Футбол клубы» аталды, ал келесі жылы олар Турбоға көшіп, онда тағы бір жыл болды. 1995 жылы құрылған «Жирардо ФК» 2008 жылы Жирардодан Пальмираға көшіп, «Депортес Пальмира» аталды. Бір жылдан кейін Буэнавентураға көшіп, «Пасифико ФК» аталды. «Пасифико» бір жылдан кейін Синселехоға көшіп, тағы бір жыл өткен соң Монтерияға көшіп, «Ягуарес де Кордова» аталды. «Унивалле ФК» 1998 жылы құрылды, бірінші жартысын Жамундиде, екіншісін Пальмирада өткізді. 1991 жылы олардың атауы «Экспресо Пальмира» деп өзгертілді. 2002 жылы «Экспресо Пальмираны» бизнесмендер сатып алып, клубты «Экспресо Рохо де Картехена» деп атады, ол Картехенаға көшіп барды. 2005 жылы «Экспресо Рохо» Синселехоға көшіп барды, ол бір жыл ғана болды, ал 2006 жылы Картехенаға оралды. 2007 жылғы маусымда команда Фусагасуга қаласына, Кундинамаркаға көшіп барды. 2009 жылы команда экономикалық қиындықтарға байланысты Зипакираға көшіп барды. 2011 жылғы маусымда «Экспресо Рохо» Фусагасуга қаласына қайта оралуға шешім қабылдады, бірақ нашар нәтижеге байланысты клуб Соахаға көшті. 2015 жылы команда Зипакираға қайта оралды. Келесі маусымда 2016 жылы клуб «Тигрес ФК» деп қайта аталды.

In Colombia historic teams from first division are rarely moved, but newer teams created in second division are often moved from city to city looking for a responding fan base. Atlético Juventud, founded in 2007, moved from Soacha to Girardot in 2010, however the club dissolved later that same year, and its affiliation rights were bought by Fortaleza F. C.
Bajo Cauca F. C. moved to Itagüí in 2008. As a result, the local Itagüí F. C. was refounded. The team was expelled from Itagüí in May 2014, following a dispute between the club's chairman and the city's mayor regarding the financial support received by the club from Itagüí's government. The decision to expel the club from the city was made by the mayor after being publicly criticized by the club's chairman for the scarce support provided to the club. This incident meant the team would change its name to Águilas Pereira, moving to the city of Pereira and playing its home matches at Hernán Ramírez Villegas stadium, change approved by DIMAYOR's Assembly in an extraordinary meeting on July 14, 2014. In March 2015, the club moved to Rionegro, changing its name to Águilas Doradas and then Rionegro Águilas. Centauros Villavicencio in May 2011 moved from Villavicencio to Popayán considering its huge debts, the refusal of financial support from successive local authorities that deemed it as a feeder club for Deportes Quindío, and the support expressed from the Cauca Department Governorate for a football club in the department's capital city, thus becoming Universitario Popayán. Boyacá Chicó F. C., the 2008–I Colombian champions, started as a Primera B team in Bogotá only to move to Tunja after being promoted to First Division. Córdoba F. C., founded in 2006 moved 2 years after its creation from Montería to Sincelejo, and became Atlético de la Sabana. They in turn moved in 2011 to Barranquilla, becoming Uniautónoma FC. At the end of 2015 Uniautónoma, in turn, moved to Palmira and became Orsomarso S. C.
Dépor F. C. was founded in 2005 in Cartago, Valle del Cauca. For the following year, the club moved to Jamundí, in the same department. During the 2006 and 2008 seasons its home was the Estadio Cacique Jamundí. Due to financial difficulties and the support from Cali's public utilities company Emcali, the club was renamed in 2009 and moved from Jamundí to the Aguablanca District in the city of Cali, now playing their home games at the Estadio Pascual Guerrero. Deportivo Rionegro, founded in 1957 in Rionegro, being the traditional team of the region of Antioquia, moved to Bello in 2014, being renamed to Leones Fútbol Club, and the following year they moved to Turbo where they stayed for another year before moving to Itagüí in 2016. Girardot F. C., founded in 1995, moved from Girardot in 2008 to Palmira, becoming Deportes Palmira. They move did not last as long as they moved a year later to Buenaventura to become Pacífico F. C. Pacífico a year after that became Sucre Fútbol Club after it moved to Sincelejo, before another year passed and moved yet again to Montería, becoming Jaguares de Córdoba. Univalle F. C. was founded in 1998, playing the first half in Jamundí and the second in Palmira. They were renamed Expreso Palmira in 1991. In 2002, Expreso Palmira was purchased by businessmen who renamed the club Expreso Rojo de Cartegena moving to Cartagena. In 2005 Expreso Rojo moved to Sincelejo, which only lasted a year, and in 2006 returned to Cartagena. In the 2007 season the team moved to the city of Fusagasugá, Cundinamarca. In 2009, the team moved to Zipaquirá due to economic problems. For the 2011 season Expreso Rojo decided to move back to the city of Fusagasugá, however, due to the poor performance the club moved to Soacha. In 2015, the team move back to Zipaquirá. The following season in 2016, the club was renamed as Tigres F. C.

Коста-Рика

2004 жылы Brujas de Escazú деп құрылған, Коста-Риканың Primera División-да ойнау үшін A. D. Guanacasteca лицензиясын алған. Олар Гуанакасте облысының Никоя қаласынан, Estadio Chorotega стадионында ойнаған жерінен, жанкүйерлерден көбірек қолдау алу мақсатында Эскасу қаласына көшіп келді. 2007 жылдың жазында клуб тағы да көшіп, Десампарадос қаласындағы Хорхе "Кьюти" Монге стадионында ойнай бастады және Brujas F. C. деп аталды. Клуб 2011 жылы таратылды.

Гондурас

"Нағыз Майя" 1985 жылдың 7 сәуірінде құрылды. Олар көптеген маусымдар бойы бірінші дивизионда әртүрлі атаулармен ойнады, бірақ "Реал Майя" атауы ең көп қолданылды. 2002/2003 маусымында олар "Реал Комаягуа" клубының орнын алды. Кейін "Реал Патеплюма" деп аталды және Гондурас футбол жоғары лигасынан шығарылғанға дейін соңғы екі маусымды Санта-Барбара қаласында өткізді.

Жамайка

1985 жылы Мей Пенде құрылған «Хазард Юнайтед» клубы 2001 жылы Кларендонға көшіп, «Кларендон Юнайтед» деп аталды. JFF ережелерінде әр клубта кем дегенде 1500 орындық трибуна болуы тиіс еді, бірақ «Кларендон» клубының мұндай мүмкіндігі болмады. Сондықтан команда тағы да көшіп, Сент-Кэтринге орналасып, «Ферди Неита» спорт кешенін пайдалана бастады. Алғашқыда «Кларендон» мен Сент-Кэтрин футбол клубы стадионды бірлесіп пайдалануға келісті. 2002 жылы Сент-Кэтрин «Кларендонға» команданың құрамын өзгертіп, Сент-Кэтрин клубының бөлігі болуды ұсынды, себебі клубтың аты жергілікті тұрғындарға таныс емес еді және клубтың жанкүйерлері баяу ғана көбейіп жатқан болатын. Бірақ «Кларендон» 2003 жылы Портморға көшіп, «Портмор Юнайтед» деп аталды. Осыдан бері клуб төрт рет Премьер-лига жеңімпазы атанды.

Мексика

Liga MX-де төмендеу жүйесі бар, бірақ оның командалары белгілі бір аумақтық құқықтарға ие, бұл АҚШ-тың ықпалынан болуы мүмкін, себебі көптеген лига матчтары АҚШ-та көрсетіледі, онда көбінесе иммигрант жанкүйерлеріне ең тиімді түрде дәстүрлі жоғары лига командалары жетеді. 1971 жылы "Круз Азуль" Тула-де-Альендеден Мексика қаласына көшті. 2003 жылы "Некакса" клубы Мехикодан Агуаскалиентеске көшті. 2007 жылы "Атланте" футбол клубы Мексика қаласынан Канкунға көшті. 2013 жылдың мамырында "Ягуарес де Чиапас" Тухтала Гутьеррестен Керетароға көшіп, "Керетаро ФК" аталды, бұл Тухтала Гутьеррес қаласын бірінші дивизион футбол командасысыз қалдырды. 2013 жылдың мамырында "Сан-Луис ФК" кейін Сан-Луис-Потосиден Тухтала Гутьерреске көшіп, "Чьяпас ФК" аталды, соның арқасында қалаға бірінші дивизион футбол қайта келді. 2013 жылдың мамырында "Лига MX" лигасына жол алған "Ла Пиедад" клубы Веракрусқа көшіп, "Тибуронес Рохос де Веракрус" командасының құрамына қосылды. "Асенсо MX" лигасында ойнаған "Тибуронес Рохос де Веракрус" Сан-Луис-Потосиге көшіп, "Атлетико Сан-Луис" аталды. 2020 жылдың маусымында "Атланте" футбол клубы Канкундан Мексика қаласына қайта оралды. 2020 жылдың маусымында 1950 жылы құрылған "Монаркас Морелия" Морелиядан Масатланға көшіп, "Масатлан ФК" аталды.

Перу

Перуде бірнеше команда Перудің Primera División-ына қатысу үшін елдің ішкі аймақтарындағы, тіпті алыс жерлердегі ірі стадиондарды пайдалануға мәжбүр болды; оның ішінде елорда Лима қаласының бірнеше командасы бар, олар қажетті көшулерге байланысты өз аудандарында жанкүйерлер базасын құруға үлкермеді. Total Clean FBC Арекипадағы Мариано Мелгар стадионында ойнады. Клубтың үлкен қарызы болғандықтан, оның 51 пайызы "Атлетико Халако" вице-президентіне сатылды. Клуб "Тоталь Халако" деп қайта аталды және Кальяо қаласына көшірілді. Binacional бастапқыда Боливиямен шекарадағы Десагуадеро қаласынан шыққан, бірақ турнирде жоғарылаған сайын 2016 жылы Арекипадағы Паукарпата ауылына, содан кейін туған жері Пуно облысына қайтып келді, бірақ бастапқы орналасқан жерінен 164 шақырым (102 миль) қашықтықтағы Джулиака қаласына; осы қаладан 2019 жылы Перу чемпионатын жеңіп алған табысты науқаны бастау алды.

Венесуэла

Депортиво Галисия клубы Каракаста құрылған. 2002 жылы клуб Арагуа штатындағы Маракай қаласына көшіп, сол кезде Галисия де Арагуа деп аталды және үй ойындарын Джузеппе Антонелли стадионында өткізді. Команда дәстүрлі көк және ақ түстерін Арагуа штатының сары және қызыл түстеріне ауыстырып, Галисия де Арагуа деп өзгертілді. 2002 жылдың қаңтар айында Estadio Olímpico Hermanos Ghersi Páez стадионына көшкен кезде Aragua F. C. жеке клуб болып тіркелді. Лара ФК клубы Баркисимето қаласында, Лара штатында орналасқан. 2012 жылы ауыр қаржылық қиындықтарға байланысты команда Лос-Текес қаласына, содан кейін Каракасқа көшіп, Metropolitanos F. C. деп аталды.

Азия

Азиядағы командалардың қозғалысы ойналатын спорт түріне және/немесе лига ұйымдастыруының басым стиліне, сондай-ақ жеке экономикалық жағдайларға сәйкес жүзеге асырылады. Мысалы, Жапонияда MLB сияқты басқарылатын Nippon Professional Baseball және Еуропалық футбол лигалары сияқты басқарылатын J. Лигасы арасында айырмашылық бар. Клубтардың көшуі де жиі кездеседі, әсіресе, әуесқой немесе жартылай кәсіби клуб өз нысандарын сатып алып, кәсіби клубқа айналуға тырысқанда, ал бұл үшін ұзақ жылдар бойы қалыптасқан жерде жеткілікті қаржы немесе жағдай болмайды.

Қытай

Қытайда командалардың көшіп-қонуы жиі кездеседі. Қытайда еуропалық үлгідегі жоғарылау және төмендеу лигасы жүйесі бар болғанымен, командалардың өзі солтүстік америкалық үлгідегі франшизалар болып табылады, яғни командалардың көп бөлігі жеке меншікте, сондықтан олар көшуге бейім. Командасын көшіретін иелер әдетте жақсырақ табыс, жақсырақ жағдайлар, жанкүйерлердің қолдауы немесе осылардың комбинациясын іздейді. Басқа командалардан өзге, көшулерге қатысты ережелер де, тұрақты жанкүйерлер тобы да аз.

Гонконг

Ганьсу Тяньма Ф.К. – 2004 жылы Йи лигасына құлаған, Ланьчжоу қаласындағы (Ганьсу провинциясы) футбол клубы. Клуб 2009 жылы таратылды, ал бұрынғы команда Донггуань Донгчэнге сатылды, ол команданы Гонконгтың бірінші лигасына көшірді.

Үндістан

2019 жылы Нью-Делиде орналасқан жоғары лигалық футбол клубы «Дели Динамос» Бхубанешвар қаласына көшіріліп, «Одиша ФК» деп қайта аталды.

Иран

Saba Qom F. C. – 2018 жылы таратылған, Иранның Қом қаласында негізделген команда. Команда бұрын Saba Battery Co. компаниясына тиесілі болған Saba Battery Club-тың бір бөлігі болған және 2007 жылы Қомға көшірілді, бірақ бұрын Тегеран қаласынан келген команда ретінде тіркелген. Олар Робат Карим қаласындағы Шахид Дерахшан стадионында ойнаған. 2007 жылдың мамыр айының соңында «Пас Тегеран» футбол командасының таратылуы туралы әңгімелер тарады. Тегеран қаласында көптеген футбол командаларының көрермендері аз болғандықтан, бірнеше команданы басқа қалаларға көшірудің оңтайлырақ екені айтылды. 2007 жылдың 9 маусымында «Пас Тегеран» командасы таратылды. Парсы шығанағы кубогына қатысу құқығы жаңадан құрылған «Пас Хамедан» командасына берілді. Футбол командасының қызметкерлері мен ойыншылары команданы құру үшін Хамедан қаласына көшірілді. Сонымен қатар, көпсалалы «Пас» мәдени және спорт клубы тек әуесқойлар мен жастар арасындағы спорттық іс-шараларға қатысады. «Пас» спорт клубының басшылығы болашақта футбол командасын қайта құра ма, жоқ па, әзірге белгісіз. 2008 жылы құрылған, Тәбриз қаласында орналасқан «Гостареш Фулад Табриз» футбол клубының иесі ирандық кәсіпкер және экономист Мұхаммед Реза Зонузи болды. Бұл клуб Иранның Жоғары лигасының жеке меншіктегі сирек клубтарының бірі еді. 2018 жылы клубтың меншігі Әмір Хосейн Алахебандқа ауыстырылды және клуб Урмия қаласына көшірілді. «Damash Iranian» клубы 2006 жылдың шілде айында Тегеранда жеке инвесторлардың күшімен құрылды. 2008 жылдың 9 шілдесінде таратылған «Damash Tehran» клубы «Damash Lorestan» болып қайта құрылды және Дород қаласына көшірілді. Кейіннен олар «Гахар Загрос» деп аталды. «Payam Khorasan F. C.» клубы қазіргі уақытта Машхад қаласында, Разави Хорасан провинциясында орналасқан. Клуб көбінесе 1976 жылдан 2011 жылдың мамыр айына дейін Машхадта орналасқандықтан «Payam Mashhad» деп танымал. 2011 жылдың мамыр айынан қараша айына дейін клуб Нишапур қаласына көшірілді, бірақ Нишапурда қолдаудың жетіспеуіне байланысты клуб Машхадқа қайта оралды. 1980 жылы Иран-Ирак соғысы кезінде Абадан және Хузестан облыстары ауыр зардап шекті, нәтижесінде «Sanat Naft Abadan F. C.» клубы 1980 жылдан 1988 жылға дейін Шираз қаласында орналасты, соғыс аяқталғаннан кейін Абаданға оралды.

Saba Qom F. C. was a team based in Qom, Iran, dissolved in 2018. The team was a former part of Saba Battery Club, owned by Saba Battery Co., and was moved to Qom in 2007, although they were formerly registered as a team from Tehran playing at Shahid Derakhshan Stadium of Robat Karim. In late May 2007 rumours of the dissolution of Pas Tehran's football team began to emerge. It was said that because the city of Tehran has many football teams that have low attendance figures, it would be best for a number of teams to be moved to other cities. On 9 June 2007, Pas Tehran was dissolved. Their right to participate in the Persian Gulf Cup was given to a newly formed team called Pas Hamedan. The staff and players of the football team were move to Hamedan in order to form the team. Additionally the multisport Pas Cultural and Sport Club is only participate in amateur and youth sporting events. It is not clear if the management of Pas Sports Club will restart the football team in future years. Gostaresh Foulad Tabriz F. C. based in Tabriz, founded in 2008, was owned by Mohammad Reza Zonuzi, an Iranian businessman and economist and was one of the few privately owned clubs in Iran's Premier League. In 2018, the club's ownership was moved to Amir Hossein Alagheband and the club moved to Urmia. Damash Iranian were set up in July 2006 in Tehran by a private investor. As a result of the dissolution on July 9, 2008, the now named Damash Tehran was reformed as Damash Lorestan and moved to city of Dorood. They later renamed Gahar Zagros. Payam Khorasan F. C. is currently based in Mashhad, Razavi Khorasan. The club is more commonly known as Payam Mashhad after when it was based in Mashhad from 1976 to May 2011. The club was moved to Nishapur from May to November 2011, however due to lack of support in Nishapur, the club moved back to Mashhad. During the 1980 outbreak of the Iran–Iraq War, Abadan and Khuzestan were heavily hit, which meant the club Sanat Naft Abadan F. C. from 1980 to 1988 was based in Shiraz, returning to Abadan after the war.

Қауымдастық футболы

J. лигасы еуропалық футбол лигалары сияқты ұйымдастырылған. Бейсбол лигасынан өзгешелігі, ол тек бірнеше командаға тығыз немесе табыссыз нарықтардан көшуге рұқсат берді: ең ірі көшіру – «Токио Вердидің» Кавасаки, Канагавадан Токиоға қоныс аударуы. «Thespa Kusatsu» іс жүзінде Кусацуда үлкен стадион болмағандықтан, жақын маңдағы ірі Маэбаси қаласында, Гунма облысында ойнайды. 2024 жылы олар өздерінің облыстағы жетекші команда екенін көрсете отырып, «Thespa Gunma» деп атауын өзгертті. «Токио Верди», «FC Tokyo», «Gamba Osaka» және «V Varen Nagasaki» өз қалаларының шегінен тыс жерде ойнайды, бірақ бұл ірі қалалардың ерекше жағдайына байланысты, себебі бұл жағдайлар практикалық себептермен түсіндіріледі. (Қазіргі таңда жақын маңдағы Исахаяда ойнап жатқан «Нагасаки» қаласының орталық бөлігінде жаңа стадион құрылысын жүргізіп жатыр.) «A. C. Nagano Parceiro» 2014-2015 жылдары Наганодағы стадион J. лигасының футбол стандартына сай келмегендіктен Саку қаласында ойнады. «Kyoto Sanga F. C.» 2020 жылы Киото қаласынан тыс, Камеокадағы футболға арналған стадионға көшті.

Бейсбол

Nippon Professional Baseball MLB сияқты басқарылады және бірнеше франшизаны тығыз қоныстанған нарықтардан көшірді. Командалар меншік иесі ауысқанда (кейде команда атауын өзгертумен бірге) да көшірулер болды. Hokkaido Nippon Ham Fighters бастапқыда Токиода орналасқан, ал 2004 жылы Хоккайдоның Саппоро қаласына көшірілді. 2023 жылы Саппородан тыс, Кітахиросимадағы жаңа стадионға көшіп, атын өзгертпеді. Fukuoka SoftBank Hawks бастапқыда Осакада орналасқан, ал 1988 жылы Нанкай Электр темір жолы команданы Дайейге сатқаннан кейін Фукуокаға көшірілді. 2004 жылы команданы SoftBank сатып алды, бірақ орналасқан жерін өзгертпеді. Saitama Seibu Lions 1979 жылы Фукуокадан Токорозаваға, Саитамаға көшірілді, содан кейін Nishi Nippon Railroad команданы Seibu темір жолына сатты.

Қырғызстан

Дордой Нарын 2010 жылы Нарын қаласынан елорда Бишкекке көшіп, "Спартак" стадионында өнер көрсетті.

Филиппин

Kaya F. C.–Makati 2018 жылғы Филиппин футбол лигасы маусымы үшін Макатиден Илоило қаласына көшіп, Kaya F. C.–Iloilo болып, Илоило спорт кешенін өз үй стадионы етіп белгіледі. Көшуге дейін Kaya F. C. Макати университетінің стадионын үй стадионы ретінде пайдаланған. Maharlika Manila 2024 жылғы Филиппин футбол лигасы маусымы үшін Маниладан Тагиг қаласына көшіп, Maharlika Taguig F. C. болып, McKinley Hill стадионын өз үй стадионы етіп белгіледі. Көшуге дейін Maharlika Taguig-тың үй стадионы Rizal Memorial стадионы болған. Davao Aguilas F. C. 2024 жылғы Филиппин футбол лигасы маусымында өз үй стадионын Davao del Norte спорт кешенінен Макати университетінің стадионына көшірді.

Қауымдастық футболы

1980 және 1990 жылдары футбол клубтарының көші-қоны жиі болды. Оңтүстік Кореяда үш ұлттық лига деңгейі бар, бірақ Солтүстік Америка жүйесіне ұқсас, бастапқыда олардың арасында жоғарылау немесе төмендеу болған жоқ. 1995 жылға дейін Сеулде үш кәсіби футбол клубы болды: Ilhwa Chunma (қазіргі Seongnam FC), LG Cheetahs (қазіргі FC Seoul) және Yukong Elephants (қазіргі Jeju United). Алайда, K лигасының децентрализация саясатына байланысты, бұл үш клуб 1996 жылы басқа қалаларға көшіп кетуге мәжбүр болды, сонымен қатар өздерінің аттарын өзгертті. Бұл көші-қондар осы командалардың кез келгені Сеулде футболға арналған стадион салса, олар сол жерге қайта орала алатын келісім бойынша жасалды, және осы мүмкіндікті екі клуб пайдаланды. Нәтижесінде мынадай өзгерістер болды:

Ilhwa Chunma 95 км қашықтықтағы Чхонан қаласына көшіп, Cheonan Ilhwa Chunma атанды. 2000 жылы Cheonan Ilhwa Chunma Чхонаннан Сеулдің серік қаласы Сеоннамға көшіп, 28 км қашықтықта орналасқан Seongnam Ilhwa Chunma болды. LG Cheetahs Сеулдің 21 км қашықтықтағы серік қаласы Анянға көшіп, Anyang LG Cheetahs атанды. 2004 жылы Anyang LG Cheetahs Сеулге оралды, бос Сеул Әлем чемпионаты стадионының құрылысына шағын үлес қосып, FC Seoul деп қайта аталды. Yukong Elephants 25 км қашықтықтағы Сеулдің серік қаласы Бучхонға көшіп, Bucheon SK атанды. 2006 жылдың 2 ақпанында Bucheon SK клубының иесі SK Group ешбір хабарламасыз оны Джеджу аралына және бос Джеджу Әлем чемпионаты стадионына көшірді, содан кейін клуб Jeju United деп қайта аталды.

2003 жылы 1984 жылы Корея Қарулы Күштерінің Спорт Корпусының футбол командасы ретінде құрылған Sangmu FC, 2003 жылғы маусымның басында Гванджу қаласында Gwangju Sangmu FC болып үй базасын құрды. Резервтік команда, Sangmu B, 2003 жылдан 2005 жылға дейін K2 лигасында өнер көрсетті, содан кейін K лигасының резервтік лигасына қосылды және бұл деңгейде үш жыл бойы Icheon қаласында орналасқан болды. Клубтың туған қаласы 2011 жылы Гванджу жаңа кәсіби клуб, Gwangju FC-ні құрғаннан кейін Гванджудан Санджуға, Кёнсанбукдо провинциясына көшірілді.

Басқа спорт түрлері

Оңтүстік Кореяның кәсіби спортында, мысалы, Корея кәсіби бейсболы, Корея баскетбол лигасы, V лигасы сияқты жарыстарда командалардың орналасқан жерін ауыстыру жиі кездесетін. Мұз хокеінен «Мандо Виния» командасы Сеул қаласының Мокдон ауданында орналасқан болатын, 2005 жылы Ғиыңги провинциясының Аньян қаласына көшіп, «Аньян Халла» деп аталды.

Тайланд

Прачинбури Юнайтед ФК 2012 жылдың басында Прачинбури провинциясынан Районг провинциясына көшіп, Районг ауданындағы Кляенг аудандық стадионында ойнай бастады. Қазіргі таңда олар Районг провинциясының орталық стадионында өнер көрсетеді.

Оңтүстік Африка

Оңтүстік Африкада көптеген футбол клубтары жеке меншікте, ал клубтардың көшірілуі жиі кездеседі. Бірнеше клуб, соның ішінде Премьер футбол лигасының жоғары дивизионындағы клубтар көшіп, жаңа атаулар алды. Оңтүстік Африкада осындай көшірілудің көптеген мысалдары бар. Клуб лицензияларын оңай сату және сатып алу көшірілуді жиі кездесетін жағдайға айналдырады және кейде жаңа клубтың көшірілген клубтің жалғасы ма, әлде толығымен жаңа құрылым ма, екенін анықтау қиын. 2012 жылы «Бей Юнайтед» клубы Порт-Элизабеттен Полокуанеге көшіп, «Полокуан Сити» деп аталды. «Бенони Премьер Юнайтед» Квазулу-Наталға көшіп, «Тханда Роял Зулу» атанды. 2004 жылдың басында грек иелері «Хелленик Ф.К.» клубының франшизасын Ндлову отбасына сатты, олар оны «Премьер Юнайтед» деп атап, Гаутенг штатындағы Бенони қаласына көшірді. 2011 жылы грек франшизасы Марк Бёрн басқаруымен бұрынғы «Блаувберг Сити ФК» клубын сатып алды. Бёрн 1970-жылдардағы сапаны қайта жаңғыртуды және елдегі ең жақсы жастар даму орталықтарының біріне айналуды көздейді. 2013 жылы клуб Оңтүстік Африканың 4-ші дивизионы – SAB Лигасының франшизасын сатып алды. 2016 жылдың тамызында клуб «Кейптаундағы бірінші жастар құрамасы болу» мақсатына жету үшін SAFA екінші дивизионының франчайзингтік лицензиясын сатқанын хабарлады. «Khakhu Fast XI» клубы бастапқыда 1937 жылы әуесқой клуб ретінде құрылды және Полокуанеден солтүстік-шығысқа қарай 170 км қашықтықта орналасқан Каху қаласын ұсынды. 1998-99 маусымы алдында клуб иесі Джозеф Мапфулагаша команданы 30 км оңтүстікке, Мапате қаласына көшірді және клубтың атын «Мапате Silver Stars» деп өзгертті. 2006 жылы «Royal Bafokeng Nation» (RBN) клубтың демеушісі ретінде кіргеннен кейін «Silver Stars» клубы «Platinum Stars» болып өзгерді және команданы Фонгтегі «Royal Bafokeng Stadium» стадионында ойнауға көшірді. 2007 жылдың мамыр айында RBN акцияларының 51% сатып алған кезде клубтың атауы да өзгерді. «Makwane Computer Stars» клубы 1977 жылы Макване кішкентай ауылында, сол кезде QwaQwa деп аталған аймақта құрылды. Кейін олар Бейтлехемдегі Гобл Паркте орналасқан «Free State Stars» клубы болғанға дейін «Qwa Qwa Stars» деп аталды. Дурбандағы «Мэннинг Рейнджерс» клубы 2006 жылы банкротқа ұшырады. 2007 жылы «Fidentia Group» клубты сатып алып, оны «Fidentia Rangers» деп атады, бірақ жаңа иелері клубты Дурбаннан Кейптаунға көшірді. «Nathi Lions» клубы Дурбаннан солтүстікке қарай 30 шақырым жердегі КваМашу қаласында орналасқан. 2011 жылы клубтың атауы «Atlie FC» болып өзгертіліп, Экурулени қаласына көшірілді. 2016 жылы «Vasco da Gama» клубы Стелленбосх қаласына көшіріліп, «Stellenbosch F.C.» деп аталды.

In South Africa most football clubs are privately owned, and club moves are relatively common. Several clubs, including top division Premier Soccer League clubs have moved and taken on new identities. There are many other cases of South African moves. The ease of selling and buying of club licences make moves common and sometimes difficult to determine what determines whether a new club represents an existing one that has moved or an entirely separate new entity. Bay United became Polokwane City in 2012 when the club had moved from Port Elizabeth to Polokwane. Benoni Premier United moved to Kwa Zulu Natal and became Thanda Royal Zulu. Hellenic F. C.'s franchise was sold by the Greek owners in early 2004 to the Ndlovu family, who renamed it Premier United and moved it to Benoni, Gauteng. In 2011, the Hellenic franchise took over the former Blaauwberg City FC, under the management of Mark Byrne. Byrne is looking to revive the quality of the 1970s, to become one of the best youth developments in the country. In 2013, the club acquired a SAB League franchise (South African 4th Division). In August 2016, the club announced that they had sold their SAFA Second Division franchise license to "ensure that we grow from strength to strength in achieving our aim to be the number one youth structure in Cape Town." Khakhu Fast XI initially were founded as an amateur club in 1937, and represented the local city Khakhu, located 170 km northeast of Polokwane. Ahead of the 1998–99 season, the club owner Joseph Mapfulagasha, moved the team about 30 km south to the city Mapate, and at the same time changed the name of the club to Mapate Silver Stars. Silver Stars became Platinum Stars as Royal Bafokeng Nation (RBN) entered as the club's sponsor in 2006 and moved the team to play at Royal Bafokeng Stadium in Phokeng. Club name also changed, when RBN bought 51% of the shares in May 2007. Makwane Computer Stars were founded in 1977 in a small village of Makwane in an area then known as QwaQwa. They were then renamed Qwa Qwa Stars before becoming Free State Stars after becoming based at Goble Park in Bethlehem. Manning Rangers, based in Durban, declared bankruptcy in 2006. The Fidentia Group purchased the club in 2007 and renamed it the Fidentia Rangers however the new owners moved the club from Durban to Cape Town. Nathi Lions was based in KwaMashu, roughly 30 kilometers North of Durban. The team franchise was renamed Atlie FC in 2011 and moved to Ekurhuleni. Vasco da Gama in 2016 was moved to Stellenbosch as Stellenbosch F. C.