Құпия хабар жазу әдісі: Cardan торы. Ежелгі Қытайдан бастау алған, 1550 ж. Cardano ұсынған стеганографияның қарапайым тәсілі. Шифр емес, жасырылған хабар!
Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Құпия хабарлама жазу әдісі. Кардан торы – құпия хабарламаларды торды пайдаланып жазу әдісі.
Method for writing secret messages
The Cardan grille is a method of writing secret messages using a grid.
Тарих
Бұл әдіс ежелгі Қытайда қолданылған. 1550 жылы Girolamo Cardano (1501–1576), француз тілінде , жасырын хабарларды жазу үшін қарапайым торды ұсынды. Ол өзінің хабарларын әдеттегі хаттың ішінде жасырып, мұның бәрі шифр емес есімді көрінуін қалады. Мұндай жасырын хабар стеганографияның мысалы болып саналады, ол жалпы криптографияның кіші саласы. Бірақ Cardan атауы Cardan-ның өнертабысы болмаған торларға да қолданылды, сондықтан Cardan – картондық тор шифрларының жалпы атауы. Кардинал Ришелье (1585–1642) Cardan торына құмар болған және оны жеке және дипломатиялық хат алмасуда қолданған деген қағида бар. 17 ғасырдағы білімді еуропалықтар әдебиеттегі сөз ойындарымен, соның ішінде акростихтермен, анаграммалармен және шифрлармен жақсы таныс еді. Cardan-ның бастапқы торлары 17 ғасырдың соңында көп қолданылмаса да, олар кейде маскалы хаттар түрінде және әдеби қызығушылықтар ретінде кездесе берді. Мысалы, Джордж Гордон Байрон Cardan торымен өлең жазғанын айтты, бірақ бұл ауызша шеберлікті көрсету үшін жасалған, нағыз шифр емес. Баламалы торлардың тек бір әріпке арналған тесіктері бар және оларды жылдам пайдалануға болады. Хабарлар әріптер мен сандардың шатасуымен толтырылады және олар анық криптограммалар, ал Cardano стеганограммалар жасауды көздеді. Мұндай бір әріптік торлар Cardan атымен аталуы мүмкін, бірақ оларды қарапайым картон шифрлары деп те атайды. Тағы бір түрі – бұрылатын тор немесе шүмерек, ол шахмат тақтасына негізделген және 16 ғасырдың соңында қолданылған. Бұрылатын тор 19 ғасырдың соңында күрделірек нысанда қайта пайда болды, бірақ бұл кезде Cardan-мен байланыс тек атында ғана сақталды.
This technique was used in ancient China. In 1550, Girolamo Cardano (1501–1576), known in French as , proposed a simple grid for writing hidden messages. He intended to cloak his messages inside an ordinary letter so that the whole would not appear to be a cipher at all. Such a disguised message is considered to be an example of steganography, which is a sub branch of general cryptography. But the name Cardan was applied to grilles that may not have been Cardan's invention, and, so, Cardan is a generic name for cardboard grille ciphers. Cardinal Richelieu (1585–1642) was reputed to be fond of the Cardan grille and to have used it in both private and diplomatic correspondence. Educated men in 17th century Europe were familiar with word games in literature, including acrostics, anagrams, and ciphers. Although the original Cardan grilles were little used by the end of the 17th century, they still appeared occasionally in the form of masked letters and as literary curiosities. George Gordon Byron, for example, claimed to have written Cardan grille verse – but as a demonstration of verbal skill rather than a serious cipher. Alternative grilles possess apertures for single letters only and can be used quickly. Messages are filled out with a jumble of letters or numbers and are clearly cryptograms whereas Cardano intended to create steganograms. These single letter grilles may be named after Cardano, but they are also called simply cardboard ciphers. A further variation is a turning grille or trellis, based on the chess board, which was used in the latter 16th century. The turning grille reappeared in a more sophisticated form at the end of the 19th century; but, by this time, any connection with Cardano was in name alone.
Құрылыс
Карданның торлары қатаң қағаз немесе пергаменттен, немесе жұқа металдан жасалады. Қағаз қолжазба жолдарымен сызылады және осы жолдар арасында кездейсоқ интервалдармен тіктөртбұрышты бөліктер кесіледі. Шифрлаушы торды қағаз бетіне қойып, тіктөртбұрышты ашылуларда хабарламасын жазады, олардың кейбіреулерінде бір әріп, буын немесе бүкіл сөз болуы мүмкін. Содан кейін торды алып тастап, фрагменттер нағыз хабарламаны жасыратын жазба немесе хат жасау үшін толтырылады. Кардано жасырылған сөздерді көрсететін кез келген белгісіздіктерді жою үшін мәтінді үш рет жазуды ұсынды. Хабар алушыда сол сияқты тор болуы керек. Торлардың көшірмелері түпнұсқа үлгіден кесіледі, бірақ бір-бірге сәйкес келу үшін көптеген әртүрлі үлгілер жасалуы мүмкін. Торды төрт түрлі жағдайда орналастыруға болады: бетімен жоғары және төмен, тік және кері бұрылып, бұл мүмкін болатын ұяшықтардың орналасу санын төрт есеге арттырады. Іс жүзінде, жасырылған мәтінге айналасында көңілді тартпайтын хабар құру қиын болуы мүмкін. Өзгеше тіл өзіне назар аударады, ал Кардан торының мақсаты – Фрэнсис Бэконның сөзімен айтқанда, "күмән тудырмайтын" хабар жасау. Бірақ Кардано үшін бұл міндет оңай болды, себебі 16 ғасырдың орфографиясы қалыптаспаған және жазудың қысқартулары мен әшекейлеріне көп мүмкіндік берген.
A Cardan grille is made from a sheet of fairly rigid paper or parchment, or from thin metal. The paper is ruled to represent lines of handwriting and rectangular areas are cut out at arbitrary intervals between these lines. An encipherer places the grille on a sheet of paper and writes his message in the rectangular apertures, some of which might allow a single letter, a syllable, or a whole word. Then, removing the grille, the fragments are filled out to create a note or letter that disguises the true message. Cardano suggested drafting the text three times in order to smooth any irregularities that might indicate the hidden words. The recipient of the message must possess an identical grille. Copies of grilles are cut from an original template, but many different patterns could be made for one to one correspondence. The grille can be placed in four positions – face up and face down, upright and reversed – which increases the number of possible cell positions fourfold. In practice it can be difficult to construct an innocent message around a hidden text. Stilted language draws attention to itself and the purpose of the Cardan grille is to create a message “without suspicion” in the words of Francis Bacon. But the task was easier for Cardano, because 16th century spelling was not standardised and left much room for contractions and adornments of penmanship.
Хабарларды анықтау
Кардандық хабарды нашар орындаса, тілі өте қиын және жазуы біркелкі болмайды. Талдаушы бір корреспонденттен күдікті хабарлардың бірнеше мысалы болған жағдайда, торды қайта құруға тырысуы мүмкін. Кардандық хабарды жақсы орындағанда, оны анықтау қиын болуы мүмкін. Тіпті сарапшы хабардың бар екеніне күмән келтірсе де, қарапайым хатта сырттан қарағанда жасырын мәтін болуы мүмкін. Сондықтан, практикадағы жалғыз шешім – тордың өзін алу.
When executed badly, a Cardan message stands out because of stilted language and uneven writing. An analyst may attempt to reconstruct the grille when there are several examples of suspect messages from a correspondent. When executed well, a Cardan message can be difficult to spot. Even when an analyst suspects the presence of a message, an innocent letter can contain apparently hidden text. So, in practice, the only solution is to obtain the grille itself.
Кемшіліктер
Бұл әдіс баяу және әдеби шеберлікті талап етеді. Ең бастысы, кез келген физикалық шифр құрылғысы жоғалуға, ұрлануға және тәркіленуге бейім; демек, бір торды жоғалту – сол тормен құрылған барлық құпия хат-хабарды жоғалтумен тең. Тордың иелігінде болу қылмыстық жауапкершілікке алып келуі мүмкін. Кардан торының түпнұсқалық нысаны криптографиялық емес, көбінесе әдеби қызығушылық тудырады. Мысалы, Войнич қолжазбасы туралы пікір таласы бар, ол 16 ғасырда жасалған жалған шифрланған мәтін болуы мүмкін, және бұл мәтін Кардан торы арқылы, алдын ала дайын мәтіннен псевдо-кәдімгі мағынасыз нәрсе жасау үшін құрылған болуы мүмкін.
The method is slow and requires literary skill. Above all, any physical cipher device is subject to loss, theft and seizure; so to lose one grille is to lose all secret correspondence constructed with that grille. Possession of a grille may be incriminating. The Cardan grille, in its original form, is of more literary than cryptographic interest. For example, controversy surrounds the Voynich manuscript which could be a 16th century fake cipher text, possibly constructed with a Cardan grille which was used to generate pseudo random nonsense from a pre existing text.