Кіріспе

Ирландияның Корк округіне қарасты қала

Фермой – Ирландияның Корк округінің шығысындағы Блэкуотер өзенінің жағасында орналасқан қала. 2022 жылғы халық санауы бойынша, қала мен оның төңірегінде шамамен 6700 адам тұрады және ол Шығыс Корк сайлау округіне кіреді. Қаланың аты ирланд тілінен шыққан және 13 ғасырда негісталған цистерциандық аббатқа сілтеме жасайды. Осы аббатты Томмонд патшасы Домналь Мор Уа Бриан құрған деп саналады.

Ежелгі

Фермой қаласынан оңтүстікке қарай 2,4 шақырым қашықтықтағы Коррин төбесінде орналасқан Карнтиерна бекінісі Темір дәуірінде маңызды орын болған.

Орта ғасырлар

Фермойда цистерциандық аббаттық XIII ғасырда негізделген. Тюдор кезеңінде монастырлар таратылғанда, аббаттық және оның жерлері келесі әулеттерге өтті: сэр Ричард Гренвилл, Роберт Бойль және Уильям Форвард. Дегенмен, бұл жерді қала деп санау қиын болған, ал 18 ғасырдың соңында ол бірнеше шатыр мен бір қонақүйден тұратын шағын елді мекен еді.

18-19 ғасырлар

1791 жылы Фермойдың төңірегіндегі жерлерді шотландтық Джон Андерсон сатып алды. Ол Ирландияда жолдарды дамытып, пошта көлігі жүйесін құрған кәсіпкер еді. Ол қаланың жоспарын жасады және көшелер сол кездегідей сақталған. 1984 жылы оның Австралияда тұратын ұрпақтары оның құрған қаласының атымен "Фермой" шарап зауыратын атады. 2001 жылы оның құрметіне қалалық саябақтың кіреберісінде тақташа және бюст ашылды.

Гаррисон қаласы

Фермой қаласы Ұлыбритания билігі тұсында Ұлыбритания армиясының ірі казармасы – Фермой казармасының орналасқан жері болды. 1797 жылы армия жаңа, тұрақты база құруды жоспарлаған кезде Андерсон оларға Фермойда орналасуға ынталандыру үшін жерін сыйлады. Осы келісімнен Андерсон мен қала экономикалық пайда тапты. 1806 жылы алғашқы тұрақты казарма, Шығыс казармасы салынды. Ол 161/2 акр жерді алып, 112 офицер мен 1478 жаяу әскерге, сондай-ақ 24 офицер, 120 сарбаз және 112 атты әскерге жатақхана ұсынды. 130 төсектік әскери госпиталь де салынды. 1809 жылы Батыс казармасы бой көтерді. Онда 42 төсектік госпиталь да болды. Екі казарма да толыққаннан кейін, 14 жедел офицер, 169 офицер, 2816 сарбаз және 152 жылқыға орналасуға мүмкіндік туды. 1830 жылдарға қарай, бұл Ирландия аралындағы ең ірі әскери мекеме болды. Фермой қаласы осы кешендердің айналасында кеңейді және 1922 жылға дейін, яғни Ирландия еркін мемлекетінің құрылғанға дейін британдық әскери кешендерін сақтап келді.

20 ғасыр

Ирландияның Тәуелсіздік соғысы кезінде Ирландия Республикалық Армиясының (ИРА) қолбасшысы Лиам Линч 1919 жылдың қыркүйегінде Фермойдағы Уэслиан шіркеуі шеруіне қатысып жатқанда, автокөліктерді пайдаланып, қызметтен тыс Корольдің Шропшир жеңіл жаяу әскерінің (KSLI) сарбаздарына шабуыл жасады. ИРА бір сарбазды (Джонс есімді қатар сарбазды) өлтіріп, төртеуін жарақаттады және қалғандарының қаруын алып қойды. Фермойдағы сот тергеушісінің отырысында Джонстың өлімін кісі өлтіру деп танудан бас тартқан қазылар алқасынан кейін, KSLI-дің 200 сарбазы қазылар алқасына тиесілі дүкендерге қарсы ресми емес жазалау шарасын жүргізіп, бірнеше мата және аяқ киім дүкендерін тонады.

Демография

2022 жылғы санақ бойынша Фермойдың халқы 6720 адамды құрады. Олардың 66%-ы ақ ирландтар, 1%-ы ақ ирландтық көшпенділері, 20%-ы басқа ақ нәсілді этностар, 2%-ы қара нәсілді, 2%-ы азиялық, 2%-ы басқа этностар, ал 7%-ы өз этностық тегін көрсетпеді. Діни көзқарасы бойынша, аймақтың 71%-ы католик, 9%-ы басқа діндерді ұстанады, 13%-ы дінсіз, ал 7%-ы дінін атамады. Корк округінде су тасқынынан сақтану үшін жасалған ең қымбат жұмыстар 2015 жылы Фермойда аяқталды. Фермой азаматтық округі Фермой қалалық сайлау округін (ED), Фермой ауылдық ED-нің көп бөлігін және он екі кіші елді мекенді қамтиды.

Экономика

Қалада және оның төңірегінде химиялық өндіріс (Micro Bio), балмұздақ жасау (Silver Pail) және қуат өнімдерін өндіру (Anderson Power) сияқты салалар бар. Қаланың өнеркәсіптеріне сондай-ақ Sanmina SCI Corporation, бұрын Space Craft Incorporated болған компанияның электроника өндірісі мен жинауы да кіреді. Фермой қаласының жанындағы Мурпарк зерттеу институты – Ирландия мемлекетінің ауыл шаруашылығы және тағамдық өнімдерді зерттеу институттарының бірі.

Білім

Жергілікті орта мектептер қатарында Сент-Колман колледжі, Лорето монастыры және Кола́йсте ан Храо́вин бар. Бастауыш мектептерге: Gaelscoil de hÍde, Presentation бастауыш мектебі, Bishop Murphy еске алу мектебі, St. Josephs ұлттық мектебі және Adair ұлттық мектебі кіреді.

Туризм

Блэкуотер өзені қаланың маңызды көрікті жерлерінің бірі болып табылады және оның лосось және басқа да балықтарды аулауға танымал. Барнанеде өзен бойында серуендеуге арналған жағажай бар. Жыл сайын мамыр айының басында және қыркүйек айының басында екі регата өткізіледі, оларды Фермой есу клубы ұйымдастырады. Фермой есу клубы 2009 жылы 125 жылдығын, ал Фермой регатасы сол жылы 70 жылдығын тойлады. Фермой 2012 жылы алғаш рет поэзия фестивалін қабылдады.

Көлік

Көптеген жылдар бойы N8 Корк-Дублин тас жолы Фермой қаласынан өтті, ал қалалық алаң жолдың тұңғыш қиылысы болып келді. Дегенмен, 2006 жылдың соңында қаланың шығысына қарай Блэкуотер өзені үстінен жаңа көпір салынған M8 тас жолының айналма жолы ашылды. Бұрынғы N8 тас жолы қазір R639 аймақтық тас жолы болып табылады, және Фермой қаласының көлік мәселелері шешілді. Бұрын қала Ирландия темір жол жүйесімен Mallow қаласынан Waterford қаласына дейінгі бағытта байланысты болған, сондай-ақ жақын орналасқан Mitchelstown қаласына Ballindangan арқылы қосылған (Ирландия темір жолының тарихына қараңыз). Фермой темір жол станциясы 1860 жылдың 17 мамырында ашылып, 1967 жылдың 27 наурызында жабылды. Ең жақын әуежай – Корк әуежайы, ол шамамен оңтүстікке қарай орналасқан. Аймаққа бірнеше автобус бағыттары қызмет көрсетеді, оның ішінде Bus Éireann Cork-Дублин және Cork-Clonmel бағыттары Фермой қаласында тоқтайды.

Дін

Христиан бауырлары, Презентация және Лорето қарындастары, сондай-ақ Ехоба куәгерлері қалада белсенділік көрсетеді. Бұдан басқа, Ирландия шіркеуі (Англикан) шіркеуі, Мәсіх шіркеуі және Пресвитериан шіркеуі де бар.

Фильм

1966 жылғы "Көк Макс" соғыс фильмінің кейбір әуе түсірілімдері Фермой қаласының жанында жасалды, ал жақын маңдағы Блэкуотер виадугы кадрларда көрсетілді. 1980 жылдары "Асқырдың шайқасы" атты жасөсперімдер туралы фильм Фермойда түсірілді.

Туған қалалар

2020 жылдан бастап Фермой Францияның Бретань аймағындағы Плумер қаласымен туысқан. Екі қала 1982 жылдан бері байланыста. 2006 жылдан 2020 жылға дейін Фермой Польшадағы Нова-Демба қаласымен туыстық қарым-қатынаста болды. 2020 жылдың басында Фермой қалалық кеңесіне Нова-Дембаның «ЛГБТ идеологиясына» және «пропагандаға» қарсы қаулылар қабылдағаны туралы мәлімделді. Кеңес Нова-Демба өзін «ЛГБТ-дан бос аймақ» деп жариялау туралы шешімін кері қайтармаса, келісімді тоқтатуға дайын екенін айтты. Бұл орындалмады, және Фермой қалалық кеңесі 2020 жылдың қазан айында туыстық келісімді бұзды. 2021 жылдың қаңтар айында Нова-Демба кеңесі даулы жарияланымды жойды; бұл шешім ЛГБТ қауымдастығы мен белсенділер тарапынан құпталады.

Спорт

Фермой ГАА, жергілікті Гейлдік атлетикалық қауымдастық клубы, 2018 жылы Корк премьер-аралық футбол чемпионатын жеңіп алды. Клубтың Páirc Mhic Gearailt стадионы лига және чемпионат ойындарына төрағалық етті.