Кіріспе

АҚШ құпия қызметінің компьютерлік қылмыстарды тергеуі "Сандевил" операциясы – 1990 жылы АҚШ құпия қызметінің "заңсыз компьютерлік хакерлік қызметке" қарсы бүкіл ел бойынша жүргізген іс-шарасы. Оған шамамен он бес қалада рейдтер ұйымдастырылды, нәтижесінде үш адам тұтқындалып, компьютерлер, электрондық хабарландыру тақталары жүйелерінің (ББС) мазмұны мен дискеталар тәркіленді. Бұл туралы 1990 жылдың 9 мамырында баспасөз қызметі мәлімдеді. Тұтқындалғандар мен одан кейінгі сот процестері Electronic Frontier Foundation құрылуына себеп болды. Қазіргі таңда бұл операция көбінесе жарнамалық трюк ретінде қарастырылады. "Сандевил" операциясы "Қиямет легионы" және осыған ұқсас хакерлік топтарға жасалған алғашқы шабуылдардың бірі деп есептеледі. Стив Джексон ойындарына жасалған рейд, нәтижесінде Стив Джексон ойындары, Inc. мен АҚШ құпия қызметі арасындағы сот ісі туды, көбінесе "Сандевил" операциясымен байланыстырылады. Бірақ Electronic Frontier Foundation бұл байланыссыз екенін және мұндай айғақтарды бұқаралық ақпарат құралдарының қатесі деп санайды. Операцияның аты Аризона мемлекеттік университетінің Sun Devil стадионынан алынған, ол жергілікті құпия қызмет штаб-пәтеріне жақын орналасқан және осы жерден тергеу мен рейдтер үйлестірілді.

Өмірбаян

1990 жылға дейін телекоммуникациялық жүйелерді бұзған адамдар, «фрейкерлер» деп аталатындар, әдетте АҚШ-та қудаланбаған. Фрейкерлердің көпшілігі телефон карталарының нөмірлерін алу үшін бағдарламалық құралдарды пайдаланған және тегін телефон сору үшін қарапайым тонды құрылғылар жасаған. Аз ғана, бірақ жоғары техникалық білімі бар фрейкерлер тобы тегін телефон сорудан гөрі телекоммуникация жүйесінің ішкі құрылысы туралы ақпаратқа көбірек қызығушылық танытқан. Телефон компаниялары фрейкингтен туындаған қаржылық шығындарға шағымданған. «Сандевил» операциясы бірнеше федералды құқық қорғау органдарына, әсіресе Құпия қызмет пен ФБР-ге, осы жаңа қылмыстық әрекетке қарсы күресте құнды тәжірибе жинауға және агенттіктердің бюджетін кеңейтуге мүмкіндік берді. Фрейкинг, хакерлік, сымдық және кредиттік карта алаяқтығымен айыпталған адамдарды қудалауға федералды прокурорларға рұқсат беретін жаңа заңдар қабылданды. «Сандевил» операциясынан алынған дәлелдер құқық қорғау органдарына АҚШ Конгресін қосымша қаржыландыру, оқыту және жалпы кеңейту қажеттігіне көндіруге мүмкіндік берді. Бұл шаралар жергілікті полициямен, 150-ден астам Құпия қызмет агенттерінің, ФБР және ЦРУ-дың көмегімен жүзеге асырылды. Полиция сонымен қатар 42 компьютер және шамамен 25 BBS-ті, соның ішінде сол кездегі әлемдегі ең танымал және элиталық хакерлік BBS-терді, мысалы, Cloud Nine-ды тәркіледі. Бұл әлем тарихында электронды хабарландыру тақталарына қарсы ең ірі шабуыл болды. Соңында, шамамен 23 000 дискета да тәркіленді. Оларда бағдарламалық құралдар, фрейкинг және хакерлік құралдар, ондаған мыңдаған кредиттік карта мәліметтері және көптеген заңсыз авторлық құқықпен қорғалған материалдар сияқты әртүрлі деректер сақталған. Құрғауылған үш адам – «Қалдықшы Тони», «Доктор Рипко» және «Электра» болды.

Салдары

1990 жылдың 9 мамырында баспасөзге таратылған хабарламада федералдық үкімет пен Аризона штатының өкілдері құпия қызметтің тергеуге қатысқанын мәлімдеді. АҚШ құпия қызметінің директорының орынбасары Гарри М. Дженкинс баспасөз хабарламасында: «Құпия қызмет осы елдің заңдарын бұзуға шешкен компьютерлік хакерлерге айқын хабар жіберіп отыр, олар өздерінің компьютерлік терминалдарының салыстырмалы анонимдігінің артына тығылып, табысты жасырынып, анықталудан қаша алады деген жаңылыс пікірде» деді. Қор "Сандевил" операциясынан туындаған екі іс бойынша хакерлерді қорғау үшін адвокаттарды жалдады. "Сандевил" операциясы – федералдық үкіметтің хакерлерге қарсы өткізген ең көп таралған акциясы болды.