Кіріспе

Мария Алексеевна Успенская (Мария Алексеевна Успенская; 29 шілде 1876 – 3 желтоқсан 1949) – орыс актрисасы және актерлік өнерге үйретуші. Ол жастық шағында Ресейде сахнада, ал кейінірек Голливудта кинода табысқа жетті.

Өмір және мансап

Оуспенская патшалық Ресейдің Тула қаласында дүниеге келген. Ол Варшавада ән айтуды, ал Мәскеуде актерлік өнерді оқыды. Ол Мәскеу өнер театрының театр студиясы – Бірінші студияның құрылтайшы мүшесі болды. Ол жерде оған Константин Станиславский мен оның көмекшісі Леопольд Сулержицкий сабақ берді. Мәскеу өнер театры бүкіл Еуропаны аралап жүрді, ал 1922 жылы Нью-Йоркке келген кезде Оуспенская сол қалада қалуға шешім қабылдады. Ол келесі он жыл бойы Бродвейде үздіксіз өнер көрсетті. Ол Ли Страсбергті және басқаларды Америкалық лабораториялық театрда актерлік өнерге үйретті, ал 1929 жылы Мәскеу өнер театрының әріптесі Ричард Болеславскиймен бірге Нью-Йорктегі Драмалық өнер мектебін құрды. Ол бірнеше жыл бұрын бірнеше орыс тіліндегі нұсқаусыз фильмдерде түскенімен, мектебінің қаржылық қиындықтары оны қаржысын қалпына келтірудің жолдарын іздеуге мәжбүр еткенше Голливудтан қашып жүрді. 1930 жылдардағы Popular Song журналының жарнамаларында айтылғандай, сол кезде Оуспенская Лос-Анджелестегі Вайн-стритте Мария Оуспенская атындағы Би мектебін ашты. Оның шәкірттерінің арасында Диснейдің "Аққарлы қыз" фильміне модель болған Мардж Чемпион да болды. Оның айқын орыс акцентіне қарамастан, ол Голливудта әртүрлі ұлттан шыққан еуропалық кейіпкерлерді ойнап жұмыс тапты. Оның Голливудтағы алғашқы рөлі – "Додсворт" (1936) фильміндегі рөл, ол оған "Ең үздік екінші пландағы әйел рөлі" номинациясын әкелді. (Ол фильмдегі оның экрандық өнері номинацияға ие болу үшін ең қысқа рөлдердің бірі болды.) Ол "Махаббат ісі" (1939) фильміндегі рөлі үшін екінші рет "Оскар" сыйлығына ұсынылды. Ол "Күл адам" (1941) және "Франкенштейн құс адаммен кездеседі" (1943) қорқыныш фильмдерінде Лон Чейни кіші және Бела Лугосимен бірге ескі рома бақсысы Малева рөлін сомдады. Оның екінші дүниежүзілік соғысты бейнелейтін фильмдері: Фрэнк Борзаждың "Өлімге алып келетін дауыл" (1940) және Даррил Ф. Зануктың "Мен үйленген адам" (1940). Ол басқа фильмдерде де ойнады: "Жаңбыр келді" (1939), "Ватерлоо көпірі" (1940), "Ертеңнен тыс" (1940), "Би, қыз, би" (1940), "Доктор Эрлихтің сиқырлы оғы" (1940) және "Корольдер қатары" (1942).

Өлім

Оуспенская инсульт алғаннан кейін бірнеше күн өткен соң, үй өртінен ауыр күйік шағып қайтыс болды. Өрттің себебі, оның темекі тартқанда ұйықтап қалғаны болған деп хабарланды.