Кіріспе
Джеймс Прайс (1752–1783), туған аты Джеймс Хиггинботтом, – ағылшын химигі және алхимигі, ол сынапты күміс немесе алтынға айналдыра аламын деп мәлімдеді. Одан сенімді куәгерлердің алдында осы өзгерісті қайтадан көрсетуді талап еткенде, ол қышқыл калий (көгілдір қышқыл) ішіп өз-өзіне қол жұмсады.
James Price (1752–1783), born James Higginbottom, was an English chemist and alchemist who claimed to be able to turn mercury into silver or gold. When challenged to perform the conversion a second time in front of credible witnesses, he instead committed suicide by drinking prussic acid (hydrogen cyanide).
Ерте өмір
1752 жылы Лондонда дүниеге келген ол бастапқыда Джеймс Хиггинботтом деп аталған, бірақ қайтыс болған туысының өсиетімен атын Прайс деп өзгертіп алды. Ол Оксфорд университетінде оқыды, алғашқы білімі мен Оксфордтағы зерттеулері туралы жазбалар сақталмағанмен, онда сәтті мансапқа қол жеткізді. 25 жасында өнер магистрі дәрежесін алды, ал 1778 жылы университет оған химия саласындағы еңбектері үшін медицина докторы ғылымын берді. 1781 жылы, 29 жасында, ол Корольдік қоғамға мүше болып қабылданды.
Трансмутация бойынша жұмыс
Келесі жылы ол қарапайым металдарды асыл металдарға түрлендіру жөнінде жұмыс істей бастады және 6 мамыр 1782 жылы, өзінің жаңалығын бірнеше досына көрсеткеннен кейін, Гилфордтағы зертханасында бірқатар қоғамдық тәжірибелер өткізді. Ол борак, нитр және өзі жасаған қызыл немесе ақ ұнтақты (оны ол өндіріс ұнтағы деп атады) өз салмағынан елу есе көп сынаппен араластырып, қоспаны темір таяқшамен ысталғанда қымбат металдарды өндіре аламын деді. Қызыл ұнтақты қосса, алтын, ал ақ ұнтақты қосса, күміс шығады деп мәлімдеді. Ол жеті қоғамдық демонстрация өткізді, соңғысы 1782 жылғы 25 мамырда болды, оған пэрлер, дін қызметкерлері, заңгерлер және химиктер қатысты. Прайс эксперименттер барысында өндірілген алтынның бір бөлігі король Георг III-ге табыс етілді.
Басқа студенттерден қарсылық
Дегенмен, Корольдік қоғамның мүшелері оған толық сенбеді және одан эксперименттерді қоғамның бірқатар мүшелерінің куәлігінде қайталауын сұрады, бірақ Прайс бұған қарсылық көрсетті. Ол өзінің ұнтақтарының тозығы жеткенін, жаңа үлгілерді дайындау оған уақыт пен қаржы шығындарын тудыратынын және денсаулығына зиян келтіретінін айтты. Сондай-ақ, ол осы әдіспен алтын немесе күміс жасаудың өте қымбат екенін, себебі алтынның бір унциясын жасауға 17 фунт стерлинг жұмсалатын болса, оның құны 4 фунт стерлингке ғана бағаланатынын жеткізді. Корольдік қоғам эксперименттерді қайталау туралы талап қойды және Прайсқа, қоғам мүшесі ретінде, ол қоғамның абыройын күмәнде қалдырып жатқанын еске салды. Прайс оларды сынап, өзінің қоғамдағы беделі мен орны оның айтқандарының рас екендігіне күдік тудырмауы керек екенін мәлімдеді, бірақ соңында мойынсұнуға мәжбүр болды.
Өзін-өзі өлтіруге әкелетін оқиғалар
1783 жылдың қаңтарында Прайс Ғилдфордтағы зертханасына оралды, сырттай керемет ұнтақтарды өндіруге кіріскендей болды. Шындығында, ол лавр суын (құрамында сутегінің цианиді, көбінесе прус қышқылы деп аталады) айдауға кірісті. Ол сол кезде өсиетін жазды, бірақ Лондонға қайтып келіп, 3 тамызда Ғилдфордтағы зертханасында экспериментке куә болу үшін Корольдік қоғамның мүшелерін шақыруға тағы алты ай кетті. Оның алғашқы көрсетулерінің сәттілігіне және олардың қоздырған шуына қарамастан, белгіленген күні Ғилдфордқа тек үш мүше келді. Прайс оларды қарсы алып, аздап шегініп, өзі дайындаған лавр суын ішіп, өз-өзіне қол жұмсады. Үш адам оның сыртқы түрінің бірден өзгергенін байқады, бірақ ештеңе істей алмай, Прайс цианидтен уланып қайтыс болды.