Кеменің қозғалтқыш бөлімі: мақсаты, орналасуы, түрлері. Кемедегі бас қозғалтқыш, қауіпсіздік шаралары туралы толық ақпарат. Кеме құрылысы, теңіз тасымалы.
Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Кемеде қозғалтқыш машиналарын орналастыру орны.
Space where the propulsion machinery is installed aboard a ship
Кемедегі машиналар бөлімі (МБ) – теңіздік қозғалтқыштардың орналасқан бөлімі. Машиналар бөлімі машиналар үйінің әдеттегі ең үлкен физикалық бөлімі болып табылады. Онда кеменің негізгі қозғалтқышы, көбінесе жылу қозғалтқышының түрлері (бу қозғалтқышы, дизель қозғалтқышы, газ немесе бу турбинасы) орналасады. Кейбір кемелерде бірнеше машиналар бөлімі болуы мүмкін, мысалы, алдыңғы және артқы, немесе сол жақ немесе оң жақ машиналар бөлімдері, немесе жай ғана нөмірленген болуы мүмкін. Кеменің қауіпсіздігін және зақымданудан аман қалу мүмкіндігін арттыру үшін кеменің жұмыс істеуіне қажетті машиналар әртүрлі кеңістіктерге бөлінуі мүмкін. Машиналар бөлімі әдетте кеменің түбіне жақын, артқы немесе корма бөлігінде орналасқан және бірнеше бөлімнен тұрады. Бұл конструкция кеменің жүк көлемін арттырады және негізгі қозғалтқышты винтке жақын орналастырады, жабдықтың құнын және ұзын вал желілерінен туындайтын мәселелерді азайтады. Кейбір кемелерде машиналар бөлімі кеменің ортасында орналасуы мүмкін, мысалы, 1900 жылдан 1960 жылға дейін салынған кемелерде, немесе дизель-электр кемелерінде алдыңғы және тіпті жоғары орналасуы мүмкін.
On a ship, the engine room (ER) is the compartment where the machinery for marine propulsion is located. The engine room is generally the largest physical compartment of the machinery space. It houses the vessel's prime mover, usually some variations of a heat engine (steam engine, diesel engine, gas or steam turbine). On some ships, there may be more than one engine room, such as forward and aft, or port or starboard engine rooms, or may be simply numbered. To increase a vessel's safety and chances of surviving damage, the machinery necessary for the ship's operation may be segregated into various spaces. The engine room is usually located near the bottom, at the rear or aft end of the vessel, and comprises few compartments. This design maximizes the cargo carrying capacity of the vessel and situates the prime mover close to the propeller, minimizing equipment cost and problems posed from long shaft lines. On some ships, the engine room may be situated mid ship, such as on vessels built from 1900 to the 1960s, or forward and even high, such as on diesel electric vessels.
Қозғалтқыштар
Моторлы кеменің машина бөлімі әртүрлі мақсаттарға арналған бірнеше қозғалтқыштардан тұрады. Басты, немесе жылға жылдамдату қозғалтқыштары кеме винтін айналдырып, кемені су арқылы қозғалтады. Олар көбінесе дизель отыны немесе ауыр маймен жұмыс істейді және екеуінің арасында ауысуға мүмкіндігі бар. Моторлы кемелерде жылдамдатудың көптеген түрлері бар, олардың кейбіреулерінде бірнеше қозғалтқыш, винт және беріліс қораптары болады. Шағын, бірақ үлкен қозғалтқыштар кеменің электр жүйесіне қуат беретін электр генераторларын қозғалтады. Ірі кемелерде жұмыстың үздірілсіздігін қамтамасыз ету үшін әдетте үш немесе одан көп синхронды генераторлар болады. Кеме генераторларының жалпы қуаты бір генератордың техникалық қызмет көрсетуге немесе істен шығуына байланысты туындауы мүмкін нақты қуат талабынан әлдеқайда артық. Бу кемелерінде электр энергиясы мен жылдамдату үшін бір немесе бірнеше үлкен қазандықтар қолданылады, осы себепті бұл бөлме қазандық бөлімі деп те аталады. Қазаннан шығатын жоғары қысымды бу жылдамдату үшін поршеньді қозғалтқыштарды немесе турбиналарды, сондай-ақ электр энергиясын өндіру үшін турбогенераторларды қозғалтады. Жылдамдату және қосалқы қозғалтқыштардан басқа, әдеттегі машина бөлімінде генераторлар, ауа компрессорлары, тамақтандыру сорғылары және отын сорғылары сияқты көптеген кішігірім қозғалтқыштар да болады. Бүгінгі таңда осы машиналар көбінесе шағын дизельді немесе электр қозғалтқыштарымен жұмыс істейді, бірақ төмен қысымды буды да пайдалануы мүмкін.
The engine room of a motor vessel typically contains several engines for different purposes. Main, or propulsion, engines are used to turn the ship's propeller and move the ship through the water. They typically burn diesel oil or heavy fuel oil, and may be able to switch between the two. There are many propulsion arrangements for motor vessels, some including multiple engines, propellers, and gearboxes. Smaller, but still large engines drive electrical generators that provide power for the ship's electrical systems. Large ships typically have three or more synchronized generators to ensure smooth operation. The combined output of a ship's generators is well above the actual power requirement to accommodate maintenance or the loss of one generator. On a steamship, power for both electricity and propulsion is provided by one or more large boilers giving rise to the alternate name boiler room. High pressure steam from the boiler is used to drive reciprocating engines or turbines for propulsion, and also turbo generators for electricity. Besides propulsion and auxiliary engines, a typical engine room contains many smaller engines, including generators, air compressors, feed pumps, and fuel pumps. Today, these machines are usually powered by small diesel engines or electric motors, but may also use low pressure steam.
Қозғалтқышты салқындату
Қозғалтқыштарға қажетті салқындату сұйықтан сұйыққа жылу алмастырғыштар арқылы беріледі, олар жаңа теңіз суына қосылған немесе қозғалтқыш бөлмесіндегі теңіз суы резервуарлары арқылы қайта айналымға бағытталады. Екі де жабдықтандыру жылуды суытқыш және май құбырлары арқылы қозғалтқыштардан алады. Жылу алмастырғыштар құбырлардың фланцтарында сары түспен белгіленген майға арналған, ал құбырлардың қосылатын беттерін тығыздау үшін қағаз тығыздағыштар қолданылады. Теңіз суы немесе тұзды су фланцтарда жасыл түспен, ал ішкі салқындатқыш фланцтарда көк түспен белгіленеді.
The engine(s) get required cooling from liquid to liquid heat exchangers connected to fresh seawater or divertible to recirculate through tanks of seawater in the engine room. Both supplies draw heat from the engines via the coolant and oil lines. Heat exchangers are plumbed in so that oil is represented by a yellow mark on the flange of the pipes, and relies on paper type gaskets to seal the mating faces of the pipes. Sea water, or brine, is represented by a green mark on the flanges and internal coolant is represented by blue marks on the flanges.
Қозғалтқыштар
Бұл жабдықтарға қоса, кемедегі итеру жүйесі (осы жабдықтармен жабдықталған заманауи кемелерде) болады. Бұл итергіштер бүйірге орнатылған пропеллерлер, олар суды солдан оңға немесе оңнан солға (яғни, порттан – оң жаққа, керісінше) сорып немесе сығып шығара алады. Олар көбінесе маневрлеу үшін, мысалы, докқа тұру операцияларында қолданылады және әдетте тар жерлерде, мысалы, құрғақ доктарда қолдануға тыйым салынады. Итергіштер, бас пропеллерлер сияқты, гидравликалық жүйе арқылы айналу бағытын өзгерте алады. Кішкентай орнатылған гидравликалық моторлар қақпақтарды 180 градусқа дейін бұрып, итеру бағытын өзгертеді. Осының бір түрі – азипод, ол бұрылатын қорпусқа орнатылған пропеллерлер, олар кез келген бағытта итеруді бағыттап, басқаруды жеңілдетеді және кемеге қанатын (мұрындық итергішімен бірге қолданғанда) докқа қарай бүйірлеме қозғалуға мүмкіндік береді.
In addition to this array of equipment is the ship's thruster system (on modern vessels fitted with this equipment), typically operated by electric motors controlled from the bridge. These thrusters are laterally mounted propellers that can suck or blow water from port to starboard (i. e. left to right) or vice versa. They are normally used only in maneuvering, e. g. docking operations, and are often banned in tight confines, e. g. drydocks. Thrusters, like main propellers, are reversible by hydraulic operation. Small embedded hydraulic motors rotate the blades up to 180 degrees to reverse the direction of the thrust. A variant on this is the azipod, which are propellers mounted in a swiveling pod that can rotate to direct thrust in any direction, making fine steering easier, and allowing a ship to move sideways up to a dock, when used in conjunction with a bow thruster.
Өртке қарсы сақтық шаралары
Машина бөлмелері шулы, ыстық, көбінесе лас және қауіпті болуы мүмкін. Қабынуға жағдай жасайтын отын, жоғары кернеулі электр жабдықтары және ішкі жану қозғалтқыштарының (ICE) болуы машина бөлмесінде өрт қаупінің бар екенін көрсетеді, осыған байланысты кеменің машина бөлімі және түрлі бақылау жүйелері үздіксіз мониторинг жүргізеді.
Engine rooms are noisy, hot, usually dirty, and potentially dangerous. The presence of flammable fuel, high voltage (HV) electrical equipment and internal combustion engines (ICE) means that a serious fire hazard exists in the engine room, which is monitored continuously by the ship's engine department and various monitoring systems.
Желдету
Егер машина бөлмелері ішкі жанасу немесе турбиналық қозғалтқыштармен жабдықталған болса, қозғалтқыштардың жұмыс істеуі және олармен байланысты желдету үшін ауамен қамтамасыз етудің белгілі бір тәсілдері қолданылады. Егер адамдар бұл бөлмелерде жиі жүрсе, машина бөлмесінің температурасын қалыпты деңгейде ұстау үшін қосымша желдету қажет. Егер персонал әдетте қозғалтқыш бөлмесіне кірмесе, мысалы, көптеген ойын-саяхаттық қайықтарда, желдету қозғалтқыштарға қажетті ауаны жеткізу үшін ғана жеткілікті болуы керек. Бұл үшін, егер корпустағы терезе машина бөлмесінде болса, қозғалтқыш кіріс аймағының көлемімен бірдей терезе ашу қажет. Көбінесе мұндай терезелерге экрандар орнатылады, және егер экрандар орнатылса, ауа ағыны шамамен 50%-ға төмендейді, сондықтан терезенің ауданы тиісінше ұлғайтылады. Жалпы желдету және жануға қажетті ауаның талаптары өте ерекше. Типик жағдайларда, терезенің көлемі қозғалтқышқа қажетті ауаны қамтамасыз етуге және қосымша желдету үшін минутына 1000 куб фунт (CFM) ауа беруге жеткілікті болуы мүмкін. Қозғалтқыштар өз жұмысы үшін машина бөлмесіне жеткілікті ауаны тартады. Дегенмен, желдету үшін қосымша ауа ағыны көбінесе сору және тастау желдеткіштерін қажет етеді.
If equipped with internal combustion or turbine engines, engine rooms employ some means of providing air for the operation of the engines and associated ventilation. If individuals are normally present in these rooms, additional ventilation should be available to keep engine room temperatures to acceptable limits. If personnel are not normally in the engine space, as in many pleasure boats, the ventilation need only be sufficient to supply the engines with intake air. This would require an unrestricted hull opening of the same size as the intake area of the engine itself, assuming the hull opening is in the engine room itself. Commonly, screens are placed over such openings and if this is done, airflow is reduced by approximately 50%, so the opening area is increased appropriately. The requirement for general ventilation and the requirement for sufficient combustion air are quite different. A typical arrangement might be to make the opening large enough to provide intake air plus 1000 Cubic Feet per Minute (CFM) for additional ventilation. Engines pull sufficient air into the engine room for their own operation. However, additional airflow for ventilation usually requires intake and exhaust blowers.
Тарих
1880 жылдардан 1960 жылдарға дейін әскери кемелерде машина бөлмелері олармен байланысты өрт бөлмелерінен бөлек орналастырылған. Егер біреуі зақымданып істен шықса, байланысты машина бөлмесі басқа өрт бөлмесінен бу алатын болды.
Engine rooms were separated from its associated fire room on fighting ships from the 1880s through the 1960s. If either experienced damage putting it out of action, the associated engine room could get steam from another fire room.