Кіріспе

Су асты кемесінің астындағы басқарылатын жылғақыш қондырғысы

Азимуттық жылғақыш – кез келген көлденең бұрышқа (азимут) бұрыла алатын және рульдің қажеттілігін жоятын, капсулаларға орналастырылған теңіз винттерінің құрылымы. Бұл кемелерге бекітілген пропеллер және рульдік жүйеге қарағанда жақсырақ маневрлеу мүмкіндігін береді.

Артықшылықтары мен кемшіліктері

Негізгі артықшылықтары – маневрлік қабілеті, электр қуатының тиімділігі, кеме кеңістігін тиімді пайдалану және техникалық қызмет көрсетуге кететін шығындардың азаюы. Азимуттық итергіштермен жабдықталған кемелерге докқа тұру үшін сүйрегіштердің қажеті жоқ, бірақ қиын жағдайларда маневр жасау үшін олар қажет болуы мүмкін. Азимуттық жетекті жүйелердің басты кемшілігі – азимуттық жекпен кеме стандартты винт және руль конфигурациясымен жабдықталған кемеден өзгеше маневрлейді, сондықтан арнайы пилоттарды даярлау қажет. Тағы бір кемшілігі – кеменің суға батып тұру тереңдігі артады. Электрмоторы корпустан тыс орналасқан «под» түрінде, винт білігінің айналасындағы тығыздағыштың сапасына жоғары талаптар қойылады. Өйткені теңіз суының кез келген ағуы электрмотордың тоқ соғуына әкелуі мүмкін. Бұл қозғалмалы бөлшектердің өте тығыз аралықпен біріккеніне және қалған тығыздағышты, мысалы, оң қысыммен берілетін майды қолдануға болады дегенді білдіреді. Май майлаушы және су өткізбейтін тығыздағыш ретінде қызмет етеді.

Тарих

Ағылшын өнертапқышы Фрэнсис Рональдс 1859 жылы "Қоздырғыш Руль" деп атаған құрылғыны сипаттады, ол қайықтың қозғалту және басқару механизмдерін бір аппаратта біріктірді. Пропеллер рульге ұқсас сыртқы пішіні бар жақтауға орналастырылды және құрылғыны жазықтықта айналдыруға мүмкіндік беретін тік білікке бекітілді, ал айналу пропеллерге берілді. Z-бейінді берілісін пайдаланатын қазіргі заманғы азимуттық итергішті 1951 жылы Германияда Schottel компаниясын құрған Джозеф Беккер ойлап тапты және ол Ruderpropeller деп сатылды. Беккер 2004 жылы осы өнертабысы үшін Эльмер А. Сперри сыйлығымен марапатталды. Осы типтегі қозғалтқыш алғаш рет 1955 жылы Плюгермен патенттелді. 1980 жылдардың соңында ABB Group Azipod итергішін әзірледі, онда қозғалтқыш тікелей итергіш корпусының ішінде орналасқан.