Кіріспе
1953 жылғы заңсыз байкер Ласло Бенедек режиссері фильм The Wild One - 1953 жылғы америкалық қылмыс фильмі Ласло Бенедек режиссері және Стэнли Крамер продюсері. Картинада Марлон Брандоның Джонни Стреблер кейіпкері бейнеленген, оның тұлғасы 1950 жылдардың мәдени белгісіне айналған. "Жабайы" - бұл заңсыз байкерлер туралы алғашқы фильм және американдық заңсыз мотоцикл топтарының зорлық-зомбылығын зерттеген алғашқы фильм. Карбонвиллге (Калифорния) мотоцикл жарысы кезінде кіреді де, қиындық тудырады. Мотоцикл клубының мүшесі Пиджен екінші орынды (бірінші орын жасыруға тым үлкен) ұрлап, оны Джонниге ұсынады. Стьюардпен айтысқаннан кейін, жол патрульінің полицейі оларға кетуді бұйырады. Байкерлер Урайтсвиллге қарай бет алады, онда тәртіпті сақтау үшін тек бір ғана қарт, татуластырушы заң қызметкері, шеф Гарри Бликер бар. Тұрғындар алаңдаулы, бірақ көбінесе қонақтарды қабылдауға дайын. Олардың әзіл-оспақтары Арт Клайнердің машинасын бұрып, апатқа ұшыратуына себеп болған кезде, ол бірдеңе істеуді талап етеді, бірақ Гарри әрекет етуге асықпайды, бұл әлсіздік кіріп-шығушыларға жоғалмайды. Бұл оқиғадан кейін топтың мүшесі Crazy мотоциклден құлап, өзін-өзі жарақаттағандықтан, қалада ұзақ уақыт қалуға мәжбүр болады. Жас жігіттер барған сайын шулы болып бара жатқанмен, олардың әдет-ғұрыптарын Гарридің қызы Кэти мен қарт Джиммиді жұмысқа алатын жергілікті кафе-барды басқаратын Гарридің ағасы Франк құлшыныспен қарсы алады. Джонни Кэтимен танысып, сол түні өтетін биге шақырады. Кэти әдепті түрде одан бас тартады, бірақ Джоннидің қараңғы, ойлы болмысы оны қызықтырады. Жергілікті қыз Милдред одан: "Джонни, неге қарсы бас көтердің? "Сендер не таптыңдар?" деп сұрайды. Джонни Кэтиге қызығады және біраз уақыт қалуға шешім қабылдайды. Алайда, ол қыздың полиция қызметкерінің қызы екенін білгенде, ойы өзгеріп кетеді. Жаулас мотоциклшілер клубы келеді. Олардың басшысы Чино Джонниге ренішпен қарайды. Чино Джонни бөлінгенге дейін екі топтың бір үлкен клуб болғанын айтады. Чино Джоннидің кубогын алса, екеуі ұрысқа түседі, Джонни жеңіп шығады. Осы арада жергілікті Чарли Томас табандылықпен көлікпен өтуді қалайды; ол тұрақтай тұрған мотоциклге соқтығысады және Чиноның мотоциклшілерінің бірі Мясоболды жарақаттайды. Чино Чарлиді шығарып, екі топты да оның көлігін аударуға жетелейді. Гарри Чино мен Чарлиді тұтқындауға кіріседі, бірақ басқа қала тұрғындары Гарриге Чарлидің болашақта оған қиындықтар туғызатынын еске түсіргенде, ол Чиноны ғана станцияға алып кетеді. Сол түні бәсекелес байкерлер клубының кейбір мүшелері телефонды басқару операторы Доротиді кетуге мәжбүрлейді, осылайша қала тұрғындарының байланысын бұзады, ал BRMC Чарлиді ұрлап, оны Чиномен бірге түрмеге салады, ол клубпен кету үшін тым мас. Кейіннен екі клуб та қаланы қиратып, тұрғындарды қорқытып жатқан кезде Гринго бастаған кейбір байкерлер Кэтиді қуып, қоршап алады, бірақ Джонни оны құтқарып, оны ауылға ұзақ саяхатқа шығарады. Алғашында қорқып қалған Кэти Джоннидің оған шынымен қызығатынын және оған зиян тигізбейтінін түсінеді. Ол қыздың жүрегін ашып, онымен бірге жүруді сұрағанда, жігіт оны қабылдамайды. Ол жылап, қашады. Джонни оны іздеуге шығады. Арт бұны шабуыл ретінде қабылдап, қате түсіндіреді. Қала тұрғындары осыған тойып алды. Джоннидің Кэтиге жасаған шабуылдары - соңғы сасық. Чарли бастаған өзін-өзі қорғаушылар Джонниді қуып, ұстап, аяусыз ұрып-соғады, бірақ Гарри бұқаралық топпен бетпе-бет келгенде ол мотоциклмен қашып кетеді. Мафия қуып жетеді. Джонниге лақтырылған дөңгелек темірі тиіп, құлайды. Оның жолаушысы жоқ мотоциклі Джиммиді соққыға түсіріп, өлтіреді. Шериф Стью Сингер өз орынбасарларымен келіп, тәртіпті қалпына келтіреді. Джонни бастапқыда Джиммидің өлімі үшін тұтқындалады, Кэти оның атынан өтініш жасайды. Мұны көріп, Арт пен Фрэнк Джоннидің қайғылы оқиғаға кінәлі емес екенін айтады, Джонни оларға алғыс айта алмайды. Мотоциклшілер барлық залалдарды өтеуге қарамастан, округті тастап кетуді бұйырады. Алайда, Джонни жалғыз Wrightsville-ге қайта оралады және Катимен соңғы рет қоштасу үшін кафеге қайта барады. Ол ең алдымен өзін қорлауды жасыруға тырысады және кофе ішкеннен кейін кетіп бара жатқандай әрекет етеді, бірақ кейін ол қайтып келеді, күлімдеп, ұрланған трофейді сыйға береді.
The Wild One is a 1953 American crime film directed by László Benedek and produced by Stanley Kramer. The picture is most noted for the character of Johnny Strabler, portrayed by Marlon Brando, whose persona became a cultural icon of the 1950s. The Wild One is considered to be the original outlaw biker film, and the first to examine American outlaw motorcycle gang violence. rides into Carbonville, California, during a motorcycle race and causes trouble. A member of the motorcycle club, Pidgeon, steals the second place trophy (the first place one being too large to hide) and presents it to Johnny. After an altercation with a steward, a Highway Patrol policeman orders them to leave. The bikers head to Wrightsville, which has only one elderly, conciliatory lawman, Chief Harry Bleeker, to maintain order. The residents are uneasy, but mostly willing to put up with their visitors. When their antics cause Art Kleiner to swerve and crash his car, he demands that something be done, but Harry is reluctant to act, a weakness that is not lost on the interlopers. This accident results in the gang having to stay longer in town, as one member called Crazy injured himself falling off his motorcycle. Although the young men become more and more boisterous, their custom is enthusiastically welcomed by Harry's brother Frank who runs the local cafe bar, employing Harry's daughter, Kathie, and the elderly Jimmy. Johnny meets Kathie and asks her out to a dance being held that night. Kathie politely turns him down, but Johnny's dark, brooding personality visibly intrigues her. When Mildred, another local girl, asks him, "What are you rebelling against, Johnny? ", he answers "Whaddaya got?" Johnny is attracted to Kathie and decides to stay a while. However, when he learns that she is the policeman's daughter, he changes his mind. A rival biker club arrives. Their leader Chino bears a grudge against Johnny. Chino reveals the two groups used to be one large club before Johnny split it up. When Chino takes Johnny's trophy, the two start fighting and Johnny wins. Meanwhile, local Charlie Thomas stubbornly tries to drive through; he hits a parked motorcycle and injures Meatball, one of Chino's bikers. Chino pulls Charlie out and leads both gangs to overturn his car. Harry starts arresting Chino and Charlie, but when other townspeople remind Harry that Charlie would cause problems for him in the future, he only takes Chino to the station. Later that night some members of the rival biker club harass Dorothy, the telephone switchboard operator into leaving, thereby disrupting the townspeople's communication, while the BRMC abducts Charlie and puts him in the same jail cell as Chino, who is too drunk to leave with the club. Later, as both clubs wreck the town and intimidate the residents, some bikers led by Gringo chase and surround Kathie, but Johnny rescues her and takes her on a long ride in the countryside. Frightened at first, Kathie comes to see that Johnny is genuinely attracted to her and means her no harm. When she opens up to him and asks to go with him, he rejects her. Crying, she runs away. Johnny drives off to search for her. Art sees and misinterprets this as an attack. The townspeople have had enough. Johnny's supposed assault on Kathie is the last straw. Vigilantes led by Charlie chase and catch Johnny and beat him mercilessly, but he escapes on his motorcycle when Harry confronts the mob. The mob give chase. Johnny is hit by a thrown tire iron and falls. His riderless motorcycle strikes and kills Jimmy. Sheriff Stew Singer arrives with his deputies and restores order. Johnny is initially arrested for Jimmy's death, with Kathie pleading on his behalf. Seeing this, Art and Frank state that Johnny was not responsible for the tragedy, with Johnny being unable to thank them. The motorcyclists are ordered to leave the county, albeit paying for all damage. However, Johnny returns alone to Wrightsville and revisits the cafe to say goodbye to Kathie one final time. He first tries to hide his humiliation and acts as though he is leaving after getting a cup of coffee, but then he returns, smiles and gives her the stolen trophy as a gift.
Өндіріс
Сценарий мен Фрэнк Рунидің "Велосипедшілер шабуылы" атты түпнұсқа әңгімесінің басты айырмашылығы – Кэти мен мотоциклшілердің арасында қарсыластық топтар да, романтика да болмады, тіпті ол мотоцикл апатының құрбаны болды. Фильмдегіден өзгеше, оның әкесі (полицей емес) кінәсіз жас мотоциклшіге зор қастықпен кек қайтарады. Брандо кейінірек өзінің "Анам үйреткен әндер" (1994, Random House) атты автобиографиясында: "Мен ойнаған фильмдердегі немесе сахнадағы рөлдердің көпшілігінен гөрі Джонниге жақын болдым, сондықтан мен оны сценарийде көзделгеннен гөрі сезімтал және мейірімді етіп ойнадым деп ойлаймын. Ол "Маған ешкім не істеу керектігін айтпайды" деп ашуланып айтады. Мен өмірім бойы осылай сезіндім", – деген. Фильмдегі техникалық кеңесші 1953 жылғы сәуір айындағы Motorcyclist журналында Кэри Лофтин деп көрсетілген, сондай-ақ 150 мотоциклші қосымша актер ретінде шақырылғаны айтылған. Фильм түсірілімі негізінен Columbia Pictures Ranch-тағы "Western Street 'A" алаңында өтті, ол 1950-жылдардағы Американ Орта Батысының қаласын бейнелеу үшін қайта безендірілді, ал топырақ жолдар асфальтпен жабылды. Halliwell's Filmgoers Companion мәліметінше, фильмнің түсірілімінің айқындығы Garutso линзаларының арқасында қол жеткізілді.
Үй медиасы
The Wild One VHS және Betamax форматтарында, кейін DVD-де жарық көрді. АҚШ-та 1998 жылдың қараша айында Sony Pictures компаниясы DVD-дискісін шығарды. 2013 жылы Sony Pictures оны Германияда Blu-ray форматында қосымша мүмкіндіктермен бірге шығарды, олардың ішінде Карен Крамердің (Стенли Крамердің әйелі) кіріспесі және "Холлистер, Калифорния: Мотоциклшілер, ішімдік және үлкен картина", "Брандо: Иконаның тууы" және "Стенли Крамер: Адамның шындықты іздеуі" деген үш деректі фильм кірді. 2015 жылы Mill Creek Entertainment компаниясы АҚШ және Канада үшін қосымша мүмкіндіктерсіз Blu-ray нұсқасын шығарды. Фильм Ұлыбританияда 2017 жылдың 22 мамырында Powerhouse Films компаниясы арқылы жарық көрді, бұрынғы қосымша мүмкіндіктердің бір бөлігі сақталды. Олардың ішінде кинотарихшысы Жанин Бейзингердің аудио түсіндірмесі, "Жабайы және BBFC", "Жабайы Super 8" деректі фильмі, суреттер галереясы және трейлер бар.
Сыни қабылдау
"Жабайы" фильмі киносыншылар тарапынан жақсы қабылдады. Rotten Tomatoes мәліметінше, 25 рецензияға сүйенген 76% сыншы фильмге оң баға берді, ал орташа рейтингі 7/10 құрады. Чикаголық "Reader" газетінен Дейв Кехр: "Брандоның бейнесін қайталағандар оның 1954 жылғы маңызды мотоцикл фильміндегі рөлін өзіндік пародияға айналдырды, бірақ бұл фильм әлі де көңілді". "Variety" журналы фильмнің "күшті шиеленіс, қатыгездік және садизмге толы" екенін атап өтті. Лесли Холливелл өзінің "Киноға қатысушылар жолдасы" кітабында фильмді "көңілді, тартымды, жақсы жасалған шағын мелодрама" деп сипаттады, алайда оның сюжеті "драмалық мәнге ие емес" екенін де айтты.
Танымал мәдениетте
Брандоның Джонни кейіпкері 1950-ші жылдары ықпалды образға айналды. Оның кейіпкері ұзын шаштармен, Perfecto стиліндегі мотоцикл шапаны мен қисайтылған бас киім киеді; ол 1950 жылғы Triumph Thunderbird 6T мотоциклімен жүреді. Оның шашы Джеймс Дин мен Элвис Пресли сияқты басқалардың да шашын ұзартуға және бүйірлік шаштарды сәнге енгізуге себеп болды. Пресли Джоннидің бейнесін "Jailhouse Rock" фильміндегі рөлі үшін үлгі етіп алды. Джеймс Дин фильмде Брандоның өзі жүргізген Triumph Thunderbird 6T мотоцикліндей болу үшін Triumph TR5 Trophy мотоциклін сатып алды. "Анам үйреткен әндер" атты автобиографиясында Брандо фильмнің қалдырған әсері туралы айта келіп, "футболкалар, джинсы және былғары шапандар кенеттен қарсылықтың символына айналғанда" өзі де таң қалғанын жеткізді. 1964 жылы Энди Уорхолдың "Төрт Марлон" атты матаға салынған жібек бояуында актердің Джонни рөліндегі Triumph Thunderbird мотоцикліне сүйенген төрт бірдей портреті бейнеленген. Сол суреттің жеке данасы 1967 жылы "Марлон Брандо" деген атпен көрмеге қойылды. Mad журналы 1954 жылғы қыркүйек санында "Жабайы" фильмін "Марлон Бранфлейкс" ойнаған "Жабайы 1/2" деп пародиялады. Бір әңгімеге сүйенсек, The Beatles тобы өздерінің атын бәсекелес мотоцикл клубынан, The Beetles деп аталған клубтан алған (бірақ бұған дейін айтқанымыздай, фильм 1967 жылға дейін Ұлыбританияда тыйым салынған еді). Панк-топ Ramones былғары шапандарды киюге осы фильмнен шабыттанды. Қызығы, гитаристтің есімі Джонни болды, Брандоның кейіпкері сияқты. Америкалық Black Rebel Motorcycle Club тобының аты да осы фильмнен алынған. Милдред пен Джонни арасындағы әңгіме "Симпсон" мультсериалының "Бөлек мамандықтар" эпизодында (Лиза Симпсон директор Скиннерге жауап береді) және "Әркім Реймондты жақсы көреді" сериалының Италияға арналған эпизодтарының екінші бөлігінде (Фрэнк Реймондқа жауап береді) қайта жаңғырылады. "Твин Пикс" сериалында Майкл Сера Уолли Брандо рөлін ойнайды, ол Джонни Стреблер сияқты киініп, Марлон Брандоның мінезін қайталайды.