1983 жылғы Рангун қаласындағы Оңтүстік Корея президентіне жасалған қастандық әрекеті
Rangoon bombing
Солтүстік Кореяның 1983 ж. Мьянмада (Бірма) Оңтүстік Корея президенті Чон Ду Хванға жасаған қастандық туралы мақала. Жарылыс, саяхат, қастандық әрекеттері.
Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
1983 жылы Оңтүстік Корея президентіне жасалған қастандық
1983 attempted killing of the South Korean president
1983 жылғы 9 қазандағы Рангун бомбалауы – Бирманың Рангун қаласында Оңтүстік Кореяның бесінші президенті Чун Ду Хванға жасалған қастандық әрекеті. Бұл қастандықты Солтүстік Корея ұйымдастырды.
The Rangoon bombing of 9 October 1983, was an assassination attempt against Chun Doo hwan, the fifth president of South Korea, in Rangoon, Burma. The attempt was orchestrated by North Korea.
Бомбалау
1983 жылдың 9 қазанында президент Чун Ду Хван Мьянма астанасына ресми сапармен Рангунға ұшты. Сапар барысында ол 1947 жылы қаза тапқан тәуелсіз Мьянманың негізін қалаушыларының бірі Аун Санды еске алу үшін шейіттер мазарында гүл шоғын қоюды жоспарлаған. Президенттің қызметкерлері мазарға жинала бастағанда, төбесіне тығылған үш бомбаның бірі жарылды. Күшті жарылыс төмендегі адамдардың арасынан 21 адамды өлтіріп, 46 адамды жарақаттады. Оңтүстік Корея президентінің кеңесшілері, журналистер және қауіпсіздік қызметкерлерінің он төртеуі қаза тапты; сондай-ақ, қаза болғандардың арасында үш журналисті қоса алғанда, төрт Мьянма азаматы болды. Президент Чун көлік кептелісіне ілігіп, ескерткішке бірнеше минут қалғанда аман қалды. Бомба президенттің келуін хабарлаған президенттік сигнал кернейінің мерзімінен бұрын қате дауыстауы салдарынан ертерек жарылғаны хабарланды. Шин өліміне дейін үш сарбазды өлтірді. Канг Мин Чул өзінің миссиясы мен Солтүстік Кореямен байланысын мойындады, осының арқасында ол өлім жазасынан құтылып, өмір бойына бас бостандығынан айырылды. Оның әріптесі Ким Цзинь Су, мойындаудан бас тартып, тергеуге көмектеспегені үшін асылып өлім жазасына кесілді.
On 9 October 1983, President Chun Doo hwan flew to Rangoon on an official visit to the capital of Burma. During the visit he planned to lay a wreath at the Martyrs' Mausoleum to commemorate Aung San, one of the founders of independent Burma who was assassinated in 1947. As some of the president's staff began assembling at the mausoleum, one of three bombs concealed in the roof exploded. The huge blast ripped through the crowd below, killing 21 people and wounding 46 others. Fourteen South Korean presidential advisers, journalists, and security officials were killed; four Burmese nationals, including three journalists, were also among the dead. President Chun was saved because his car had been delayed in traffic and was only minutes from arriving at the memorial. The bomb was reportedly detonated early because the presidential bugle which signalled Chun's arrival mistakenly rang out a few minutes ahead of schedule. Shin managed to kill three soldiers before being shot dead. Kang Min chul confessed his mission and links to North Korea, an action by which he was able to avoid a death sentence and instead received life imprisonment. His colleague Kim Jin su, who refused to confess or cooperate with investigations, was executed by hanging.
Салдары
АҚШ аман қалған делегаттар мен қаза тапқандардың мәйіттерін Кореяға қауіпсіз жеткізу үшін әскери және логистикалық қолдау көрсетті. Ақ үйдің Ұлттық қауіпсіздік кеңесінің Азия ісі жөніндегі бұрынғы директоры, академик Виктор Чаның айтуынша, Оңтүстік Кореяның бір шенеунігі оған "мұндайды тек АҚШ сияқты нағыз одақтас ғана істей алады, бұл жария болмайды, бірақ есте қалады" деген сезімді жеткізген. Бомбалау салдарынан Мьянма Солтүстік Кореямен дипломатиялық қарым-қатынасын үзіп тастады. Қытай, бомбалауға дейін Солтүстік Корея атынан Солтүстік және Оңтүстік Корея мен АҚШ арасында үшжақты келіссөздер өткізу туралы дипломатиялық нота жіберген еді, ол мемлекеттік БАҚ арқылы Солтүстік Кореяны айыптады. Қытай шенеуніктері бірнеше ай бойы Солтүстік Корея шенеуніктерімен кездесуден және әңгімелесуден бас тартты. 1994 жылы БҰҰ Бас Ассамблеясында Оңтүстік Корея өкілі осы оқиғаны Korean Air Flight 858 рейсінің құлауымен байланыстырып, оны сол үкіметтің жазасыздықпен жасаған қылмысы деп мәлімдеді. Осының нәтижесінде Солтүстік Корея терроризмді қолдайтын мемлекеттер тізіміне енгізілді (2008 жылдан 2017 жылдың қарашасына дейінгі кезеңді қоспағанда).
The United States quietly provided military and logistics support to ensure that the surviving delegates and bodies of the deceased were safely returned to Korea. According to Victor Cha, an academic and former Director for Asian Affairs in the White House's National Security Council, a South Korean official recounted to him the sentiment that "this is what only a true ally like the United States was capable of doing, in ways that would never become public but would be remembered." As a result of the bombing, Burma suspended diplomatic relations with North Korea. China, which had passed on a diplomatic note requesting trilateral talks between North and South Korea and the US on North Korea's behalf just prior to the bombing, reprimanded North Korea in the state media. Chinese officials refused to meet or talk with North Korean officials for months afterward. In 1994, the representative of South Korea to the United Nations General Assembly linked this incident with the downing of Korean Air Flight 858, which he alleged was sponsored by the same government acting with impunity. As a result, North Korea has been listed as a state sponsor of terrorism ever since (except between 2008 and November 2017).