Пори джаз фестивалі: Финляндияның еже жылғы музыкалық тойы

Кіріспе

Пори джаз фестивалі – Финляндияның теңіз жағасында орналасқан Пори қаласында (2010 жылғы қаңтарда халық саны 82 809 адамды құрайды) жыл сайын шілде айында өтетін ірі халықаралық джаз фестивалі. 1966 жылдан бері жыл сайын ұйымдастырылып келе жатқан ол, Еуропадағы ең көне және белгілі джаз фестивальдерінің бірі болып табылады.

Тарих

1966 жылы шілдеде Киржуринлуото аралында 1500 көрерменмен алғашқы екі күндік Пори джаз фестивалі өтті. Жылдар өте келе көрермендер саны артып, фестивальдің ұзақтығы да ұлғайды. 1975-1984 жылдар аралығында ол төрт күндік шара ретінде қалыптасты. 1985 жылдан бері фестиваль тоғыз күнге созылып, 50-60 мың адам қатысады. 1990 жылдардың басында фестивальге 100 000 адам келсе, 21 ғасырда әр жазда 120 000-160 000 адам келіп жүзеді. 2014 жылы «Pori Jazz» өзінің 49-шы маусымын өткізді және 2015 жылы 50 жылдығын тойлауды жоспарлап отыр. Қазіргі таңда Порь джаз фестивалі Финляндиядағы ең ірі, танымал және сүйікті жазғы шара болып табылады. Алғашқы фестиваль акустикалық джазға негізделген, бірақ уақыт өте келе электр джазы, ритмдік музыка, блюз, соул, фанк, хип-хоп, сондай-ақ куба және бразилиялық музыка кеңінен орын алды. Бүгінде «Pori Jazz» әлемдік деңгейдегі жетекші әртістердің алуан түрлі топтарын ұсынады – белгілі есімдерден бастап, жаңа таланттарға дейін. Бағдарламаның 70 пайызы ақысыз. «Pori Jazz» 45 жылдан бері фин және халықаралық фестивальдердің арасында көшбасшылықты сақтап келеді. Фестивальдің ерекше атмосферасы – музыка, адамдар, жақсы қызмет көрсету және бірегей ортасы – келушілердің бағасын жоғары бағалайды және ешқайсысына тең келмейді. Фестиваль келушілер үшін әр жазда қайталағысы келетін керемет оқиғаға айналды. Фестивальдің 9 күнінде 11 түрлі алаңда 100-ден астам концерт өтеді. Балаларға арналған арнайы «Pori Jazz Kids Festival» да ұйымдастырылады. «Pori Jazz» фестивалінің 49-шы маусымы 2014 жылдың 12-20 шілдесі аралығында өтті. Негізгі алаң – Киржуринлуото Арена – Финляндиядағы концерттер мен басқа да шараларға арналған жалғыз ашық аспан астындағы концерт паркі. Аренаның ауданы амфитеатр типтес концерттерге және кемпингке қолайлы. Фестивальге кіру үшін билет қажет. Сонымен қатар, Порьи қаласының орталығында, Кокемеенйоки өзенінің жағасында «Джаз көшесі» орналасқан. «Джаз көшесінде» ашық ауада музыкалық шаралар тегін өтеді, ал клубтардағы шараларға кіру үшін ақы төлеу қажет болуы мүмкін. Фестиваль жылдары Тори Амос, Кайли Миноуг, Арт Блэки, Джеймс Браун, Фил Коллинз, Чик Корея, Майлз Дэвис, Алисия Киз, Пол Саймон, Джамироквай, Мейси Грей, Мэри Дж. Блайдж, Эрика Баду, Пол Анка, Канье Уэст, Стинг сияқты көптеген әлемге әйгілі музыканттар (сондай-ақ Финляндиядан және басқа елдерден танылмаған топтар) өнер көрсетті. «Pori Jazz» фестивалінде джаздың түрлі нұсқалары, блюз, соул, фанк, хип-хоп, афрокуба, әлемдік музыка және кейде поп музыкасының да түрлері орындалады.

The first, 2 day long Pori Jazz Festival was held at the Kirjurinluoto island in July 1966 with 1500 visitors. Audiences grew from year to year and the duration of the festival was also increased. Between 1975 and 1984 it became established as a four day event. Since 1985 the festival has lasted nine days with audiences numbering from 50,000 to 60,000. In the early 1990s the numbers reached 100,000 visitors and in 21st century about 120,000–160,000 people are visiting the festival every summer. In 2014 Pori Jazz had its 49th edition and is already planning its 50th anniversary in 2015. At the moment Pori Jazz Festival is the biggest, best known and most popular summer event in Finland. The first festival was based on acoustic jazz but little by little electric jazz and other rhythm music, blues, soul, funk, hip hop and the rich Cuban and Brazilian music took foot. Now Pori Jazz offers a broad contingent of the world's leading artists ranging from long established figures to up and coming stars. About 70 per cent of the program is admission free. Pori Jazz has managed to keep in the lead among Finnish and international festivals for already over 45 years. The festival atmosphere in particular, created by the music, people, fine services and unique milieu, is second to none and highly appreciated among the visitors. The festival has become an experience the visitors want to repeat every summer. There are over 100 concerts in 11 different venues during 9 festival days. A special Pori Jazz Kids Festival is also arranged for children. The 49th edition of Pori Jazz Festival was held from 12 to 20 July 2014. The main venue, Kirjurinluoto Arena, is the only open air concert park in Finland that is built only for concerts and other happenings. The size of the arena is for amphitheater type concerts plus for camping. As well as the main venue, which requires a festival ticket to enter, there is a "Jazz street" in the centre of Pori, along the shore of the Kokemäenjoki river, holding smaller music events and clubs as well as street food restaurants and bars. The outdoor music events on the "Jazz street" are free of charge, but events held in clubs might require an entrance fee. Numerous world famous musicians (including, for example, Tori Amos, Kylie Minogue, Art Blakey, James Brown, Phil Collins, Chick Corea, Miles Davis, Alicia Keys, Paul Simon, Jamiroquai, Macy Gray, Mary J. Blige, Erykah Badu, Paul Anka, Kanye West, Sting and others) have performed at the festival through the years, as well as lesser known groups from Finland and elsewhere. Musical genres covered at Pori Jazz include varieties of jazz, blues, soul, funk, hip hop, Afro Cuban, world music, and occasionally even some forms of pop music.